LỊCH SỬ ĐẢNG CỘNG SẢN
VIỆT NAM
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
LỊCH SỬ ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM
ĐCS có 4 cương lĩnh:
1. Cương lĩnh chính trị đầu tiên ( 2/ 1930 )
2. Luận cương chính trị ( 10/ 1930 )
3. Chính cương của Đảng ( ĐH II T2/ 1951 )
4. Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội ( 6/ 1991 )
và bổ sung, phát triển năm 2011.
Các Đại hội
Đại hội I: 03.1935 Ma cao TQ
Đại hội II: 1951 Chiêm Hóa, Tuyên Quang
Đại hội III: 1960 Hà Nội
Đại hội IV: 1976 - đại hội đầu tiên sau khi thống nhất đất nước
Đại hội V: 1982
Đại hội VI: 1986 5 năm/đại hội ĐỔI MỚI
Đại hội VII: 1991
Đại hội VIII: 1996
Đại hội IX: 2001
Đại hội X: 2006
Đại hội XI: 2011
Đại hội XII: 2016
Đại hội XIII: 2021
Đại hội thông qua cương lĩnh, nghị quyết, chiến lược phát triển kinh tế.
Hội nghị TW: Đại hội bầu BCH TW, thông qua nghị quyết, chỉ thị.
Nhiệm vụ của khoa học LSĐ
-
Trình bày có hệ thống Cương lĩnh, đường lối của Đảng
-
Tái hiện lịch sử tiến trình lịch sử lãnh đạo, đấu tranh của Đảng
-
Tổng kết lịch sử Đảng
Phương pháp nghiên cứu môn LSĐ
1. Quán triệt phương pháp luận sử học
- Phương pháp nghiên cứu, học tập LSĐ cần dựa vào phương pháp luận khoa
học mác - xít, đặc biệt nắm vững chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa
duy vật lịch sử.
2. Các phương pháp cụ thể
a. Phương pháp lịch sử ( cơ bản )
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
b. Phương pháp logic ( cơ bản )
c. Phương pháp tổng kết thực tiễn lịch sử gắn với nghiên cứu lý luận để làm rõ
kinh nghiệm
-
Thực tiễn gắn liền với lý luận
d. Phương pháp so sánh
- Hồ Chí Minh khẳng định Lịch sử ĐCSVN “ là cả một pho lịch sử bằng vàng.”
CHƯƠNG II: ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM RA ĐỜI VÀ LÃNH ĐẠO ĐẤU TRANH
GIÀNH CHÍNH QUYỀN ( 1930 - 1945 )
I.
Việt Nam trước khi có Đảng
1. Tình hình chung
-
Nửa sau thế kỷ 19, chủ nghĩa tư bản chuyển từ giai đoạn tự do cạnh tranh => giai
đoạn độc quyền ( giai đoạn đế quốc chủ nghĩa )
-
Họ đẩy mạnh xâm lược, biến các nước thành thuộc địa, các phong trào đấu tranh nổ
ra, tiêu biểu ở Châu Á.
⇨ Phong trào giải phóng dân tộc ở các nước châu Á đầu thế kỷ XX phát triển rộng
khắp, tác động mạnh mẽ đến phong trào yêu nước Việt Nam.
-
Ngày 1/9/1858, thực dân Pháp nổ tiếng súng đầu tiên xâm lược Việt Nam tại bán đảo
Sơn Trà ( Đà Nẵng )
-
Việt Nam dưới thời Nguyễn đang lâm vào khủng hoảng trầm trọng
-
Nhà Nguyễn nhu nhược lần lượt kí 4 hiệp ước với Pháp
+ Năm 1862: Hiệp ước Nhâm Tuất
+ Năm 1874: Hiệp ước Giáp Tuất
+ Năm 1883: Hiệp ước Hắc măng ( Quý Mùi )
+ Ngày 6/6/1884: Hiệp ước Pa - tơ - nốt đánh dấu Việt Nam chính thức mất
nước vào tay thực dân Pháp
-
Nhân dân Việt Nam không chịu khuất phục, lần lượt nổ ra các cuộc khởi nghĩa
-
Cách mạng tháng Mười Nga (1917) thắng lợi đã làm thay đổi sâu sắc tình hình thế
giới
-
Đại hội II của Quốc tế Cộng sản (1920) thông qua Sơ thảo lần thứ nhất về vấn đề dân
tộc và vấn đề thuộc địa do Lê-nin khởi xướng.
2. Pháp cai trị Việt Nam
2.1. Chính trị
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
-
Duy trì chế độ phong kiến, dùng chính sách “ Chia để trị “ => Chuyên chế
chính trị
-
Chia VN thành 3 kỳ: Bắc Kỳ, Trung Kỳ, Nam Kỳ với 3 chế độ cai trị khác
nhau => chia rẽ đoàn kết toàn dân tộc, gọi chung là “ Liên Bang Đông
Dương thuộc Pháp “ gồm Bắc Kỳ, Trung Kỳ, Nam kỳ, Ai Lao, Cao Miên
( 17/10/1887 )
2.2. Kinh tế
-
Tiến hành 2 cuộc khai thác thuộc địa
-
Lần 1 ( 1897 - 1914 )
-
Lần 2 ( 1919 - 1929 )
-
Mục đích:
+ Biến Việt Nam thành thị trường tiêu thụ hàng hóa của “ chính quốc “
+ Vơ vét TNTN, bóc lột SLĐ rẻ mạt, áp dụng các loại tô thuế,...
-
Chế độ cai trị, bóc lột của Pháp với Việt Nam: “ Chế độ độc tài chuyên chế nhất”
2.3. Văn hóa - Xã hội
-
Thực hiện chính sách “ ngu dân”
-
Lập nhà tù nhiều hơn trường học: Năm 1862, Pháp lập nhà tù Côn Đảo để giam giữ
những người VN yêu nước chống Pháp.
-
Cổ súy tệ nạn, đầu độc dân bằng rượu cồn và thuốc phiện
-
Tuyên truyền khẩu hiệu “ Khai hóa văn minh “ của nước “ Đại Pháp “
=> Tính chất xã hội của Việt Nam trong thời kì Pháp trị: Xã hội thuộc địa
2.4. Hệ quả: Phân hóa giai cấp cũ, sinh ra những GC mới < có 5 giai cấp dưới thời Pháp
thuộc >
-
Giai cấp cơ bản trong thời kì phong kiến gồm: địa chủ và nông dân
-
Địa chủ phân hóa thành:
+ 1 bộ phận thành tay sai của Pháp đàn áp phong trào yêu nước, bóc lột nông
dân
+ 1 bộ phận lãnh đạo nhân dân chống Pháp, bảo vệ chế độ phong kiến - Phong
trào Cần Vương
+ 1 bộ phận lãnh đạo nhân dân chống Pháp, phong kiến phản động
+ 1 bộ phận chuyển sang kinh doanh làm tư sản
-
Nông dân: Chiếm 90% >< địa chủ, >< thực dân Pháp
-
Những GC mới: Công nhân, Tư sản, Tiểu tư sản
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
-
Công nhân: Ra đời trong cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất của Pháp 1897 1914 ( TRƯỚC TƯ SẢN ) Ngoài những đặc điểm chung của GC CN thế giới, GC
CN VN có những đặc điểm riêng do sinh ra trong hoàn cảnh một nước thuộc địa nửa
phong kiến
+ Chủ yếu xuất thân từ nông dân (công nhân mỏ, đồn điền,...)
+ Tư tưởng tiến bộ, nhanh chóng chuyển từ “ tự phát “ sang “ tự giác “
+ GC lãnh đạo cách mạng
-
GC tư sản: Ra đời sau GCCN
+ TS mại bản: tay sai cho Pháp
+ TS dân tộc: yêu nước, bị Pháp chèn ép
-
Tầng lớp tiểu tư sản: Tiểu thương, tiểu chủ, trí thức => Bị chèn ép, khinh miệt
=> MÂU THUẪN CHỦ YẾU:
TOÀN BỘ NDVN >< THỰC DÂN PHÁP, PHONG KIẾN PHẢN ĐỘNG
II. Phong trào yêu nước trước khi có Đảng
-
Năm 1919, chiến hạm Pháp ở Hắc Hải Biển Đen, Tôn Đức Thắng tham gia đấu tranh
chống việc can thiệp vào nước Nga Xô Viết.
-
1923, Luật sư Phan Văn Trường công bố “Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản” => truyền
bá tư tưởng vô sản vào VN.
1. Khuynh hướng đấu tranh
2.1. Khuynh hướng phong kiến
-
Phong trào Cần Vương của Vua Hàm Nghi, Tôn Thất Thuyết ( 1885- 1896 )
-
Nhiều phong trào ủng hộ khuynh hướng này: Ba Đình ( Thanh Hóa ), Bãi Sậy ( Hưng
Yên ), Hương Khê ( Hà Tĩnh )
-
Năm 1896, cuộc khởi nghĩa của Phan Đình Phùng thất bại => chấm dứt vai trò
lãnh đạo của giai cấp phong kiến
-
Cuối TK 19 đầu TK 20, cuộc khởi nghĩa nông dân Yên Thế do Hoàng Hoa Thám
lãnh đạo, nhưng còn mang “ cốt cách phong kiến “ => Thất bại.
2.2. Khuynh hướng dân chủ tư sản đầu thế kỷ XX
-
Xu hướng bạo động của Phan Bội Châu:
+ Bạo động chống Pháp
+ Đưa thanh niên ưu tú sang Nhật Bản học tập gọi là “ phong trào Đông Du
“ ( 1906 - 1908 )
+ Năm 1908, Nhật Bản cấu kết với Pháp đuổi thanh niên VN về nước
+ Ảnh hưởng của các mạng Tân Hợi của Trung Quốc ( 1911 )
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
+ Năm 1912, PBC thành lập “ Việt Nam quang phục hội “ với mục đích: đuổi
Pháp, khôi phục Việt Nam, thành lập cộng hòa dân quốc VN.
+ PBC bị bắt năm 1913, năm 1940 ông mất xu hướng chấm dứt.
-
Xu hướng cải cách của Phan Châu Trinh: “ phong trào Duy Tân “
+ Không đi theo xu hướng bạo động như PBC, chủ trương cải cách đất nước
+ “ Bất bạo động, bạo động tắc tử “, phải “ Khai dân trí, chấn dân khí, hậu dân
sinh “
+ Đề nghị Pháp cải cách Việt Nam => Hạn chế: chưa thấy rõ được bản chất của
đế quốc thực dân
+ Tháng 12/ 1907, Pháp đóng cửa Đông Kinh Nghĩa Thục ( Lương Văn Can,
Nguyễn Quyền truyền bá chữ quốc ngữ, tiến hành cải cách giáo dục, cải cách
xã hội ) => Phong trào thất bại
+ Năm 1908, phong trào chống thuế ở Trung Kỳ.
-
Phong trào tiểu tư sản tri thức: Khởi nghĩa Yên Bái của VN quốc dân đảng - Nguyễn
Thái Học ở Bắc Kỳ ( Tháng 12/ 1927 => Tháng 2/ 1930 )
+ Mục đích: giành độc lập dân tộc, xây dựng chế độ cộng hòa tư sản
+ Phương pháp đấu tranh: vũ trang, lối manh động, ám sát cá nhân
+ Lực lượng: Binh lính, sinh viên
+ Khẩu hiệu: “ Không thành công cũng thành nhân “ => Manh động, non yếu
TỔNG KẾT: TẤT CẢ CÁC PHONG TRÀO THẤT BẠI
-
Thiếu đường lối chính trị để giải quyết những mâu thuẫn cơ bản
-
Không có tổ chức vững chắc
-
Không có phương pháp đấu tranh
⇨ Tuy thất bại nhưng góp phần cổ vũ mạnh mẽ tinh thần yêu nước của nhân dân, bồi
đắp thêm cho chủ nghĩa yêu nước của Việt Nam, góp phần thúc đẩy những nhà
yêu nước
III. Nguyễn Ái Quốc chuẩn bị cho sự ra đời của Đảng
1. Hành trình tìm con đường đúng đắn
-
Ngày 5/6/1911, Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước trên con tàu buôn Pháp.
-
Năm 1917, CM tháng 10 Nga thành công => Tác động mạnh đến Bác => cuộc
“ cách mạng đến nơi “ => Bác từ Anh sang Pháp tham gia hoạt động chính trị
-
Tháng 3/ 1919, Quốc tế cộng sản ( Quốc tế 3 ) của Lê - nin được thành lập
(1919-1943)
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
( Quốc tế 1 của Các Mác 1864, Quốc tế 2 của Ăng - ghen 1889-1914 đã hỏi
trong đề thi )
-
Đầu năm 1919, Bác tham gia Đảng Xã hội Pháp - một chính đảng tiến bộ ở
Pháp.
-
Ngày 18/6/1919, tại hội nghị Véc xây của Pháp, Bác thay mặt “ Hội những
người An Nam yêu nước ở Pháp “ Nguyễn Tất Thành lấy tên Nguyễn Ái Quốc
trình lên “ Bản yêu sách của nhân dân An Nam “ không được chấp nhận =>
Tạo tiếng vang lớn => 8 điều
-
Tháng 7/ 1920, Bác đọc “ Sơ thảo lần thứ nhất luận cương về vấn đề dân
tộc và vấn đề thuộc địa “ trên báo Nhân đạo => Tìm ra con đường cứu
nước là cách mạng vô sản.
-
Từ 25 - 30/12/1920 tại Đại hội Tua của Pháp, Bác + thành viên phái tả Đảng
xã hội Pháp bỏ phiếu tán thành “ Quốc tế Cộng sản “ của Lê nin, tham gia
sáng lập “ ĐCS Pháp “ trở thành người cộng sản VN đầu tiên, bước chuyển
về chất trong tư tưởng HCM.
● Chuẩn bị về tư tưởng, chính trị và tổ chức cho sự ra đời của Đảng.
➢ Tư tưởng
-
Năm 1921, Bác sáng lập “ Hội liên hiệp thuộc địa “, sáng lập tờ báo Người
cùng khổ
-
Năm 1922, Bác viết báo “ Người cùng khổ “
-
Năm 1922, ban Nghiên cứu thuộc địa của Đảng Cộng sản Pháp được hình
thành, Nguyễn Ái Quốc được cử làm “ Trưởng tiểu ban Nghiên cứu về Đông
Dương “
-
Công nông là động lực của cách mạng, “ công nông là gốc cách mệnh; còn
học trò nhà buôn nhỏ; điền chủ nhỏ là bầu bạn cách mệnh của công nông .”
➢ Tổ chức
-
30/6/1923, tới Liên Xô và làm việc tại Quốc tế Cộng sản
-
Đại hội V Quốc tế Cộng sản (17/6 – 8/7/1924), làm việc trực tiếp tại Ban
Phương Đông của Quốc tế Cộng sản
-
Tháng 6/1925 thành lập Hội Việt Nam cách mạng thanh niên ( tiền thân của
ĐCS VN ) tại Quảng Châu, Trung Quốc, trụ sở ở Quảng Châu.
-
Ngày 21/6/1925, báo Thanh niên ra số đầu tiên, tuyên truyền tôn chỉ, mục đích
của Hội. Báo Thanh niên đánh dấu sự ra đời của báo chí cách mạng Việt Nam.
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
-
Năm 1927, viết Đường Kách Mệnh - tác phẩm chuẩn bị kỹ càng cho sự ra đời
của ĐCS.
⇨ Cuốn sách chính trị đầu tiên của Việt Nam, định rõ con đường, mục tiêu, lực
lượng và phương pháp đấu tranh của cách mạng
-
Năm 1928, Người trở lại Châu Á, hoạt động ở Xiêm ( Thái Lan ) ( Có trong
bài thi TTHCM )
● THÀNH LẬP ĐCS VN VÀ CHÍNH CƯƠNG ĐẦU TIÊN CỦA ĐẢNG
-
Tháng 3/1929, những người lãnh đạo Kỳ bộ Bắc kỳ họp tại số nhà 5D, phố
Hàm Long, Hà Nội, quyết định lập Chi bộ Cộng sản đầu tiên ở Việt Nam.
-
17/6/1929, Thành lập Đông Dương cộng sản Đảng tại 312 phố Khâm Thiên
-
Năm 29/9/1928, truyền bá CNMLN vào Việt Nam theo phong trào “ vô sản
hóa “ của hội VN cách mạng thanh niên dẫn đến hình thành 3 tổ chức Đảng
+ Đông Dương cộng sản Đảng T6/1929-Bắc Kỳ-báo “Búa liềm” khuynh hướng tư sản
+ An Nam cộng sản Đảng T11/1929-Nam Kỳ - tạp chí Bơnsovich khuynh hướng tư sản
+ Đông Dương cộng sản liên đoàn T9/1929 - Trung Kỳ - bắt nguồn từ tổ
chức yêu nước Tân Việt Cách mệnh Đảng ( gồm Trần Phú, Nguyễn
Thị Minh Khai…) - khuynh hướng vô sản
⇨ 3 tổ chức Đảng với 3 đường lối chủ trương khác nhau gây mất đoàn kết, yêu cầu
cấp bách là hợp nhất 3 tổ chức Đảng
-
23/12/1929, triệu tập đại biểu của Đông Dương cộng sản Đảng và An Nam cộng sản
Đảng
-
Từ ngày 6/1 - 7/2/1930, tại Cửu Long, Hương Cảng, Trung Quốc, NAQ đại diện cho
Quốc tế cộng sản tổ chức Hợp nhất ĐCS VN
+ Đại diện: Đông Dương cộng sản Đảng ( Trịnh Đình Cửu, Nguyễn Đức Cảnh ),
An Nam cộng sản Đảng ( Châu Văn Liêm, Nguyễn Thiệu )
+ Tên: ĐCS VN
+ Thông qua “ Chính cương vắn tắt, Sách lược vắn tắt “, Điều lệ vắn tắt,
Chương trình vắn tắt => Cương lĩnh chính trị đầu tiên tháng 2/1930
. Nhiệm vụ chiến lược: “ Chủ trương làm tư sản dân quyền cách mạng
và thổ địa cách mạng để đi tới xã hội cộng sản “
. Nhiệm vụ trước mắt: “ Đánh đổ đế quốc chủ nghĩa Pháp và bọn
phong kiến “, “ Làm cho nước Nam được hoàn toàn độc lập “
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
. Lực lượng cơ bản: Công nông; giai cấp công nhân lãnh đạo; chủ
trương đại đoàn kết dân tộc
. Con đường: Bạo lực cách mạng
+ Thành lập BCH Trung ương lâm thời
+ Ngày 24/2/1930, Đông Dương cộng sản Liên đoàn gia nhập
-
Từ Đại hội III tháng 9/1960, Đảng đã quyết định lấy ngày 3/2 hằng năm là ngày
thành lập Đảng.
IV. LÃNH ĐẠO ĐẤU TRANH GIÀNH CHÍNH QUYỀN ( 1930 - 1945 )
Từ 1930, Đảng lãnh đạo
Từ 1945, Đảng cầm quyền
1.
-
Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng do Nguyễn Ái Quốc thông qua tháng 2/1930
( phản đế làm vấn đề cốt lõi )
-
Tháng 10/1930, Trung ương Đảng họp hội nghị đầu tiên ở Hồng Kông (Trung Quốc)
do Trần Phú (TBT đầu tiên, trẻ nhất) chủ trì thông qua Luận cương chính trị với vấn
đề cốt lõi: thổ địa cách mạng ( phản phong - chống phong kiến ), thủ tiêu cương lĩnh
tháng 2, đổi tên ĐCS VN thành ĐCS Đông Dương.
+ Hạn chế:
. Quá nhấn mạnh đấu tranh giai cấp, chưa biết tầm quan trọng của vấn đề dân
tộc
. Chưa đánh giá chung được vai trò của tiểu tư sản, trí thức, tư sản dân tộc, địa
chủ vừa và nhỏ
. Chưa đề ra liên minh dân tộc và giai cấp rộng rãi.
+ Nguyên nhân:
. Chưa nhận thức đầy đủ và thực tiễn cách mạng thuộc địa
. Chịu ảnh hưởng khuynh hướng “ Tả khuynh “ của Quốc tế cộng sản lâm thời.
+ Sửa sai luận cương tháng 10 bằng cách thành lập “ Hội phản đế đồng minh Đông
Dương “ tháng 11/ 1930.
V. VIỆT NAM GIÀNH CHÍNH QUYỀN GIAI ĐOẠN 1930 - 1945
1. 1930 - 1931: Cao trào Xô Viết Nghệ Tĩnh
Nhiệm vụ hàng đầu: Từ T2/1930: phản đế, phản phong
Từ T10/1930: phản phong, phản đế
-
Cuộc tổng bãi công của công nhân khu công nghiệp Bến Thủy - Vinh tháng 8/1930
đánh dấu “ Một thời kì mới, thời kỳ đấu tranh kịch liệt đã đến. “
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
-
Luận cương chính trị hay Luận cương tháng 10 của Trần Phú
-
( Thông qua “ Hội nghị thứ nhất BCH TW Đảng “ 14 - 31/10/1930 do Trần Phú chủ
trì tại Hương Cảng ( Hồng Kông ), Trung Quốc gồm
+ Trần Phú: tổng bí thư đầu tiên của Việt Nam ( 1930 - 1931 )
+ Đổi tên: ĐCS VN => ĐCS Đông Dương
+ Thủ tiêu cương lĩnh tháng 2
+ Thông qua Luận cương tháng 10
. Nhấn mạnh phản phong khác
. Lực lượng: Công nông khác
. Lãnh đạo: Đảng giống
. Con đường: Bạo lực cách mạng giống
+ 18/11/1930 “ Hội phản đế đồng minh “
Tháng 6/1925, Hội Việt Nam cách mạng thanh niên được thành lập ở Quảng Châu Trung
Quốc
Báo Thanh niên - báo chí cách mạng đầu tiên xuất bản số đầu tiên ngày 21/6/1925
GIAI ĐOẠN 1930 - 1931: CAO TRÀO XÔ VIẾT NGHỆ TĨNH
2/1930
Cương lĩnh tháng 2
5/1930
16 cuộc bãi công của công nhân, 34 cuộc biểu tình của nông dân và 4
cuộc đấu tranh của tầng lớp nhân dân thành thị
8/1930
Bãi công bến Thủy – Vinh, đánh dấu “một thời kỳ mới, thời kỳ đấu
tranh kịch liệt đã đến”
9/1930
Ban Thường vụ Trung ương Đảng gửi thông tri cho Xứ ủy Trung Kỳ
10/1930
Luận cương tháng 10; Trần Phú tổng bí thư đầu tiên ( 30 - 31 )
14-31/10/1930
Cần học
Hội nghị thứ nhất diễn ra ở Hương Cảng, Hong Kong, TQ
1/1931
Ban thường vụ trung ương Đảng ra thông cáo việc “ đế quốc Pháp
buộc dân cày ra đầu thú “
11/4/1931
QTCS công nhận ĐCS ĐD là chi bộ độc lập
Xứ ủy Trung Kỳ đề ra chủ trương “ thanh trừ trí, phú, địa, hào, đào tận
gốc trốc tận rễ “
18/04/1931
Trần Phú bị bắt tại Sài Gòn
6/6/1931
Nguyễn Ái Quốc bị chính quyền Anh tại Hong Kong (Trung Quốc) bắt
6/9/1931
Tổng bí thư Trần Phú hy sinh ở Nhà thương Chợ Quán (Sài gòn)
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
GIAI ĐOẠN 1932-1935: GIAI ĐOẠN THOÁI TRÀO
KẾT THÚC BẰNG ĐH I 3/1935
Đầu năm 1932
theo chỉ thị QTCS, Lê Hồng Phong cùng các đồng chí công bố
Chương trình hành động
15/6/1932
Chương trình hành động của ĐCS Đông Dương vạch ra nhiệm vụ
trước mắt để khôi phục hệ thống Đảng “ gây dựng 1 đoàn thể bí mật,
có kỷ luật nghiêm ngặt, cứng như sắt, vững như đồng, tức ĐCS để
hướng đạo quần chúng trên con đường giai cấp chiến đấu”.
3/1933
Hà Huy Tập ( Hồng Thế Công ) viết “ Sơ thảo lịch sử phong trào cộng
sản Đông Dương “
Đầu năm 1934
NAQ ra tù, trở lại Quốc tế Cộng sản (Matxcova - Liên Xô).
3/1935
Cần học
Đại hội lần thứ nhất của Đảng họp tại Ma Cao ( Trung Quốc ) hay còn
gọi là Đại hội Ma Cao đề ra 3 nhiệm vụ trước mắt:
1) Lãnh đạo: Củng cố và phát triển Đảng
2) Lực lượng: Đẩy mạnh cuộc vận động tập hợp quần chúng
3) Nhiệm vụ: Chống đế quốc, chống chiến tranh, ủng hộ Liên Xô,
ủng hộ cách mạng Trung Quốc
- TBT: Lê Hồng Phong
- Bầu đại biểu đi dự ĐH VII QTCS
- Hạn chế: ĐH I chưa đặt nhiệm vụ giải phóng dân tộc lên hàng đầu,
chưa công nhận “ làm cách mạng phản đế, sau đó mới làm cách mạng
đồn điền “; chưa tập hợp lực lượng toàn dân tộc
=> Đánh dấu sự phục hồi hệ thống tổ chức Đảng
GIAI ĐOẠN
1936 - 1939
Cao trào vận động dân chủ
1929-1933
Khủng hoảng kinh tế xuất hiện, chủ nghĩa phát xít (Đức, Italia,.. ) nổi
lên và thắng thế ở một số nơi
7/1935
Cần học
- ĐH VII của QTCS họp tại Mátxcơva ( Liên Xô ) đặt ra nhiệm vụ
trước mắt: chống chủ nghĩa phát xít, chống chiến tranh, bảo vệ dân
chủ và hòa bình; lập mặt trận nhân dân rộng rãi
- Đoàn đại biểu ĐCS ĐD gồm: Lê Hồng Phong, Nguyễn Thị Minh
Khai, Nguyễn Văn Nõn
- Tổng bí thư Lê Hồng Phong được bầu làm Uỷ viên Ban chấp hành
Quốc tế cộng sản
5/1935
ĐCS Pháp thành lập “ Mặt trận nhân dân Pháp “ thắng lợi tổng tuyển
cử năm 1936
=> Sự ra đời của Chính phủ mặt trận nhân dân Pháp, đòi quyền tự do,
dân chủ, có quyền được áp dụng ở thuộc địa, đấu tranh công khai.
26/7/1936
Hội nghị họp tại Thượng Hải ( TQ ) do Lê Hồng Phong chủ trì, Hà
Huy Tập, Phùng Chí Kiên dự nhằm “ sửa chữa những sai lầm trước đó
“, định ra “ những chính sách mới “ dựa theo nghị quyết ĐH VII QTCS
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
xác định
- Nhiệm vụ trước mắt: Chống phát xít, chống chiến tranh đế
quốc, chống phản động thuộc địa và tay sai, đòi tự do, dân
chủ, cơm áo và hòa bình
- Thành lập mặt trận nhân dân phản đế rộng rãi để cùng nhau
đấu tranh đòi những quyền dân chủ sơ khai
- Chuyển hình thức tổ chức bí mật, không hợp pháp sang công
khai nửa công khai, hợp pháp nửa hợp pháp kết hợp bí mật
và bất hợp pháp
- TBT: Hà Huy Tập từ tháng 8/1936 đến tháng 3/1938
10/1936
Trong văn kiện “ Chung quanh vấn đề chiến sách mới “, Đảng chỉ ra
những sai lầm của việc đặt phản phong lên trước phản đế, cần tìm 1
mục tiêu quan trọng nhất để làm trước; phê phán luận cương tháng 10
của ĐCS ĐD; đồng ý với Cương lĩnh tháng 2/1930 của Bác, đấu tranh
giai cấp (Trần Phú) → đấu tranh dân tộc (HCM)
Đảng phát động phong trào đấu tranh công khai của quần chúng, bằng
cuộc vận động “Ủy ban trù bị Đông Dương đại hội”. Nam Kỳ có 600
ủy ban hành động.
1937
mít tinh, biểu tình, đưa đón “dân nguyện”
5/5/1937
TBT Hà Huy Tập xuất bản cuốn Torotxy phê phán những luận điểm tả
khuynh.
Từ cuối năm
1937
phong trào truyền bá chữ Quốc ngữ phát triển mạnh
29-30/3/1938
Hội nghị quyết định lập Mặt trận dân chủ Đông Dương
TBT: Nguyễn Văn Cừ
10/1938
NAQ rời Matxcova về Trung Quốc
1939
TBT Nguyễn Văn Cừ xuất bản cuốn sách tự chỉ trích
9/1939
Chiến tranh thế giới thứ 2 nổ ra, thực dân Pháp đàn áp nặng nề, Đảng
rút về hoạt động bí mật, cuộc vận động dân chủ kết thúc.
Đến tháng 4/1938, Đảng có 1597 đảng viên hoạt động bí mật, 200 hoạt
động công khai. Số hội viên trong các tổ chức quần chúng là 35.009
người.
GIAI ĐOẠN
1939-1945
CAO TRÀO KHÁNG CHIẾN GIÀNH ĐỘC LẬP DÂN TỘC
01/09/1939
Chiến tranh thế giới thứ 2 nổ ra
28/09/1939
Toàn quyền Đông Dương ra chỉ thị cấm tuyên truyền cộng sản, đặt
Đảng Cộng sản Đông Dương ra ngoài vòng pháp luật. Thực dân Pháp
thi hành chính sách thời chiến.
29/09/1939
TW Đảng gửi thông báo: “Hoàn cảnh Đông Dương sẽ tiến bước đến
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
vấn đề dân tộc giải phóng”
11/1939
HN 6 Khóa I
Hội nghị tại Bà Điểm ( Hóc Môn, Gia Định ) đặt ra:
- Nhiệm vụ: Chống đế quốc thực dân
- Tạm gác khẩu hiệu “ cách mạng ruộng đất “ thay bằng khẩu
hiệu chống địa tô cao, chống cho vay nặng lãi,..
- Thành lập mặt trận dân tộc thống nhất phản đế Đông Dương
=> Hội nghị 11/1939 đáp ứng yêu cầu khách quan của lịch sử, đưa
dân tộc vào thời kỳ trực tiếp vận động giải phóng dân tộc.
9/1940
Nhật vào Đông Dương, Pháp đầu hàng Nhật, nước ta “ một cổ hai
tròng”
17/01/1940
TBT Nguyễn Văn Cừ bị địch bắt
11/1940
HN 7 Khóa I
Sau khi hơn 1 tháng Nhật vào Đông Dương, BCH TW nhận định làm
song song cách mạng phản đế và cách mạng ruộng đất
=> Đảng chưa dứt khoát với chủ trương giải phóng dân tộc lên hàng
đầu đề ra tại hội nghị tháng 11/1939
28/1/1941
Bác Hồ về nước sau 40 năm bôn ba, đặt chân tại Cao Bằng
5/1941
Cần học
NAQ chủ trì Hội nghị 8 BCH TW Đảng
- Đặt nhiệm vụ giải phóng dân tộc lên hàng đầu
-Lập mặt trận Việt Minh; khẩu hiệu “ Đoàn kết toàn dân, chống Nhật,
chống Pháp, tranh lại độc lập; hoãn lại cách mạng ruộng đất “
- TBT: Trường Chinh
- 6 chủ trương:
+ mâu thuẫn chủ yếu, cấp bách cần giải quyết: dân tộc VN Pháp, Nhật.
+ khẳng định dứt khoát chủ trương “phải thay đổi chiến lược”.,
giải quyết 1 vấn đề cần kíp “dân tộc giải phóng”
+ giải quyết vấn đề dân tộc trong khuôn khổ từng nước Đông
Dương → thành lập mỗi nước 1 mặt trận riêng
+ tập hợp rộng rãi mọi lực lượng dân tộc
+ chủ trương sau khi cách mạng thành công sẽ thành lập nước
Việt Nam Dân chủ Cộng hòa
+ chuẩn bị khởi nghĩa vũ trang là nhiệm vụ trung tâm
=> Kết luận: Hội nghị lần thứ 8 hoàn thành chủ trương chiến lược
được đề ra tháng 11/1939; khắc phục hạn chế của luận cương tháng
10/1930; khẳng định cương lĩnh cương lĩnh tháng 2/1930 là đúng đắn
đưa dân ta đến thắng lợi
PHONG TRÀO CHỐNG PHÁP - NHẬT, ĐẨY MẠNH CHUẨN
BỊ LỰC LƯỢNG CHO CUỘC KHỞI NGHĨA VŨ TRANG
Cuộc khởi nghĩa Bắc Sơn, Nam Kỳ và binh biến Đô Lương là
“ những tiếng súng báo hiệu cho cuộc khởi nghĩa toàn quốc, là
bước đầu đấu tranh bằng võ lực của các dân tộc ở một nước Đông
Dương “
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
27/09/1940
Đội du kích Bắc Sơn được thành lập → bước phát triển đấu tranh vũ
trang
6/6/1941
NAQ gửi thư: “Trong lúc này quyền lợi dân tộc giải phóng cao hơn hết
thảy”
25/10/1941
Việt Minh công bố Tuyên ngôn, nêu rõ: “Việt Nam độc lập đồng minh
(Việt Minh) ra đời” → lực lượng cơ bản, ý nghĩa quyết định trong
tổng khởi nghĩa giành chính quyền
4/1943
Đảng công bố Đề cương về văn hóa Việt Nam, xây dựng nền văn hóa:
Dân tộc, khoa học, đại chúng
Cuối năm 1944
Hội Văn hóa cứu quốc Việt Nam ra đời
6/1944
sinh viên + trí thức thành lập Đảng Dân chủ Việt Nam
Đội du kích Bắc Sơn duy trì và phát triển thành Cứu quốc quân
22/12/1944
Thành lập Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân ở Cao Bằng
(tiền thân của Quân đội nhân dân Việt Nam ) do Võ Nguyên Giáp
đứng đầu
CAO TRÀO KHÁNG NHẬT CỨU NƯỚC - Khởi nghĩa từng
phần, chiến tranh du kích cục bộ, giành chính quyền ở những nơi
có điều kiện
“ Dù đốt cháy cả dãy Trường Sơn cũng kiên quyết giành độc lập “
9/3/1945
Nhật đảo chính Pháp, độc chiếm Đông Dương, Pháp kháng cự yếu
đuối và đầu hàng
Chính phủ Bảo Đại - Trần Trọng Kim được Nhật dựng lên
12/3/1945
Cần học
Ban Thường vụ Trung ương Đảng ra chỉ thị “ Nhật - Pháp bắn nhau
và hành động của chúng ta “ chỉ rõ:
- Hành động ngày 9/3/1945 của Nhật là đảo chính Pháp
- Kẻ thù cụ thể, trước mắt là Nhật
- Đổi khẩu hiệu “ Đánh đuổi phát xít Nhật - Pháp “ thành “ Đánh
đuổi phát xít Nhật “
- Nêu khẩu hiệu “Thành lập chính quyền cách mạng của nhân
dân Đông Dương”
- Phương châm: chiến tranh du kích và khởi nghĩa từng phần
12/08/1945
Ủy ban lâm thời khu giải phóng hạ lệnh khởi nghĩa trong khu
13/8/1945
Trung ương Đảng và tổng bộ Việt Minh thành lập Uỷ ban khởi nghĩa
toàn quốc; 23h cùng ngày Uỷ ban khởi nghĩa toàn quốc ban bố “ Quân
lệnh số 1 “, phát động tổng khởi nghĩa toàn quốc
14-15/8/1945
Hội nghị toàn quốc của Đảng họp tại Tân Trào phát động tổng khởi
nghĩa toàn dân giành chính quyền từ tay phát xít Nhật:
- 3 nguyên tắc: tập trung, thống nhất, kịp thời
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
16/8/1945
Phương hướng: Phải đánh chiếm những nơi chắc thắng, không
kể thành phố hay nông thôn, quân sự và chính trị, phải phối hợp
Khẩu hiệu: “Phản đối xâm lược! Hoàn toàn độc lập! Chính
quyền nhân dân”.
Quyết định các vấn đề đối nội, đối ngoại.
Đại hội quốc dân họp tại Tân Trào
- Đại hội tán thành quyết định khởi nghĩa của Đảng
- Thông qua 10 chính sách lớn của Việt Minh
- Lập Uỷ ban dân tộc giải phóng Việt Nam do HCM làm chủ tịch
4 tỉnh giành chính quyền đầu tiên: Hải Dương, Bắc Giang, Hà Tĩnh,
Quảng Nam.
19/8/1945
Giải phóng Hà Nội
27/8/1945
Uỷ ban dân tộc giải phóng cải tổ thành Chính phủ lâm thời của nước
Việt Nam dân chủ cộng hòa do HCM làm chủ tịch
28/8/1945
Danh sách Chính phủ lâm thời được công bố chính thức
30/8/1945
Vua Bảo Đại thoái vị, giao nộp ấn, kiếm cho đại diện chính phủ lâm
thời nước Việt Nam dân chủ cộng hòa
Bác Hồ soạn Tuyên ngôn độc lập tại số nhà 48, phố hàng Ngang, Hà
Nội
2/9/1945
Bác Hồ đọc bản Tuyên ngôn độc lập trên quảng trường Ba Đình, Hà
Nội, khai sinh ra nước Việt Nam dân chủ cộng hòa; Chính phủ lâm
thời ra mắt nhân dân
- Tính chất CMT8:
+ dân chủ mới, 1 bộ phận của cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân Việt Nam.
+ 1 cuộc CM giải phóng dân tộc điển hình
+ lực lượng cách mạng bao gồm toàn dân tộc
+ chưa làm cách mạng ruộng đất → “có tính chất dân chủ nhưng tính chất đó chưa
được đầy đủ và sâu sắc”
- Ý nghĩa:
+ ĐCS Đông Dương từ bí mật → đảng cầm quyền
+ là cuộc cách mạng giải phóng dân tộc lần đầu tiên giành chính quyền ở 1 nước
thuộc địa
- Bài học kinh nghiệm: 04
+ về chỉ đạo chiến lược: phải giương cao ngọn cờ giải phóng dân tộc
+ về xây dựng lực lượng: trên cơ sở khối liên minh công nông
+ về phương pháp cách mạng: kết hợp đấu tranh chính trị + vũ trang, du kích cục bộ +
khởi nghĩa từng phần
+ về xây dựng Đảng: xây dựng Đảng cách mạng tiên phong của giai cấp công nhân,
nhân dân lao động, toàn dân tộc Việt Nam
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
CHƯƠNG 2: ĐẢNG LÃNH ĐẠO 2 CUỘC KHÁNG CHIẾN, GIẢI PHÓNG DÂN
TỘC, THỐNG NHẤT ĐẤT NƯỚC ( 1945 - 1975 )
A.KHÁNG CHIẾN CHỐNG PHÁP
Xây dựng và bảo vệ chính quyền ( 1945 - 1946 )
Chống Pháp ( 1946 - 1954 )
I.Xây dựng và bảo vệ chính quyền ( 1945 - 1946 )
a. Tình hình nước ta sau cách mạng tháng 8/1945
- Khó khăn:
Chính quyền non trẻ
Nhà nước mới thành lập và không được công nhận, sự xâm lược
nhăm nhe của các nước đế quốc
Giặc đói
Thực dân Pháp bắt dân ta nhổ lúa trồng đay, thu mua lương thực
với mức giá rẻ khiến 2 triệu đồng bào ta chết đói
Giặc dốt
>90% dân ta không biết chữ
Giặc ngoại xâm
4 giặc ngoại xâm: Anh, Pháp, Tưởng, Nhật
+ Tháng 8/1945, 20 vạn quân Tưởng Giới Thạch ( Trung
Hoa dân quốc vào Bắc vĩ tuyến 16 dưới sự bảo hộ của
Mỹ giải giáp quân Nhật, mang theo tay sai là Việt Quốc,
Việt Cách
+ Tháng 9/1945, 2 vạn quân Anh - Ấn vào Nam vĩ tuyến
16 giải giáp quân Nhật
+ 6 vạn quân Nhật đang chờ giải giáp
+ Quân Pháp theo chân Anh vào Việt Nam
=> Tình thế “ ngàn cân treo sợi tóc “
b. Xây dựng chế độ mới và chính quyền cách mạng
2/9/1945
- Bác đọc bản Tuyên ngôn độc lập ở quảng trường Ba Đình
- Quân Pháp trắng trợn gây hấn, nổ súng vào những người tham gia mittinh
ngày độc lập ở Sài Gòn - Chợ Lớn
3/9/1945
Chính phủ lâm thời họp phiên đầu tiên dưới sự chủ trì của chủ tịch HCM
nêu ra nhiệm vụ lớn trước mắt: diệt giặc đói, giặc dốt, giặc ngoại xâm
23/9/1945
Quân Anh bảo trợ, sử dụng quân Nhật giúp Pháp nổ súng đánh chiếm Sài
Gòn - Chợ Lớn ( Nam Bộ ) mở đầu cuộc chiến tranh xâm lược VN lần thứ
2
11/11/1945
Cần học
Hòa với Tưởng để đánh Pháp nên nhân nhượng Tưởng: Kí hiệp ước Hoa Việt ( Hiệp ước thân thiện )
- Đảng chủ trương rút vào hoạt động bí mật “ Thông cáo ĐCS Đông
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
-
Dương tự ý tự giải tán, ngày 11/11/1945 “ chỉ để lại một bộ phận
hoạt động công khai dưới danh nghĩa “ Hội nghiên cứu chủ nghĩa
Mác ở Đông Dương “
Đồng ý cung cấp lương thực, thực phẩm cho 20 vạn quân Tưởng
Cho quân Tưởng sử dụng đồng Quan kim, Quan tệ song hành
cùng đồng bạc Đông Dương
70 ghế Quốc hội không qua bầu cử cho Việt Quốc, Việt Cách
25/11/1945
Ban chấp hành trung ương Đảng ra chỉ thị “ Kháng chiến kiến quốc “ xác
định:
- Kẻ thù chính: Thực dân Pháp
- Mục tiêu cách mạng Đông Dương: dân tộc giải phóng, khẩu hiệu
“dân tộc trên hết, Tổ quốc trên hết”
- Giải quyết những khó khăn:
+ Giặc đói: nhiệm vụ lớn, quan trọng, cấp bách
~ Trước mắt: “Tuần lễ vàng”, “Hũ gạo cứu đói”, “Nhường
cơm sẻ áo”, quỹ “Độc lập”, quỹ “ đảm phụ quốc phòng”, quỹ
“Nam Bộ kháng chiến”.
~ Lâu dài: “ Tăng gia sản xuất ngay, tăng gia sản xuất nữa”
→ đầu năm 1946, nạn đói cơ bản được đẩy lùi
+ Giặc dốt - đặc biệt coi trọng, thể hiện tính ưu việt của chế độ
mới: Mở lớp “Bình dân học vụ” → cuối 1946: 2,5 triệu
người biết đọc, viết
+ Chính quyền non trẻ: Bầu cử Quốc hội => Lập chính phủ =>
Hiến Pháp
~ 6/1/1946: Nhân dân cả nước tham gia bầu cử; 89% số cử tri
đi bỏ phiếu dân chủ lần đầu; bầu ra 333 đại biểu quốc hội đầu
tiên
~ 2/3/1946 Quốc hội khóa I đã họp phiên đầu tiên tại Nhà hát
lớn Hà Nội, lập ra chính phủ Chính thức, gồm 10 bộ và kiện
toàn nhân sự bộ máy Chính phủ - HCM là chủ tịch, Quốc hội
nhất trí bầu Ban Thường trực Quốc hội do cụ Nguyễn Văn Tố
làm Chủ tịch.
+ Giặc ngoại xâm:
~ Làm cho nước mình ít kẻ thù và nhiều bạn đồng minh hơn
~ Đối với Tưởng, nêu chủ trương “Hoa - Việt thân thiện”
~ Đối với Pháp: độc lập về chính trị, nhân nhượng về kinh tế
6/1/1946
- Nhân dân cả nước tham gia bầu cử Quốc hội
- 89% số cử tri đi bỏ phiếu dân chủ lần đầu
- Bầu ra 333 đại biểu quốc hội đầu tiên
2/3/1946
- Quốc hội khóa I đã họp phiên đầu tiên tại Nhà hát lớn Hà Nội
- Lập ra Chính phủ chính thức, gồm 10 bộ và kiện toàn nhân sự bộ máy
Chính phủ, HCM là chủ tịch
- Bầu Ban Thường trực Quốc hội do cụ Nguyễn Văn Tố làm Chủ tịch.
Ban soạn thảo Hiến pháp mới được thành lập, HCM là Trưởng ban
9/11/1946
Kỳ họp thứ 2, Quốc hội thông qua bản Hiến pháp đầu tiên của Nhà nước
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ( Hiến pháp năm 1946 )
Mặt trận dân tộc thống nhất được mở rộng nhằm tăng thực lực cách mạng,
tập trung chống Pháp ở Nam Bộ:
- Hội Liên hiệp quốc dân Việt Nam ( Liên Việt ) được thành lập do
Huỳnh Thúc Kháng làm Hội trưởng, Tôn Đức Thắng là Hội phó
- Hội đồng cố vấn Chính Phủ do Vĩnh Thụy (cựu hoàng Bảo Đại)
đứng đầu
c. Giặc ngoại xâm Cần học
Nguyên tắc “Dĩ bất biến, ứng vạn biến”
Thời gian
Hòa với Tưởng để đánh
Pháp
Thời gian
Mượn tay Pháp để đuổi
Tưởng về nước
9/1945
23.9.1945, Pháp nổ tiếng
6/3/1946
Tại Hà Nội, chủ tịch HCM
thay mặt chính phủ ký với
Pháp Hiệp ước sơ bộ với nội
dung:
súng ở Sài Gòn chính thức
xâm lược Việt Nam lần thứ
2
- VN là một quốc gia độc lập,
có chính phủ, nghị viện, tài
chính và quân đội riêng
Đảng quyết định hòa với
Tưởng để đánh Pháp, Đảng
ký với Tưởng hiệp ước Hoa
- Đồng ý để 15.000 quân
Pháp ra Bắc thay thế 20 vạn
quân Tưởng, quân Pháp rút
về nước và sẽ rút dần trong
thời hạn 5 năm.
09/03/1946, chỉ thị Hòa để
tiến
Việt - Hiệp ước thân thiện
( T9/1945 - T3/1946 )
- 26/09/1945: những chi bộ
đầu tiên chi viện cho Nam
Bộ
11/11/1945
- Đảng chủ trương rút vào
hoạt động bí mật “Thông
cáo ĐCS Đông Dương tự ý
tự giải tán, ngày
11/11/1945” chỉ để lại một
bộ phận hoạt động công khai
dưới danh nghĩa “Hội
nghiên cứu chủ nghĩa Mác
ở Đông Dương”
- Đồng ý cung cấp lương
thực, thực phẩm cho 20 vạn
quân Tưởng
- Cho quân Tưởng sử dụng
đồng Quan kim, Quan tệ
19/4 đến
10/5/1946
Chính phủ Việt Nam và Pháp
gặp nhau tại Hội nghị trù bị
ở Đà Lạt
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
song hành cùng đồng bạc
Đông Dương
- Nhường 70 ghế Quốc hội
không qua bầu cử cho Việt
Quốc, Việt Cách
25/11/1945
BCH ra Chỉ thị Kháng
chiến kiến quốc
28/2/1946
Tưởng kí với Pháp hiệp ước
Hoa - Pháp (Hiệp ước
Trùng Khánh) nội dung
thỏa thuận:
- Pháp mang quân ra Bắc vĩ
tuyến 16 giải giáp quân
Nhật, Tưởng mang 20 vạn
quân về nước
- Hạn cuối là ngày
31/3/1946
- Pháp cho Tưởng nhiều
quyền lợi ở Trung Quốc và
Việt Nam
Từ
31/5/1946
Chủ tịch HCM thăm chính
thức Cộng hòa Pháp
Đảng đứng trước lựa chọn
đồng ý hay phản đối hiệp
ước Hoa Pháp
Đảng quyết định đồng ý.
Chỉ thị Tình hình và chủ
trương ngày 3/3/1946
14/9/1946
Việt Nam kí với Pháp Tạm
ước tại Mác-xây
Trước ngày 31/3/1946 quá
thời hạn quân Tưởng rút quân
về nước, Pháp + Tưởng định
đảo chính chính phủ ngày
14/7/1946 nhưng bất thành
II. KHÁNG CHIẾN CHỐNG PHÁP ( 1946 - 1954 )
Từ cuối tháng 10/1946
Quan hệ Việt - Pháp trở nên căng thẳng
Cuối tháng 11/1946
phản động thành lập “Chính phủ Cộng hòa
Nam Kỳ” và triệu tập Hội nghị Liên bang
Đông Dương
12/12/1946
Trung ương Đảng ra Chỉ thị Toàn dân kháng
chiến ( công bố ngày 22/12/1946 )
18/12/1946
Pháp đơn phương cắt đứt quan hệ với Việt
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
Nam
Bác Hồ ra Lời kêu gọi toàn quốc kháng
chiến. Bắt đầu từ 20h, cuộc kháng chiến
toàn quốc bùng nổ
19/12/1946
Cuộc chiến đấu ở mặt trận HN quyết liệt nhất,
giằng co 60 ngày đêm
=> Hoàn thành nhiệm vụ giam chân địch
trong thành phố; bước đầu làm thất bại kế
hoạch đánh nhanh thắng nhanh của Pháp.
Đường lối 1945 - 1947 → nhân tố quan
trọng hàng đầu quyết định thắng lợi
- Mục tiêu: đánh đổ thực dân Pháp
- Toàn dân: Quân đội nhân dân là nòng
cốt
- Toàn diện: Tất cả lĩnh vực quân sự,
chính trị, văn hóa, tư tưởng; đấu tranh vũ
trang giữ vai trò mũi nhọn, mang tính
quyết định
- Lâu dài: Quá trình tiêu hao lực lượng
địch, xây dựng phát triển lực lượng của ta
Thể hiện qua những văn kiện:
- Chỉ thị Kháng chiến kiến quốc
25/11/1945
- Chỉ thị Tình hình và chủ trương
3/3/1946
- Chỉ thị Hòa để tiến 9/3/1946
- Chỉ thị Toàn dân kháng chiến
12/12/1946
- Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến
của chủ tịch HCM 19/12/1946
- Kháng chiến nhất định thắng lợi của
TBT Trường Chinh 8/1947
- Dựa sức mình là chính: nội lực. Lấy
độc lập, tự chủ về đường lối là yếu tố
quan trọng hàng đầu.
b.Kháng chiến 1947 - 1950
Trong mùa thu
1947
- Pháp huy động 15.000 gồm 3 lực lượng chủ yếu: lục quân, hải quân,
không quân thành 3 mũi tiến công chính tiến đến vùng ATK Việt Bắc
- Mũi thọc sâu đột kích nhảy dù xuống trung tâm thị xã Bắc Kạn, Chợ
Mới, Chợ Đồn hòng bắt Chính phủ HCM
- Các mũi khác tiến đường số 4 từ Lạng Sơn lên Cao Bằng
15/10/1947
Ban thường vụ Trung ương Đảng ra chỉ thị Phải phá tan cuộc tấn công
mùa đông của giặc Pháp
Sau 75 ngày
đêm chiến đấu,
đến 21/12/1947
- Quân và dân ta lần lượt bẻ gãy các mũi tiến công nguy hiểm
- Bảo toàn cơ quan đầu não, căn cứ địa kháng chiến
- Đánh bại âm mưu kế hoạch đánh nhanh thắng nhanh của Pháp
Địa bàn Nam Bộ là nơi địch thực hiện “chiến thuật mạng nhện”, mạng
lưới tháp canh dày đặc
Đầu năm 1948
phong hàm Đại tướng cho đồng chí Võ Nguyên Giáp
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
11/06/1948
Lời kêu gọi thi đua ái quốc
7/1948
Hội nghị Văn hóa toàn quốc → xây dựng nền văn hóa mới mang tính
chất dân tộc, khoa học và đại chúng
Đặt quan hệ
ngoại giao
Trung Quốc: 18/01/1950
Liên Xô: 30/01/1950
Triều Tiên: 02/1950
01/07/1949
Bảo Đại tuyên bố thành lập “Quốc gia Việt Nam”
6/1950
Cần học
Ban thường vụ Trung ương Đảng quyết định mở Chiến dịch Biên giới
Thu Đông năm 1950:
- Tiến công địch dọc biên giới Việt - Trung thuộc 2 tỉnh Cao Bằng
- Lạng Sơn nhằm tiêu diệt một bộ phận quan trọng sinh lực địch
- Mở rộng căn cứ địa Việt Bắc
- Tạo hành lang mở quan hệ thông thương với Trung Quốc và các
nước XHCN
Lực lượng 3 thứ quân: bộ đội chủ
lực, bộ đội địa phương, dân quân
du kích
Chiến tranh biên giới Thu Đông 1950 trải dọc thị xã Cao Bằng đến Đình
Lập ( giáp Móng Cái )
- Chiến dịch quân sự lớn, quan trọng đầu tiên do quân ta chủ động
tấn công
- Chủ tịch HCM thị sát, chỉ đạo kháng chiến
- 30 ngày đêm từ 16/9 đến 17/10/1950
Kết quả
Đạt được mục tiêu diệt địch, kết thúc thời kỳ chiến đấu trong vòng vây
Ý nghĩa
-
Bước ngoặt của cuộc kháng chiến
-
Thay đổi thế và lực từ bị động thành chủ động
-
Những bước tiến quan trọng về ngoại bang: anh cả Liên Xô và
anh hai Trung Quốc trong hệ thống XHCN.
-
Tiền đề đẩy mạnh cuộc kháng chiến đi đến thắng lợi
3. Đẩy mạnh kháng chiến đến thắng lợi 1951 - 1954
Đại hội đại
biểu lần thứ II
Tháng 2/1951
“ Đại hội
kháng chiến
kiến quốc
“ Cần học
Nội dung
Chính cương
11 - 19/2/1951 tại huyện Chiêm Hóa, Tuyên Quang quyết định:
- Giai cấp công nhân và nhân dân mỗi nước Việt Nam, Lào,
Campuchia cần một Đảng riêng
- Ở Việt Nam là Đảng Lao động Việt Nam, hoạt động công khai
- Chính cương của Đảng Lao động Việt Nam được thông qua (bản
chính cương thứ 3)
- Đồng chí HCM được bầu làm Chủ tịch Đảng
- Tổng bí thư Trường Chinh được bầu lại
-
Tính chất của cách mạng Việt Nam gồm 3 tính chất “ dân chủ
nhân dân, một phần thuộc địa và nửa phong kiến “ ( thi ý này )
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
của Đảng
Lao động Việt
Nam
15 chính sách
lớn của Đảng
-
-
Kỳ họp 3:
4/12/1953
Nhiệm vụ:
~ Đánh đổ đế quốc, giành độc lập
~ Xóa bỏ di tích phong kiến, nửa phong kiến
~ Người cày có ruộng
~ Phát triển dân chủ nhân dân, tiền đề CNXH
Động lực: 4 giai cấp: công nhân, nông dân, tiểu tư sản và tư sản
dân tộc; gccn lãnh đạo; nền tảng: công nhân, nông dân, lao động
trí óc; lãnh đạo: công nhân
Triển vọng: tiến lên CNXH
Quốc hội khóa I thông qua Luật cải cách ruộng đất
Ngày 19/12/1953 chủ tịch HCM ký ban hành cải cách ruộng đất
KẾT HỢP QUÂN SỰ + NGOẠI GIAO
=> KẾT THÚC THẮNG LỢI CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG PHÁP
Tháng 5/1953
Pháp cử Nava ( Tổng tham mưu trưởng lục quân khối NATO ) làm Tổng
chỉ huy quân đội viễn chinh Pháp ở Đông Dương
Tháng 7/1953
Nava vạch ra kế hoạch quân sự - chính trị “ Kế hoạch Nava “
- Dự kiến thực hiện trong vòng 18 tháng “chuyển bại thành
thắng”
- Chi phí vật chất kế hoạch Nava phần lớn do Mỹ chi trả
- Biến Điện Biên Phủ trở thành căn cứ quân sự khổng lồ, trung tâm
kế hoạch, “quả đấm thép”
Cuối tháng
9/1953
Bộ chính trị họp bàn thông qua Chiến lược Đông Xuân 1953 - 1954 mục
tiêu:
- Nhằm tiêu diệt sinh lực địch
- Bồi dưỡng lực lượng của ta
- Giữ vững thế chủ động
- Buộc địch phải phân tán lực lượng để đối phó
=> Nghị quyết mở đường cho thắng lợi Đông Xuân 1953 - 1954 và đỉnh
cao là Chiến dịch Điện Biên Phủ
6/12/1953
Chiến dịch Điện Biên Phủ, tướng Võ Nguyên Giáp ( Bộ trưởng Bộ quốc
phòng, Tổng Tư lệnh quân đội ) làm Tư lệnh kiêm bí thư đảng ủy chiến
lược.
Chủ tịch HCM nói về chiến dịch ĐBP: “ Chiến dịch này là một chiến dịch
rất quan trọng, không những về quân sự và cả về chính trị, không những
với trong nước mà với quốc tế. Vì vậy toàn quân, toàn dân, toàn Đảng để
tập trung hoàn thành cho kỳ trước. “
13/3/1954
Quân ta nổ súng tấn công phân khu phía Bắc trung tâm Mường Thanh,
mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ, phương châm “ đánh chắc, tiến
chắc”, “ đánh chắc thắng”
7/5/1954
Trải qua 56 ngày đêm, với 3 đợt tấn công lớn, đến 17 giờ 30 phút ngày
7/5/1954, Quân đội nhân dân Việt Nam đã đánh chiếm hầm chỉ huy, bắt
sống tướng Đờ Cátơri, Chỉ huy trưởng và Bộ chỉ huy tập đoàn cứ điểm
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
Điện Biên Phủ
Chiến dịch Điện Biên Phủ kết thúc đã đưa cuộc tấn công chiến lược Đông
Xuân 1953 - 1954 và cuộc kháng chiến của dân tộc VN chống Pháp thắng
lợi vẻ vang
8/5/1954
Hội nghị Giơnevơ ( Thụy Sĩ ) bàn về chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa
bình ở Đông Dương, khai mạc ngày 8/5/1954
Hiệp định
Giơvevơ
21/7/1954
Trong 75 ngày đàm phán căng thẳng, phó thủ tướng Phạm Văn Đồng
làm trưởng đoàn
Ta đồng ý chấp nhận kí với Pháp bản hiệp ước đình chỉ chiến sự ở Việt
Nam ngày 21/7/1954
Nội dung Bản tuyên bố:
- Pháp và các nước tham dự Hội nghị long trọng cam kết tôn trọng
các quyền dân chủ cơ bản của Việt Nam, Lào, Campuchia: độc
lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ, không can thiệp vào
công việc nội bộ của nước đó
- Cam kết chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở bán đảo Đông
Dương
=> Văn bản pháp lý quốc tế đầu tiên công nhận về quyền dân tộc cơ
bản của nhân dân Việt Nam, Lào, Campuchia
=> Đánh dấu kết thúc thắng lợi kháng chiến chống Pháp
=> Mở trang sử dân tộc VN và toàn Đông Dương.
Ý nghĩa lịch
sử kháng
chiến chống
Pháp, can
thiệp của Mỹ
-
Lần đầu tiên trong lịch sử phong trào giải phóng dân tộc, một
nước thuộc địa nhỏ bé đã đánh bại một cường quốc thực dân
Cổ vũ mạnh mẽ phong trào đấu tranh vì hòa bình, dân chủ, tiến bộ
ở châu lục Á, Phi, Mỹ Latinh
Tóm tắt ngắn
5/1953
Nava trở thành tổng chỉ huy quân đội viễn chinh Pháp ở Đông Dương
7/1953
“ Kế hoạch Nava “ trong 18 tháng “ chuyển bại thành thắng “
Cuối 9/1953
chiến lược Đông - Xuân 1953 - 1954
6/12/1953
Chiến dịch Điện Biên Phủ “ đánh chắc, tiến chắc “, “ đánh chắc thắng “
7/5/1954
Bắt tướng Đờ Cátơri sau 56 ngày đêm
8/5/1954
Ngồi vào bàn đàm phán ở Thụy Sĩ, 75 ngày gặp mặt, TT Phạm Văn Đồng
trưởng đoàn
21/7/1954
Ký hiệp định Giơnevơ
II. XÂY DỰNG CNXH Ở MIỀN BẮC, CHỐNG MỸ, GIẢI PHÓNG MIỀN NAM, THỐNG
NHẤT ĐẤT NƯỚC ( 1954 - 1975 )
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
1.Đảng lãnh đạo miền Bắc - Nam 1954 - 1965
a. Khôi phục kinh tế, cải tạo xã hội chủ nghĩa ở miền Bắc/ chuyển cách mạng miền Nam
từ thế giữ gìn lực lượng sang thế tấn công ( 1954 -1960 )
Sau khi hiệp định Giơnevơ được ký kết, miền Bắc được hoàn toàn giải phóng, phát triển theo
con đường CNXH, miền Nam do chính quyền đối phương quản lý, biến thành thuộc địa kiểu
mới của đế quốc Mỹ.
MIỀN BẮC
Quốc tế
- Thuận lợi: Hệ thống XHCN lớn mạnh, phong trào giải phóng dân tộc
phát triển
- Bất lợi:
+ Đế quốc Mỹ âm mưu làm bá chủ thế giới → kẻ thù trực tiếp của
nhân dân Việt Nam
+ Sự bất đồng chia rẽ hệ thống XHCN nhất là Liên Xô và Trung
Quốc
+ Thế giới vào thời kỳ chiến tranh lạnh
Trong nước
- Thuận lợi:
+ Miền Bắc hoàn toàn được giải phóng, làm căn cứ địa hậu phương
cho cả nước
+ Thế và lực của cách mạng lớn mạnh sau 9 năm
+ Ý chí thống nhất đất nước của cả đất nước
- Bất lợi:
+ Đất nước chia làm 2 miền, 2 chế độ chính trị khác nhau
+ Miền Nam do đế quốc, tay sai kiểm soát
+ Miền Bắc nghèo nàn, lạc hậu
+ Đế quốc Mỹ trở thành kẻ thù trực tiếp của nhân dân Việt Nam
Chủ trương đưa miền Bắc quá độ lên CNXH, sự kết thúc cách mạng dân
tộc dân chủ nhân dân là sự mở đầu các mạng xã hội chủ nghĩa
9/1954
Bộ Chính trị đề ra nhiệm vụ chủ yếu trước mắt:
+ Hàn gắn vết thương chiến tranh, phục hồi kinh tế quốc dân, trước
hết là phục hồi và phát triển sản xuất nông nghiệp
+ Ổn định xã hội, ổn định đời sống
+ Tăng cường mở rộng quan hệ quốc tế
=> Đưa miền Bắc trở lại bình thường sau 9 năm chiến tranh
10/10/1954
Những lính Pháp cuối cùng rút khỏi Hà Nội
16/5/1955
Toàn bộ quân viễn chinh Pháp và tay sai đã rút khỏi miền Bắc
HN thứ 7
( 3/1955 )
HN thứ 8
BCH TW Đảng khóa II nhận định:
+ Mỹ và tay sai đã hất cẳng Pháp ở miền Nam
+ Công khai lập nhà nước riêng chống phá Hiệp định Giơnevơ
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
( 8/1955 )
+ Đàn áp phong trào cách mạng
+ Muốn chống Mỹ => Củng cố miền Bắc, đẩy mạnh kháng chiến
miền Nam
Kinh tế miền Bắc cơ bản là nông nghiệp, Đảng chỉ rõ khôi phục sản xuất
nông nghiệp là trọng tâm, kết hợp cải cách ruộng đất
7/1956
Cải cách ruộng đất căn bản hoàn thành ở đồng bằng, trung du, miền núi
=> Chế độ chiếm hữu ruộng đất phong kiến ở miền Bắc đến đây bị xóa bỏ
hoàn toàn
Trong quá trình cải cách ruộng đất, Đảng phạm phải sai lầm do chủ quan,
giáo điều, sử dụng hình thức không phù hợp với đối tượng là địa chủ ở
nông thôn Việt Nam
HN thứ 10
( 9/1956 )
BCH TW Đảng khóa II đã kiểm điểm những sai lầm trong cải cách ruộng
đất, tự phê bình trước nhân dân
HN thứ 13
( 12/1957 )
BCH TW Đảng đánh giá thắng lợi về khôi phục kinh tế, đề ra đường lối
trong giai đoạn mới
HN thứ 14
( 11/1958 )
BCH TW Đảng đề ra kế hoạch 3 năm 1958-1960, phát triển kinh tế, văn
hóa, cải tạo XHCN đối với kinh tế cá thể và kinh tế tư bản tư doanh( 1958
- 1960 )
=> Hình thức toàn dân và tập thể
Mục tiêu trước mắt: Xây dựng, củng cố miền Bắc thành cơ sở vững mạnh
cho cuộc đấu tranh thống nhất đất nước.
HN thứ 16
( 4/1959 )
BCH TW Đảng thông qua Nghị quyết về vấn đề hợp tác hóa nông
nghiệp, xác định hình thức, bước đi của hợp tác xã: hợp tác xã đi trước cơ
khí hóa, hợp tác xã đi đôi với thủy lợi hóa
3 nguyên tắc xây dựng hợp tác xã:
+ Tự nguyện
+ Cùng có lợi
+ Quản lý dân chủ
Kết quả
1958 - 1960
-
Miền Bắc từng bước đi lên CNXH
Trở thành hậu phương vững chắc cho sự nghiệp cách mạng
MIỀN NAM
- Mỹ thay Pháp thống trị miền Nam, âm mưu biến miền Nam thành thuộc địa kiểu mới.
- Xây dựng miền Nam thành căn cứ quân sự để tiến quân ra Bắc và hệ thống XHCN
- Chia cắt lâu dài, biến miền Nam thành một mắt xích của hệ thống quân sự ở Đông Nam Á
nhằm ngăn cản ảnh hưởng CNXH ở vùng này.
- Thiết lập bộ máy chính quyền tay sai “ Việt Nam cộng hòa “ do Ngô Đình Diệm làm tổng
thống, xây dựng đội quân ngụy
- Thủ đoạn: “ tố cộng, diệt cộng “, lập “ khu trù mật “, “ khu dinh điền “ bắt bớ những người
yêu nước và những người đấu tranh đòi thi hành hiệp định Giơnevơ
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
7/7/1954
Trước khi hiệp định Giơnevơ được ký kết, Mỹ đưa Ngô Đình Diệm về Sài
Gòn làm Thủ tướng Chính phủ Quốc gia Việt Nam thay cho Bửu Lộc
17/7/1954
Theo chỉ đạo của Mỹ, chính quyền Ngô Đình Diệm tuyên bố không hiệp
thương tổng tuyển cử thống nhất đất nước
Tháng 7/1954, Đảng quyết định thay đổi phương thức đấu tranh quân sự sang đấu tranh
chính trị
21/7/1954
Hiệp định Giơnevơ được ký
22/7/1954
Lời kêu gọi đồng bào và cán bộ, chiến sĩ cả nước
23/10/1955
Tổ chức “ trưng cầu ý dân “ để phế truất Bảo Đại, đưa Ngô Đình Diệm lên
làm Tổng thống Việt Nam Cộng Hòa
13/5/1957
Ngô Đình Diệm thăm Mỹ và tuyên bố: “ Biên giới Hoa Kỳ kéo dài đến vĩ
tuyến 17 “ và đây là hành vi bán nước trắng trợn
CHIẾN TRANH ĐƠN PHƯƠNG ( 1954 - 1960 )
7/1954
- Đảng quyết định thay đổi phương thức đấu tranh quân sự sang đấu
tranh chính trị
- Lãnh đạo nhân dân đòi thi hành hiệp định Giơnevơ
- Thực hiện cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân ở miền Nam
HN 6 tháng
7/1954
Đảng chỉ rõ đế quốc Mỹ là kẻ thù của nhân dân thế giới và nhân dân
Đông Dương => Chống Mỹ
21/7/1954
Hiệp định Giơnevơ được ký
22/7/1954
Chủ tịch HCM ra “ Lời kêu gọi đồng bào và cán bộ, chiến sĩ cả nước
“ nhấn mạnh “ Trung Nam Bắc đều là bờ cõi nước ta, nước ta nhất định
thống nhất, đồng bào cả nước nhất định được giải phóng “
9/1954
Bộ Chính trị đề ra 3 nhiệm vụ chính cho miền Nam:
- Đấu tranh đòi thi hành hiệp định Giơnevơ
- Chuyển hướng công tác cho phù hợp điều kiện mới
- Tập hợp lực lượng đế chống chính quyền thân Mỹ
=> Thống nhất đất nước
8/1956
Lê Duẩn dự thảo “ Đề cương đường lối cách mạng Việt Nam ở miền
Nam “ nêu rõ:
+ Chế độ thống trị của Mỹ Diệm là chế độ độc tài, phát xít, hiếu chiến
+ Để chống lại đế quốc Mỹ và tay sai, “ Nhân dân miền Nam chỉ có con
đường cứu nước và tự cứu mình là con đường cách mạng. Ngoài con
đường cách mạng không có con đường khác “
=> Bản Đề cương là văn kiện quan trọng, góp phần nêu đường lối cách
mạng Việt Nam ở miền Nam
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
1/1959
HN 15 quyết định:
- Tiếp tục cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân
- Phương pháp: Bạo lực cách mạng, kết hợp đấu tranh chính trị và đấu
tranh quân sự
=> Vạch rõ phương hướng cho cách mạng miền Nam
3/1959
Chính quyền Ngô Đình Diệm tuyên bố “ Đặt miền Nam trong tình trạng
chiến tranh “
Luật 10/59 đưa người bị bắt ra xét xử và bắn chết
Mang máy chém đi khắp miền Nam
Thực hiện Nghị quyết 15, miền Bắc chi viện cho miền Nam:
- Đường vận tải bộ mang tên đường 559
- Đường vận tải biển mang tên đường 759
-
Đường vận tải trên bộ Hồ Chí Minh hình thành 19/5/1959
Đường HCM trên biển 23/10/1961
“ Tàu không số “
17/1/1960
Phong trào đồng khởi ở Mỏ Cày, Bến Tre do Nguyễn Thị Định lãnh đạo
=> Lan rộng và mở rộng các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long
20/12/1960
Tại xã Tân Lập ( Tây Ninh ), Mặt trận dân tộc giải phóng miền Nam
Việt Nam được thành lập do luật sư Nguyễn Hữu Thọ làm chủ tịch: đấu
tranh theo chương trình hoạt động 10 điểm
=> Phong trào đồng khởi là bước nhảy vọt, đánh dấu cách mạng miền
Nam Việt Nam từ thế giữ gìn lực lượng sang thế chiến tranh, từ khởi
nghĩa từng phần sang chiến tranh cách mạng chống chủ nghĩa thực dân
mới của Mỹ
b,Giai đoạn 1961 - 1965
MIỀN BẮC
Đại hội III
T9/1960
Chủ đề: “Đại hội lần này là đại hội xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền
Bắc và đấu tranh hòa bình thống nhất đất nước”
- Nội dung:
+ Đường lối chung: 02 Một là đẩy mạnh cách mạng XHCN ở
miền Bắc, Hai là tiến hành cách mạng dân tộc dân chủ nhân
dân ở miền Nam
+ Mục đích chiến lược chung: Giải phóng miền Nam, thống nhất
đất nước
+ Vị trí, vai trò, nhiệm vụ cụ thể: Miền Bắc có vai trò quyết định
nhất; miền Nam có vai trò quyết định trực tiếp
+ Xây dựng CNXH: đặc điểm lớn nhất từ 1 nước kinh tế nông
nghiệp lạc hậu đi lên chủ nghĩa xã hội bỏ qua tư bản chủ nghĩa
Công nghiệp hóa XHCN được xem là nhiệm vụ trung tâm
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
=> Đưa miền Bắc tiến nhanh, tiến mạnh, tiến vững chắc lên
CNXH, từ sở hữu cá thể thành sở hữu toàn dân và sở hữu tập thể.
Ưu tiên phát triển công nghiệp nặng một cách hợp lí, đồng thời ra
sức phát triển nông nghiệp và công nghiệp nhẹ.
Công nghiệp hóa: nhiệm vụ trung tâm
- Hạn chế: Nhận thức về con đường đi lên CNXH vẫn còn giản đơn,
chưa có dự kiến về chặng đường đầu của thời kì quá độ lên CNXH
- Thành công: gtrinh trang 197
3/1964
Lời kêu gọi của chủ tịch HCM tại Hội nghị chính trị đặc biệt “ Mỗi
người làm việc bằng hai để đền đáp lại đồng bào miền Nam ruột thịt khi
Mỹ mở chiến tranh miền Nam => Phong trào lên cao
Kế hoạch mới thực hiện được hơn 4 năm ( đến ngày 5/8/1964 ) được
chuyển hướng do đối phó với chiến tranh phá hoại miền Bắc lần thứ
nhất của Mỹ.
MIỀN NAM - CHIẾN TRANH ĐẶC BIỆT ( 1961 - 1965 )
Chiến tranh đặc biệt - Một bộ phận trong chiến lược toàn cầu “phản
ứng linh hoạt” với vai trò của Tổng thống Kennơđi
Công thức: cố vấn Mỹ + Vũ khí Mỹ (trực thăng vận, thiết xa vận) +
quân chủ lực Việt Nam cộng hòa (dùng người Việt đánh người Việt )
- Kế hoạch bình định miền Nam trong vòng 18 tháng, dự định lập
17.000 ấp chiến lược là quốc sách
- Chiến lược chiến tranh đặc biệt = Kế hoạch Stalây Taylo ( 1961 - 1963
) + Kế hoạch Giônxơn - Mắc Namara ( 1964 - 1965 )
Từ 10/8/1961
Mỹ bắt đầu rải chất độc dioxin xuống miền Nam Việt Nam
T1/1961 và
T2/1961
Bộ Chính trị BCH TW Đảng ra chỉ thị về “ Phương hướng và nhiệm
vụ công tác trước mắt của cách mạng miền Nam “:
+ Tình thần: giữ vững thế chiến lược tấn công của cách mạng miền
Nam đã giành được từ sau phong trào Đồng Khởi
+ Tấn công địch ở cả 3 vùng chiến lược: đô thị, nông thôn đồng
bằng và nông thôn rừng núi, bằng 3 mũi giáp công: quân sự,
chính trị, binh vận
=> Biến khởi nghĩa miền Nam từ khởi nghĩa từng phần sang
chiến tranh cách mạng
+Tương quan lực lượng khác nhau => Linh hoạt
~Vùng rừng núi: Đấu tranh vũ trang
~Vùng nông thôn đồng bằng: vũ trang + chính trị
~Vùng đô thị: Đấu tranh chính trị là chủ yếu
15/2/1961
Lực lượng vũ trang ở miền Nam thống nhất được gọi “Quân giải
phóng miền Nam Việt Nam”
10/1961
Trung ương cục miền Nam được thành lập do đồng chí Nguyễn Văn
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
Linh làm bí thư
2/1/1963
Chiến thắng vang dội ở Ấp Bắc (Mỹ Tho) thể hiện sức mạnh hiệu quả
đấu tranh vũ trang + chính trị
Từ sau năm
1963
Sau chiến thắng Ấp Bắc, phong trào đấu tranh phá “ Ấp chiến lược
“ phát triển mạnh với phương châm “bám đất, bám làng”, “Một tấc
không đi, một ly không rời”
Năm 1963
Phong trào đấu tranh của đồng bào Phật giáo
1/11/1963
Dưới chỉ đạo của Mỹ, lực lượng quân đảo chính đã giết chết Tổng thống
ngụy quyền SG Ngô Đình Diệm
Từ 11/1963 đến
6/1965
Diễn ra 10 cuộc đảo chính quân sự trong nội bộ quân Ngụy
T12/1963
HN 9 “ đấu tranh vũ trang đóng vai trò quyết định trực tiếp “ đến thắng
lợi chiến trường
Chiến thắng Bình Giã (12/1964), Ba Gia (5/1965), Đồng Xoài
(7/1965) phương châm tác chiến độc đáo: 2 chân ( quân sự, chính trị ), 3
mũi ( quân sự, chính trị, binh vận ), 3 vùng ( đô thị, nông thôn đồng
bằng, miền núi )
Đầu năm 1965, chiến tranh đặc biệt của Mỹ bị phá sản
MIỀN BẮC 1965 - 1968
5/8/1964
Mỹ dựng lên sự kiện “ vịnh Bắc Bộ “ nhằm lấy cớ dùng không quân và
hải quân đánh phá miền Bắc Việt Nam lần 1
=> Mục đích:
+ Đưa miền Bắc trở về thời kỳ đồ đá, phá tan công cuộc xây dựng
CNXH ở miền Bắc
+ Ngăn chặn sự chi viện của miền Bắc với miền Nam
+ Đập tan ý chí chiến đấu của nhân dân
17/7/1966
Lời kêu gọi của chủ tịch HCM “Không gì quý hơn độc lập tự do”
3/1968
Mỹ tuyên bố hạn chế ném bom miền Bắc
1/11/1968
Mỹ tuyên bố chấm dứt không điều kiện đánh phá miền Bắc bằng
không quân và hải quân
CHIẾN TRANH CỤC BỘ (65 - 68) - chiến tranh xâm lược thực dân kiểu mới, có quy
mô lớn nhất, mạnh nhất
Trước nguy cơ thất bại của chiến tranh đặc biệt, Mỹ đề ra chiến tranh
cục bộ - 1 phần của chiến lược toàn cầu “phản ứng linh hoạt”
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
Công thức: quân chiến đấu Mỹ, các nước đồng minh Mỹ trực tiếp
tham chiến, đóng vai trò chủ yếu; quân đội Sài Gòn đóng vai trò hỗ
trợ
8/3/1965
Quân Mỹ đổ bộ Đà Nẵng trực tiếp tham chiến miền Nam Việt Nam
HN 11, 12 ĐH
III năm 1965
Giương cao ngọn cờ độc lập dân tộc + chủ nghĩa xã hội
1965-1966
Mùa khô 1965-1966 Mỹ huy động 70 vạn quân, trong đó 20 vạn quân
Mỹ, mở cuộc phản công vào 3 hướng chính: Tây Nguyên, đồng bằng
khu V, miền Đông Nam Bộ
=> Mục đích: “ tìm diệt “ quân giải phóng, giành lại quyền chủ động
chiến trường; “ bình định “ các vùng nông thôn đồng bằng
Chiến thắng Núi Thành ( 5/1965 ), Vạn Tường ( 8/1965 ), Plâyme
( 11/1965 ),.. bẻ tan cuộc tấn công chiến lược mùa khô 1965-1966, làm
thất bại kế hoạch “ tìm diệt “, “ bình định “
Sau chiến thắng Vạn Tường, cao trào chống Mỹ lan rộng
Toàn bộ kế hoạch lập 900 “ ấp chiến lược “ mới và củng cố “ ấp chiến
lược “ cũ năm 1966 của Mỹ bị phá sản
1966-1967
Mùa khô 1966-1967, Mỹ tấn công chiến lược lần thứ 2 lên Tây Nguyên
Quân và dân “ bốn bám “, đẩy mạnh “ ba mũi giáp công “
HN 13 ĐH 3
28/1/1967
Mở mặt trận ngoại giao tranh thủ sự ủng hộ quốc tế, mở cục diện vừa
đánh vừa đàm phát huy sức mạnh tổng hợp chống Mỹ
7/1967
Phạm Hùng - Bí thư trung ương cục miền Nam
Trần Văn Trà - Tư lệnh Quân giải phóng miền Nam
Nguyễn Thị Định - Phó tư lệnh
HN14 ĐH III
1/1968
Chuyển chiến tranh cách mạng miền Nam sang thời kì mới, giành chiến
bằng phương pháp tổng công kích - tổng khởi nghĩa vào tất cả đô thị của
Mỹ
Quân Giải phóng mở chiến dịch Đường 9 - Khe Sanh ( 24/1 15/7/1968 ) cuộc nghi binh chiến lược
Đêm 30 rạng
sáng 31/1/1968
Giao thừa tết Mậu Thân, cuộc tổng tấn công đợt I được phát động toàn
miền Nam → tính chất bước ngoặt
Liên minh các lực lượng dân tộc, dân chủ và hòa bình Việt Nam do luật
sư Trình Đình Thảo đứng đầu
Cuộc tấn công và nổi dậy xuân Mậu Thân 1968
=> Phá tan chiến tranh cục bộ buộc Mỹ đàm phán với ta ở Hiệp định
Pari từ ngày 13/5/1968
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
Phái đoàn: Xuân Thủy - Trưởng đoàn, đồng chí Lê Đức Thọ - Cố vấn
1/1969
Mỹ chấp nhận đàm phán với chính phủ, có sự tham gia của Mặt trận
Dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam
Nguyễn Thị Bình làm trưởng đoàn
6/6/1969
Chính phủ cách mạng lâm thời cộng hòa Việt Nam thành lập do kiến
trúc sư Huỳnh Tấn Phát làm chủ tịch
MIỀN BẮC ( 1969 - 1975 )
1/11/1968
Mỹ tuyên bố chấm dứt không điều kiện đánh phá miền Bắc bằng không
quân và hải quân
Từ tháng
11/1968
Đảng lãnh đạo miền Bắc khôi phục hậu quả chiến tranh
2/9/1969
Chủ tịch Hồ Chí Minh qua đời
23/9/1969
Quốc hội khóa III tại kỳ họp bất thường bầu Tôn Đức Thắng - chủ tịch
nước, Nguyễn Lương Bằng - phó chủ tịch nước
4/1972
Mỹ phá hoại miền Bắc lần thứ 2 bằng B52
18-30/12/1972
Trong 12 ngày đêm, quân và dân tạo nên chiến thắng “Điện Biên Phủ
trên không”, bắn rơi 84 máy bay
15/1/1973
Chính phủ Mỹ tuyên bố ngừng mọi hoạt động phá hoại miền Bắc và
quay lại bàn đàm phán ở Pari
27/1/1973
Hiệp định Pari được ký
Miền Nam VIỆT NAM HÓA CHIẾN TRANH ( 1969 - 1975 )
quân Ngụy Sài Gòn - “xương sống” của “Việt Nam hóa chiến
tranh”, “Thay đổi màu da trên xác chết”
Sau thất bại của “ chiến tranh cục bộ “, từ đầu năm 1969, Tổng thống
Níchxơn đã ra chiến lược toàn cầu mới mang tên “ Học thuyết Níchxơn
với 3 nguyên tắc trụ cột:
+ cùng chia sẻ
+ sức mạnh của Mỹ
+ sẵn sàng thương lượng
=> Thay bằng chiến lược “ Việt Nam hóa chiến tranh “ nhằm “ dùng
người Việt đánh người Việt “
Quá trình triển khai kế hoạch mới, Mỹ áp dụng:
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
+ Ra sức củng cố ngụy quyền, xây dựng ngụy quân
+ Phá hoại miền Bắc, ngăn chi viện cho miền Nam
+ Thỏa hiệp với Trung Quốc, hòa hoãn với Liên Xô để ngăn
nguồn viện trợ cho Việt Nam.
1/1/1969
Thư chúc mừng năm mới của chủ tịch Hồ Chí Minh: “ Vì độc lập, vì tự
do, đánh cho Mỹ cút, đánh cho ngụy nhào. “
HN 18 (1/1970)
và
Hội nghị Bộ
chính trị
(6/1970 )
Chủ trương mới chống lại chiến lược “ Việt Nam hóa chiến tranh”
+ Lấy nông thôn làm hướng tấn công chính
+ Tập trung ngăn chặn, đẩy lùi chương trình “ bình định “
+ Đẩy mạnh phong trào chiến tranh nhân dân địa phương
4/1972
Phá hoại miền Bắc lần 2
18-30/12/1972
Trong 12 ngày đêm, quân và dân tạo nên chiến thắng “ Điện Biên Phủ
trên không “, bắn rơi 84 máy bay
15/1/1973
Chính phủ Mỹ tuyên bố ngừng mọi hoạt động phá hoại miền Bắc và
quay lại bàn đàm phán ở Pari
27/1/1973
Kết thúc với “ Hiệp định về chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở
Việt Nam “
Mỹ ngoan cố, đề ra kế hoạch 3 năm ( 1973 - 1976 )
+ Chiếm lại các khu giải phóng của ta
+ Xóa bỏ hình thái “ da báo “ ở miền Nam, nhằm biến miền Nam
thành quốc gia riêng biệt, lệ thuộc vào Mỹ
Hiệp định Pari được kí, theo chỉ đạo của Mỹ, chính quyền Nguyễn Văn
Thiệu ngang nhiên phá hủy Hiệp ước
HN 21 ĐH III
7/1973
Phương pháp: Bạo lực cách mạng, nắm bắt thời cơ
6/1/1975
Giải phóng Phước Long → khả năng giải phóng hoàn toàn miền
Nam đã chín muồi
1975-1976
Năm 1975 tranh thủ bất ngờ tấn công lớn và rộng khắp
Năm 1976 tổng khởi nghĩa
Cuộc tổng tấn công và nổi dậy mùa xuân 1975 bắt đầu bằng chiến dịch
Tây Nguyên
18/3/1975
Cuộc họp chính trị quyết định giải phóng miền Nam trong năm 1975
26/3/1975
Huế được giải phóng
29/3/1975
Đà Nẵng được giải phóng
7/4/1975
Đại tướng Võ Nguyên Giáp: “ Thần tốc, thần tốc hơn nữa, táo bạo, táo
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
bạo hơn nữa, tranh thủ từng giờ, từng phút, xốc tới mặt trận, giải phóng
miền Nam. Quyết chiến và toàn thắng. “
26/4/1975
Chiến dịch HCM giải phóng Sài Gòn - Bình Định bắt đầu
11 giờ 30 phút
30/4/1975
Lá cờ chiến thắng cắm trên Dinh Độc Lập
2/5/1975
Giải phóng đồng bằng sông Cửu Long các đảo, quần đảo ở biển Đông
Nhiệm vụ đầu tiên, bức thiết nhất là lãnh đạo thống nhất nước nhà về mặt nhà nước
15 - 21/11/1975
Hội nghị Hiệp thương chính trị của 2 đoàn đại biểu Bắc Nam → bầu cử
theo nguyên tắc dân chủ, phổ thông, bình đẳng, trực tiếp và bỏ phiếu
kín
25/04/1976
Tổng tuyển cử bầu Quốc hội, 23 triệu cử tri, 98,77%, bầu ra 492 đại
biểu
24/6
- 3/7/1976
Quốc hội Việt Nam họp kỳ họp đầu tiên thống nhất
+ Tên nước: Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
+ Quốc kỳ: Nền đỏ sao vàng 5 cánh
+ Thủ đô: Hà Nội
+ Quốc ca: Tiến quân ca
+ TP Sài Gòn đổi tên là TP HCM
+ Tôn Đức Thắng: Chủ tịch nước
+ Nguyễn Lương Bằng, Nguyễn Hữu Thọ: Phó chủ tịch
+ Trường Chinh: Chủ tịch Uỷ ban thường vụ Quốc hội
+ Phạm Văn Đồng: Thủ tướng chính phủ
+ Quốc hội thành lập ủy ban dự thảo Hiến Pháp mới
→ Hoàn thành thống nhất về mặt nhà nước là điều kiện tiên quyết đưa
cả nước lên CNXH.
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
ĐẠI HỘI IV 1976 - Đại hội toàn thắng của sự nghiệp giải phóng dân tộc, thống nhất Tổ
quốc
Chủ đề
Hoàn thành sự nghiệp giải phóng miền Nam, thống nhất Tổ quốc, đưa
cả nước đi lên chủ nghĩa xã hội
Thời gian
14-20/12/1976
Tổng bí thư
Lê Duẩn
Nội dung
Đổi tên Đảng Lao động Việt Nam thành Đảng Cộng sản Việt Nam
Nhiệm vụ đầu tiên, bức thiết nhất của cách mạng VN sau đại thắng mùa
xuân 1975 là THỐNG NHẤT ĐẤT NƯỚC VỀ MẶT NHÀ NƯỚC
Các văn kiện
1. Báo cáo Chính trị của BCH TW khóa III
2. Báo cáo tổng kết công tác xây dựng Đảng và sửa đổi điều lệ Đảng
3. Báo cáo phương hướng, nhiệm vụ và mục tiêu chủ yếu của kế hoạch
5 năm lần thứ 2 1976-1980
4. Thông qua điều lệ mới của Đảng gồm có 11 chương, 59 điều. Điều
lệ đã rút gọn 10 nhiệm vụ của Đảng viên thành 5 nhiệm vụ, đặt lại
chức Tổng bí thư thay chức Bí thư thứ nhất, quy định nhiệm kì BCH
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
TW là 5 năm
3 đặc điểm lớn của cách mạng Việt Nam: gtrinh 243
25/04/1976
Cuộc TỔNG TUYỂN CỬ bầu quốc hội chung của nước VN thống
nhất đất nước về mặt nhà nước
Chính trị: Chuyên chính vô sản
3 cuộc cách mạng:
+ Cách mạng quan hệ sản xuất
+ Cách mạng về khoa học - kỹ thuật => Then chốt
+ Cách mạng tư tưởng, văn hóa
Nhiệm vụ trọng tâm của TKQĐ là CÔNG NGHIỆP HÓA XHCN
Đường lối: phát triển kinh tế => Ưu tiên phát triển công nghiệp nặng
một cách hợp lý trên cơ sở phát triển nông nghiệp và công nghiệp nhẹ
=> Sai lầm: Đất nước rơi vào thời kỳ khó khăn, nhu cầu cấp thiết yếu
về lương thực - thực phẩm, hàng tiêu dùng không được đáp ứng.
Xây dựng mô hình sản xuất dựa trên sở hữu tập thể là HỢP TÁC XÃ
4/1975
Tập đoàn Pôn Pốt thi hành chính sách diệt chủng ở Campuchia và tăng
cường chống Việt Nam
3/5/1975
tập đoàn Pôn Pốt cho quân đánh chiếm đảo Thổ Chu, Phú Quốc mở đầu
cho cuộc CHIẾN TRANH BIÊN GIỚI TÂY NAM
26/12/1978
Quân tình nguyện Việt Nam giúp đỡ Campuchia tổng tiến công
7/1/1979
Giải phóng Phnôm Pênh, đánh đổ chế độ diệt chủng Pôn Pốt
17/2/1979
Cuộc chiến tranh phía Bắc ( Trung Quốc - Việt Nam ), Trung Quốc
huy động 60 vạn quân tấn công từ Lai Châu đến Quảng Ninh
18/2/1979
Việt Nam - Campuchia ký Hiệp ước Hòa bình
HN 6 (8/1979)
Bước đột phá đầu tiên > khắc phục sai lầm > phá bỏ rào cản >
“ sản xuất bung ra “
10/1979
Hội đồng Chính phủ quyết định:
+ Tận dụng đất đai nông nghiệp để khai hoang, miễn thuế
+ Xóa bỏ trạm kiểm soát để người sản xuất tự do đưa sản phẩm ra
trao đổi ngoài thị trường
9/1980
BCH TW Đảng họp để cho ý kiến về bản Dự thảo Hiến pháp mới
18/12/1980
Hiến pháp được thông qua
Chỉ thị 100CT/TW
( 13/1/1981 )
Khoán sản phẩm đến nhóm người, người lao động trong các hợp tác xã
nông nghiệp ( Khoán 100 ) ra đời sau hiện tượng KHOÁN CHUI
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
ĐẠI HỘI V 1982
Thời gian
27-31/3/1982
Chủ đề
Xây dựng thành công CNXH và bảo vệ vững chắc tổ quốc XHCN
Tổng bí thư
Lê Duẩn
Trường Chinh (7-12/1986)
Nội dung
Mỹ tiếp tục thực hiện chính sách bao vây cấm vận và “ Kế hoạch hậu
chiến “
+ Nền kinh tế Việt Nam = Kinh tế tập thể + Kinh tế nhà nước
+ Cơ chế kế hoạch tập trung
+ Chế độ phân phối bao cấp: Cào bằng, chia đều, không thừa
nhận quan hệ hàng hóa tiền tệ mà sử dụng tem phiếu
Nước ta đang ở CHẶNG ĐƯỜNG ĐẦU của TKQĐ lên CNXH
Hai nhiệm vụ
chiến lược
+ Xây dựng thành công CNXH
+ Bảo vệ vững chắc Tổ Quốc Việt Nam XHCN
=> Quan hệ mật thiết, nhiệm vụ hàng đầu: xây dựng CNXH
Tập trung phát triển NÔNG NGHIỆP, coi nông nghiệp là mặt trận
hàng đầu
=> Được ví như “ Vừa đạp xe, vừa kít phanh “ ĐH IV từ công nghiệp
nặng => ĐH V nông nghiệp
HN 6 (7/1984)
Giải quyết vấn đề phân phối lưu thông
HN 7 (12/1984)
Kế hoạch năm 1985 coi mặt trận nông nghiệp là mặt trận hàng đầu
HN 8 (6/1985)
BƯỚC ĐỘT PHÁ THỨ 2 > Đảng đã thực hiện cải cách giá - lương tiền > xóa bỏ cơ chế KẾ HOẠCH HÓA TẬP TRUNG BAO CẤP.
Hội nghị Bộ
Chính trị khóa V
(8/1986)
BƯỚC ĐỘT PHÁ THỨ 3 về đổi mới kinh tế: Lấy nông nghiệp là mặt
trận hàng đầu, ra sức phát triển công nghiệp nhẹ, công nghiệp nặng hợp
lý về quy mô và nhịp độ
ĐẠI HỘI VI 1986 - Đại hội khởi xướng ĐƯỜNG LỐI ĐỔI MỚI TOÀN DIỆN, đánh dấu
bước phát triển mới trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội
Thời gian
15-18/12/1986 bối cảnh cuộc cách mạng khoa học kỹ thuật đang phát
triển mạnh, xu thế đối thoại trên thế giới đang dần thay thế xu thế đối
đầu
Chủ đề
Đổi mới toàn diện đất nước
Tổng bí thư
Nguyễn Văn Linh
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
Đảng thừa nhận sai lầm giai đoạn 1975 - 1986
4 bài học
Bài học kinh nghiệm hàng đầu Đảng rút ra “ Lấy dân làm gốc “
+ Kinh tế tập thể + Kinh tế nhà nước => Kinh tế nhiều thành phần
+ Cơ chế tập trung quan liêu => Cơ chế thị trường có sự quản lý
của nhà nước
+ Chế độ phân phối bao cấp ( cào bằng, chia đều, dùng tem
phiếu ) => Phân phối theo lao động ( làm nhiều hưởng nhiều,
làm ít hưởng ít, hưởng theo vốn góp )
3 chương trình kinh tế lớn: lương thực - thực phẩm, hàng tiêu dùng,
hàng xuất khẩu
=> cụ thể hóa nội dung công nghiệp hóa chặng đường đầu TKQĐ
5 phương hướng lớn: bố trí lại cơ cấu sản xuất; điều chỉnh cơ cấu đầu
tư xây dựng và củng cố qhsx XHCN, phát huy mạnh mẽ động lực khoa
học - kỹ thuật
4 nhóm chính sách xã hội:
Đổi mới tư duy, trước hết là đổi mới tư duy kinh tế
HN 2 (4/1987)
Biện pháp cấp bách về phân phối, lưu thông, trọng tâm là BỐN GIẢM:
Giảm bội chi ngân sách, giảm nhịp độ tăng giá,...
Quyết định số
217/HĐBT của
Hội đồng Bộ
trưởng
(14/11/1987)
Trao quyền tự chủ cho các doanh nghiệp
1/1/1988
Lần đầu tiên Luật đầu tư nước ngoài được Quốc hội khóa VIII thông
qua, có hiệu lực từ 1/1/1988
3/1988
Trung Quốc cho quân chiếm đảo Gạc Ma
Nghị quyết số
10-NQ/TW của
Bộ Chính trị
5/4/1988
“ Đổi mới quản lý kinh tế nông nghiệp “ ( Khoán 10 ):
Nông dân nhận khoán và canh tác trên diện tích ổn định trong 15 năm,
bảo đảm có thu nhập 40% sản lượng khoản trở lên
Cuối năm 1988
Chế độ phân phối theo tem phiếu đã bị xóa bỏ
HN 6 (3/1989)
Sử dụng khái niệm hệ thống chính trị
HN 8 (3/1990)
Phân tích tình hình CNXH, sự phá hoại của CN đế quốc, nhiệm vụ của
ta
HN 6 và HN 8
Giải quyết vấn đề cấp bách trong công tác xây dựng Đảng
=> Điểm nổi bật là đổi mới tư duy, nhất là tư duy kinh tế
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
Từ năm 1990
Chủ trương về quan hệ đối ngoại: “ Tiếp tục mở rộng quan hệ đối
ngoại theo phương châm thêm bạn, bớt thù, giữ vững hòa bình, để xây
dựng và bảo vệ Tổ quốc. “
1991
Bình thường hóa quan hệ Việt Nam - Trung Quốc
11/7/1995
Bình thường hóa quan hệ Việt Nam - Hoa Kỳ
ĐẠI HỘI VII 1991 - Bối cảnh CNXH sụp đổ
Thời gian
24-27/6/1991
Tổng bí thư
Đỗ Mười
Sau 4 năm đổi mới đất nước cơ bản đã ổn định nhưng chưa hoàn toàn
thoát khỏi khủng hoảng kinh tế - xã hội.
Chủ đề ĐH VII
Hai văn kiện
" Đại hội của trí tuệ - đổi mới, dân chủ - kỷ cương - đoàn kết "
+ Cương lĩnh xây dựng đất nước trong TKQĐ lên CNXH 1991
( thứ 4 sau Cương lĩnh tháng 2/1930, Luận cương tháng
10/1930, Chính cương của Đảng lao động Việt Nam ĐH II
tháng 2/1951 )
+ Chiến lược ổn định và phát triển kinh tế - xã hội đến năm 2000
- lần đầu tiên thông qua
Đại hội VII lần đầu tiên khẳng định “ Đảng lấy CNMLN và
TTHCM làm nền tảng, kim chỉ nam cho hoạt động “
5 bài học lớn:
1. nắm vững ngọn cờ độc lập dân tộc và CNXH
2. sự nghiệp cách mạng là của dân, do dân, vì dân
3. không ngừng củng cố, tăng cường đoàn kết
4. kết hợp sức mạnh dân tộc, thời đại
5. sự lãnh đạo đúng đắn của Đảng là nhân tố hàng đầu đảm
bảo thắng lợi của CM VN
Cương lĩnh 1991
6 đặc trưng cơ bản của xã hội xã hội chủ nghĩa:
+ Chính trị: Nhà nước của dân, vì quyền lợi của đa số
+ Kinh tế: phát triển cao, công hữu về TLSX chủ yếu
+ Văn hóa: Văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc
+ Xã hội: Con người thoát khỏi áp bức, bất công
+ Đối nội: Các dân tộc đoàn kết, gắn bó
+ Đối ngoại: Làm bạn với tất cả các nước
=> Mục tiêu tổng quát: Khi kết thúc TKQĐ, xây dựng xong cơ bản cơ
sở kinh tế của CNXH
7 phương hướng cơ bản
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
-
-
-
-
Chính trị:
+ Xây dựng nhà nước XHCN của dân, do dân, vì dân
+ Xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh
Kinh tế:
+ PT LLSX công nghiệp hóa theo hướng hiện đại, nông
nghiệp toàn diện
+ Thiết lập QHSX từ thấp đến cao, phù hợp với LLSX
Văn hóa - Xã hội:
+ Tiến hành cách mạng CNXH trên lĩnh vực tư tưởng văn
hóa - xã hội
+ Đại đoàn kết toàn dân
Nhiệm vụ chiến lược: Xây dựng CNXH song hành với nhiệm
vụ bảo vệ tổ quốc
“Mục tiêu tổng quát phải đạt tới khi kết thúc thời kỳ quá độ là xây
dựng xong về cơ bản những cơ sở kinh tế của CNXH, với kiến trúc
thượng tầng về chính trị và tư tưởng, văn hóa phù hợp, làm cho nước ta
trở thành 1 nước xã hội chủ nghĩa phồn vinh” (Cương lĩnh 1991)
Hệ thống chính trị và vai trò lãnh đạo của Đảng:
- Đảng cộng sản Việt Nam
- Nhà nước CHXH CN VN
- Mặt trận Tô quốc Việt Nam:
- 5 tổ chức chính trị - xã hội khác:
+ Liên đoàn Lao Động
+ Hội Cựu chiến binh
+ Hội Liên hiệp phụ nữ
+ Hội Nông dân
+ Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh
- Lần đầu tiên giương cao ngọn cờ tư tưởng Hồ Chí Minh,
khẳng định lấy chủ nghĩa Mác - Leenin + Tư tưởng HCM = nền
tảng, kim chỉ nam. Lấy tập trung dân chủ làm nguyên tắc tổ
chức cơ bản
Kỳ họp thứ 11
( 4/1992 )
Quốc hội thông qua Hiến pháp năm 1992
HN 3
6/1992
3 quyết sách quan trọng về củng cố quốc phòng, an ninh, quan hệ đối
ngoại, đổi mới
lần đầu tiên đưa tự đổi mới, tự chỉnh đốn Đảng
HN 5 Nghị quyết
05-NQ/TW
10/6/1993
Đề ra chính sách với nông dân, nông nghiệp, nông thôn
Hội nghị giữa kì
T1/1994
Lần đầu tiên tổ chức Hội nghị giữa nhiệm kì: Quan điểm coi con người
là nhân tố quyết định, mục tiêu cao nhất là HẠNH PHÚC CON
NGƯỜI
HN 7
tháng 7/1994
Chủ trương phát triển công nghiệp, công nghệ, gccn trong giai đoạn
mới
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
11/7/1995
Thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam - Hoa Kỳ
28/7/1995
Trở thành thành viên đầy đủ Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á
( ASEAN )
28/7/1994
phê chuẩn tham gia Công ước về Luật biển năm 1982 của Liên hợp
quốc
ĐẠI HỘI VIII 1996 - Bước đầu thực hiện CNH HĐH → bước ngoặt của Đảng, đưa đất
nước sang thời kỳ mới, đẩy mạnh CNH, HĐH
Thời gian
28/6 - 1/7/1996
Chủ đề
Tiếp tục sự nghiệp đổi mới, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại
hóa vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội, công bằng, văn minh,
vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội
Tổng bí thư
Đỗ Mười
Lê Khả Phiêu
Thực trạng: Nước nghèo, kém phát triển
Thời kỳ đẩy mạnh CNH. HĐH
“ Dựa vào nguồn lực TRONG NƯỚC là chính, đi đôi với tranh
thủ tối đa nguồn lực BÊN NGOÀI “
“ Lấy việc phát huy nguồn lực CON NGƯỜI là yếu tố cơ bản cho
sự phát triển nhanh và bền vững “
“ KHOA HỌC và CÔNG NGHỆ là động lực của CNH HĐH “
Nội dung
Mục tiêu: Từ nay đến 2020 đưa VN cơ bản trở thành một nước
công nghiệp
Mục tiêu tổng quát
“Dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, văn minh”
Nhiệm vụ đề ra trong chặng đường đầu: Chuẩn bị tiền đề cho CNH
đã cơ bản hoàn thành, cho phép chuyển sang thời kỳ mới: Đẩy
mạnh CNH HĐH đất nước
6 bài học - gtrinh 286
Coi phát triển kinh tế: nhiệm vụ trọng tâm
Quan điểm về công
nghiệp hóa
1. Giữ vững độc lập, tự chủ, đi đôi với mở rộng hợp tác quốc
tế, đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ đối ngoại. Dựa vào
nguồn lực trong nước là chính đi đôi với tranh thủ tối đa
nguồn lực bên ngoài.
2. Công nghiệp hóa, hiện đại hóa là sự nghiệp của toàn dân,
của mọi thành phần kinh tế, trong đó kinh tế nhà nước giữ
vai trò chủ đạo.
3. Lấy việc phát huy nguồn lực con người là yếu tố cơ bản
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
cho sự phát triển nhanh và bền vững.
4. Khoa học và công nghệ là động lực của công nghiệp hóa,
hiện đại hóa; kết hợp công nghệ truyền thống với công nghệ
hiện đại, tranh thủ đi nhanh vào hiện đại ở những khâu
quyết định.
5. Lấy hiệu quả kinh tế - xã hội làm tiêu chuẩn cơ bản để xác
định phương án phát triển, lựa chọn dự án đầu tư và công
nghệ.
6. Kết hợp kinh tế với quốc phòng và an ninh.
HN 3 ĐH VIII
Xây dựng đội ngũ cán bộ
HN 4 ĐH VIII
12/1997
Đồng chí Lê Khả Phiêu là Tổng bí thư
HN 5 ĐH VIII
16/7/1998
Nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc
Tiên tiến = yêu nước + tiến bộ
Nghị quyết TW 5 khóa VIII được coi như Tuyên ngôn văn hóa
của Đảng
Phong trào “Toàn dân đoàn kết, xây dựng đời sống văn hóa”
ĐẠI HỘI IX 2001- Đại hội được tổ chức đầu tiên trong thế kỷ XXI
Thời gian
19-22/4/2001
Tổng bí thư
Nông Đức Mạnh
“ ĐH 9 là đại hội mở đầu thế kỷ 21, cách mạng khoa học và công
nghệ, kinh tế tri thức và TOÀN CẦU HÓA diễn ra mạnh mẽ “
Nội dung
Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 10 năm 2001 - 2010 mục tiêu:
Đưa nước ta thoát khỏi tình trạng kém phát triển, tạo nền tảng đến
năm 2020 nước ta trở thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại
Động lực chủ yếu: Đại đoàn kết toàn dân trên cơ sở HÀI HÒA CÁC
LOẠI LỢI ÍCH
ĐH IX 2001
Việt Nam sẵn sàng làm bạn, là đối tác tin cậy của các nước trong
cộng đồng quốc tế, phấn đấu vì hòa bình, độc lập, phát triển
HN 5 ĐH IX
3/2002
Coi kinh tế tư nhân là bộ phận cấu thành quan trọng của nền kinh tế
quốc dân
Luật đất đai 1987
HN 7 ĐH IX
3/2003
Đất đai là tài nguyên quốc gia vô cùng quý giá
HN 8 ĐH IX
7/2003
Chiến lược bảo vệ tổ quốc trong tình hình mới
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
ĐẠI HỘI X 2006
Thời gian
18-25/4/2006
Tổng bí thư
Nông Đức Mạnh
Nội dung
20 năm đổi mới
Chủ đề của đại hội X gồm 4 thành tố:
- Nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng
( Lãnh đạo: Đảng )
- Phát huy sức mạnh dân tộc ( Lực lượng: Đại đoàn kết toàn
dân ) => HÀI HÒA CÁC LOẠI LỢI ÍCH
- Đẩy mạnh toàn diện công cuộc đổi mới ( Công việc: Đổi
mới )
+ Hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng
XHCN
+ Đẩy mạnh CNH - HĐH gắn với phát triển kinh tế
tri thức
+ Tích cực hội nhập kinh tế quốc tế
- Sớm đưa nước ta thoát khỏi tình trạng kém phát triển ( Mục
tiêu: Thoát khỏi tình trạng kém phát triển )
Đại hội X bổ sung 2 đặc trưng mới của CNXH so với cương lĩnh
1991:
- Mới:
+ Dân giàu, nước mạnh, công bằng, dân chủ, văn minh
+ Có nhà nước pháp quyền xhcn của nhân dân, do
nhân dân, vì nhân dân dưới sự lãnh đạo của Đảng
- Cũ:
+ Chính trị: Do nhân dân làm chủ
+ Kinh tế: có nền kinh tế phát triển cao dựa trên lực
lượng sản xuất hiện đại và quan hệ sản xuất tiến bộ,
phù hợp
+ Văn hóa: Văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc
+ Xã hội: Con người được giải phóng khỏi áp bức, bất
công
+ Đối nội: Các dân tộc trong cộng đồng Việt Nam bình
đẳng, đoàn kết
+ Đối ngoại: Có quan hệ hữu nghị và hợp tác với nhân
dân các nước trên thế giới
Nhiệm vụ then chốt
Xây dựng và chỉnh đốn Đảng
Điểm mới
Làm sáng tỏ bản chất của Đảng:
- Đảng Cộng sản Việt Nam là đội tiên phong của GCCN
- Đồng thời là đội tiên phong của nhân dân lao động và của
dân tộc
- Đại diện trung thành lợi ích của GCCN, NDLĐ và của dân
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
tộc
Quan điểm mới nổi
bật
-
Cho phép đảng viên làm kinh tế tư nhân, kể cả tư bản tư
nhân
Yêu cầu phải tuân thủ điều lệ đảng, nghị quyết của đảng và
pháp luật của nhà nước
Chủ trương đúng đắn, là động lực để xây dựng mục tiêu "
Dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, văn minh "
HN 4 ĐH X,
nghị quyết 09 NQ/TW
9/2/2007
Chiến lược biển Việt Nam đến 2020
HN 6 ĐH X nghị
quyết 21 - NQ/TW
30/1/2008
Tiếp tục hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng XHCN
HN 7 ĐH X 8/2008
Đánh giá tình hình nông nghiệp, nông dân, nông thôn và đưa ra
quyết sách giải quyết 3 vấn đề này
thanh niên
tri thức
Nghị quyết số
15/2008/QH12 của
Quốc hội khóa X
Điều chỉnh địa giới hành chính TP Hà Nội và các tỉnh liên quan từ
1/8/2008
Tháng 11/2006, sau
hơn 10 năm đàm
phán
Việt Nam chính thức trở thành thành viên thứ 150 của WTO
11/2006
Việt Nam đăng cai tổ chức thành công tuần lễ cao cấp APEC ( Diễn
đàn kinh tế Châu Á - Thái Bình Dương ) lần thứ 14
Đến năm 2010
Việt Nam có quan hệ thương mại đầu tư với 230 nước và vùng lãnh
thổ, trong đó đối tác lớn nhất là Trung Quốc và Mỹ
ĐẠI HỘI XI 2011 - Bổ sung phát triển Cương lĩnh 1991
Thời gian
12-19/1/2011
Tổng bí thư
Nguyễn Phú Trọng
Nội dung
Kỷ niệm 1000 năm Thăng Long Hà Nội
Thông qua
Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa
xã hội (sửa đổi, phát triển năm 2011 )
=> Mục tiêu tổng quát: " Dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng,
văn minh "
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
Cương lĩnh năm 2011 sửa " bảo đảm " thành " quyết định "
Cương lĩnh 2011 bổ sung 2 vấn đề:
- Chống khủng bố
- Ứng phó với biến đổi khí hậu toàn cầu
Mục tiêu đến giữa thế kỉ XXI là xây dựng nước ta thành nước công
nghiệp hiện đại, theo hướng xã hội chủ nghĩa
Đại hội nêu 8 phương hướng cơ bản xây dựng cnxh
Đại hội nêu 8 mối quan hệ lớn
Chiến lược phát
triển kinh tế - xã hội
2011-2020
Ba đột phá chiến lược:
- Hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng XHCN
- Phát triển nhanh nguồn nhân lực
- Xây dựng hệ thống kết cấu hạ tầng
HN 4 ĐH XI
1/2012
Hệ thống kết cấu hạ tầng
Đến năm 2012
Có 36 nước công nhận cơ chế thị trường của Việt Nam
Đến năm 2012
ASEAN và Trung Quốc xây dựng Tuyên bố chung kỷ niệm 10 năm
tuyên bố về ứng xử ở các bên Biển Đông ( DOC ) và ASEAN: 6
điểm về vấn đề biển Đông
Đến năm 2015
Việt Nam đã thiết lập quan hệ đối tác chiến lược với 15 nước
Đối tác toàn diện với 10 nước
Đối tác chiến lược LĨNH VỰC với Vương quốc Hà Lan
ĐẠI HỘI XII 2016
Thời gian
20 - 26/1/2016 - Đại hội VII họp sau 30 năm đổi mới
Tổng bí thư
Nguyễn Phú Trọng
Nội dung
Chủ đề " Đoàn kết - Dân chủ - Kỷ cương - Đổi mới "
Để đạt được mục tiêu Đại hội VII nêu ra thì 2 công cụ chủ yếu cần
phát huy:
- Sức mạnh toàn dân tộc
- Dân chủ XHCN
Chiến dịch chống tham nhũng mà TBT Nguyễn Phú Trọng và BCH
TW khởi xướng tên Chiến dịch Đốt lò
Ba đột phá chiến lược Đảng cần tiếp tục thực hiện:
- Hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng XHCN
- Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục đào tạo, phát triển
nguồn nhân lực
- Xây dựng hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)
HN 6 ĐH XII nghị
quyết số 20 NQ/TW 25/10/2017
Tăng cường công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe
nhân dân trong tình hình mới
Xây dựng con
người ở khía cạnh
“ Đạo đức, nhân cách, lối sống, trí tuệ, năng lực làm việc, môi
trường văn hóa lành mạnh
ĐẠI HỘI XIII 2021
Thời gian
25/1 - 1/2/2021
TBT
Nguyễn Phú Trọng
ND
Chủ đề:
- Lãnh đạo: Đảng
- Lực lượng: Toàn dân tộc + SMDT + SMTĐ
- Công việc: Đổi mới
- Xây dựng vững chắc và bảo vệ Tổ quốc
- Đến giữa thế kỷ XXI, nước ta thành nước phát triển theo
định hướng XHCN
3 đột phá chiến lược:
- Hoàn thiện đồng bộ thể chế
- Phát triển nguồn nhân lực, nhất là nguồn nhân lực CLC
- Xây dựng hệ thống kết cấu hạ tầng
ĐH XIII khẳng định
Phấn đấu năm 2030, xây dựng Quân đội nhân dân, công an nhân dân
CÁCH MẠNG, CHÍNH QUY, TINH NHUỆ, HIỆN ĐẠI
ĐH XIII khẳng định
Nâng cao chất lượng cuộc sống và chỉ số HẠNH PHÚC của con
người VN
ĐH XIII khẳng định
Khơi dậy phát triển đất nước PHỒN VINH, hạnh phúc
Downloaded by Ng?c ?? Th?y(lulobi2006@gmail.com)