1. Tóm tắt case => Loại hình ngoại giao đang đề cập?
- Lấy bối cảnh trong lúc Thế chiến I chưa chấm dứt, các cường quốc châu
Âu, đặc biệt là Anh và Pháp muốn phân chia vùng Trung Đông thuộc đế
quốc Ottoman. Lúc này, đế chế ottoman đã suy yếu nghiêm trọng. Trong
thế chiến thứ nhất, Ottoman liên minh với phe Đức – Áo – Hung đối đầu
với Anh, Pháp, Nga.
- Anh và Pháp đã bí mật đàm phán để đạt một thỏa thuận bí mật giữa hai
nước, với sự đồng thuận của Nga, nhằm mục đích phân chia một phần lớn
lãnh thổ của đế chế Ottoman (do ottoman nằm ở trung đông có vị trí chiến
lược và trữ lượng dầu mỏ lớn) thành nhiều vùng thuộc địa và khu vực bảo
hộ sau khi chiến tranh chấm dứt. Đế chế Ottoman lúc ấy đang theo phe Đức
và Áo-Hung, vì thế khi chiến tranh chấm dứt, Ottoman là đế chế thua trận
và cũng bị tan rã
Việc bí mật đàm phán ấy đã ra đời Hiệp định Sykes – picot (1916)
Hiệp định này là kết quả của loại hình NGOẠI GIAO BÍ MẬT
2.
-
-
-
Định nghĩa Ngoại giao bí mật: Ngoại giao bí mật là một hoạt động ngoại
giao trong đó các cuộc đàm phán và thỏa thuận giữa các quốc gia được tiến
hành một cách bí mật, tránh xa sự giám sát của công chúng. Hoạt động này
thường bao gồm các cuộc thảo luận được phân loại, các điều khoản không
được tiết lộ và các kênh liên lạc bí mật
Điểm mạnh của ngoại giao bí mật trong case này:
o Tăng cường khả năng đạt được mục đích: Cuộc đàm phán bí mật
giúp Anh và Pháp tránh được sự chú ý và phản đối từ công chúng,
các quốc gia đồng minh (như Ả Rập) và đối thủ. Việc giữ bí mật cho
phép 2 bên đạt được thoả thuận mà không bị ràng buộc bởi áp lực từ
các nhóm chính trị
o Tối đa hoá lợi ích cho các bên tham gia: Thoả thuận bí mật đảm
bảo rằng Anh và Pháp có thể chia sẻ lợi ích từ sự sụp đổ của đế chế
Ottoman mà không phải nhượng bộ nhiều trước áp lực từ các đồng
minh.
o Xây dựng liên minh vững mạnh: Ngoại giao bí mật giúp Anh và
Pháp tăng cường sự hợp tác để phân chia lợi ích và đảm bảo sự ảnh
hưởng của mình tại Trung Đông mà không làm tổn hại quan hệ song
phương.
Điểm yếu của ngoại giao bí mật trong case này:
o Gây mất lòng tin và phản ứng từ đồng minh: Hiệp định Sykes
Picot như là một hiệp định phản bội lại đồng minh Ả Rập. Trước đó,
Anh đã hứa hẹn rằng sẽ ủng hộ việc thành lập một quốc gia Ả Rập
độc lập nếu người Ả Rập nổi dậy chống lại Ottoman. Khi hiệp định
này bị tiết lộ (do Nga công bố sau Cách mạng Bolshevik 1917),
người Ả Rập đã mất niềm tin lâu dài với phương Tây
o Kích thích xung đột lâu dài: Hiệp định Sykes picot đã vẽ ra các
đường biên giới nhân tạo tại Trung Đông, không tính đến đặc điểm
dân tộc, tôn giáo và văn hoá của khu vực. Điều này dấn đến sự bất
ổn chính trị và xung đột kéo dài đặc biệt tại các khu vụev như
palestine, Syria và Iraq
Ngoại giao bí mật chỉ tập trung vào việc phân chia lợi ích mà không
giải quyết được những bất ổn trong khu vực gây nên những xung
đột kéo dài.
3. Phương pháp ngoại giao này có giải quyết được việc phân chia lãnh thổ
Ottoman hay không?
Hiệp định Sykes picot đã giúp Anh và Pháp tạm thời phân chia được phần lãnh
thổ Trung Đông thuộc đế chế ottoman. Nhưng về lâu dài, nó tạo ra những bất
ổn và hậu quả tiêu cực, định hình Trung Đông thành một khu vực xung đột
triền miên.
4. Đề xuất phương pháp ngoại giao thay thế
Ngoại giao đa phương dựa trên quyền tự quyết
Sau khi thế chiến I kết thúc:
o Phương pháp: Tổ chức 1 hội nghị quốc tế với sự tham gia của các bên
liên quan gồm:
- Các nước đồng minh ( Anh, Pháp, Nga,..)
- Đại diện các dân tộc và cộng đồng tôn giáo tại Trung Đông (ngừoi Ả Rập,
do thái,..)
- Một tổ chức quốc tế trung gian: Hội quốc liên
-
o Cơ chế:
Các dân tộc có quyền tự biểu quyết để tự quyết định tương lai lãnh thổ của
mình ( dựa trên nguyên tắc quyền tự quyết dân tộc của Woodrow Wilson)
Thành lập các quốc gia độc lập hoặc các khu vực tự trị phù hợp với thực tế
dân tộc và tôn giáo.