Wykorzystanie treningu kompleksowego w
kształtowaniu siły eksplozywnej
Prof. dr hab. Adam Zając
PAP – NOWOCZESNY SPOSÓB NA POPRAWĘ MOŻLIWOŚCI WYSIŁKOWYCH
WZMOCNIENIE POAKTYWACYJNE
Poprawia eksplozywną zdolność pobudzanych mięśni poprzez wcześniejszą
maksymalną lub submaksymalną aktywność skurczową (Docherty i Hodgson 2007).
TRENING KOMPLEKSOWY
ĆWICZENIE AKTYWACYJNE
INDYWIDUALNA PRZERWA REGENERACYJNA
CZYNNOŚĆ EKSPLOZYWNA
POST ACTIVATION POTENTATION
WZMOCNIENIE POAKTYWACYJNE
wzrost ilości połączeń aktynowo-miozynowych,
zwiększone pobudzenie centralnego układu nerwowego (Rixon i wsp. 2007),
wzrost rekrutacji jednostek szybkokurczliwych (Güllich i Schmidtbleicher 1996)
ograniczanie działania mechanizmów ochronnych (narządów ścięgnistych
Golgiego)
MECHANIZMY
Zwiększona fosforylacja lekkiego regulatorowego łańcucha miozyny.
Mechanizm ten wywołuje zwiększenie szybkości powstawania mostków
aktynowo – miozynowych
Zwiększony poziom rekrutacji motoneuronów alfa podczas wykonania
eksplozywnej czynności ruchowej (Tillin i Bishop 2009).
zmiana kąta natarcia włókien mięśniowych względem połączenia
mięśniowo - ścięgnistego.
TAJNA BROŃ - PRACA EKSCENTRYCZNA
CEL:
Uzyskanie większej wartości maksymalnej generowanej mocy mięśniowej poprzedzone
aktywacyjnym skurczem ekscentrycznym.
ZADANIA:
Wstępne rozciągnięcie i absorbowanie energii, której część jest tymczasowo przechowywana w
elementach sprężystych, a następnie ponownie wykorzystana podczas skurczu koncentrycznego.
Wyzwolenie odruchu miotatycznego oraz reakcje o dłuższej latencji
POZIOM SIŁY MIĘŚNIOWEJ DETERMINANTEM
WYKORZYSTANIA PAP
Efekt PAP występuje szybciej oraz utrzymuje się przez dłuższy czas i wymaga wyższej intensywności
oraz niższej objętości w porównaniu do zawodników o niższym poziomie siły mięśniowej
Skurcze ekscentryczne wykorzystują zarówno aktywne jak i pasywne elementy (Herzog 2014).
Oznacza to, że wytwarzanie siły mięśniowej jest większe oraz bardziej wydajne w fazie ekscentrycznej
niż w fazie koncentrycznej, ponieważ elementy pasywne są zaangażowane podczas wydłużania się
włókien mięśniowych w fazie ekscentrycznej, ale nie w fazie koncentrycznej.
TYTYNA
Podczas fazy ekscentrycznej, tytyna przyczepia się do miofilamentów aktyny oraz
miozyny i przeciwdziała ich nadmiernemu wydłużaniu
Tytyna nie odgrywa tej samej roli, gdy mięsień się skraca, dlatego siła mięśniowa
podczas skurczów ekscentrycznych przewyższa tą generowaną podczas
koncentrycznych (Herzog 2014, Hessel i wsp. 2017)
Wytwarzanie siły z aktywnych elementów podczas skurczu ekscentrycznego
wymaga mniej energii niż podczas skurczu koncentrycznego.
PAP A SZTYWNOŚĆ
Wielu autorów uważa, że mechanizm wzmocnienia poaktywacyjnego (Post Activation
Potentation – PAP) może mieć pozytywny wpływ na sztywność kompleksu mięsień ścięgno poprzez nasilenie odruchu miotatycznego lub zmiany w elastycznych strukturach
mięśni (Walshe i wsp. 1998; Baker 2003; Cabrera i wsp. 2009).
Zwiększenie sztywności kompleksu mięsień – ścięgno wiąże się z lepszym transferem siły
mięśniowej podczas eksplozywnych czynności ruchowych, zmniejszonym opóźnieniem
elektromechanicznym i sprawniejszym wykorzystaniu CR-S (Wilson i Flanagan 2008).
Jaki typ ćwiczeń wybrać?