Điểm giống nhau giữa thư tín dụng và cam kết bảo lãnh
Cả L/C và bảo lãnh ngân hàng đều là cam kết bằng văn bản của ngân hàng nhằm bảo
đảm quyền lợi cho các bên tham gia giao dịch. Một số điểm giống cơ bản:
1.
Đều là cam kết độc lập của ngân hàng
- Ngân hàng thay mặt khách hàng phát hành cam kết bằng văn bản.
- Khi điều kiện quy định được đáp ứng, ngân hàng bắt buộc phải thanh toán cho bên
thụ hưởng, không phụ thuộc vào quan hệ hợp đồng gốc.
2.
Đảm bảo uy tín và giảm rủi ro cho giao dịch
Ngân hàng đứng ra làm trung gian bảo đảm, giúp bên thụ hưởng yên tâm về khả năng
thanh toán hoặc thực hiện nghĩa vụ.
3.
Có tính chất tài sản ngoại bảng (contingent liability)
- Khi phát hành, nghĩa vụ của ngân hàng chỉ phát sinh khi có yêu cầu hợp lệ.
- Cả L/C và bảo lãnh đều không ghi nhận ngay như khoản cho vay, mà được hạch
toán cam kết ngoại bảng.
4.
Có thu phí dịch vụ
- Khách hàng phải trả phí phát hành, phí duy trì, phí thanh toán (nếu phát sinh).
- Ngân hàng hưởng lợi nhuận từ phí này mà không nhất thiết phải xuất tiền ngay.
5.
Đều chịu sự điều chỉnh của thông lệ quốc tế hoặc quy định pháp lý
- L/C: thường áp dụng UCP 600 của ICC.
- Bảo lãnh: thường áp dụng URDG 758 hoặc luật quốc gia.
Ví dụ minh họa tại BIDV
a. Thư tín dụng (L/C) tại BIDV
Tình huống: Công ty A tại Việt Nam nhập khẩu máy móc từ Công ty B tại Nhật Bản.
Để đảm bảo Công ty B yên tâm giao hàng, Công ty A đề nghị BIDV phát hành L/C
trả ngay trị giá 1 triệu USD cho Công ty B.
Cam kết: BIDV sẽ thanh toán 1 triệu USD cho Công ty B nếu họ xuất trình bộ chứng
từ hợp lệ theo L/C (hóa đơn, vận đơn, chứng nhận xuất xứ...).
⇒ Công ty B yên tâm giao hàng vì BIDV đứng ra cam kết thanh toán.
b. Cam kết bảo lãnh tại BIDV
Tình huống: Công ty C tại Việt Nam trúng thầu xây dựng công trình của Nhà nước.
Chủ đầu tư yêu cầu có bảo lãnh thực hiện hợp đồng.
Công ty C đề nghị BIDV phát hành bảo lãnh trị giá 50 tỷ VND cho chủ đầu tư.
Cam kết: Nếu Công ty C vi phạm, không thực hiện đúng hợp đồng, chủ đầu tư có
quyền yêu cầu BIDV thanh toán 50 tỷ VND.
⇒ Chủ đầu tư yên tâm ký hợp đồng vì có BIDV bảo lãnh.
Điểm chung trong 2 ví dụ: BIDV không trực tiếp tham gia hợp đồng thương mại hay
xây dựng, mà chỉ đứng ra cam kết độc lập để đảm bảo quyền lợi cho bên thụ
hưởng (Công ty B hoặc chủ đầu tư).