Narrator 1 - Luisa
Narrator 2 - Camid
Jose Rizal - Asares
Don Kiko Fr. Ramon - Jay
Fr. Jose Bech - Maryjoy
Fr. Magin Ferrando - Baruc
Fr. Vila Clara + Paciano - Bandejas
Fr. Sanchez - Chelsey
Manuel Luz - Cai
Segunda Katigbak + Ina ni Leonor Rivera - Cyra
Leonor Valenzuela - Natasha
Leonor Rivera - Joella
[Intro]
Narrator 1: Bago siya naging pambansang bayani, si Jose Rizal ay isa ring kabataang tulad
natin—may pangarap, damdamin, at damdamin ng kabiguan.
Narrator 2: Sa maikling dula na ito, ating silipin ang kanyang buhay bilang mag-aaral, ang
kanyang unang mga pag-ibig, at ang mga karanasang humubog sa kanyang kamalayan bilang
Pilipino.
Unang Yugto: Jose’s Early Years at Ateneo
Narrator 1: Matapos ang pag-aaral sa Laguna, Noong ika 10 ng Hunyo ay pumunta sina Jose
at ang kanyang kuya paciano sa College of San Juan De Letran, doon at nag take siya ng
kanyang Exam dahil ito ang gusto ng kanyang ama para sa kanya at nakapasa naman ito.
Ngunit, Pagbalik nila ng Calamba nagbago ang isip ng kanyang ama.
Don Kiko: Jose, Alam mo parang mas maganda kung sa imbis na sa Letran ka mag aral doon
ka sa mahigpit na kalaban nito sa ateneo.
Narrator 2: Noon, ang Ateneo ang pinaka prestigious na unibersidad sa buong pilipinas at
pinakamagandang lugar para mag aral ang isang lalaki ng secondary education. Kaya’t
nagtungo agad sila Paciano at Jose rito, ngunit hindi naging madali ang pagpasok ni Rizal sa
Ateneo.
Fr. Magin Ferrand : Hindi ko matatanggap iyan, dahil huli na kayo sa pagpapatala upang
makapasok rito, Maputla at maliit pa siya para sa labing isang taong gulang.
Jose: Kuya paciano, paano ito?
Paciano: Huwag ka mag alala jose, may paraan pa.
Jose: Ngunit? paano?
Narrator 2: Sa tulong ni Manuel Burgos na pamangkin ni Padre burgos ay natanggap si Jose
sa institusyon subalit ang ginamit niyang pangalan ay hindi Jose Mercado kundi Jose Rizal dahil
ang apelyidong Mercado ay matunog sa mga awtoridad.
Narrator 1: Sa unang araw ni rizal sa ateneo ay nakinig muna siya ng misa sa kapilyo at
taimtim na nagdadasal sa Diyos na ipagkaloob sa kanya ang tagumpay at gabay sa pag aaral
sa ateneo.
Narrator 2: Pagkatapos ay pumasok na siya sa kanyang klase at napansin niya na marami
siyang mga kamag aral na Mestiso, Espanyol at Pilipino.
Fr. Jose Bech: (Tinitingnan si Rizal mula ulo hanggang paa) "Ikaw ba ang bagong estudyante?
Mukhang mahina ka sa Espanyol. Ilalagay kita sa huling hanay."
Jose Rizal: (Bahagyang yumuko) "Opo, Ginoo. Ngunit sisikapin kong matuto."
Narrator 1: Si Rizal, bilang isang “externo” o hindi nakatira sa dormitoryo, ay inilagay sa
Carthaginians, ang pinakamababang pangkat sa klase. Ngunit sa loob lamang ng isang buwan,
siya ay naging “emperor ”ng klase at nakatanggap ng gantimpala na isang “relihiyosong
larawan” bilang pagkilala sa kanyang husay.
(Isang tahimik na silid-aralan. Si Fr. Sanchez ay may hawak na isang aklat habang si Rizal ay
nakikinig nang mabuti.)
Fr. Sanchez: Jose, ang pagsusulat ay hindi lamang sining—ito ay isang sandata ng
katotohanan. Sa pamamagitan ng panitikan, maaari mong ipahayag ang iyong damdamin at
ipaglaban ang iyong paniniwala."
Jose Rizal: (Nagningning ang mga mata) "Ginoo, nais kong ipahayag ang aking pagmamahal
sa bayan sa pamamagitan ng tula."
Narrator 2: Sa gabay ni Fr. Sanchez, lalong nahasa ni Rizal ang kanyang talento sa panitikan.
Sa murang edad, isinulat niya ang "Sa Aking Kabata", isang tula na nagpapakita ng kanyang
pagmamahal sa sariling wika
(classroom. Nakaupo si Rizal habang binabasa ng mahina ang tula.)
Jose Rizal: “Ang wikang pambansa ay tulad ng isang mahalagang hiyas...”
Fr. Vilaclara: "Jose, sayang ang oras sa pagsusulat. Mas mabuting ituon mo ang iyong isip sa
mga aralin tungkol sa pananampalataya."
Narrator 1: Sa kabila ng pangungutya, si Rizal ay nagpakita ng husay sa akademya, na
nagbigay sa kanya ng respeto mula sa kanyang mga guro at kaklase
Pangalawang Yugto: Segunda Katigbak, Rizal’s First Love
Narrator 2: Sa murang edad na labing-anim, naranasan ni Jose Rizal ang unang tamis ng
pag-ibig kay Segunda Katigbak, isang dalaga mula sa Lipa na mas bata sa kanya ng dalawang
taon.
Narrator 1: Nagkita sila sa bahay ng lola ni Rizal sa Trozo, Maynila. Nang makita niya si
Segunda, agad na nahulog ang loob niya sa dalaga. Para kay Rizal, si Segunda ay may
mapupungay na mata, mapulang pisngi, at nakakaakit na ngiti.
Rizal: (Nahihiya) Ano ang iyong pangalan, binibini?
Segunda: Ako si Segunda Katigbak.
Narrator 1: Sinusulatan niya ito ng mga tula at iginuhit sa kanyang sketchpad. Ngunit sa kabila
ng kanyang damdamin, alam niyang si Segunda ay itinakda ng pakasalan si Manuel Luz.
(Rizal nagsusulat/dindraw si Segunda)
Rizal: (Mahina yung boses) "Ang iyong mga mata'y tulad ng tala sa kalangitan..."
Narrator 2:Ang kanyang damdamin ay nanatiling lihim. Sa huli, si Segunda ay ikinasal kay
Manuel, at si Jose ay naiwan na may alaala ng kanyang unang pag-ibig, masakit ngunit
matamis.
Manuel Luz: Segunda, panahon na.
Segunda: Oo, Manuel.
(Tahimik na aalis silang dalawa palayo habang si Rizal ay nakatayo)
Pangatlong Yugto: Rizal in UST
Narrator 2: Pagkatapos ni Rizal sa Ateneo, pumasok ito na halos labing-anim pa lamang sa
Unibersidad ng Santo Tomas noong Abril 1877. Pinili niya ang kursong Philosophy and Letters
ayon sa kagustuhan ng kanyang ama.
Narrator 1: Ngunit sa kanyang ikalawang taon, nagbago siya ng kurso at lumipat sa medisina
upang matulungan ang kanyang inang may sakit sa mata. Humingi siya ng payo sa taong
kanyang iginagalang na si Father Pablo Ramon, ang dating rektor ng Ateneo.
Rizal: Padre, nais ko pong magpalit ng kurso sa medisina upang matulungan ang aking inang
may karamdaman sa mata. Ngunit nag-aalinlangan ako kung ito ba ang tamang landas.
Father Ramon: Jose, ang paglilingkod sa iyong pamilya at bayan ay mahalaga. Kung ang
medisina ang magbibigay-buhay sa iyong adhikain, ipagpatuloy mo ito. Manalig ka sa iyong
kakayahan.
Narrator 2: At kahit mahirap, pinagsabay ni Rizal ang kursong medisina at ang kursong Perito
Agrimensor. Sa UST din nakaranas si Rizal ng pagsubok, diskriminasyon ngunit dito rin
nagsimula ang pag-usbong ng ng kanyang makabayang damdamin.
Narrator 1: Dahil sa karanasang ito, naging mas mulat si Rizal sa hindi pagkakapantay-pantay,
at nagsimulang sumulat ng mga akda gaya ng "A La Juventud Filipina" at "El Consejo de los
Dioses" kung saan siya ay nanalo sa literary contest.
Pang-apat na Yugto: Rizal’s Romantic Encounters - Leonor Valenzuela
Narrator 2: Sa kanyang unang taon sa UST, Matapos ang masakit na alaala ni Rizal kay
Segunda Katigbak. Nakilala niya ang isang dalaga sa Calamba na tinutukoy lamang sa kanyang
memoir bilang “Miss L” ngunit ang ugnayan nila ay sandali lamang at mabilis ding naglaho.
Narrator 1: Sa kanyang Sophomore year sa UST, nakilala at nahulog muli siya kay Leonor
Valenzuela, anak ng kanyang kapitbahay. Upang mapalapit kay Leonor, gumamit si Rizal ng
magic tricks at mga liham gamit ang invisible ink.
(Setting: Bahay ng Valenzuela, gabi)
(Nakaupo sa mesa si Rizal, nagsusulat ng liham)
Leonor Valenzuela: (Pumasok, nagtataka) "Jose, ano ang iyong ginagawa?"
Rizal: (Ngumiti) "Isang liham para sa iyo, ngunit hindi mo ito makikita—hindi pa ngayon."
Leonor: (Nakakunot-noo) "Ano ang ibig mong sabihin?"
Rizal: (Ipinakita ang papel) "Kapag pinainitan mo ito sa apoy, lilitaw ang aking mensahe."
- (Pinainitan ni Leonor ang papel at unti-unting lumitaw ang liham ni Rizal.)
Leonor: (Namangha) "Napakatalino mo talaga, Jose!"
(Nagpapalitan sila ng ngiti)
Narrator 1:Sa bawat liham at biro, unti-unting lumalalim ang ugnayan nila. Ngunit sa likod ng
mga ngiti at palitan ng salita, may takot at alinlangan din.
(Setting: Hardin ng Valenzuela, hapon)
Rizal: (Nakatingin sa langit, tila nag-iisip) "Orang, may nais akong sabihin sa iyo..."
Leonor: (Ngumiti) "Ano iyon, Jose?"
Rizal: (Huminga nang malalim) "Ikaw ay isang natatanging babae. Ang iyong talino at
kagandahan ay hindi ko maalis sa aking isipan."
-Leonor: (Bahagyang namula) "Jose, hindi ko ito inaasahan.."
Narrator 2: Ngunit sa kabila ng matamis na pag-uusap, hindi nauwi sa mas malalim na
relasyon ang kanilang ugnayan.
( Setting: Intramuros, isang hapon)
Leonor: (May lungkot sa mata) "Jose, alam kong may mas malalaking pangarap ka..."
Rizal: (Hawak ang kamay ni Leonor) "Ngunit ikaw ay bahagi ng aking mundo, Leonor."
Leonor: (Ngumiti nang bahagya) "Mahalaga ka sa akin, ngunit alam kong hindi tayo nakalaan
para sa isa't isa."
- (Nagpalitan sila ng huling tingin bago tuluyang naghiwalay.)
Pang-limang na Yugto: Rizal’s Romantic Encounters - Leonor Rivera
Narrator 1:Matapos ang sandaling pag-ibig kay Leonor Valenzuela, isang mas makabuluhang
ugnayan ang sumunod sa buhay ni Rizal, ang pag-ibig niya sa kanyang pinsang si Leonor
Rivera mula sa Camiling.
Narrator 2: Nagkakilala sila noong 1879, habang si Rizal ay nanunuluyan sa isang boarding
house sa Maynila. Sa umpisa'y payak na pagkakaibigan, ngunit kalauna’y nauwi sa isang
tahimik ngunit malalim na pag-ibig.
Jose Rizal:Leonor... Isa na namang liham mula sa aking puso. Nawa'y dumating ito nang ligtas
sa iyong kamay. (habang nagsusulat ng liham)
Leonor Rivera: Hindi ko man laging masabi, Jose… ngunit bawat sulat mo’y parang tinig mong
kasama ko araw-araw. (habang nagsusulat ng liham)
Narrator 1: Si Leonor ay madalas pumirma ng liham bilang "Taimis," bilang tanda ng lihim
nilang ugnayan. Sila ay nagpapalitan liham sa loob ng walong taon habang si Rizal ay na sa
Europe.
(Setting: Casa Tomasina, gabi)
Rizal: (Nagsusulat ng liham) "Mahal kong Taimis, kahit malayo ako, ikaw pa rin ang laman ng
aking puso."
Leonor Rivera: (Binabasa ang liham, may lungkot sa mata) "Jose, kailan ka babalik?"
Narrator 2: Ngunit habang lumalalim ang damdamin, lalo ring lumalaki ang pagitan. Si Rizal ay
abala sa pag-aaral at kilusang makabayan, habang si Leonor ay nasa poder ng pamilyang may
tutol sa kanilang relasyon.
(Setting: Bahay ng Rivera)
Leonor Rivera: (Nagsusulat ng liham) "Jose, hindi ko na kayang ipaglaban ang ating
pag-ibig..."
Narrator 1: Ngunit bago pa man niya maisara ang sobre, dumating ang kanyang ina. Tahimik
ngunit mariin ang kilos nito. Sa isang iglap, kinuha niya ang liham mula sa kamay ng anak.
Inang ni Leonor: Hindi mo siya maaaring mahalin, anak. May ibang lalaking nakalaan para sa
iyo.
Narrator 2: Hindi na ito ipinadala. At mula noon, ang lahat ng liham ni Jose ay hindi na rin
nakarating kay Leonor. Sa kalaunan, napilitan si Leonor na magpakasal kay Charles Henry
Kipping, isang Ingles na inhinyero, sa kabila ng kanyang pagmamahal kay Rizal.
Leonor Rivera: Patawad, Jose… kung ang puso ay pinilit ng panahon at pamilya.
Huling Yugto:
(nakaupo si rizal kunyare nagsusulat)
Narrator 1:Sa mga bulwagan ng UST, natutunan ni Rizal hindi lamang ang medisina at agham,
kundi ang realidad ng diskriminasyon, ang sakit ng kabiguan, at ang pait ng pag-ibig.
Narrator 2: Mula kay Segunda Katigbak, kay Miss L, kay Leonor Valenzuela, hanggang kay
Leonor Rivera ang bawat isa ay nag-iwan ng bakas sa kanyang puso. Ngunit higit pa riyan, ito’y
naging gatilyo ng kanyang kamulatan bilang Pilipino.
Narrator 1: At sa kanyang pag-alis sa UST, dala niya ang talino, alaala, at layunin ng mga
sandatang magiging bahagi ng kanyang rebolusyonaryong buhay.
Narrator 2: Dahil sa kanyang karanasan, si Rizal ay hindi na lamang estudyante ng medisina
kundi siya ay naging guro ng kalayaan, manunulat ng katotohanan, at bayani ng sambayanan.
(tatayo si rizal)
Jose Rizal:Ang puso ko’y minsang nabigo… ngunit ang diwa ko’y kailanma’y hindi susuko.
END.