بهنام خدا
دانشگاه تهران
دانشکدگان فنی
دانشکده مهندسی معدن
مژده پاسبانی ()810500024
متن داخل تصویر:
دستگاه لرزه انکساری ۲۴ ،۴۸و ۱۲کاناله
استاد درس:
دکتر میثم عابدی
موعد تحویل 7 :دی
مقدمه
روش لرزهانکساری یکی از مهمترین روش های ژئوفیزیکی در مطالعات مهندسی و زمینشناسی
است .این روش با استفاده از امواج لرزهای ،سرعت و مسیر انتشار امواج در الیههای زیرسطحی
زمین را بررسی کرده و امکان تعیین ضخامت و جنس الیهها را فراهم میکند .دستگاههای
لرزهنگار چندکاناله ( ۲۴ ،۱۲و ۴۸کاناله) ابزار اصلی این روش هستند که با ثبت همزمان دادههای
لرزهای از چندین ژئوفون ،اطالعات دقیقی از ساختار زمین ارائه میدهند .تفاوت اصلی این
دستگاهها در تعداد کانالهاست که بر عمق کاوش ،وضوح دادهها و دقت نتایج تأثیر مستقیم
دارد.
•
دستگاه لرزهانکساری ۱۲کاناله
•
ویژگیها
•
قابلیت ثبت داده از ۱۲ژئوفون بهصورت همزمان.
•
سبک و قابل حمل ،مناسب برای پروژههای کوچک.
•
امکان اتصال به کامپیوتر و ذخیرهسازی دادهها.
•
مناسب برای بررسی الیههای کمعمق خاک و پروژههای عمرانی سبک.
•
مزایا
•
هزینه کمتر نسبت به مدلهای پرکانال.
•
سهولت در حمل و استفاده.
•
مناسب برای آموزش و پروژههای دانشگاهی کوچک.
•
محدودیتها
•
عمق کاوش محدود.
•
وضوح دادهها کمتر از مدلهای ۲۴و ۴۸کاناله.
•
مناسب نبودن برای پروژههای بزرگ و صنعتی.
•
دستگاه لرزهانکساری ۲۴کاناله
•
ویژگیها
•
ثبت همزمان داده از ۲۴ژئوفون.
•
دقت ۲۴بیت و سرعت نمونهگیری باال (تا ۱۶۰۰۰نمونه در ثانیه).
•
ذخیرهسازی مستقل روی USBو پشتیبانیGPS.
•
امکان کالیبراسیون داخلی و کنترل از راه دور.
•
مزایا
•
تعادل بین هزینه ،عمق کاوش و وضوح دادهها.
•
پرکاربردترین مدل در ایران و بسیاری از کشورها.
•
مناسب برای پروژههای عمرانی ،دانشگاهی و مطالعات مهندسی.
•
محدودیتها
•
برای پروژههای بسیار بزرگ ممکن است کافی نباشد.
•
نیاز به نیروی متخصص برای تحلیل دادهها.
•
دستگاه لرزهانکساری ۴۸کاناله
•
ویژگیها
•
ثبت داده از ۴۸ژئوفون بهصورت همزمان.
•
عمق کاوش بیشتر به دلیل طول آرایه ژئوفونها.
•
وضوح باالتر در مقاطع لرزهای و توانایی ترکیب روشهای انعکاسی و انکساری.
•
مناسب برای پروژههای نفت ،گاز ،سدسازی و تونلسازی.
•
مزایا
•
دقت باال و پوشش وسیعتر.
•
امکان بررسی ساختارهای پیچیده زمین.
•
کاربرد در پروژههای صنعتی و تحقیقاتی بزرگ.
•
محدودیتها
•
هزینه باال.
•
نیاز به تجهیزات جانبی و نیروی متخصص بیشتر.
•
حمل و نقل دشوارتر نسبت به مدلهای کوچکتر.
مقایسه سه دستگاه
کاربردهای عملی
•
۱۲کاناله :پروژههای آموزشی ،بررسی الیههای سطحی خاک ،مطالعات مقدماتی.
•
۲۴کاناله :پروژه های عمرانی مانند ساخت جاده ،پل ،ساختمان و مطالعات دانشگاهی.
•
۴۸کاناله :پروژههای نفت و گاز ،سدسازی ،تونلسازی و مطالعات عمیق زمینشناسی.
نتیجهگیری
انتخاب بین دستگاههای ۲۴ ،۱۲و ۴۸کاناله به نوع پروژه ،بودجه و عمق مورد نیاز بستگی دارد.
برای پروژههای دانشگاهی و عمرانی معموالً دستگاه ۲۴کاناله بهترین انتخاب است ،در حالی که
برای پروژههای نفت و گاز یا تونلسازی ،دستگاه ۴۸کاناله توصیه میشود .دستگاه ۱۲کاناله نیز
برای پروژههای کوچک و آموزشی مناسب است.