API1104

advertisement
‫ﻣﻮﺿﻮع ﭘﺮوژه‪:‬‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺧﻄﻮط ﻟﻮﻟﻪ و ﺗﺄﺳﻴﺴﺎت واﺑﺴﺘﻪ‬
‫‪API 1104‬‬
‫‪STANDARD FOR WELDING PIPE AND RELATED FACILITIES‬‬
‫ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ اراﺋﻪ ‪ POWER POINT‬ﻫﺎي رادﻳﻮ ﮔﺮاﻓﻲ ﺻﻨﻌﺘﻲ)‪(RT‬‬
‫اﺳﺘﺎد راﻫﻨﻤﺎ‪:‬‬
‫ﺟﻨﺎب دﻛﺘﺮ ﭘﻮرﭘﺎﺷﺎ‬
‫ﺗﻬﻴﻪ ﻛﻨﻨﺪ ﮔﺎن‪:‬‬
‫ﺣﺠﺖ ﻋﻴﺶ آﺑﺎدي)ﺷﻤﺎره داﻧﺸﺠﻮﻳﻲ ‪(87360923347‬‬
‫ﺟﻮاد ﻗﺮه ﮔﻮزﻟﻮ)ﺷﻤﺎره داﻧﺸﺠﻮﻳﻲ ‪(87360923311‬‬
‫ﺗﺎﺑﺴﺘﺎن ‪1389‬‬
‫ﺗﻘﺪﻳﺮ و ﺗﺸﻜﺮ‬
‫در ﭘﺎﻳﺎن از ﻛﻠﻴﻪ زﺣﻤﺎت و راﻫﻨﻤﺎﻳﻲ اﺳﺘﺎد ﻋﺰﻳﺰﻣﺎن ﺟﻨﺎب آﻗﺎي دﻛﺘﺮ ﭘﻮرﭘﺎﺷﺎ ﻛﻪ در‬
‫ﭘﻴﺸﺒﺮد و ﺗﻬﻴﻪ اﻳﻦ ﭘﺮوژه ﻣﺎ را ﻳﺎري ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﻛﻤﺎل ﺗﺸﻜﺮ و ﺳﭙﺎﺳﮕﺰاري را دارﻳﻢ‪.‬‬
‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻨﺪرﺟﺎت‬
‫ﺻﻔﺤﻪ‬
‫آﺷﻨﺎﻳﻲ ﺑﺎ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ‬
‫‪1‬‬
‫ﺑﺨﺶ ‪ -1‬ﻛﻠﻴﺎت‬
‫‪ -1-1‬داﻣﻨﻪ ﻛﺎرﺑﺮد اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد‬
‫‪15‬‬
‫‪ -1-2‬ﺗﻌﺮﻳﻒ اﺻﻄﻼﺣﺎت‬
‫‪16‬‬
‫‪ -1-2-1‬ﻛﻠﻴﺎت‬
‫‪16‬‬
‫‪ -1-2-2‬ﺗﻌﺎرﻳﻒ‬
‫‪16‬‬
‫‪ -1-3‬ﺗﺠﻬﻴﺰات‬
‫‪18‬‬
‫‪ -1-4‬ﻣﻮاد‬
‫‪18‬‬
‫‪ -1-4-1‬ﻟﻮﻟﻪ و اﺗﺼﺎﻻت ‪pipe and fittings‬‬
‫‪18‬‬
‫‪ -1-4-2‬ﻓﻠﺰ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه )‪(FILLER METAL‬‬
‫‪18‬‬
‫‪ -1-4-3‬ﮔﺎزﻫﺎي ﻣﺤﺎﻓﻆ ‪shielding Gases‬‬
‫‪19‬‬
‫ﺑﺨﺶ ‪ -2‬ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﻫﺎي ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫‪ -2-1‬ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‬
‫‪20‬‬
‫‪ -2-2‬ﺛﺒﺖ ﮔﺰارﺷﺎت‬
‫‪20‬‬
‫‪ -2-3‬ﻣﺸﺨﺼﺎت دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‬
‫‪20‬‬
‫‪ -2-4‬ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي اﺳﺎﺳﻲ‬
‫‪23‬‬
‫‪ -2-5‬ﺟﻮﺷﻜﺎري اﺗﺼﺎﻻت آزﻣﺎﻳﺶ‬
‫‪24‬‬
‫‪ 2-6‬آزﻣﺎﻳﺶ اﺗﺼﺎﻻت ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺷﺪه‪ -‬ﺟﻮشﻫﺎي ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ‬
‫‪25‬‬
‫‪ -2-6-1‬ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ‬
‫‪25‬‬
‫‪ -2-6-2‬ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻛﺸﺸﻲ‬
‫‪25‬‬
‫‪ -2-6-3‬آزﻣﺎﻳﺶ ﺷﻜﺴﺖ ﺷﻜﺎﻓﻲ )ﻓﺎق(‬
‫‪27‬‬
‫‪ -2-6-4‬آزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻤﺶ ﺳﻄﺤﻲ و رﻳﺸﻪاي‬
‫‪31‬‬
‫‪ -2-6-5‬آزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻤﺶ ﺟﺎﻧﺒﻲ‬
‫‪33‬‬
‫‪ -2-7‬ﺟﻮﺷﻜﺎري اﺗﺼﺎﻻت آزﻣﺎﻳﺸﻲ‪ -‬ﺟﻮشﻫﺎي ﻧﻮاري )ﮔﻮﺷﻪاي(‬
‫‪34‬‬
‫‪ -2-8‬آزﻣﺎﻳﺶ اﺗﺼﺎﻻت ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺷﺪه‪ -‬ﺟﻮشﻫﺎي ﻧﻮاري )ﮔﻮﺷﻪاي(‬
‫‪34‬‬
‫‪ -2-8-1‬ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ‬
‫‪34‬‬
‫‪ -2-8-2‬روش‬
‫‪34‬‬
‫‪ -2-8-3‬ﻣﻘﺮرات‬
‫‪34‬‬
‫ﺑﺨﺶ ‪ -3‬ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﺟﻮﺷﻜﺎر‬
‫‪ -3-1‬ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺧﺎص‬
‫‪ -3-1-1‬ﺣﻮزه ﻋﻤﻞ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺧﺎص‬
‫‪ -3-2‬ﺻﻼﺣﻴﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ‬
‫‪ -3-2-1‬ﺣﻮزه ﻋﻤﻞ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ‬
‫‪ -3-3‬آزﻣﺎﻳﺶ ﭼﺸﻤﻲ‬
‫‪-3-4‬‬
‫ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎر ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ )‪(DESTRUCTIVE TEST‬‬
‫‪36‬‬
‫‪37‬‬
‫‪38‬‬
‫‪39‬‬
‫‪39‬‬
‫‪41‬‬
‫‪ -3-4-1‬ﻧﻤﻮﻧﻪﺑﺮداري از ﺟﻮشﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ‪ -‬ﺟﻮشﻫﺎي ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ‬
‫‪41‬‬
‫‪ -3-4-2‬دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﻛﺸﺸﻲ‪ ،‬ﺷﻜﺴﺖ ﺷﻜﺎﻓﻲ‪ ،‬ﺧﻤﺶ ﺟﻮشﻫﺎ )ﺟﻮشﻫﺎي ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ(‬
‫‪41‬‬
‫‪ -3-4-3‬ﻣﻘﺮرات آزﻣﺎﻳﺶ ﻛﺸﺶ‪ -‬ﺟﻮشﻫﺎي ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ‬
‫‪41‬‬
‫‪ -3-4-4‬ﻣﻘﺮرات آزﻣﺎﻳﺶ ﺷﻜﺴﺖ ﺷﻜﺎﻓﻲ‪ -‬ﺟﻮشﻫﺎي ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ‬
‫‪41‬‬
‫‪ -3-4-5‬ﻣﻘﺮرات آزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻤﺶ‪ -‬ﺟﻮشﻫﺎي ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ‬
‫‪42‬‬
‫‪ -3-4-6‬ﻧﻤﻮﻧﻪﺑﺮداري از ﺟﻮشﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ‪ -‬ﺟﻮشﻫﺎي ﻧﻮاري )ﮔﻮﺷﻪاي(‬
‫‪42‬‬
‫‪ -3-4-7‬روش آزﻣﺎﻳﺶ و ﻣﻘﺮرات‪ -‬ﺟﻮشﻫﺎي ﻧﻮاري )ﮔﻮﺷﻪاي(‬
‫‪42‬‬
‫‪ -3-5‬ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري‪ -‬ﻓﻘﻂ ﺟﻮشﻫﺎي ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ‬
‫‪ -3-5-1‬ﺑﺎزرﺳﻲ ﺟﻮشﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري‬
‫‪43‬‬
‫‪43‬‬
‫‪ -3-6‬آزﻣﺎﻳﺶ ﻣﺠﺪد‬
‫‪43‬‬
‫‪ -3-7‬ﻛﺎرﻧﺎﻣﻪ ﺟﻮﺷﻜﺎر ﺑﺎ ﺻﻼﺣﻴﺖ‬
‫‪43‬‬
‫ﺑﺨﺶ ‪ -4‬ﻃﺮح و آﻣﺎدهﺳﺎزي ﻳﻚ اﺗﺼﺎل ﺟﻬﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫‪ -4-1‬ﻛﻠﻴﺎت‬
‫‪44‬‬
‫‪ -4-2‬ﻫﻤﻄﺮازي )‪(ALIGNMENT‬‬
‫‪44‬‬
‫‪ -4-3‬اﺳﺘﻔﺎده از ﮔﻴﺮهﻫﺎي ﻫﻤﻄﺮازي‪ -‬ﺟﻮشﻫﺎي ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ‬
‫‪44‬‬
‫‪ -4-4‬ﭘﺦ زدن‬
‫‪45‬‬
‫‪ -4-4-1‬ﭘﺦ زدن ﺑﺎ ﻓﺮز )‪(BEVEL‬‬
‫‪45‬‬
‫‪ -4-4-2‬ﭘﺦ زدن در ﻣﺤﻞ ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫‪45‬‬
‫‪ -4-5‬ﺷﺮاﻳﻂ ﺟﻮي‬
‫‪45‬‬
‫‪ -4-6‬ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﺎ زﻣﻴﻦ )‪(CLEARANCE‬‬
‫‪45‬‬
‫‪ -4-7‬ﺗﻤﻴﺰﻛﺎري ﺑﻴﻦ ﻻﻳﻪﻫﺎ‬
‫‪45‬‬
‫‪ -4-8‬ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺳﺎﻛﻦ ﻳﺎ ﻣﻮﺿﻌﻲ )‪(POSITION WELDING‬‬
‫‪46‬‬
‫‪ -4-8-1‬دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫‪46‬‬
‫‪ -4-8-2‬ﻓﻠﺰ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه و ﻻﻳﻪﻫﺎي ﺗﻜﻤﻴﻠﻲ ﺟﻮش‬
‫‪46‬‬
‫‪ -4-9‬ﺟﻮﺷﻜﺎري ﮔﺮدان )‪(ROLL WELDING‬‬
‫‪46‬‬
‫‪ -4-9-1‬ﻫﻤﻄﺮازي‬
‫‪46‬‬
‫‪ -4-9-2‬ﻓﻠﺰ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه و ﻻﻳﻪﻫﺎي ﺗﻜﻤﻴﻠﻲ )‪(FINISH BEADS‬‬
‫‪47‬‬
‫‪ -4-10‬ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺟﻮشﻫﺎ )‪(IDENTIFICATION OF WELDS‬‬
‫‪47‬‬
‫‪ -4-11‬ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﺮارﺗﻲ ﻗﺒﻞ و ﭘﺲ از ﺟﻮﺷﻜﺎري )‪(PREHEAT AND POSTHEAT‬‬
‫‪47‬‬
‫ﺑﺨﺶ ‪ -5‬ﺑﺎزرﺳﻲ و آزﻣﺎﻳﺶ ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫‪ -5-1‬ﺣﻘﻮق ﺑﺎزرﺳﻲ‬
‫‪47‬‬
‫‪ -5-2‬روشﻫﺎي ﺑﺎزرﺳﻲ‬
‫‪47‬‬
‫‪ -5-3‬ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﺑﺎزرس ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫‪48‬‬
‫ﺑﺨﺶ ‪ -6‬اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي ﻗﺒﻮﻟﻲ ﺟﻮشﻫﺎ‪ -‬آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﻏﻴﺮﺗﺨﺮﻳﺒﻲ‬
‫‪ -6-1‬ﻣﻘﺪﻣﻪ‬
‫‪48‬‬
‫‪ -6-2‬ﺣﻘﻮق رد ﻛﺮدن ﺟﻮش‬
‫‪48‬‬
‫‪ -6-3‬ﻧﻔﻮذ ﻧﺎﻗﺺ و ذوب ﻧﺎﻗﺺ‬
‫‪49‬‬
‫‪ -6-3-1‬ﻧﻔﻮذ ﻧﺎﻗﺺ در رﻳﺸﻪ ﺟﻮش‬
‫‪49‬‬
‫‪ -6-3-2‬ﻧﻔﻮذ ﻧﺎﻗﺺ در اﺛﺮ ﺑﺎﻻ‪ -‬ﭘﺎﻳﻴﻨﻲ ﺟﻮش‬
‫‪49‬‬
‫‪ -6-3-3‬ﻓﺮورﻓﺘﮕﻲ داﺧﻠﻲ )‪(INTERNAT CONCAVITY‬‬
‫‪49‬‬
‫‪ -6-3-4‬ذوب ﻧﺎﻗﺺ‬
‫‪50‬‬
‫‪ -6-3-5‬ذوب ﻧﺎﻗﺺ در اﺛﺮ ﺳﺮد ﺑﻮدن ﻻﻳﻪﻫﺎ )‪(COLD LAP‬‬
‫‪50‬‬
‫‪ -6-4‬ﺳﻮﺧﺘﮕﻲ درون ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ )‪(BURN THROUGH‬‬
‫‪3‬‬
‫‪ -6-4-1‬ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺑﺎ ﻗﻄﺮ ﺧﺎرﺟﻲ‬
‫‪8‬‬
‫‪ 2‬اﻳﻨﭻ و ﺑﺰرﮔﺘﺮ‬
‫‪3‬‬
‫‪ -6-4-2‬ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺑﺎ ﻗﻄﺮ ﺧﺎرﺟﻲ ﻛﻮﭼﻜﺘﺮ از‬
‫‪8‬‬
‫‪ 2‬اﻳﻨﭻ و ﺑﺰرﮔﺘﺮ‬
‫‪ -6-5‬ﺳﺮﺑﺎرهﻫﺎي ﺑﺎﻗﻴﻤﺎﻧﺪه در ﺟﻮش )‪(SLAG INCLUSION‬‬
‫‪-6-5-1‬‬
‫ﺳﺮﺑﺎرهﻫﺎي ﺑﺎﻗﻴﻤﺎﻧﺪه در ﺟﻮش ﺑﺎ ﻃﻮل زﻳﺎد )راهآﻫﻨﻲ ‪(WAGON TRACKS‬‬
‫‪ -6-5-2‬ﺳﺮﺑﺎرهﻫﺎي ﺑﺎﻗﻴﻤﺎﻧﺪه در ﺟﻮش ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺠﺰا‬
‫‪ -6-6‬ﺗﺨﻠﺨﻞ ﻳﺎ ﺣﻔﺮه ﮔﺎزي‬
‫‪50‬‬
‫‪50‬‬
‫‪51‬‬
‫‪51‬‬
‫‪53‬‬
‫‪53‬‬
‫‪54‬‬
‫‪ -6-6-1‬ﺗﺨﻠﺨﻞ ﻛﺮوي‬
‫‪54‬‬
‫‪ -6-6-2‬ﺗﺨﻠﺨﻞ ﺧﻮﺷﻪاي‬
‫‪54‬‬
‫‪ -6-6-3‬ﺗﺨﻠﺨﻞ ﻟﻮﻟﻪ ﻳﺎ ﺳﻮراخ ﻛﺮﻣﻲ )‪(WORMHOLE‬‬
‫‪54‬‬
‫‪ -6-6-4‬ﻻﻳﻪ ﺗﻮ ﺧﺎﻟﻲ ﺧﻂ ﺟﻮش )‪(HOLLOW BEAD‬‬
‫‪55‬‬
‫‪ -6-7‬ﺗﺮكﻫﺎ‬
‫‪55‬‬
‫‪ -6-8‬ﻃﻮل ﻛﻞ ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﻲ )اﻧﻘﻄﺎع(‬
‫‪55‬‬
‫‪ -6-9‬ﺷﻴﺎر ﻛﻨﺎر ﺟﻮش )‪(UNDERCUTTING‬‬
‫‪56‬‬
‫‪ -6-10‬ﻧﻘﺎﻳﺺ ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ‬
‫‪56‬‬
‫ﺑﺨﺶ ‪ -7‬ﺗﺮﻣﻴﻢ ﻳﺎ ﻋﻴﺐزداﻳﻲ‬
‫‪ -7-1‬اﺟﺎزه ﺗﺮﻣﻴﻢ ﻣﻌﺎﻳﺐ ﺑﺠﺰ ﺗﺮكﻫﺎ‬
‫‪59‬‬
‫‪ -7-2‬ﺑﺮداﺷﺘﻦ ﺟﻮش و ﺗﺪارك ﺗﺮﻣﻴﻢ ﻣﻌﺎﻳﺐ‬
‫‪59‬‬
‫‪ -7-3‬آزﻣﻮن ﺗﻌﻤﻴﺮات‬
‫‪59‬‬
‫‪ -7-4‬اﺟﺎزه و دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺗﺮﻣﻴﻢ ﺗﺮكﻫﺎ‬
‫‪59‬‬
‫ﺑﺨﺶ ‪ -8‬دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري‬
‫‪ -8-1‬ﻣﻘﺪﻣﻪ‬
‫‪60‬‬
‫‪ -8-2‬ﺟﺰﺋﻴﺎت دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري‬
‫‪61‬‬
‫‪ -8-3‬ﻫﻨﺪﺳﻪ ﻧﻮردﻫﻲ )‪(EXPOSURE GEOMETRY‬‬
‫‪61‬‬
‫‪ -8-4‬ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞﻫﺎ )‪(PENTE RAMETER‬‬
‫‪62‬‬
‫‪ -8-4-1‬اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞ‬
‫‪62‬‬
‫‪ -8-4-2‬ﻧﺼﺐ ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞ‬
‫‪65‬‬
‫‪ -8-5‬ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﺟﻮش‬
‫‪66‬‬
‫‪ -8-6‬ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻓﻴﻠﻢﻫﺎ‬
‫‪66‬‬
‫‪ -8-7‬ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎران‬
‫‪66‬‬
‫‪ -8-7-1‬دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎران‬
‫‪66‬‬
‫‪ -8-7-2‬ﻛﺎرﻧﺎﻣﻪ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎران ﺑﺎ ﺻﻼﺣﻴﺖ‬
‫‪66‬‬
‫‪ -8-8‬اﻧﺒﺎر ﻛﺮدن ﻓﻴﻠﻢ‬
‫‪66‬‬
‫‪ -8-9‬داﻧﺴﻴﺘﻪ ﻓﻴﻠﻢ‬
‫‪67‬‬
‫‪ -8-10‬ﻇﻬﻮر ﻓﻴﻠﻢ‬
‫‪67‬‬
‫‪ -8-11‬ﺗﺎرﻳﻚﺧﺎﻧﻪ‬
‫‪67‬‬
‫‪ -8-12‬ﺣﻔﺎﻇﺖ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺗﺸﻌﺸﻊ‬
‫‪67‬‬
‫ﺑﺨﺶ ‪ -9‬ﺟﻮﺷﻜﺎري اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ‬
‫‪ -9-1‬ﻋﻤﻠﻴﺎت ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل‬
‫‪67‬‬
‫‪ -9-2‬ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‬
‫‪68‬‬
‫‪ -9-3‬ﺛﺒﺖ ﮔﺰارﺷﺎت‬
‫‪68‬‬
‫‪ -9-4‬ﻣﺸﺨﺼﺎت دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‬
‫‪68‬‬
‫‪ -9-5‬ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي اﺳﺎﺳﻲ‬
‫‪69‬‬
‫‪ -9-6‬ﺗﺠﻬﻴﺰات ﺟﻮﺷﻜﺎري و ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت اﭘﺮاﺗﻮر‬
‫‪71‬‬
‫‪ -9-7‬ﻛﺎرﻧﺎﻣﻪ اﭘﺮاﺗﻮر ﺑﺎ ﺻﻼﺣﻴﺖ‬
‫‪71‬‬
‫‪ -9-8‬ﺑﺎزرﺳﻲ و آزﻣﺎﻳﺶ ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫‪72‬‬
‫‪ -9-9‬اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻗﺒﻮﻟﻲ ﺟﻮش‪ -‬آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﻏﻴﺮﺗﺨﺮﻳﺒﻲ‬
‫‪72‬‬
‫‪ -9-10‬ﺗﻌﻤﻴﺮ و ﻋﻴﺐزداﻳﻲ‬
‫‪72‬‬
‫‪ -9-11‬دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري‬
‫‪72‬‬
‫‪ -‬ﻓﺮم ﺿﻤﻴﻤﻪ "‪"A‬‬
‫‪73‬‬
‫‪ -‬ﻓﺮم ﺿﻤﻴﻤﻪ "‪"B‬‬
‫‪75‬‬
‫‪ -‬ﻓﺮم ﺿﻤﻴﻤﻪ "‪"C‬‬
‫‪78‬‬
‫ﺑﺨﺶ ‪ -10‬آﺷﻨﺎﻳﻲ ﺑﺎ ﻋﻤﻠﻴﺎت ﭘﺮﺗﻮ ﻧﮕﺎري ﺻﻨﻌﺘﻲ‬
‫‪79‬‬
‫‪ -‬ﻟﻐﺖﻧﺎﻣﻪ اﺻﻄﻼﺣﺎت ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫‪86‬‬
‫‪ -‬ﺗﺼﺎوﻳﺮ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ رادﻳﻮ ﮔﺮاﻓﻲ‬
‫‪94‬‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي ﺑﻴﻦاﻟﻤﻠﻠﻲ ‪INTENATIONAL STANDARD‬‬
‫ﺟﺎﺋﻴﻜﻪ ﭘﻞ و ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻳﺎ ﻣﺨﺎزن ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر و ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺣﺎﻣﻞ ﮔﺎز و ﻣﺎﻳﻌﺎت و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ وﺳﺎﻳﻂ ﻧﻘﻠﻴﻪ ﻛﻪ در روي‬
‫ﺟﺎدهﻫﺎ ﺣﺮﻛﺖ ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺟﻮﺷﻜﺎري دارﻧﺪ‪،‬ﻻزم و ﺿﺮوري اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻴﻦ ﺳﺎزﻧﺪﮔﺎن و ﭘﻴﻤﺎﻧﻜﺎران و ﺧﺮﻳﺪاران ﻳﺎ‬
‫ﺳﻔﺎرشدﻫﻨﺪﮔﺎن اﻳﻦ ﻧﻮع ﻣﻮاد ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه و ﺗﻮﻟﻴﺪي ﺗﻮاﻓﻘﻲ ﻛﻪ ﺷﺎﻣﻞ روش ﺟﻮﺷﻜﺎري و ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻓﻠﺰ ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫ﺷﺪه )‪ (BASE METAL‬و اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎ اﻋﻢ از روﭘﻮﺷﺪار و ﺑﺪون روﭘﻮش و ﭘﻴﺶ ﮔﺮﻣﺎﻳﺶ )‪ (PREHEAT‬ﺗﻨﺶزداﺋﻲ‬
‫)‪ (POST. WELD. HEAT. TREATMENT‬و ﺳﺎﻳﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗﻲ ﻛﻪ در ﺧﻮاص ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﻓﻠﺰﺟﻮش ﺗﺄﺛﻴﺮﮔﺬار اﺳﺖ‬
‫ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻌﻤﻞ آﻳﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﺗﻮاﻓﻖ ﻧﻴﺰ ﺷﺎﻣﻞ آزﻣﺎﻳﺶ ﺟﻮﺷﻜﺎراﻧﻲ ﻛﻪ ﻛﺎر را ﺑﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺧﻮب اﻧﺠﺎم ﻣﻲدﻫﻨﺪ‪ ،‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺗﻮاﻓﻖ‬
‫ﺑﻴﻦ ﺳﺎزﻧﺪﮔﺎن و ﭘﻴﻤﺎﻧﻜﺎران و ﺧﺮﻳﺪاران و ﻛﺎرﻓﺮﻣﺎ در ﻗﺎﻟﺐ ﻓﺮمﻫﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻧﻈﺎمﻧﺎﻣﻪ و ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻓﻨﻲ‬
‫)‪ (RULES & SPECIFICATION‬اﻧﺠﺎم ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬اﻳﻦ ﺗﻮاﻓﻘﺎت ﻣﻄﺎﺑﻖ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي ﻣﻌﺮوف ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه و ﻋﻤﻠﻴﺎت آﻧﻬﺎ‬
‫ﺑﻪ اﺟﺮا ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬در ﻣﻮرد ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎﻳﺪ روش‬
‫ﺑﻪ ﻧﺎم ‪W.P.S‬‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري)‪(WELDING PROCEDURE SPECIFICATION‬‬
‫)‪(PRUCEDURE QUALIFICATION RECORD‬‬
‫‪ P.Q.R‬ﻛﻪ ﭘﺸﺘﻴﺒﺎن روش ﺟﻮﺷﻜﺎري اﺳﺖ‬
‫ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﻮد‪ .‬ﻻزم ﺑﻪ ﺗﻮﺿﻴﺢ اﺳﺖ ﻛﻪ در ‪ P.Q.R‬ﻗﻄﻌﻪ ﻓﻠﺰ ﻣﻮرد ﺟﻮﺷﻜﺎري را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﺮده و آﻧﺮا ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .‬ﭘﺲ از اﻧﺠﺎم ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻛﻪ ﺗﻤﺎم اﻋﻤﺎل از ﻗﺒﻴﻞ آﻣﭙﺮ وﻟﺘﺎژ و ﻧﻮع اﻟﻜﺘﺮود و ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻗﻴﺪ ﻣﻲﺷﻮد‪،‬‬
‫ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﻛﺸﺶ‪ ،‬ﺿﺮﺑﻪ ‪ ،‬ﻣﺘﺎﻟﻮﮔﺮاﻓﻲ و ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ را ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻤﻮده و آزﻣﺎﻳﺶ ﻛﺮده و ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶ ﻣﻮرد ﺗﺄﻳﻴﺪ در‬
‫ﺟﺪوﻟﻲ ﺛﺒﺖ ﺷﺪه و ﭘﺲ از ﺗﺄﻳﻴﺪ‪ ،‬ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻣﻄﺎﺑﻖ روش ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه اﻧﺠﺎم ﻣﻲﮔﺮدد‪ .‬ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻛﺪ )‪ (CODE‬و‬
‫ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻓﻨﻲ )‪ (SPECIFICATION‬ﻛﻪ ﻋﻼﻣﺖ اﺧﺘﺼﺎري آن ‪ SPEC‬اﺳﺖ و اﺳﺘﺎﻧﺪارد و ﻗﺎﻧﻮن ﺑﺸﺮح زﻳﺮ‬
‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﭘﺲ از ﺗﻌﺮﻳﻒ آﻧﻬﺎ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي ﺑﻴﻦاﻟﻤﻠﻠﻲ و ﺳﭙﺲ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل ﺑﻴﻦاﻟﻤﻠﻠﻲ ﺑﻄﻮر ﻣﻔﺼﻞ‬
‫ﺷﺮح داده ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬
‫‪1‬‬
‫ﻛﺪ‪:CODE -‬‬
‫در اﺻﻄﻼح ﻟﻐﻮي ﺑﻪ ﻧﺎم ﻧﻈﺎمﻧﺎﻣﻪ ﺑﻮده ﻛﻪ اﻳﻦ ﻧﻈﺎمﻧﺎﻣﻪ ﺑﻮﺳﻴﻠﻪ ارﮔﺎنﻫﺎي رﺳﻤﻲ ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ ﻛﺪ ﻣﺸﺨﺺ‬
‫ﻛﻨﻨﺪه ﺷﻤﺎره ﻧﻘﺸﻪ ﻃﺮاﺣﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻓﻨﻲ‪:SPECIFICATION -‬‬
‫ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻓﻨﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ آن ﺑﻄﻮر اﺧﺘﺼﺎر اﺳﭙﻚ )‪ (SPEC‬ﻧﻴﺰ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد ﺗﻤﺎم ﻣﺸﺨﺼﺎت ﺗﺄﺳﻴﺲ و ﺳﺎﺧﺖ‬
‫ﭘﺎﻻﻳﺸﮕﺎه ﭘﺘﺮوﺷﻴﻤﻲ از ﻗﺒﻴﻞ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﺑﺘﻮﻧﻲ و ﺗﺠﻬﻴﺰات ﻣﻮرد ﻧﺼﺐ ‪ ،‬ﺟﻮﺷﻜﺎري ‪ ،‬ﻋﻤﻠﻴﺎت رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ و ﺑﻄﻮر ﻛﻠﻲ‬
‫‪ N.D.T‬و رﻓﻊ ﻋﻴﻮب و ﺟﻨﺲ ﻣﻮاد ﻓﻠﺰي ﺑﻜﺎر رﻓﺘﻪ در آن ﻗﻴﺪ ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ اﻳﻨﻬﺎ ﻧﻴﺰ ﻣﻄﺎﺑﻖ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻣﻮرد ﭘﺬﻳﺮش‬
‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﺳﭙﻚ ﻣﻮرد ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺑﺼﻮرت ﻛﺘﺎب ﺗﻬﻴﻪ و ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﻲﮔﺮدد‪.‬‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد‪:STANDARD -‬‬
‫ﻣﻮاردي ﻛﻪ در ﺳﺎﺧﺖ ﺑﺎ اﺟﺎزه رﺳﻤﻲ و رﺿﺎﻳﺖ ﻛﺎﻣﻞ ﺳﺎزﻣﺎنﻫﺎ ﻣﻌﺘﺒﺮ ﻛﻪ از ﻃﺮف دوﻟﺖ ﻧﻴﺰ ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻣﻲﮔﺮدد در ﻧﻤﻮﻧﻪ‬
‫ﻳﺎ ﻃﺮحﻫﺎﻳﻲ ﭘﻲرﻳﺰي ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ در ﺳﺎﺧﺖ ﺟﻬﺖ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺑﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺧﻮب ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻧﺎﻣﻴﺪه‬
‫ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬
‫ﻗﺎﻧﻮن‪:RULE -‬‬
‫روش ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه رﺳﻤﻲ ﻣﻨﻈﻢ ﺑﺮ روي اﺻﻮل و ﭘﺎﻳﻪ ﺻﺤﻴﺢ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻫﺪف از ﺑﻴﺎن ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻓﻮق اﺳﺘﻔﺎده از‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه رﻋﺎﻳﺖ اﺻﻮل اﻳﻤﻨﻲ و ﻣﺼﻮن ﻣﺎﻧﺪن اﻧﺴﺎنﻫﺎ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺗﻮﻟﻴﺪات و ﻓﺮآوردهﻫﺎي ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي از ﺿﺮر و زﻳﺎنﻫﺎي اﻗﺘﺼﺎدي ﻧﻴﺰ اﺳﺖ و در زﻳﺮ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي ﻛﺸﻮرﻫﺎي ﺑﻨﺎم ﺑﻄﻮر‬
‫ﻓﻬﺮﺳﺖوار ﺑﻴﺎن ﺷﺪه و ﺳﭙﺲ ﺑﻪ ﺷﺮح اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي ﺑﻴﻦاﻟﻤﻠﻠﻲ ﻛﻪ ﻣﻮرد ﭘﺬﻳﺮش ﺗﻤﺎم دﻧﻴﺎ در ﻣﻮرد ﭘﺘﺮوﺷﻴﻤﻲ‬
‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻧﻈﺮ ﺑﻪ اﻳﻨﻜﻪ در ﭘﺘﺮوﺷﻴﻤﻲ از ﺗﺠﻬﻴﺰات ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻓﻠﺰي ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻟﻮﻟﻪ ‪ ،‬ﻣﺨﺎزن ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر و‬
‫دﻳﮓﻫﺎي ﺑﺨﺎر ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد ‪ ،‬ﭘﺲ از ﺑﻴﺎن اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي ﻛﺸﻮرﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ‬
‫ﭘﺎﻻﻳﺸﮕﺎهﻫﺎ و ﭘﺘﺮوﺷﻴﻤﻲ ﺑﻄﻮر ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ﺑﺤﺚ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫‪2‬‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي ﻛﺸﻮرﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪ ﺷﺮح زﻳﺮ اﺳﺖ‪:‬‬
‫‪ -١‬اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي آﻣﺮﻳﻜﺎﺋﻲ ‪A.S.T.M‬و‪ A.W.S‬و ‪ ANSI‬و ‪ A.S.M.E‬و ﻏﻴﺮه ﻛﻪ ﺑﻄﻮر ﻣﻔﺼﻞ ﺑﺤﺚ‬
‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -2‬اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪ BSI‬ﻛﻪ اﺳﺘﺎﻧﺪارد اﻧﮕﻠﻴﺴﻲ ﺑﻨﺎم ‪ BRITISH STANDARD INSTITUTE‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ‪ ،‬ﻛﻪ اﻳﻦ‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﺎ ﺷﻤﺎره ﻧﺸﺎن داده ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺷﻤﺎره ‪ BS5500‬ﺟﻬﺖ ﻣﺨﺎزن ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر‬
‫)‪ (Pressure Vessel‬و ‪ BS2654‬در ﻣﻮرد ﻣﺨﺎزن ﺑﺎ ﻓﺸﺎر اﺗﻤﺴﻔﺮ ﻳﻚ ﻛﻪ ﺑﻨﺎم ‪ STORAGE TANK‬ﻧﻴﺰ‬
‫اﺳﺖ ‪ ،‬ﺟﻬﺖ ﭘﺎﻻﻳﺸﮕﺎهﻫﺎ و ﭘﺘﺮوﺷﻴﻤﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲﺷﻮد در ﻣﻮرد اﻧﺘﺨﺎب ﺟﻨﺲ ‪ ،‬ﻧﺤﻮه ﺟﻮﺷﻜﺎري آﻧﻬﺎ و ﻧﺤﻮه‬
‫آزﻣﻮنﻫﺎي ﻓﺸﺎر ﺟﻬﺖ ﺗﺄﻳﻴﺪ اﻋﻤﺎل ﺳﺎﺧﺖ ﺑﺮ روي اﻳﻦ ﻣﺨﺎزن در اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي ﻣﺬﻛﻮر ﻗﻴﺪ ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺷﻤﺎره اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪ BS1719‬ﺟﻬﺖ ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي روﭘﻮشدار ﺑﻮده و ﻣﻘﺪار ﺣﺮارت ﻣﻮرد ﻻزم در ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫ﻗﻮس اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ در اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺷﻤﺎره ‪ BS5135‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﻄﻮر ﻛﻠﻲ اﺳﺘﺎﻧﺪارد اﻧﮕﻠﻴﺴﻲ ﺟﻬﺖ آزﻣﺎﻳﺶ ﻣﻮاد از ﻗﺒﻴﻞ‬
‫آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اﻋﻤﺎل رﻧﮓ در اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪ B.S‬ﻗﻴﺪ ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ و رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ و ﻋﻤﻠﻴﺎت‬
‫ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ و آﻟﺘﺮاﺳﻮﻧﻴﻚ و ﺑﻄﻮر ﻛﻠﻲ ﺟﻬﺖ ‪ N.D.T‬در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﻤﺎره‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ‪ BS2737‬ﻗﻄﻌﺎت رﻳﺨﺘﻪﮔﺮي و ﺷﻤﺎره ‪ BS2597‬ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻗﻄﻌﺎت‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻗﻄﻌﺎت ﻓﻮﻻدي ﺟﻬﺖ رﻋﺎﻳﺖ اﺻﻮل ﻣﺘﺎﻟﻮژﻳﻜﻲ ﻳﻌﻨﻲ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻣﻴﻜﺮوﺳﻜﻮﭘﻲ و‬
‫ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي از ﺷﻜﺴﺘﮕﻲ ﺟﻮش ﻣﻄﺎﺑﻖ ‪ BS5135‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻓﺮﻣﻮل ﻛﺮﺑﻦ ﻣﻌﺎدل از راﺑﻄﻪ‪:‬‬
‫‪Mn Cr + Mo + V Ni + Cu‬‬
‫‪+‬‬
‫‪+‬‬
‫‪6‬‬
‫‪5‬‬
‫‪15‬‬
‫‪C .E = C +‬‬
‫ﻛﻪ در ﻓﺮﻣﻮل ﻓﻮق ‪ C.E‬ﻛﺮﺑﻦ ﻣﻌﺎدل )‪ (Carbon Eq Valent‬و ‪ C‬ﻳﻌﻨﻲ ﻛﺮﺑﻦ )‪ (Carbon‬و ‪ Mn‬ﻳﻌﻨﻲ‬
‫ﻣﻨﮕﻨﺰ )‪ (Manganese‬و ‪ Cr‬ﻣﻘﺪار درﺻﺪ ﻛﺮوم )‪ (Chromium‬و ‪ Mo‬ﻳﻌﻨﻲ ﻣﻮﻟﻴﺒﺪن )‪(Molibdenium‬و‬
‫‪ V‬ﻳﻌﻨﻲ واﻧﺎدﻳﻮم )‪ (Vanadium‬و) ‪ (Ni‬ﻧﻴﻜﻞ ‪( Cu) ،‬درﺻﺪ ﻣﻘﺪار ﻣﺲ )‪ (Copper‬ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ ‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ در‬
‫ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻓﻮﻻد ﻣﻮرد ﺟﻮﺷﻜﺎري از ﻛﺮﺑﻦ ‪ ،‬ﻣﻨﮕﻨﺰ ‪ ،‬ﻛﺮوم ‪ ،‬واﻧﺎدﻳﻮم ‪ ،‬ﻣﻮﻟﻴﺒﺪن ‪ ،‬ﻣﺲ و ﻧﻴﻜﻞ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﻻزم ﺑﻪ ذﻛﺮ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺟﻮﺷﻜﺎري در اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪ BS‬از ﻗﻮاﻧﻴﻦ ‪ IIW‬ﺗﻌﺒﻴﺖ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬
‫ﻣﻨﻈﻮر از ‪ IIW‬ﻳﻌﻨﻲ‪ WELDING INTERNATIONAL INSTITUTE‬اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪3‬‬
‫‪ -3‬اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪:ISO‬‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد‪ ،‬اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﻴﻦاﻟﻤﻠﻠﻲ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻴﺸﺘﺮ در ﻣﻮرد رﻋﺎﻳﺖ اﺻﻮل ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺗﻮﻟﻴﺪ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و‬
‫ﻣﺪاركﻧﻮﻳﺴﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﻣﻮرد ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﻣﻮاد ﻧﻴﺰ از اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪.‬‬
‫‪ -4‬اﺳﺘﺎﻧﺪارد روﺳﻲ‪:‬‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﻨﺎم ‪ GOST‬ﻛﻪ ﺑﺎ ﻋﻼﺋﻢ ‪ ΓOCT‬ﻧﺸﺎن داده ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ ‪ Γ‬ﻋﻼﻣﺖ دوﻟﺘﻲ و ‪ O‬ﻋﻼﻣﺖ ﺑﺨﺶ و ‪C‬‬
‫ﻋﻼﻣﺖ اﺳﺘﺎﻧﺪارد و ‪ T‬ﻋﻼﻣﺖ ﺗﻜﻨﻴﻚ ﻳﺎ ﻓﻦ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ﻓﻮﻻد و ﻧﺤﻮه آزﻣﺎﻳﺶ ﻣﻮاد و ﻣﻌﻴﺎر‬
‫ﭘﺬﻳﺮش آﻧﻬﺎ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﻠﻮراﻧﺲ ﺳﺎزهﻫﺎي ﻓﻠﺰي ﻗﻴﺪ ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﻣﺮوزه ﺟﻬﺖ ﺳﺎﺧﺖ و ﺗﺠﻬﻴﺰات ﭘﺘﺮوﺷﻴﻤﻲ و‬
‫ﭘﺎﻻﻳﺸﮕﺎهﻫﺎ از ﻛﺸﻮر اوﻛﺮاﻳﻦ و روﺳﻴﻪ ﻓﻮﻻدﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ ﻧﻈﻴﺮ ورق و ﻣﻴﻠﮕﺮد وارد ﻛﺸﻮرﻣﺎن ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬
‫‪ DIN -5‬آﻟﻤﺎن‪:‬‬
‫دﻳﻦ آﻟﻤﺎن ﻣﻌﺮوﻓﺘﺮﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺳﺎﺧﺖ ﺗﺠﻬﻴﺰات ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺨﺎزن ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ذﺧﻴﺮه ‪،‬‬
‫ﺳﺎزهﻫﺎي ﻓﻠﺰي و آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﻧﻈﻴﺮ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ‪N.D.T‬و ‪ D.T‬و ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻗﻴﺪ ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ‪ D .‬ﻋﻼﻣﺖ‬
‫ﻛﺸﻮر آﻟﻤﺎن ‪ DUTSCH‬و ‪ I‬ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎي ‪ INSTITVTE‬و ‪ N‬ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎي ﻧﺮم ‪ NORM‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ E.N -6‬اﺳﺘﺎﻧﺪارد اروﭘﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻧﺎم ‪ EUROPIAN NORM‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪:‬‬
‫در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻧﺤﻮه ﺟﻮﺷﻜﺎري ‪ ،‬ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣﻮاد‪ ،‬ﺷﻤﺎرهﺑﻨﺪي آﻧﻬﺎ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺳﺎﺧﺖ و ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺗﻠﻮراﻧﺲﻫﺎ ‪ ،‬ﻗﻴﺪ ﮔﺮدﻳﺪه‬
‫اﺳﺖ و ﻣﻌﻤﻮﻻً اروﭘﺎ از اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬
‫‪ -7‬اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻓﺮاﻧﺴﻮي ﺑﻨﺎم ‪:AFNOR.NF‬‬
‫ﺑﺎ ﺷﻤﺎره ﻣﺸﺨﺺ ﻛﻪ در ﻃﺮف ﭼﭗ ﺷﻤﺎره ﻋﺪد ‪ A‬ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه و ﺑﺮاي آزﻣﺎﻳﺸﺎت ‪N.D.T‬و ‪ D.T‬و ﻣﻮاد ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫ﺷﻤﺎرهﻫﺎي ﺧﺎﺻﻲ دارد‪.‬‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي ﺑﻴﻦاﻟﻤﻠﻠﻲ‪:‬‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪاردي ﻛﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺑﻴﻦاﻟﻤﻠﻠﻲ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ و در ﻣﻮرد ﭘﺘﺮوﺷﻴﻤﻲ و ﺗﺄﺳﻴﺴﺎت ﻧﻔﺘﻲ ﻣﻮرد ﭘﺬﻳﺮش ﺟﻬﺎن‬
‫ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي آﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ ﺑﺸﺮح زﻳﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪:‬‬
‫‪4‬‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪:ASTM‬‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﻨﺎم اﻧﺠﻤﻦ آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﻣﻮاد آﻣﺮﻳﻜﺎ‬
‫ﺑﻨﺎم‪AMRICAN SOCIETY FOR TESTING AND MATERIALS‬‬
‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ در ﻣﻮرد ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ﻓﻮﻻد ﺑﻪ ﺻﻮرت ‪ SA‬ﺑﻴﺎن ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﭘﺲ از ﺣﺮوف ‪ A‬ﻋﺪدﻫﺎي دو رﻗﻤﻲ و‬
‫ﺳﻪ رﻗﻤﻲ ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻣﺎﻧﻨﺪ ‪ SA53‬و ‪ SA106‬ﻛﻪ از ﻫﺮ دو ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻓﻮﻻد ﻟﻮﻟﻪ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد‬
‫در ﻣﻮرد ﻓﻮﻻد ﺿﺪزﻧﮓ اوﺳﺘﻨﻴﺘﻲ ﺑﺼﻮرت ‪ SA312‬و ﺗﻴﭗﻫﺎي ‪ 304‬و ﻳﺎ ‪ 308‬و ‪ 316‬و ﻏﻴﺮه ﺑﻴﺎن ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ در‬
‫ﺑﻌﻀﻲ ‪ SA312 TP304L‬و ‪ A312 TP316L‬ﻧﺸﺎن داده ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﻨﻈﻮر از ‪ L‬ﻳﻌﻨﻲ ﺑﺎ ﻛﺮﺑﻦ ﭘﺎﻳﻴﻦﺗﺮ از‬
‫‪0.05 ≤ C‬و ﺑﻌﻀﻲ وﻗﺖﻫﺎ ﺑﺎ ‪ 0.02 ≤ C‬از ‪ L‬در اﻳﻦ ‪ 308EL‬ﻳﻌﻨﻲ ﺑﻪ ﻛﺮﺑﻦ ﺧﻴﻠﻲ ﭘﺎﻳﻴﻦ ‪EXTRALOW‬‬
‫‪ CARBON‬ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﻨﺪ‪.‬‬
‫ﺷﻤﺎره ‪ E142‬از ‪ A.S.T.M‬ﺟﻬﺖ ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻮاد رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ﺷﺪه ﺷﻤﺎره ‪ E164‬ﺟﻬﺖ آزﻣﺎﻳﺸﺎت‬
‫آﻟﺘﺮاﺳﻮﻧﻴﻚ و ﺷﻤﺎره ‪ E165‬ﺟﻬﺖ آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﻣﺎﻳﻌﺎت ﻧﺎﻓﺬ ﻳﻌﻨﻲ‪Penetrant Inspection test‬‬
‫‪Liqmid‬‬
‫و ‪ E709‬ﺟﻬﺖ آزﻣﺎﻳﺸﺎت ذرات ﻣﻐﻨﺎﻃﻴﺴﻲ ﻳﻌﻨﻲ ‪ Magnetic particle testing‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﻄﻮر ﺧﻼﺻﻪ ﻋﻼﺋﻢ‬
‫اﺧﺘﺼﺎري اﻳﻦ آزﻣﺎﻳﺸﺎت ‪ R.T‬ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎي رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ و ‪ M.T‬ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎي ﻣﻐﻨﺎﻃﻴﺴﻲ و ‪ P.T‬ﻋﻼﻣﺖ اﺧﺘﺼﺎري آزﻣﻮن‬
‫ﺑﺎ ﻣﺎﻳﻌﺎت ﻧﺎﻓﺬ ‪ U.T‬ﻋﻼﻣﺖ اﺧﺘﺼﺎري آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﺎ دﺳﺘﮕﺎه آﻟﺘﺮاﺳﻮﻧﻴﻚ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ ASTM‬ﺑﺎ ﺷﻤﺎره ‪ 03-01‬ﺟﻬﺖ آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ در درﺟﻪ ﺣﺮارتﻫﺎي ﺑﺎﻻ و ﭘﺎﻳﻴﻦ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد‬
‫ﺷﺎﻣﻞ ‪ E10‬آزﻣﺎﻳﺶ ﺳﺨﺘﻲ ﻣﻮاد ﻓﻠﺰي ﺑﺎ ﺳﺨﺘﻲ ﺳﻨﺞ ﺑﺮﻳﻨﻞ و ‪ E8‬ﺟﻬﺖ آزﻣﺎﻳﺶ ﻛﺸﺶ ﻣﻮاد ﻓﻠﺰي و ‪ E18‬روش‬
‫ﺗﺴﺖ ﻣﻮاد ﻓﻠﺰي ﺑﺎ ﺳﺨﺘﻲﺳﻨﺞ راﻛﻮل )‪ E25 (Roekwell‬ﺟﻬﺖ آزﻣﺎﻳﺸﺎت اﺳﺘﺤﻜﺎم ﺿﺮﺑﻪاي ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﻄﻮر‬
‫ﻛﻠﻲ ﺷﻤﺎره اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪ ASTM‬ﺟﻬﺖ آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ‪ A370‬ﺑﻮده در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻧﻮع ﻣﺎﺷﻴﻦﻫﺎي ﻛﺸﺶ و‬
‫ﺧﻤﺶ و ﺿﺮﺑﻪ و ﻧﻮع ﺳﺨﺘﻲﻫﺎ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﻧﺘﺨﺎب اﻧﺪازه ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ در ﻣﻮرد اﺟﺴﺎم ﺗﺨﺖ‪ ،‬ﮔﺮد و‬
‫اﻧﺤﺮاﻓﺎت ﻣﺠﺎز ﻗﻴﺪ ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻃﻮل ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﻛﺸﺶ‪:‬‬
‫ﻃﻮل ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﺗﺤﺖ ﻛﺸﺶ در اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪ 2" ASTM‬ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد و ﻃﻮل ﺗﺤﺖ ﻛﺸﺶ را ﺑﺎ "‪ LO=2‬و ﻃﻮل‬
‫ﻛﻠﻲ ﻧﻤﻮﻧﻪ را "‪ 8‬ﺑﺎ دﻗﺖ ‪ 0.01‬و ﺑﺮاي ﻃﻮل ﺗﺤﺖ ﻛﺸﺶ ﻛﻪ آن را ‪ LO=gauge length‬ﻧﻴﺰ ﻣﻲﻧﺎﻣﻨﺪ ﺑﺮاﺑﺮ‬
‫‪ 0.005‬اﻳﻨﭻ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻧﻤﻮﻧﻪ و ﺷﻌﺎع ﻗﺴﻤﺖ ﮔﻠﻮﺋﻲ ﻧﻤﻮﻧﻪ و اﻧﺪازه ﻗﺴﻤﺖ ﻧﻤﻮﻧﻪ در داﺧﻞ ﮔﻴﺮه ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد‬
‫‪5‬‬
‫ﺑﺎز در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻧﻤﻮﻧﻪ اﺳﺘﺎﻧﺪارد را ﭘﺲ از آﻧﻜﻪ ﺗﺤﺖ ﻛﺸﺶ ﻗﺮار دارﻧﺪ ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﺑﺮ روي "‪2‬‬
‫‪L1 − L0‬‬
‫اﻧﺠﺎم ﺷﺪه و از راﺑﻄﻪ ‪× 100‬‬
‫‪− L0‬‬
‫= ‪ ΕL%‬ﻛﻪ ‪ L0‬ﻃﻮل ﺗﺤﺖ ﻛﺸﺶ ﺑﺮاﺑﺮ "‪ 2‬ﻳﺎ ‪ 50‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ و ‪ L1‬ﻃﻮل‬
‫‪ 50‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ ﭘﺲ از ﭘﺎرﮔﻲ اﺳﺖ و ﺳﻄﺢ ﻣﻘﻄﻊ ‪ S0‬ﻗﺒﻞ از ﭘﺎرﮔﻲ ‪ S1‬ﻣﻘﻄﻊ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﭘﺲ از ﭘﺎرﮔﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ درﺻﺪ‬
‫‪S 0 − S1‬‬
‫ﻛﺎﻫﺶ ﻧﺴﺒﻲ ﺳﻄﺢ روي ﻓﺮﻣﻮل‪× 100 :‬‬
‫‪S0‬‬
‫= ‪ Ψ = R. A%‬ﺣﺴﺎب ﻣﻲﮔﺮدد ﻧﻴﺮوﻫﺎي وارد در ﻧﻘﻄﻪ ﺗﺴﻠﻴﻢ‬
‫ﺑﺮ ﺟﺴﻢ ﻣﻮرد آزﻣﺎﻳﺶ از روي دﺳﺘﮕﺎه ﻗﺮاﺋﺖ ﺷﺪه و ﺳﭙﺲ ﻧﻴﺮو ﺑﺮ ﺳﻄﺢ ﻣﻘﻄﻊ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺷﺪه و ﺑﺼﻮرت ﺗﻨﺶ ﺗﺴﻠﻴﻤﻲ‬
‫‪F‬‬
‫و‬
‫‪S0‬‬
‫= ‪ V .T .S‬ﻛﻪ ‪ F‬در ﺣﺎﻟﺖ دوم ﻣﻘﺪار ﻧﻴﺮو در ﻣﺎﻛﺰﻳﻤﻢ ﻧﻘﻄﻪ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ اﺳﺘﺤﻜﺎم ﻧﻬﺎﻳﻲ ﺑﺮ‬
‫ﺣﺴﺐ ‪ Mpa‬ﻳﺎ ﻧﻴﻮﺗﻦ ﺑﺮ ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ ﻣﺮﺑﻊ ﺣﺴﺎب ﻣﻲﮔﺮدد‪ .‬درﺻﺪ ﻛﺎﻫﺶ ﻧﺴﺒﻲ ﺑﺮاي ﻓﻮﻻدﻫﺎي ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ‬
‫ﺗﻴﺮآﻫﻦ ‪ ،‬ﻣﻴﻠﮕﺮد و آرﻣﺎﺗﻮر ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﻤﻲﺷﻮد‪ .‬در ﺿﻤﻦ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻫﻨﮕﺎم ﻛﺸﺶ ﻧﻤﻮدار ﺗﻨﺶ و ﻛﺸﺶ ﻧﻴﺰ ﺟﻬﺖ ﺛﺒﺖ در‬
‫ﭘﺮوﻧﺪه رﺳﻢ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮاي ﺑﺪﺳﺖ آوردن ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﻨﺶ در ﺻﻮرت اﺷﺘﺒﺎه از اﻳﻦ دﻳﺎﮔﺮام اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪.‬‬
‫ﻻزم ﺑﻪ ﺗﻮﺿﻴﺢ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻛﺎﻟﻴﺒﺮه ﺷﺪن ﺟﻬﺖ درﺳﺖ ﻧﺸﺎن دادن ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻧﻴﺮوﻫﺎي اﻋﻤﺎل ﺷﺪه در ﻧﻘﻄﻪ ﺗﺴﻠﻴﻢ و‬
‫ﻣﺎﻛﺰﻳﻤﻢ ﻧﻘﻄﻪ ﻧﻴﺰ در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫آزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻤﺶ‪:‬‬
‫آزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻤﺶ ﺑﺮاي ﺗﻮﻟﻴﺪات و ﻓﺮآوردهﻫﺎي ﻧﻮردي و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺟﻬﺖ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﻜﺎر ﺑﺮده ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻃﻮل‬
‫ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﺧﻤﺶ ﻣﻄﺎﺑﻖ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪ ASTM‬و ﻋﺮض آن ﻧﻴﺰ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻫﻤﺎن اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﺗﻌﺪاد ﺧﻤﺶ ﻃﺒﻖ‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻣﺬﻛﻮر دو ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﻮده و ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﺑﺼﻮرت ‪ U‬ﺷﻜﻞ ﺧﻤﺶ ﺷﺪه و زاوﻳﻪ ﺧﻢ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻫﻤﻴﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﺮاﺑﺮ‬
‫‪ 180‬درﺟﻪ اﺳﺖ‪ .‬در اﻳﻦ آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﺪف ﺗﻌﻴﻴﻦ اﻧﻌﻄﺎفﭘﺬﻳﺮي )‪ (Ductility‬و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺟﻬﺖ اﻃﻤﻴﻨﺎن از ﻋﺪم وﺟﻮد‬
‫ﻋﻴﻮﺑﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺮك ‪ ،‬ﺗﺨﻠﺨﻞ و ﺳﺮﺑﺎره ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫آزﻣﺎﻳﺶ ﺿﺮﺑﻪ) ‪:(Impact test‬‬
‫در اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪ ASTM‬روش آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﺿﺮﺑﻪاي و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اﺑﻌﺎد ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﺿﺮﺑﻪ و ﺗﻌﺪاد ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻣﻮرد آزﻣﺎﻳﺶ و‬
‫ﺻﺎﻓﻲ ﺳﻄﺢ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﻴﺎن ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ در ﻫﺮ آزﻣﺎﻳﺶ ﺳﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺿﺮﺑﻪاي ﺑﺎ اﺑﻌﺎد ‪ 55mm× 10mm× 10mm‬و زاوﻳﻪ‬
‫ﻓﺎق )‪ (Notch‬ﺑﺮاﺑﺮ •‪ 45• ≠ 1‬و ارﺗﻔﺎع ﺷﻴﺎر ﻳﺎ ﻓﺎق ‪ 2‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬در ﺻﻮرت ﻛﻢ ﺑﻮدن ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻧﻤﻮﻧﻪ‬
‫‪6‬‬
‫ﻫﺎي ﺿﺮﺑﻪاي ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﻓﺮﻋﻲ ﺑﺎ ﺿﺨﺎﻣﺖ ‪ 5‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺪه و اﺑﻌﺎد ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎ ‪ 55mm×10 mm×5mm‬ﻣﻴﻠﻲ‬
‫ﻣﺘﺮ و ارﺗﻔﺎع ﺷﻴﺎر ﻳﺎ ﻓﺎق ﺑﺮاﺑﺮ ‪ 2‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ و زاوﻳﻪ آن˚ ‪ 45‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺑﺪﺳﺖ آﻣﺪه ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ژول و ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ‬
‫ﺧﻮاص و ﻧﻮع ﻓﻮﻻد دارد‪ .‬اﻳﻦ آزﻣﺎﻳﺶ ﺟﻬﺖ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺗﺮدي و ﻋﺪم ﺗﺮدي ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد و‬
‫‪ Thoughness‬ﻓﻮﻻد ﺑﺪﻳﻦ ﻃﺮﻳﻖ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲﮔﺮدد‪.‬‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪:API‬‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻳﻌﻨﻲ ‪ AMERICAN PETROLEUM INSTITUE‬اﻧﺠﻤﻦ ﻧﻔﺘﻲ آﻣﺮﻳﻜﺎ ﻳﺎ اﻧﺴﺘﻴﺘﻮي ﻧﻔﺘﻲ آﻣﺮﻳﻜﺎ‬
‫اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺳﺎﺧﺖ و ﺗﺄﺳﻴﺲ ﭘﺎﻻﻳﺸﮕﺎهﻫﺎي ﻧﻔﺘﻲ ‪ ،‬ﮔﺎز و ﭘﺘﺮوﺷﻴﻤﻲ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺟﻬﺖ اﻧﺘﻘﺎل ﺧﻄﻮط ﻟﻮﻟﻪ ﮔﺎز و ﻧﻔﺖ‬
‫ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد ﻛﻪ اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ ﺑﺸﺮح زﻳﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪:‬‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪API.5L‬‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺟﻬﺖ ﺳﺎﺧﺖ ﺧﻄﻮط اﻧﺘﻘﺎل ﻧﻔﺘﻲ ﺑﻜﺎر ﺑﺮده ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻧﺤﻮه ﺗﻮﻟﻴﺪ و ﺳﺎﺧﺖ ﻟﻮﻟﻪ و‬
‫ﻋﻤﻠﻴﺎت ﻣﻮرد ﻟﺰوم ﺟﻬﺖ ﺑﻬﺒﻮد و ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺗﻮﻟﻴﺪ ‪ ،‬ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺑﺪﻧﻪ ﻟﻮﻟﻪ و ﻃﻮل آﻧﻬﺎ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬وزن‬
‫ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺗﻮﻟﻴﺪي و اﻧﺤﺮاﻓﺎت ﻣﺠﺎز ﺟﻬﺖ وزن و اﺑﻌﺎد ﻧﻴﺰ در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﻴﺎن ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻄﻮر ﻛﻠﻲ آزﻣﺎﻳﺸﺎت‬
‫ﻛﺸﺶ و ﺧﻤﺶ و ﺳﺨﺘﻲ و آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﻫﻴﺪروﺗﺴﺖ ﺟﻬﺖ ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻛﻴﻔﻴﺖ آﻧﻬﺎ در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد وﺟﻮد دارد‪ .‬ﮔﺮﻳﺪ‬
‫ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﻓﻮﻻدي ‪ API5L‬ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﺗﻨﺶ ﺗﺴﻠﻴﻤﻲ درﺟﻪﺑﻨﺪي ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ اﻳﻦ ﮔﺮوهﻫﺎ ‪ API5LGrB‬و‬
‫‪ API5LX42‬و ‪ API5L46‬و ‪ API5LX52‬و ‪ API5LX56‬و ‪ API5LX60‬و ‪ API5LX65‬و‬
‫‪ API5LX70‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﭘﺎﻳﻴﻦﺗﺮﻳﻦ ﮔﺮﻳﺪ اﻳﻦ ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ ‪ API5LA25‬ﺑﺎ اﺳﺘﺤﻜﺎم ﻧﻬﺎﻳﻲ ‪ 45000PSI‬و‬
‫‪ API5LA‬ﺑﺎ اﺳﺘﺤﻜﺎم ﻧﻬﺎﻳﻲ ‪ 48000‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ X42‬و ‪ X46‬و ﻏﻴﺮه ﻣﻨﻈﻮر اﺳﺘﺤﻜﺎم ﺗﺴﻠﻴﻤﻲ ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﻓﻮﻻد ﺑﺮاي اﻳﻦ ﮔﺮوه ﻳﻌﻨﻲ ‪ 42000PSI‬و‬
‫‪ 46000PSI‬و ‪ 52000PSI‬و ‪ 56000PSI‬اﻟﻲ آﺧﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ‪ PSI‬ﻧﻴﺰ ﭘﻮﻧﺪ ﺑﺮ اﻳﻨﭻ ﻣﺮﺑﻊ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺑﺎ ﮔﺮﻳﺪ ‪ API5LX56‬و ‪ 65‬و ‪ 70‬ﺟﺰو ﻓﻮﻻدﻫﺎي ﻛﻢ آﻟﻴﺎژي ﺑﻮده و اﻟﻜﺘﺮود ﻣﺼﺮﻓﻲ آﻧﻬﺎ ﺟﻬﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫ﺑﺎ اﺳﺘﺤﻜﺎمﻫﺎي ﺑﺎﻻ ﻃﺒﻖ ﻫﻤﻴﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪7‬‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪:API 1104‬‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد در ﻣﻮرد ﺟﻮﺷﻜﺎري ذوﺑﻲ ﺟﻬﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ و ﮔﻠﻮﺋﻲ و ﺟﻮش ﺳﺎﻛﺖ )ﭘﺮﻳﺰي( در ﭘﺎﻻﻳﺸﮕﺎه و‬
‫ﺗﻠﻤﺒﻪﺧﺎﻧﻪﻫﺎ و ﭘﺘﺮوﺷﻴﻤﻲ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪ .‬در اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻓﻮقاﻟﺬﻛﺮ ﻧﺤﻮه آزﻣﺎﻳﺶ ﺟﻮﺷﻜﺎران و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ‬
‫ﻋﻤﻠﻴﺎت رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ و ﻧﻤﻮﻧﻪﺑﺮداري ﺟﻬﺖ آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﺑﺮاي ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺟﻮش ﺑﻴﺎن ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ و‬
‫ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ‪ API5L‬ﺑﺎ ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ‪ ASTM‬ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ ﻛﺎﻣﻞ دارد‪ .‬روش ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ و ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺗﻨﺶزداﻳﻲ‬
‫ﻧﻴﺰ در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻗﻴﺪ ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺗﻔﺴﻴﺮ ﻓﻴﻠﻢﻫﺎي رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ و ﻣﻘﺪار ﻋﻴﻮب ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﺮﺑﺎره و ﻋﺪم ﻧﻔﻮذ و‬
‫ﺗﺨﻠﺨﻞ )‪ (Porosity‬ﺟﻬﺖ ﭘﺬﻳﺮش در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺷﺮح داده ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪:API 650‬‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺟﻬﺖ ذﺧﻴﺮه ﻣﻮاد ﻧﻔﺘﻲ ﺑﻮده و در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻧﻮع ﻣﺘﺮﻳﺎل ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده و روش ﺟﻮﺷﻜﺎري و ﻋﻤﻠﻴﺎت‬
‫ﺣﺮارﺗﻲ )ﺷﺎﻣﻞ ﭘﻴﺶﮔﺮﻣﺎﺋﻲ و ﺗﻨﺶزداﺋﻲ( ‪ ،‬اﻟﻜﺘﺮود ‪ ،‬ﻓﻠﻨﺞﻫﺎ ‪ ،‬ﻃﺮحاﺗﺼﺎل ﺟﻮش و آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﺑﻜﺎر رﻓﺘﻪ در ﻛﻨﺘﺮل‬
‫ﺟﻮش و ﺑﺎزرﺳﻲ در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ API 605.‬اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻓﻠﻨﺞﻫﺎﻳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻗﻄﺮ اﺳﻤﻲ‬
‫)‪ (Nominal pipe size‬ﻟﻮﻟﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ از "‪ 24‬ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻧﻮع ﻓﻮﻻدﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺟﻬﺖ ﺳﺎﺧﺖ ﻣﺨﺎزن ﻣﺬﻛﻮر ﻛﺎﻣﻼً ﺑﻴﺎن‬
‫ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪:ANSI/ASMI‬‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد در ﺻﻨﺎﻳﻊ ﻧﻔﺖ و ﮔﺎز و ﭘﺘﺮوﺷﻴﻤﻲ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻓﺮاواﻧﻲ دارد و اﺣﺪاث ﻛﺎرﺧﺎﻧﺠﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺻﻨﺎﻳﻊ‬
‫ﻣﺬﻛﻮر ﺑﻮﺳﻴﻠﻪ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪ ASME‬ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد و اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﻪ ﺑﺨﺶﻫﺎي زﻳﺮ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﻲﮔﺮدد ﻛﻪ در‬
‫ﺗﻤﺎم ﺳﺎﺧﺖ ﻋﻼوه ﺑﺮ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي ﻗﻴﺪ ﺷﺪه در ﻓﺼﻞﻫﺎي ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺟﺰئ ﻣﻮارد اﺳﺘﻔﺎده اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد در اﻳﻦ‬
‫ﺻﻨﺎﻳﻊ ﺑﻪ ﺑﺨﺶﻫﺎي زﻳﺮ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﻲﮔﺮدد ﻛﻪ در ﻫﺮ ﺑﺨﺶ ﻛﺎرﺑﺮدﺷﺎن ﺑﻄﻮر اﺧﺘﺼﺎر ﺷﺮح داده ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬
‫‪ -1‬اﺳﺘﺎﻧﺪارد‪ ASME- sec ll partc :‬ﺟﻬﺖ ﻣﺸﺨﺼﺎت اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده در ﺻﻨﺎﻳﻊ ﻣﺰﺑﻮر ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ :ASME – secll -2‬ﺟﺰو ﻣﻮاد و ﻣﺘﺮﻳﺎل ﺑﻜﺎر رﻓﺘﻪ در ﺻﻨﺎﻳﻊ ﻓﻮقاﻟﺬﻛﺮ اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪ :ASME- secV -3‬در ﻣﻮرد روش اﺳﺘﻔﺎده ﻋﻤﻠﻴﺎت رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ و ﻛﺎرﺑﺮد آﻧﻬﺎ در ﺻﻨﺎﻳﻊ ﭘﺘﺮوﺷﻴﻤﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ :ASME- secVIII -4‬ﺟﻬﺖ ﺳﺎﺧﺖ ﺗﺠﻬﻴﺰات ﺑﺨﺼﻮص ﻣﺨﺎزن ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ :ASME-secLX -5‬ﺟﻬﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري و روش ﺟﻮﺷﻜﺎري و ﻣﻮاد ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده در ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪8‬‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪:ASME- secll -partc‬‬
‫در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي ﻣﻮرد ﻣﺼﺮف در ﺳﺎﺧﺖ ﻣﺨﺎزن ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر )‪ (PRESSURE VESSELS‬و‬
‫ﺑﻮﻳﻠﺮﻫﺎ )‪ (Boiler‬اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد در ﻣﻮرد ﻛﻼﺳﻪﺑﻨﺪي ‪ A.W.S‬ﺑﺤﺚ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺸﺨﺼﺎت اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي‬
‫روﭘﻮشدار ﻓﻮﻻدﻫﺎي ﻛﺮﺑﻨﻲ در ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻗﻮس اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ‪ SFA-5.1‬اﺳﺖ ﻛﻪ اﻳﻦ اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎ ‪ E6010‬و‬
‫‪ E6011‬و ‪ E6013‬و ‪ E6027‬و اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي روﭘﻮشدار ‪ E7010‬و ‪ E7015‬و ‪ E7016‬و ‪E7018‬‬
‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎ در ﭼﻬﺎر ﺣﺎﻟﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺣﺎﻟﺖﻫﺎي ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻫﻢ ﺑﺎ ﻋﻼﻣﺖ‬
‫‪ F.H.V.OH‬ﻛﻪ ﻣﻌﻨﺎي اﻳﻦ ﺣﺮوف ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ از ﭼﭗ ﺑﻪ راﺳﺖ ﺗﺨﺖ = ‪ FLAT‬و اﻓﻘﻲ = ‪ HORIZONTAL‬و‬
‫ﻋﻤﻮدي = ‪ VERTICAL‬و ﺳﻘﻔﻲ و ﺑﺎﻻﺳﺮي = ‪ HEAD OVER‬ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ رﻗﻢ ﺳﻤﺖ راﺳﺖ ﺑﺎ‬
‫‪ 60‬ﺷﺮوع ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي ﺳﺮي ‪ E60‬و اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي ‪ E7016‬و ‪ E7015‬و ‪ E7018‬را اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي ﺳﺮي‬
‫‪ E70‬ﻣﻲﻧﺎﻣﻨﺪ ﻛﻪ ﻣﻨﻈﻮر از ‪ E70‬و ‪ E60‬ﻳﻌﻨﻲ اﺳﺘﺤﻜﺎم ﻧﻬﺎﺋﻲ آﻧﻬﺎ ﺑﺘﺮﺗﻴﺐ ‪ 60000PSI‬ﻳﻌﻨﻲ ﭘﻮﻧﺪ ﺑﺮ اﻳﻨﭻ‬
‫ﻣﺮﺑﻊ و ‪ 70000PSI‬ﻳﻌﻨﻲ ﭘﻮﻧﺪ ﺑﺮ اﻳﻨﭻ ﻣﺮﺑﻊ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﭘﺲ در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﺧﻮاص ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺛﺒﺖ ﺷﺪه و از روي آﻧﻬﺎ ﻣﻲﺗﻮان اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي‬
‫ﻣﺬﻛﻮر ﺟﻬﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻓﻮﻻدﻫﺎي ﻫﻢ ﺧﺎﻧﻮاده آﻧﻬﺎ را اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﻮد‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻃﻮل اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎ و ﻗﻄﺮﺷﺎن ﻧﻴﺰ اﺳﺘﺎﻧﺪارد‬
‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ ﻗﻄﺮ ‪ ،‬ﻃﻮل و ﺗﻠﻮراﻧﺲﻫﺎي ﻣﺠﺎز ﻧﻴﺰ ﻗﻴﺪ ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ اﻟﻜﺘﺮود ﻃﺒﻖ ﻫﻤﻴﻦ‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﺮاي ﺟﻮﺷﻜﺎري ﮔﻠﻮﺋﻲ )‪ (Fillet‬و ﺟﻮﺷﻜﺎري) ‪( Butt weld‬ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮﻧﺪ‪ .‬ﺑﻮﺳﻴﻠﻪ‬
‫ﻋﻤﻠﻴﺎت رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻣﻲﺗﻮان ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺟﻮش را ﻛﻪ ﺑﻮﺳﻴﻠﻪ اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي ﺑﺎﻻ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺷﺪهاﻧﺪ را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﻮد‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ‬
‫ﻧﮕﻬﺪاري اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي ﻗﻠﻴﺎﺋﻲ در ﻛﻮرهﻫﺎي اﺻﻠﻲ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﻛﻮره ﻫﺎي ﻛﻮﭼﻚ در درﺟﻪ ﺣﺮارت ‪ 100‬ﺗﺎ ‪ 125‬ﺑﺎز‬
‫از ﻧﻈﺮ ﻋﺪم وﺟﻮد رﻃﻮﺑﺖ و درﺟﻪ ﺣﺮارت ﭘﺨﺖ ﻛﺎﻣﻼً ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺠﺎز ﺑﻮدن ﭘﺨﺖ در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻗﻴﺪ‬
‫ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ اﻣﺎ اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي روﺗﻴﻠﻲ و ﺳﻠﻮﻟﺰي ﻃﺒﻖ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻫﻤﻴﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﭘﺨﺖ ﻧﺪارﻧﺪ‪ .‬در ﻣﻮرد‬
‫اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي ﭘﺮ ﻛﻨﻨﺪه )‪ (Filler wire‬ﺟﻬﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري در ﻓﺮآﻳﻨﺪﻫﺎي ‪ MIG ،TIG‬ﻳﻌﻨﻲ ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ ‪ TIG‬ﺑﻪ‬
‫ﻣﻌﻨﺎي ‪ Gas tungsten Arc welding‬و ﻋﻼﻣﺖ اﺧﺘﺼﺎري ‪ G.T.A.W‬و ‪ MIG‬ﻳﻌﻨﻲ اﺳﺘﻔﺎده از ﮔﺎز ﺧﻨﺜﻲ‬
‫)‪،(Metal inert Gas‬ﮔﺎز ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده آرﮔﻮن ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﮔﺎز ﻓﻀﺎي اﻃﺮاف ﺟﻮﺷﻜﺎري را از وﺟﻮد ﻫﻮا ﭘﺎك‬
‫ﻣﻲﻛﻨﺪ و ﺑﻪ ﻧﺎم ‪gas metal arc welding‬ﻣﻌﺮوف اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪9‬‬
‫ﻣﺸﺨﺼﺎت اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎ در اﻳﻦ ﻓﺮآﻳﻨﺪ از ﻧﻈﺮ ﺧﻮاص ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ و ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻛﺎﻣﻼً ﻣﺸﺨﺺ اﺳﺖ و اﻳﻦ اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎ ﺑﺎ‬
‫‪ ER705-6‬و ‪ ER805-6‬و ‪ ER905-6‬ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﻨﺪ ﻣﻨﻈﻮر از ‪ 90,80,70‬ﻳﻌﻨﻲ ‪90000, 80000,‬‬
‫‪ 70000‬ﭘﻮﻧﺪ ﺑﺮ اﻳﻨﭻ ﻣﺮﺑﻊ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪهﻫﺎ ﺟﻬﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري در ﻓﺮآﻳﻨﺪ ‪ TIG‬ﺑﺎ ﻃﻮل ‪ 1.2‬ﻣﺘﺮ و ﻗﻄﺮﻫﺎي‬
‫‪ 2.4, 2, 1.6, 1.2, 0.8‬و ‪ 3.2‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ و ﻗﻄﺮ ﺳﻴﻢﻫﺎي ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه در روش ‪ MIG‬ﺑﻪ ﻫﻤﺎن ﺻﻮرت روش ‪TIG‬‬
‫وﻟﻲ ﻃﻮل آن ﺑﺼﻮرت ﻛﻼف دور ﻗﺮﻗﺮه )‪ (Reel‬و ﭘﻴﭽﻴﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺣﺘﻲ اﺗﺼﺎل اﻳﻦ ﺳﻴﻢﻫﺎي ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه در اﻳﻦ‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﻪ ﻛﺪام ﻗﻄﺐ ﻧﻴﺰ ﻗﻴﺪ ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻓﻘﻂ در روش ‪ TIG‬ﻛﻪ اﻟﻜﺘﺮود آن ﻏﻴﺮ ﻣﺼﺮﻓﻲ و از ﻓﻠﺰ ﺗﻨﮕﺴﺘﻦ‬
‫)‪ (W‬اﺳﺖ ﺑﻪ ﻗﻄﺐ ﻣﻨﻔﻲ ﻣﺘﺼﻞ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬در اﻳﻦ ﻓﺮآﻳﻨﺪ ﺳﺮﻋﺖ ﺧﺮوج ﮔﺎز ﻧﻴﺰ ﺣﺪ ﻣﻌﻴﻨﻲ دارد‪.‬‬
‫اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي اﺳﺘﻨﻠﺲ اﺳﺘﻴﻞ ‪:STAINLESS STEELS‬‬
‫اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي اﺳﺘﻨﻠﺲ اﺳﺘﻴﻞ ﻧﻴﺰ از ﻧﻈﺮ ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ﻳﺎ ﻛﻼﺳﻪﺑﻨﺪي ‪ AWS‬در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ‬
‫اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي روﭘﻮشدار ﺑﺼﻮرت ﺳﻪ رﻗﻢ ‪ W304-15 , W308L-16‬و ﻏﻴﺮه ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ ﻛﻪ اﻋﺪاد ﭘﺎﻧﺰده ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎي‬
‫اﻟﻜﺘﺮود روﭘﻮشدار ﺑﺎ روﭘﻮش آﻫﻜﻲ ﻳﺎ ﻗﻠﻴﺎﻳﻲ و ﻋﺪد ‪ 16‬ﻧﺸﺎن دﻫﻨﺪه روﭘﻮش اﻟﻜﺘﺮود از ﻧﻮع روﺗﻴﻠﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﺗﻤﺎم‬
‫ﻣﺸﺨﺼﺎت اﻳﻦ اﻟﻜﺘﺮود ﻧﻴﺰ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪:ASME-Sec8‬‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺟﻬﺖ ﺳﺎﺧﺘﻦ ‪ Pressure Vessels‬ﻳﻌﻨﻲ ﻣﺨﺎزن ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺗﻤﺎم‬
‫ﻣﺮاﺣﻞ ﺳﺎﺧﺖ از ﻗﺒﻴﻞ ﺟﻮﺷﻜﺎري ‪ ،‬ﻣﻮﻧﺘﺎژ ‪ ،‬ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﺮارﺗﻲ ‪ ،‬ﭘﻴﺶ ﮔﺮﻣﺎﻳﺶ ‪ ،‬ﻧﻮع اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎ و ﺿﺨﺎﻣﺖ ﭘﻠﻴﺖﻫﺎي‬
‫ﻣﻮرد ﻣﺼﺮف ﺟﻬﺖ ﺳﺎﺧﺖ در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﻴﺎن ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪:ASEMB31.3‬‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺟﻬﺖ ﭘﺎﻻﻳﺸﮕﺎهﻫﺎي ﮔﺎز و ﭘﺘﺮوﺷﻴﻤﻲ ﺑﻜﺎر ﺑﺮده ﻣﻲﺷﻮد‪ B31.3 .‬ﻛﻠﻤﻪ اي اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻛﺪ‬
‫ﺑﻜﺎر ﻣﻲ رود‪ B31 .‬ﺷﻤﺎره ﻛﻤﻴﺘﻪ اي اﺳﺖ ﻛﻪ در آن ﻛﻤﻴﺘﻪ اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه و ﻋﺪد ﺑﻴﺎن ﻛﻨﻨﺪه اﻳﻦ اﺳﺖ‬
‫ﻛﻪ از ﺳﻪ ﺗﺎ ﭘﻨﺞ ﺳﺎل ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺟﻬﺖ ﺗﻨﻈﻴﻢ اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد زﻣﺎن ﺑﻜﺎر رﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺟﻬﺖ ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﻓﺸﺎر‬
‫ﺑﺎﻻ در ﭘﺎﻻﻳﺸﮕﺎهﻫﺎي ﮔﺎز و ﭘﺘﺮوﺷﻴﻤﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﻣﻮﻧﺘﺎژ ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﭘﺎﻻﻳﺸﮕﺎهﻫﻲ ﻣﻮردﻧﻈﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ اﺻﻮل ﺻﺤﻴﺢ‬
‫‪10‬‬
‫ﺑﺎﺷﺪ و اﺟﺮا ﻛﻨﻨﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ ﻛﺎﻣﻠﻲ در ﻗﺒﺎل اﺟﺮاء آن ‪ ،‬ﻃﺒﻖ اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﻪ‬
‫ﻓﺼﻞﻫﺎي و ﺿﻤﺎﺋﻢ ﺑﺸﺮح زﻳﺮ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﻲﺷﻮد‪:‬‬
‫‪ -1‬ﻓﺼﻞ اول ﺑﻪ ﻧﺎم ‪ CHAPTE-1‬ﻛﻪ در اﻳﻦ ﻓﺼﻞ ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﺑﻪ ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻣﻮاد ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل ﻛﻪ ﺷﺎﻣﻞ اﺑﻌﺎد ﻣﻮرد‬
‫ﻟﺰوم و ﻓﺸﺎر و ﻣﻴﺰان درﺟﻪ ﺣﺮارت ﻛﻪ ﺑﺎ رﻗﻢ ‪ 300‬ﺷﺮوع ﻣﻲﮔﺮدد‪.‬‬
‫‪ -2‬ﻓﺼﻞ دوم ﺑﻪ ﻧﺎم ‪ CHAPTERII‬ﻛﻪ در اﻳﻦ ﻓﺼﻞ ﻧﻴﺎزﻫﺎي ﻃﺮاﺣﻲ و ﺿﻤﺎﺋﻢ آن ‪ ،‬ﻣﻮﻧﺘﺎژ ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ و ﺳﺎﭘﻮرت آﻧﻬﺎ‬
‫ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ و ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ .‬اﻳﻦ ﻓﺼﻞ ﺑﺎ ﻋﺪد ‪ 301‬ﺷﺮوع ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬
‫‪ -3‬ﻓﺼﻞ ﺳﻮم ﺑﻪ ﻧﺎم ‪ CHAPTERIII‬ﻛﻪ ﺷﺮوع اﻳﻦ ﻓﺼﻞ ﺑﺎ ﻋﺪد ‪ 323‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻓﺼﻞ در ﻣﻮرد ﻧﻴﺎزﻫﺎ و‬
‫اﻃﻼﻋﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺟﻬﺖ ارزﻳﺎﺑﻲ و ﺑﺮرﺳﻲ و ﻣﺤﺪودﻳﺖﻫﺎي ﺗﻨﺶ ﻋﻜﺲاﻟﻌﻤﻞﻫﺎ ‪ ،‬ﺗﻐﻴﻴﺮات درﺟﻪ ﺣﺮارت و ﻧﻴﺮوﻫﺎي‬
‫دﻳﮕﺮ ﺑﺤﺚ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬
‫‪ -4‬ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم ﺑﻪ ﻧﺎم ‪ CHAPTERIV‬ﻛﻪ ﺑﺎ ﻋﺪد ‪ 326‬آﻏﺎز ﻣﻲﺷﻮد راﻫﻨﻤﺎ و ﻣﺤﺪودﻳﺖﻫﺎ در اﻧﺘﺨﺎب و ﻛﺎرﺑﺮد‬
‫ﻣﻮاد و ﻣﺘﻌﻠﻘﺎت و ﻣﺘﺪﻫﺎي اﺗﺼﺎل ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -5‬ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ ﺑﻪ ﻧﺎم ‪ CHAPTERV‬در ﻣﻮرد ﺳﺎﺧﺖ ‪ ،‬ﻧﺼﺐ و ﻣﻮﻧﺘﺎژ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎي ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده در ﭘﺘﺮوﺷﻴﻤﻲ‬
‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و اﻳﻦ ﻓﺼﻞ ﺑﺎ ﻋﺪد ‪ 327‬ﺷﺮوع ﻣﻲﮔﺮدد‪.‬‬
‫‪ -6‬ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ ﺑﻪ ﻧﺎم ‪ CHAPTERVI‬اﺳﺖ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻓﺼﻞ در ﻣﻮرد آزﻣﺎﻳﺸﺎت و ﺑﺎزرﺳﻲﻫﺎي ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ )‪ (N.D.T‬و‬
‫آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﻓﺸﺎر ﻫﻴﺪرواﺳﺘﺎﺗﻴﻜﻲ ﺑﺤﺚ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ و اﻳﻦ ﻓﺼﻞ ﺑﺎ ﺷﻤﺎره ‪ 340‬آﻏﺎز ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬
‫ﻛﻤﻴﺘﻪ ﺷﻤﺎره ‪ B31-3‬از اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪ (AMRICAN SOCIETY MECHANCAL ENGEERING) ASME‬ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ اﺳﺖ‬
‫ﻛﻪ ﺗﺤﺖ ﻧﻈﺮ و روشﻫﺎي اﻧﺠﻤﻦ ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ آﻣﺮﻳﻜﺎ )‪ (ASME‬ﻋﻤﻞ ﻧﻤﻮده و ﺑﻮﺳﻴﻠﻪ اﻧﺠﻤﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي آﻣﺮﻳﻜﺎ‬
‫‪ AMRICAN NATIONAL STANDARD INSTITUTE‬ﺑﻪ رﺳﻤﻴﺖ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه ‪ ،‬ﻣﻮرد ﺗﺄﻳﻴﺪ و‬
‫ﭘﺸﺘﻴﺒﺎﻧﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻛﻤﻴﺘﻪ ‪ ،‬ﺗﻤﺎم ﺗﻐﻴﻴﺮات و ﺗﻮﺳﻌﻪ در ﻣﻮرد ﺳﺎﺧﺖ و ﺗﺠﺮﺑﻴﺎت را در ﻛﺪ ﻣﻨﻈﻮر ﻧﻤﻮده و ﭘﺲ از ‪ 3‬ﺗﺎ‬
‫‪ 5‬ﺳﺎل ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮات و اﺧﺬ ﺗﺠﺮﺑﻴﺎت ﺟﺪﻳﺪ ﺗﺠﺪﻳﺪ ﭼﺎپ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪:ASEM-secLX‬‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻳﻌﻨﻲ ‪ ASEM-secLX‬در ﻣﻮرد دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺟﻮﺷﻜﺎري و اﺟﺮا ﻛﻴﻔﻴﺖ و ﻧﻴﺎزﻫﺎي ﻋﻤﻮﻣﻲ‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري و اﻃﻼﻋﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ در ﺳﺎل ‪ 1998‬اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﺮﺟﻊ ﺟﻬﺖ‬
‫‪11‬‬
‫ﺳﺎزﻧﺪﮔﺎن ﻣﺨﺎزن ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر در ﭘﺎﻻﻳﺸﮕﺎهﻫﺎ ﭼﺎپ ﺷﺪه اﺳﺖ و آﺧﺮﻳﻦ ﭼﺎپ ‪ ،‬ﺗﻌﻮﻳﺾﻫﺎ و اﻓﺰودنﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ آن‬
‫اﺿﺎﻓﻪ ﺷﺪه ‪ ،‬ﻫﻨﻮز وارد ﺻﻨﺎﻳﻊ اﻳﺮان ﻧﺸﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﺎ ﻛﺪ ‪ ASEM-secLX‬ﺟﻬﺖ ﺑﺮرﺳﻲ ﺟﻮﺷﻜﺎران و‬
‫اﭘﺮاﺗﻮرﻫﺎ از ﻧﻈﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻛﺎري و ﻗﺒﻮﻟﻲ آﻧﻬﺎ ﺟﻬﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ روشﻫﺎي ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل ﺑﻜﺎر ﻣﻲرود‪.‬‬
‫‪ ASEM-secLX‬ﺳﻨﺪ ﻣﻌﺘﺒﺮي اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻔﺴﻴﺮ ﻛﺎرﻫﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺟﻮﺷﻜﺎري و ﺳﺎﺧﺖ ﻣﺨﺎزن ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﻮﺳﻴﻠﻪ‬
‫آن اﻧﺠﺎم ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬
‫اﺳﺘﻔﺎدهﻛﻨﻨﺪﮔﺎن اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﻠﻊ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻛﻪ ‪ ASEM-secLX‬ﺑﻪ ﭼﻨﺪ ﻗﺴﻤﺖ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد داراي ﭼﻬﺎر ﺑﺨﺶ ﺑﻪ ﻧﺎم ‪ Arctile‬ﻳﺎ ﻓﺼﻞ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ ﺗﻘﺴﻴﻤﺎت ﺑﻪ ﺷﺮح زﻳﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪:‬‬
‫اﻟﻒ( ﻓﺼﻞ ‪ 1‬ﺑﻪ ﻧﺎم ‪ Arctile‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻓﺼﻞ در ﻣﻮرد ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺤﺚ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ ﻛﻪ ‪ QW-100‬ﺷﺮوع‬
‫ﻣﻲﮔﺮدد ﻛﻪ ﻣﻨﻈﻮر از ‪ QW‬ﻳﻌﻨﻲ ‪ Qualification Welding‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ ﺑﺨﺶ در ﺷﺮوع در ﻣﻮرد‬
‫‪ PQR‬ﻳﻌﻨﻲ ‪ PROCEDURE QUALIFICATION RECORD‬ﺑﻮده ﻛﻪ در ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺛﺒﺖ ﺗﻤﺎم ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫ﻛﻪ ﺳﺎﭘﻮرت ﻳﺎ ﭘﺸﺘﻴﺒﺎن روشﻫﺎي ﺟﻮﺷﻜﺎري اﺳﺖ ‪ ،‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ‪ .‬در واﻗﻊ ﻫﺪف ﺗﺎﻳﻴﺪﺟﻮشﻫﺎﻳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻌﺪا" ﺟﻬﺖ‬
‫ﺳﺎﺧﺖ ﻗﻄﻌﺎت ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد و ﻧﻤﻮﻧﻪ از اﺑﺘﺪا ﺑﺎ ﻫﻤﺎن روش ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻣﻲ ﮔﺮدد‪ ..‬ﻗﺒﻞ از ﺷﺮوع‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري روش ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﻪ ﻧﺎم ‪ (WELDING PREOCEDVRE Specification) WPS‬ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻣﻄﺎﺑﻖ اﻳﻦ روش اﻧﺠﺎم ﻣﻲﮔﺮدد‪ .‬اﻳﻦ روشﻫﺎ ﺑﻮﺳﻴﻠﻪ ﭘﻴﻤﺎﻧﻜﺎران ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه ‪ ،‬ﺳﭙﺲ ﺗﻮﺳﻂ ﺑﺎزرﺳﻴﻦ ﻣﻮرد‬
‫ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ .‬اﻳﻦ ﻓﺼﻞ در ﻣﻮرد ﺗﺴﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎران و ﺣﺎﻟﺖﻫﺎي ﺟﻮﺷﻜﺎري ﭘﻠﻴﺖ )‪ (Plate‬ﻛﻪ ﻫﻤﺎن‬
‫‪ 1G, 2G, 3G, 4G‬و ﺑﺮاي ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ ‪ 1G, 2G, 5G, 6G‬ﺑﺤﺚ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬در ﻣﻮرد ﺟﻮﺷﻜﺎري ﮔﻮﺷﻪ اي‬
‫ﺣﺎﻟﺖﻫﺎي ﺟﻮﺷﻜﺎري ‪ 1F, 2F, 3F, 4F‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﺮاي ﻗﺒﻮﻟﻲ ﺟﻮﺷﻜﺎران از ﻋﻤﻠﻴﺎت رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ و ﻳﺎ ﺧﻤﺶ‬
‫اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪.‬‬
‫ﺑﺮاي ‪ PQR‬ﻛﻪ ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻛﻨﻨﺪه ‪ WPS‬اﺳﺖ آزﻣﺎﻳﺶ ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ‪ ،‬رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ‪ ،‬آﻧﺎﻟﻴﺰ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ واچ ﻛﺎري ﻻزم اﺳﺖ ﻛﻪ‬
‫ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد در ‪ PQR‬ﻗﻴﺪ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -b‬ﻓﺼﻞ دوم ﺑﻪ ﻧﺎم ‪ ARTICLEII‬ﻛﻪ ﻛﻴﻔﻴﺖ روش ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎ ‪ QW-200‬آﻏﺎز ﺷﺪه ﻛﻪ ﺑﺎز روشﻧﻮﺷﺘﻦ‬
‫‪ WPS‬و ‪ PQR‬ﺑﻮده ﻛﻪ ﻧﻮع ﻓﺮآﻳﻨﺪﻫﺎي ﺑﻜﺎر رﻓﺘﻪ در اﻳﻦ ‪ WPS‬و ‪ PQR‬ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲ ﮔﺮدد و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در اﻳﻦ‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪ ،‬ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ ﭘﻴﻤﺎﻧﻜﺎرﻫﺎ و ﻧﻮع آزﻣﺎﻳﺸﺎت اﺳﺘﻔﺎده در ‪ PQR‬و ﻧﻮع ﺟﻮش) ‪(Fillet or Butt Weld‬‬
‫‪12‬‬
‫‪ ،‬ﻓﻠﺰ ﻣﺒﻨﺎ و ‪ ، (Parent Metal Number) P-NO‬ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي اﺻﻠﻲ )‪(ESSENTIAL VARIABLES‬‬
‫‪ ،‬ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي ﻓﺮﻋﻲ ‪ ،‬ﻣﺘﻤﻢ و ﻏﻴﺮه ﺑﺤﺚ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬
‫‪ -C‬ﻓﺼﻞ ﺳﻮم ﻛﻪ ﺑﻪ ﻧﺎم ‪ ARTICLEIII‬و ﺑﺎ ﺷﻤﺎره ‪ QW-300‬ﺷﺮوع ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ در اﻳﻦ ﻓﺼﻞ در ﻣﻮرد‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎران ﺑﺎﺟﻮشﻫﺎي ‪ Fillet‬و ‪ Butt‬و آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﻣﺠﺪد ﺟﻮشﻫﺎ و ﺗﺴﺖ ﻣﺠﺪد ﺟﻮﺷﻜﺎران و در ﻣﻮرد ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫ﻓﻠﺰات )ﻓﻮﻻدﻫﺎي ﺳﺨﺖ( ﺑﻪ ﻧﺎم ‪ FACING METAL HARD‬و روﻛﺶ ﺿﺪزﻧﮓ ﻓﻮﻻدﻫﺎ ﺑﻪ ﻧﺎم ‪CLADDING‬‬
‫ﺟﻬﺖ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺧﻮردﮔﻲ ﺑﺤﺚ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬
‫‪ -d‬ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم ﻛﻪ ﺑﻪ ﻧﺎم ‪ ARTICLEV‬ﻛﻪ ﺑﺎ ‪ QW-400‬ﺷﺮوع ﻣﻲﮔﺮدد‪ .‬اﻳﻦ ﻓﺼﻞ در ﻣﻮرد ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي اﺳﺎﺳﻲ‬
‫ﺑﻪ ﻧﺎم ‪ Essential Variable‬و ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي ﻏﻴﺮاﺳﺎﺳﻲ ‪ non Essential Variable‬و ‪Supplemental‬‬
‫‪ Essential‬و ﻧﺤﻮه اﺗﺼﺎل )‪ (Joints‬و ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻟﻮﻟﻪ و ﺑﻄﻮر ﻛﻠﻲ اﻃﻼع ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺤﺚ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪:ASME-SecV‬‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد در ﻣﻮرد آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﻏﻴﺮﻣﺨﺮب در ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻣﺨﺎزن ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده در ﭘﺘﺮوﺷﻴﻤﻲ و‬
‫ﭘﺎﻻﻳﺸﮕﺎهﻫﺎي ﮔﺎز و ﻧﻔﺖ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﺑﻪ ﻧﺎم ‪NON DESTRUCTIVE EXAMINATION‬‬
‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻧﻴﺰ ﻣﺜﻞ ﺑﻘﻴﻪ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ از ﺳﻪ ﺗﺎ ﭘﻨﺞ ﺳﺎل ﺗﻐﻴﻴﺮ ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ و ﻓﻌﻼً آﺧﺮﻳﻦ ﭼﺎپ آن ‪1989‬‬
‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﻏﻴﺮﻣﺨﺮب ﺑﻪ ﻓﺼﻞﻫﺎﻳﻲ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻓﺼﻞﻫﺎ ﺑﻪ ﺷﺮح زﻳﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪:‬‬
‫‪ -1‬ﻓﺼﻞ اول ﺑﻪ ﻧﺎم ‪ ARTICLEI‬ﻛﻪ ﺑﺎ ﻋﺪد ‪ 100‬ﺷﺮوع ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ در ﻣﻮرد ﺑﺎزرﺳﻲ و اﺧﺘﻴﺎرات ﺑﺎزرﺳﻲ و‬
‫روشﻫﺎي رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ و ﻛﻴﻔﻴﺖ اﻓﺮادي ﻛﻪ ﺑﺎ رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻛﺎر ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ ﺑﺤﺚ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬
‫‪ -2‬ﻓﺼﻞ دوم ﺑﻪ ﻧﺎم ‪ ARTICLE2‬در ﻣﻮرد آزﻣﺎﻳﺸﺎت رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ﺑﻮده ﻛﻪ ﺑﺎ ﻋﺪد ‪ 210‬آﻏﺎز ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ در اﻳﻦ‬
‫ﻓﺼﻞ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت‪ ،‬ﻧﻴﺎزﻫﺎي ﻋﻤﻮﻣﻲ ‪ ،‬ﻓﻴﻠﻢ رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ و داﻧﺴﻴﺘﻪ ﻓﻴﻠﻢ رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ‪ ،‬ﭘﺨﺶ اﺷﻌﻪ‪ ،‬ﺗﺼﻮﻳﺮ و ﻣﻘﺪار‬
‫ﺿﺨﺎﻣﺘﻲ ﻛﻪ ﺑﺮاي رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ﺑﺎ اﻳﺮﻳﺪﻳﻮم و ﻛﺒﺎﻟﺖ رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺤﺚ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در اﻳﻦ ﻓﺼﻞ‬
‫ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺗﺼﻮﻳﺮ رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ و ﺳﺎﻳﻪ و ﻧﻴﻢﺳﺎﻳﻪ و اﻧﺘﺨﺎب ﻃﺮح ﺷﺎﺧﺺ ﺗﺼﻮﻳﺮ و ﻧﺤﻮه رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎي ﺟﻮﺷﻜﺎري و‬
‫ﻓﺎﺻﻠﻪ ﭼﺸﻤﻪ رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ از ﻓﻴﻠﻢ ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد و ﻓﺼﻞ ﺳﻮم ﻧﻴﺰ در ﻣﻮرد رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪ -3‬ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم ﺑﻪ ﻧﺎم ‪ ARTICLEIV‬ﺟﻬﺖ و ﻧﺤﻮه ﻛﺎﻟﻴﺒﺮه ﻛﺮده دﺳﺘﮕﺎه آﻟﺘﺮاﺳﻮﻧﻴﻚ ﻣﻮرد ﻛﺎرﺑﺮد در ﻣﺨﺎزن‬
‫ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪13‬‬
‫‪ -4‬ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ ‪ ARTICLEV‬در ﻣﻮرد آزﻣﺎﻳﺸﺎت آﻟﺘﺮاﺳﻮﻧﻴﻚ روي ﺟﻮﺷﻜﺎريﻫﺎي ﻣﺨﺎزن ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﻓﺼﻞ ﺷﺸﻢ در ﻣﻮرد ﺗﺴﺖ ﻣﺎﻳﻌﺎت ﻧﺎﻓﺬ و ﺑﻪ ﻧﺎم ‪ ARTICLEVI‬ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﻓﺼﻞ ﻫﻔﺘﻢ ﻛﻪ ‪ ARTICLEVII‬ﻧﺎم دارد ﺟﻬﺖ آزﻣﺎﻳﺸﺎت ذرات ﻣﻐﻨﺎﻃﻴﺴﻲ ﺑﺮ روي ﻣﺨﺎزن ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﻌﺪ از‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري و ﺑﻌﺪ از ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﺮارﺗﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﻛﻤﻴﺘﻪ ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﻣﺘﺸﻜﻞ از ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﮔﺎن اﻧﺴﺘﻴﺘﻮ ﻧﻔﺖ آﻣﺮﻳﻜﺎ )‪ ، (API‬ﺟﺎﻣﻌﻪ ﮔﺎز آﻣﺮﻳﻜﺎ‬
‫)‪ ، (AGA‬ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻣﻘﺎﻃﻌﻪﻛﺎران ﺧﻄﻮط ﻟﻮﻟﻪ ‪ ،‬اﻧﺠﻤﻦ ﺟﻮﺷﻜﺎران آﻣﺮﻳﻜﺎ )‪ ،(AWS‬اﻧﺠﻤﻦ آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﻏﻴﺮﺗﺨﺮﻳﺒﻲ و‬
‫ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﮔﺎن ﺳﺎزﻧﺪﮔﺎن ﻟﻮﻟﻪ و ﺳﺎﻳﺮ ﻣﺮاﺟﻊ ذﻳﺮﺑﻂ ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻫﺪف از ﺗﻬﻴﻪ اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد اراﺋﻪ روشﻫﺎي‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻋﺎﻟﻲ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﺟﻮﺷﻜﺎريﻫﺎي ﺑﺎ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺷﻴﻮهﻫﺎ‪ ،‬ﻣﻮاد و ﺗﺠﻬﻴﺰات و وﺳﺎﻳﻞ ﺗﺄﻳﻴﺪ‬
‫ﺷﺪه ﻛﺎر ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪ ،‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﻌﻼوه از دﻳﮕﺮ اﻫﺪاف اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد اراﺋﻪ روشﻫﺎي ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﻣﺮﻏﻮب ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از‬
‫ﺗﻜﻨﺴﻴﻦﻫﺎي ﺑﺎ ﺻﻼﺣﻴﺖ و ﺗﺠﻬﻴﺰات ﺗﺄﻳﻴﺪ ﺷﺪه ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺻﺤﻴﺢ از ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺟﻮشﻫﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﺮاي ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎ ﮔﺎز و ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎ ﻗﻮس اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﻟﻮﻟﻪﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ در ﻛﻤﭙﺮس‪ ،‬ﭘﻤﭙﺎژ و اﻧﺘﻘﺎل ﻧﻔﺖ‬
‫ﺧﺎم و ﻓﺮآوردهﻫﺎي آن و ﻧﻴﺰ ﺳﻮﺧﺖﻫﺎي ﮔﺎزي ﺷﻜﻞ و ﻟﻮﻟﻪﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ در ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎي ﺗﻮزﻳﻊ اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ ﻣﻮاد ﺑﻜﺎر ﻣﻲرود‬
‫در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻧﺘﻴﺠﻪ زﺣﻤﺎت ﻋﺪه زﻳﺎدي از ﻣﻬﻨﺪﺳﻴﻦ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻃﺮح اﺟﺮاء و ﺑﻬﺮهﺑﺮداري از ﺧﻄﻮط ﻟﻮﻟﻪ ﻧﻔﺖ و ﮔﺎز‬
‫را ﻋﻬﺪه دارﻧﺪ‪.‬‬
‫‪14‬‬
‫ﺑﺨﺶ‪ 1‬ﻛﻠﻴﺎت‬
‫‪ -1-1‬داﻣﻨﻪ ﻛﺎرﺑﺮد اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد‪:‬‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد در ﻣﻮرد ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎ ﮔﺎز و ﻗﻮس اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﺑﻪ ﻃﺮﻳﻘﻪ ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ ﻳﺎ ﺷﻜﺎﻓﻲ‪ -‬ﻧﻮاري و ﮔﻠﻮﻳﻲ ﺟﻬﺖ ﻟﻮﻟﻪ‬
‫ﻫﺎي ﻛﻤﭙﺮس‪ -‬ﭘﻤﭙﺎژ و اﻧﺘﻘﺎل ﻧﻔﺖ ﺧﺎم و ﺳﺎﻳﺮ ﻣﺸﺘﻘﺎت آن و ﺳﻮﺧﺖﻫﺎي ﮔﺎزي ﺷﻜﻞ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲﮔﺮدد‪.‬‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري اﻣﻜﺎن دارد ﻛﻪ ﺑﺎ ﻳﻜﻲ از روشﻫﺎي ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻗﻮس اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﺑﺎ اﻟﻜﺘﺮود ﻓﻠﺰي ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ ﺷﺪه‪ ،‬ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫ﻗﻮس اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ زﻳﺮ ﭘﻮدري‪ ،‬ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻗﻮس اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﺑﺎ اﻟﻜﺘﺮود ﺗﻨﮕﺴﺘﻦ و ﮔﺎز ﻣﺤﺎﻓﻆ‪ ،‬ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻗﻮﺳﻲ‪ -‬ﻓﻠﺰي ﺑﺎ‬
‫ﮔﺎز ﻣﺤﺎﻓﻆ و ﻳﺎ ﺟﻮﺷﻜﺎري اﻛﺴﻲ اﺳﺘﻴﻠﻦ ﺑﻄﻮر دﺳﺘﻲ‪ ،‬ﻧﻴﻤﻪ اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ و اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ و ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ از اﻳﻦ ﺗﻜﻨﻴﻚﻫﺎ‬
‫ﺻﻮرت ﭘﺬﻳﺮﻧﺪ‪ .‬در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺟﻮشﻫﺎ ﺑﻪ ﻃﺮﻳﻘﻪ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺳﺎﻛﻦ و ﺟﻮﺷﻜﺎري ﮔﺮدان و ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ از اﻳﻦ‬
‫دو اﻧﺠﺎم ﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮازﻳﻦ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه ﻗﺒﻮﻟﻲ ﺟﻮشﻫﺎ در ﺗﺴﺖ ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ و ﺑﺎزرﺳﻲ ﺑﻪ ﻃﺮﻳﻘﻪ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري‬
‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﺿﻤﻦ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺑﺎزرﺳﻲ ﺑﺎ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﻧﻴﺰ اراﺋﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻮارد ﻃﺮح ﺷﺪه ﻧﻴﺰ در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻣﻮردﻧﻈﺮ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬در ﺻﻮرت ﺗﻤﺎﻳﻞ اﻓﺮاد‪ ،‬ﻛﻤﻴﺘﻪ ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﺗﺪوﻳﻦ‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد‪ ،‬ﻣﻮاردي ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻣﻮارد ﻓﻮق را ﺑﺮاي ﻣﺘﻘﺎﺿﻴﺎن ﺗﻬﻴﻪ و ارﺳﺎل ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺮد‪.‬‬
‫ﺑﻌﻨﻮان ﺣﺪاﻗﻞ ﻃﺮح ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻣﻮارد زﻳﺮ از اﻫﻤﻴﺖ ﺑﻴﺸﺘﺮي ﺑﺮﺧﻮردار ﻫﺴﺘﻨﺪ‪.‬‬
‫‪ -1‬ﭘﺮوﺳﺲ ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫‪ -2‬ﻃﺮح و ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد روي ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي اﺳﺎﺳﻲ‬
‫‪ -3‬ﻣﺸﺨﺼﺎت دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫‪ -4‬روشﻫﺎي ﺑﺎزرﺳﻲ ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫‪ -5‬اﻧﻮاع ﺟﻮﺷﻜﺎريﻫﺎي ﻣﻨﻔﺼﻞ‬
‫‪ -6‬دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺗﻌﻤﻴﺮات‬
‫ﻫﺪف از ﺗﻨﻈﻴﻢ اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻛﻠﻴﻪ ﻛﺎرﻫﺎ و ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﺪاﻗﻞ ﺑﺎ ﻣﻮازﻳﻦ ﻣﺸﺮوﺣﻪ در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ‬
‫داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪15‬‬
‫‪ -1-2‬ﺗﻌﺮﻳﻒ اﺻﻄﻼﺣﺎت‪:‬‬
‫‪ -1-1-2‬ﻛﻠﻴﺎت‬
‫اﺻﻄﻼﺣﺎت ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﻜﺎر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد‪ ،‬ﺑﺮ ﻃﺒﻖ ﺗﻌﺎرﻳﻒ داده ﺷﺪه در ﺟﺰوه )اﺻﻄﻼﺣﺎت ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺷﺪه و ﺗﻌﺎرﻳﻒ آﻧﻬﺎ( ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﺿﺎﻓﺎت و اﺻﻄﻼﺣﺎت )‪ (AWS‬در ﺑﺨﺶ ‪ 1-22‬اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد آﻣﺪه‬
‫اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪ -1-2-2‬ﺗﻌﺎرﻳﻒ‪:‬‬
‫‪ -1-2-2-1‬ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ‪:‬‬
‫ﻣﻨﻈﻮر از اﺻﻄﻼح ﻓﻮق ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﺎﻟﻚ ﻳﺎ ﻣﺆﺳﺴﻪ ﻣﻬﻨﺪﺳﻲ ﻋﻬﺪهدار اﺟﺮاي ﻃﺮح ﻣﻲﺑﺎﺷﺪو ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ از ﻃﺮﻳﻖ‬
‫ﺑﺎزرﺳﻴﻦ و ﺳﺎﻳﺮ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﮔﺎن ﻣﻌﺮﻓﻲ ﺷﺪه و ﻣﺠﺎز ﻋﻤﻞ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬
‫‪ -1-2-2-2‬ﭘﻴﻤﺎﻧﻜﺎر‪:‬‬
‫ﻣﻨﻈﻮر از اﺻﻄﻼح ﭘﻴﻤﺎﻧﻜﺎر در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﭘﻴﻤﺎﻧﻜﺎر اﺻﻠﻲ و ﻫﺮ ﭘﻴﻤﺎﻧﻜﺎر ﻓﺮﻋﻲ )ﭘﻴﻤﺎﻧﻜﺎر دﺳﺖ دوم و ﺳﻮم و‪(...‬‬
‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ در اﻧﺠﺎم اﺟﺮاي ﭘﺮوژهاي ﺑﺮ ﻃﺒﻖ اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺷﺮﻛﺖ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬
‫‪ -1-2-2-3‬ﺟﻮش‪:‬‬
‫ﻣﻨﻈﻮر از اﺻﻄﻼح ﺟﻮش ﺑﻜﺎر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد‪ ،‬ﺟﻮش ﻛﺎﻣﻞ دو ﻗﻄﻌﻪ از ﻟﻮﻟﻪ‪ ،‬ﻟﻮﻟﻪ و اﺗﺼﺎل‪ ،‬و ﻳﺎ دو اﺗﺼﺎل‬
‫ﺑﻪ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
‫‪-1-2-2-4‬دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻣﻮرد ﺗﺄﻳﻴﺪ‪:‬‬
‫ﻣﻨﻈﻮر از اﺻﻄﻼح ﻓﻮق روش ﺗﻔﻀﻴﻠﻲ و ﻣﺸﺮوح ﻣﻮرد اﻃﻤﻴﻨﺎﻧﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ از آن ﻃﺮﻳﻖ ﺟﻮشﻫﺎي ﺻﺤﻴﺢ ﺑﺎ ﺧﻮاص‬
‫ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ اﻳﺠﺎد ﻣﻲﮔﺮدد‪.‬‬
‫‪-1-2-2-5‬ﺟﻮﺷﻜﺎر‪:‬‬
‫ﻣﻨﻈﻮر از اﺻﻄﻼح ﻓﻮق ﻓﺮدي اﺳﺖ ﻛﻪ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻣﻲﻛﻨﺪ‪.‬‬
‫‪16‬‬
‫‪ -1-2-2-6‬ﺟﻮﺷﻜﺎر واﺟﺪ ﺷﺮاﻳﻂ‪:‬‬
‫ﻣﻨﻈﻮر از اﺻﻄﻼح ﺑﺎﻻ ﺟﻮﺷﻜﺎر ﻣﺎﻫﺮي اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﻃﺒﻖ ﻣﻮازﻳﻦ ﻣﻨﺪرج در ﺑﺨﺶ ‪ 3‬اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد‪ ،‬ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫ﻛﻨﺪ‪.‬‬
‫‪-1-2-2-7‬ﻻﻳﻪ رﻳﺸﻪاي‪:‬‬
‫ﻣﻨﻈﻮر از اﺻﻄﻼح ﻓﻮق اوﻟﻴﻦ ﭘﺎس ﺟﻮش اﺳﺖ ﻛﻪ دو ﻗﻄﻌﻪ ﻣﻮرد ﺟﻮﺷﻜﺎري را ﺑﻪ ﻫﻢ ﻣﺘﺼﻞ ﻣﻲﻛﻨﺪ )ﮔﺎﻫﻲ ﻣﻮاﻗﻊ‬
‫ﻻﻳﻪ ﻗﻴﻄﺎﻧﻲ ﻫﻢ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد(‬
‫‪ -1-2-2-8‬ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺳﺎﻛﻦ ﻳﺎ ﻣﻮﺿﻌﻲ‪:‬‬
‫ﻣﻨﻈﻮر اﺻﻄﻼح ﻓﻮق ﺟﻮﺷﻜﺎرﻫﺎﻳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ در آن ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎ ﻛﺎر ﺛﺎﺑﺖ ﻧﮕﻬﺪاﺷﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬
‫‪ -1-2-2-9‬ﺟﻮﺷﻜﺎري ﮔﺮدان‪:‬‬
‫ﻣﻨﻈﻮر از اﺻﻄﻼح ﻓﻮق ﺟﻮﺷﻜﺎرﻫﺎﻳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻟﻮﻟﻪ ﻳﺎ ﻗﻄﻌﻪ ﻛﺎر در ﺣﺎﻟﻴﻜﻪ ﻓﻠﺰ ﺟﻮﺷﻜﺎري در ﻣﺤﻮر ﺑﺎﻻي ﻟﻮﻟﻪ و ﻳﺎ‬
‫ﻧﺰدﻳﻚ ﺑﻪ آن ﺗﻪ ﻧﺸﺴﺖ ﻣﻲﻛﻨﺪ ﭼﺮﺧﺎﻧﺪه ﺷﻮد‪.‬‬
‫‪" -1-2-3‬ﺑﺎﻳﺪ" و "ﻣﻲﺗﻮان"‪:‬‬
‫ﺗﻮﺿﻴﺢ ﻛﻠﻤﺎت ﻓﻮق از اﻳﻦرو ﻃﺮح ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ دﻗﻴﻘﺎً ﻣﻔﻬﻮم آن روﺷﻦ ﺷﻮد در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد "ﺑﺎﻳﺪ" ﺑﻪ ﻣﻌﻨﻲ اﻟﺰاﻣﻲ‬
‫ﺑﻮدن ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ اﺳﺖ و اﺻﻄﻼح "ﻣﻲﺗﻮان" ﺟﻨﺒﻪ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدي دارد‪.‬‬
‫‪ -1-2-3-1‬ﺟﻮﺷﻜﺎري اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ‪:‬‬
‫ﻣﻨﻈﻮر از اﺻﻄﻼح ﻓﻮق ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎ دﺳﺘﮕﺎﻫﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻤﺎم ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺪون ﻛﻨﺘﺮل و ﺗﻨﻈﻴﻢ داﺋﻤﻲ‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎر اﻧﺠﺎم ﻣﻲﮔﻴﺮد و رﺑﻄﻲ ﺑﻪ ﻣﻬﺎرت ﺟﻮﺷﻜﺎر دارد‪ .‬ﺑﺨﺶ ‪ 9‬اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد اﺧﺘﺼﺎص ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧﻮع از ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫دارد‪.‬‬
‫‪-1-2-3-2‬ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻧﻴﻤﻪ اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ‪:‬‬
‫ﻣﻨﻈﻮر از اﺻﻄﻼح ﻓﻮق ﺟﻮش و ﻗﻮس اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﺑﺎ دﺳﺘﮕﺎﻫﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻓﻘﻂ ﻣﻴﺰان ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻓﻠﺰ اﻟﻜﺘﺮود را ﻛﻨﺘﺮل‬
‫ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬در اﻳﻦ روش ﺣﺮﻛﺖ ﺟﻮش دﺳﺘﻲ اﻧﺠﺎم ﻣﻲﭘﺬﻳﺮد‪.‬‬
‫‪17‬‬
‫‪ -1-2-3-3‬ﻓﺮورﻓﺘﮕﻲ داﺧﻠﻲ‪:‬‬
‫ﻣﻨﻈﻮر از اﺻﻄﻼح ﻓﻮق ﻻﻳﻪاي از ﺟﻮش اﺳﺖ ﻛﻪ در دو ﻃﺮف ﺟﺪار دﻫﺎﻧﻪﻫﺎي ﭘﺦ ﺷﺪه ﻟﻮﻟﻪ را ذوب و ﻛﺎﻣﻼً در آن‬
‫ﻧﻔﻮذ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻄﻮرﻳﻜﻪ ﮔﺮده ﺟﻮش در ﺟﺪاره داﺧﻠﻲ ﻟﻮﻟﻪ‪ ،‬ﺑﻠﻨﺪي اﻳﺠﺎد ﻛﺮده ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻋﻤﻮدي ﺑﻴﻦ ﮔﻮدﺗﺮﻳﻦ‬
‫ﻧﻘﻄﻪ ﻓﺮورﻓﺘﮕﻲ و ﺳﻄﺢ ﺟﺪاره ﻟﻮﻟﻪ را اﻧﺪازه ﻓﺮورﻓﺘﮕﻲ ﻣﻲﻧﺎﻣﻨﺪ‪.‬‬
‫‪ -1-3‬ﺗﺠﻬﻴﺰات‪:‬‬
‫دﺳﺘﮕﺎهﻫﺎ و ﺗﺠﻬﻴﺰات ﺟﻮﺷﻜﺎري اﻋﻢ از ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎ ﮔﺎز ﻳﺎ ﻗﻮس اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﺑﺎﻳﺪ از ﻟﺤﺎظ اﺑﻌﺎد و ﻧﻮع ﺑﺮاي ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫ﻗﻄﻌﻪ ﻣﻮردﻧﻈﺮ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﻮده و ﺑﺎﻳﺪ وﺿﻌﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻋﻼوه ﺑﺮ اﺳﺘﺎﻧﺪارد و ﻗﺒﻮﻟﻲ ﺟﻮشﻫﺎ‪ ،‬ﺗﺪاوم ﻋﻤﻠﻴﺎت و‬
‫اﻳﻤﻨﻲ ﻛﺎرﮔﺮان ﺗﺄﻣﻴﻦ ﮔﺮدد‪ .‬ﺗﺠﻬﻴﺰات ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎ ﻗﻮس اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﺑﺎﻳﺪ آﻣﭙﺮ و وﻟﺘﺎژي در ﺣﺪ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺗﺄﻳﻴﺪ ﺷﺪه داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫در دﺳﺘﮕﺎهﻫﺎي ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎ ﮔﺎز ﻣﺸﺨﺼﺎت ﺷﻌﻠﻪو اﻧﺪازه ﺳﺮﻣﺸﻌﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﺿﻤﻦ‬
‫ﺑﻄﻮر ﻛﻠﻲ ﻫﺮ دﺳﺘﮕﺎﻫﻲ ﻛﻪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ ﻻزم ﻛﺎر ﻧﻤﻲﻛﻨﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻌﻤﻴﺮ و ﻳﺎ ﺗﻌﻮﻳﺾ ﮔﺮدد‪.‬‬
‫‪ -1-4‬ﻣﻮاد‪:‬‬
‫‪ -1-4-1‬ﻟﻮﻟﻪ و اﺗﺼﺎﻻت‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد در ﻣﻮرد ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ و اﺗﺼﺎﻻت ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻣﺸﺨﺼﺎت زﻳﺮ ﺑﻜﺎر ﻣﻲرود‪:‬‬
‫اﻟﻒ‪ -‬ﻣﺸﺨﺼﺎت ‪ API‬ﺑﺮاي ﺧﻄﻮط ﻟﻮﻟﻪ )‪(API SPEC.5L‬‬
‫ب‪ -‬ﻣﺸﺨﺼﺎت ‪ API‬ﺑﺮاي ﺧﻄﻮط ﻟﻮﻟﻪ ﻓﺸﺎر ﻗﻮي )‪(API SPEC. 5LX‬‬
‫ج‪ -‬ﻣﺸﺨﺼﺎت ‪ API‬ﺑﺮاي ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺑﺎ ﺟﻮشﻣﺎرﭘﻴﭽﻲ )‪(API SPEC. 5LS‬‬
‫د‪ -‬اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي ﻋﻤﻠﻲ ‪ASTM‬‬
‫هﻣﻮادي ﺑﺎ ﺧﻮاص ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﻣﺸﺨﺼﺎت داده ﺷﺪه در ﺑﻨﺪﻫﺎي اﻟﻒ‪ ،‬ب‪ ،‬ج‪ ،‬د‪ ،‬اﮔﺮﭼﻪ دﻗﻴﻘﺎً در‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي ﻓﻮق ذﻛﺮ ﻧﺸﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪-1-4-2‬ﻓﻠﺰ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه‪:‬‬
‫‪ -1 -4-2-1‬ﻛﻠﻴﻪ ﻓﻠﺰات ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه )اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎ( ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﻳﻜﻲ از ﻣﺸﺨﺼﺎت داده ﺷﺪه زﻳﺮ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
‫اﻟﻒ‪ -‬ﻣﺸﺨﺼﺎت اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي ﺑﻪ ﺟﻨﺲ ﻓﻮﻻد ﻧﺮم‪ ،‬روﭘﻮشدار ﺑﺮاي ﺟﻮش ﻗﻮﺳﻲ‪(AWS-A5.1) .‬‬
‫‪18‬‬
‫ب‪ -‬ﻣﺸﺨﺼﺎت اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي ﺑﻪ ﺟﻨﺲ ﻓﻮﻻد آﻟﻴﺎژي ﭘﺎﻳﻴﻦ )درﺻﺪ آﻟﻴﺎژي ﭘﺎﻳﻴﻦ( روﭘﻮشدار )‪(AWS-A5.5‬‬
‫ج‪ -‬ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻣﻔﺘﻮلﻫﺎي آﻫﻨﻲ و ﻓﻮﻻدي ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎ ﮔﺎز )‪(AWS-A5.2‬‬
‫د‪ -‬ﻣﺸﺨﺼﺎت اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي ﻟﺨﺖ ﻓﻮﻻدي ﻧﺮم و رواﻧﺴﺎزﻫﺎ ﺟﻬﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻗﻮﺳﻲ زﻳﺮ ﭘﻮدري )‪(AWS-A5.17‬‬
‫ه‪ -‬ﻣﺸﺨﺼﺎت اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ از ﻓﻮﻻد ﻧﺮم ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه و ﺑﺮاي ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻗﻮﺳﻲ ﻓﻠﺰي ﺑﺎ ﮔﺎز ﻣﺤﺎﻓﻆ ﺑﻜﺎر ﻣﻲرود‪.‬‬
‫)‪(AWS-A5.18‬‬
‫و‪ -‬ﻣﺸﺨﺼﺎت اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ از ﻓﻮﻻد ﻧﺮم ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه و ﺑﺮاي ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻗﻮس اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﺑﺎ رواﻧﺴﺎز ﻣﻐﺰي ﺑﻜﺎر‬
‫ﻣﻲرود‪(AWS-A5.20) .‬‬
‫ز‪ -‬ﺑﺮاي ﻣﻮاردي ﻛﻪ دﻗﻴﻘﺎً ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻓﻮق را دارا ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ وﻳﮋهاي در ﺻﻮرت اﻣﻜﺎن ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻬﻴﻪ ﮔﺮدد‬
‫)ﺑﻄﻮريﻛﻪ ﻣﻮارد اﺳﺘﻔﺎده آن ﻗﺒﻼً ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺗﺄﻳﻴﺪ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ(‪.‬‬
‫‪ -1-4-2-2‬ذﺧﻴﺮهﺳﺎزي و ﺣﻤﻞ ﻓﻠﺰات ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه و رواﻧﺴﺎزﻫﺎ‪:‬‬
‫ﺣﻤﻞ ﻣﻮاد ﻓﻮق ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻄﺮﻳﻘﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﻮاد و ﺑﺴﺘﻪﻫﺎي ﻣﺤﺘﻮي آن ﻫﻴﭽﮕﻮﻧﻪ آﺳﻴﺒﻲ ﻧﺮﺳﺪ‪ .‬در ﻣﻮاردي ﻛﻪ از ﺑﺴﺘﻪ‬
‫ﻫﺎي روﺑﺎز ﺑﺮاي ﺣﻤﻞ و ﻧﻘﻞ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲﮔﺮدد ﻻزم اﺳﺖ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻓﺴﺎد ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ ﺷﺪه و در ﺿﻤﻦ در ﻣﻮرد‬
‫اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي روﭘﻮشدار ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮات زﻳﺎد رﻃﻮﺑﺖ زﻳﺎد رﻃﻮﺑﺖ ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ ﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬ﻣﺼﺮف اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎ و‬
‫رواﻧﺴﺎزﻫﺎي ﻓﺎﺳﺪ ﺷﺪه ﺑﻪ ﻫﻴﭻ وﺟﻪ ﻣﺠﺎز ﻧﻴﺴﺖ‪.‬‬
‫‪ -1-4-3‬ﮔﺎزﻫﺎي ﻣﺤﺎﻓﻆ‪:‬‬
‫‪ -1-4-3-1‬اﻧﻮاع‪:‬‬
‫ﮔﺎزﻫﺎي ﻣﺤﺎﻓﻆ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻧﻮع را ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از ﮔﺎزﻫﺎي ﺑﻲاﺛﺮ‪ ،‬ﮔﺎزﻫﺎي ﻓﻌﺎل و ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ از دو ﻧﻮع ﮔﺎز‬
‫ﻓﻮق‪ ،‬درج ﺧﻠﻮص و ﺧﺸﻜﻲ اﻳﻦ ﮔﺎزﻫﺎ ﺗﺄﺛﻴﺮ ﺑﺴﻴﺎر زﻳﺎدي روي ﻧﺤﻮه ﺟﻮﺷﻜﺎري داﺷﺘﻪ و ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮاي ﺟﻮﺷﻜﺎري و‬
‫اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﻣﻄﻠﻮب ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺗﺄﻳﻴﺪ ﮔﺎزﻫﺎي ﻣﺤﺎﻓﻆ ﺑﻪ ﻛﺎر رﻓﺘﻪ ﺟﻬﺖ ﻫﺮ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺿﺮوري اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪19‬‬
‫‪ -1-4-3-2‬ذﺧﻴﺮهﺳﺎزي و ﺣﻤﻞ‪:‬‬
‫ﮔﺎزﻫﺎي ﻣﺤﺎﻓﻆ ﺑﺎﻳﺪ در ﻫﻤﺎن ﻇﺮوف ﺗﺤﻮﻳﻠﻲ ﻧﮕﻬﺪاري ﺷﺪه و ﻧﺒﺎﻳﺪ در ﻣﻌﺮض درﺟﻪ ﺣﺮارت زﻳﺎد ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ‪ .‬از‬
‫ﻣﺨﻠﻮط ﻛﺮدن اﻳﻦ ﮔﺎزﻫﺎ در ﻇﺮوﻓﺸﺎن ﻣﻮﻛﺪاً ﺧﻮداري ﮔﺮدد‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻴﻜﻪ درﺟﻪ ﺧﻠﻮص ﮔﺎزﻫﺎ ﻧﺎﻣﻌﻠﻮم و ﻇﺮف ﻣﺤﺘﻮي‬
‫ﮔﺎز ﺻﺪﻣﻪ دﻳﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﻣﺼﺮف ﮔﺎز ﻣﻤﻨﻮع اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺑﺨﺶ ‪ -2‬ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫‪ -2-1‬ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‪:‬‬
‫ﻗﺒﻞ از ﺷﺮوع ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺸﺮوح ﻣﺸﺨﺼﺎت دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻃﺒﻖ ﻣﻮازﻳﻦ ﺗﻌﻴﻴﻦ و ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺷﺪه ﺟﻬﺖ ﺑﺪﺳﺖ آوردن‬
‫ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺧﻮاص ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺗﻬﻴﻪ ﮔﺮدد‪ .‬ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺟﻮشﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ ﺑﺮرﺳﻲ‬
‫ﮔﺮدد‪ .‬اﻳﻦ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﺟﺰء ﺑﻪ ﺟﺰء ﺑﻄﻮر ﻛﺎﻣﻞ اﺟﺮا ﮔﺮدد ‪ ،‬ﺑﺠﺰ ﻣﻮاردي ﻛﻪ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﺸﺨﺼﻲ‬
‫را ﺗﺠﻮﻳﺰ ﻛﻨﺪ )رﺟﻮع ﺷﻮد ﺑﻪ ﻗﺴﻤﺖ ‪(2-4‬‬
‫‪ -2-2‬ﺛﺒﺖ ﮔﺰارﺷﺎت‪:‬‬
‫ﺟﺰﺋﻴﺎت اﺟﺮاي ﻫﺮ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺗﺄﻳﻴﺪ ﺷﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﺛﺒﺖ ﮔﺮدد‪ .‬اﻳﻦ ﮔﺰارﺷﺎت ﺑﺎﻳﺪ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻛﻠﻴﻪ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺑﺪﺳﺖ آﻣﺪه‬
‫ﺑﺎ آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺮاي اﻳﻦ ﻛﺎر ﻻزم اﺳﺖ از ﻓﺮمﻫﺎي ‪ A‬و ‪ B‬ﻛﻪ در ﺿﻤﻴﻤﻪ اﺳﺘﺎﻧﺪارد آﻣﺪه اﺳﺖ اﺳﺘﻔﺎده‬
‫ﺷﻮد ‪ ،‬ﺗﺎ زﻣﺎﻧﻴﻜﻪ ﻫﺮ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻠﻲ در ﺣﺎل اﺟﺮاء اﺳﺖ ﺑﺎﻳﺪ ﻓﺮمﻫﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ آن ﻧﻴﺰ ﻧﮕﺎﻫﺪاري ﮔﺮدد‪.‬‬
‫‪ -2-3‬ﻣﺸﺨﺼﺎت دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‪:‬‬
‫ﻫﺮ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮارد زﻳﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪:‬‬
‫اﻟﻒ‪ -‬ﭘﺮوﺳﺲ )ﻋﻤﻠﻴﺎت(‬
‫ﻣﺸﺨﺼﺎت ﭘﺮوﺳﺲ ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﭘﺮوﺳﺲﻫﺎي اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺪه ﺑﻄﻮري ﻛﻪ ﻧﻮع ﺟﻮﺷﻜﺎري اﻋﻢ از دﺳﺘﻲ‪ ،‬ﻧﻴﻤﻪ اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ‪،‬‬
‫اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ ﻳﺎ ﻫﺮ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ از آﻧﻬﺎ ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدد‪.‬‬
‫‪20‬‬
‫ب‪ -‬ﺟﻨﺲ ﻟﻮﻟﻪ و اﺗﺼﺎﻻت‪:‬‬
‫ﺟﻨﺲ ﻣﻮادي ﻛﻪ ﻃﺒﻖ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه ﻗﺒﺎل اﺳﺘﻔﺎده ﻫﺴﺘﻨﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮔﺮدد ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ و ﻣﻮادي ﻛﻪ ﺑﺮ اﺳﺎس‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي )‪ ( API SPEC. 5LX , API SPEC. 5LS, API SPEC. 5L‬ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﻣﺸﺨﺼﺎت‬
‫‪ ASTM‬را ﻣﻲﺗﻮان ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ﻧﻤﻮد )ﺑﻪ ﻗﺴﻤﺖ ‪ -2-4‬ب ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﺷﻮد(‪.‬‬
‫ﻣﺸﺮوط ﺑﺮ اﻳﻨﻜﻪ روي ﻣﺎدهاي ﻛﻪ ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ ﻣﻘﺪار ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪه ﺑﺮاي ﻧﻘﻄﻪ ﺗﺴﻠﻴﻢ ﻣﻴﻨﻴﻤﻢ در ﻳﻚ ﮔﺮوه دارد‪ ،‬آزﻣﺎﻳﺶ‬
‫ﻛﻨﺘﺮل ﻣﺮﻏﻮﺑﻴﺖ ﺻﻮرت ﭘﺬﻳﺮد‪.‬‬
‫ج‪ -‬ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻗﻄﺮ‪ -‬ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره ﻟﻮﻟﻪ‪:‬‬
‫ﺣﺪود ﻗﻄﺮﻫﺎ و ﺿﺨﺎﻣﺖﻫﺎي ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ و اﺗﺼﺎﻻت ﻣﻮرد ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮔﺮدد‪.‬‬
‫ﻣﺜﺎلﻫﺎي ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدي ﺟﻬﺖ ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ﻣﺬﻛﻮر در ﻗﺴﻤﺖﻫﺎي ‪" -3-11‬د" و "ه"داده ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫د‪ -‬ﻃﺮح اﺗﺼﺎل‪:‬‬
‫ﺑﺎ رﺳﻢ ﺷﻜﻞ ﺳﺎده از زواﻳﻪ ﻳﺦ‪ ،‬اﻧﺪازه ﺳﻄﺢ ﺷﻜﺎف‪ ،‬ﻣﻴﺰان ﺑﺎز ﺑﻮدن دﻫﺎﻧﻪ ﺷﻜﺎف ﺑﺎﻳﺪ ﻧﺸﺎن داده ﺷﻮد ﺷﻜﻞ و اﻧﺪازه‬
‫ﺟﻮش ﮔﻮﺷﻪاي ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدد‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺻﻮرت ﻟﺰوم ﻧﻮع ﭘﺸﺖﺑﻨﺪ اﺗﺼﺎل ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﻮد‪.‬‬
‫ه‪ -‬ﻓﻠﺰ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه و ﺗﻌﺪاد ﻻﻳﻪﻫﺎي ﺟﻮش‪:‬‬
‫ﺗﻌﻴﻴﻦ اﻧﺪازه و ﺷﻤﺎره ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ﻓﻠﺰ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه‪ ،‬ﺣﺪاﻗﻞ ﺗﻌﺪاد ﻻﻳﻪﻫﺎ و ﺗﺮﺗﻴﺐ آﻧﻬﺎ‬
‫و‪ -‬ﺧﻮاص اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ‪:‬‬
‫ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺟﺮﻳﺎن و ﻗﻄﻌﻴﺖ‪ ،‬ﺣﺪود وﻟﺘﺎژ و آﻣﭙﺮاژ ﺑﺮاي ﻫﺮ اﻟﻜﺘﺮود‪ ،‬ﻣﻔﺘﻮل ﻳﺎ ﺳﻴﻢ‬
‫ز‪ -‬ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﺷﻌﻠﻪ‪:‬‬
‫ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺧﻮاص ﺷﻌﻠﻪ از ﻧﻈﺮ ﺧﻨﺜﻲ ﺑﻮدن‪ ،‬ﻛﺮﺑﻦ دﻫﻨﺪه‪ ،‬اﻛﺴﻴﺪ دﻫﻨﺪه و ﻫﻤﻴﻦﻃﻮر اﻧﺪازه اورﻳﻔﻴﺲ )ﻣﻨﻔﺬ ﻣﺠﺮاي‬
‫ﺳﻮﺧﺖ( ﻣﺸﻌﻞ ﺟﻬﺖ اﺟﺮاي اﻧﻮاع ﻣﻔﺘﻮلﻫﺎ و ﺳﻴﻢﻫﺎي ﺟﻮﺷﻜﺎري‪.‬‬
‫ح‪ -‬وﺿﻌﻴﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري‪:‬‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري ﮔﺮدان و ﺳﺎﻛﻦ )ﻣﻮﺿﻌﻲ(‬
‫‪21‬‬
‫ط‪ -‬ﺟﻬﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري‪:‬‬
‫ﻧﺸﺎن دادن ﺳﺮ ﺑﺎﻻ ﺑﻮدن ﻳﺎ ﺳﺮ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺑﻮدن ﺟﻮﺷﻜﺎري‪.‬‬
‫ي‪ -‬ﻣﺪت زﻣﺎن ﻻزم ﺑﺮاي ﭘﺎسﻫﺎي ﻣﺘﻮاﻟﻲ ﺟﻮﺷﻜﺎري‪:‬‬
‫ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺎﻛﺰﻳﻤﻢ زﻣﺎن ﺑﻴﻦ ﺗﻜﻤﻴﻞ ﻻﻳﻪ رﻳﺸﻪاي )اوﻟﻴﻦ ﭘﺎس ﺟﻮﺷﻜﺎري( و ﺷﺮوع ﭘﺎس دوم ﺟﻮﺷﻜﺎري‪ ،‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ‬
‫ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺎﻛﺰﻳﻤﻢ زﻣﺎن ﺑﻴﻦ ﺗﻜﻤﻴﻞ ﻻﻳﻪ دوم ﺗﺎ آﻏﺎز ﭘﺎس ﺑﻌﺪي و‪. ...‬‬
‫ك‪ -‬ﻧﻮع ﮔﻴﺮه ﻫﻤﻄﺮازي )در ﺻﻮرت ﻟﺰوم(‪:‬‬
‫ﺗﻌﻴﻴﻦ اﻳﻨﻜﻪ آﻳﺎ اﺣﺘﻴﺎﺟﻲ ﺑﻪ اﺳﺘﻔﺎده از ﮔﻴﺮه ﻫﻤﻄﺮازي ‪ Clamps‬ﻫﺴﺖ ﻳﺎ ﺧﻴﺮ‪ ،‬در ﺻﻮرت اﺣﺘﻴﺎج ﻧﻮع آن اﻋﻢ از‬
‫داﺧﻠﻲ ﻳﺎ ﺧﺎرﺟﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدد‪.‬‬
‫ل‪ -‬ﺑﺮداﺷﺘﻦ ﮔﻴﺮه ﻫﻤﻄﺮازي )‪:(Clamps‬‬
‫ﻧﺸﺎن دادن ﻣﻴﻨﻴﻤﻢ درﺻﺪ ﻻﻳﻪ رﻳﺸﻪاي ﺟﻮش ﺟﻬﺖ ﺑﺮداﺷﺘﻦ ﮔﻴﺮه ﻫﻤﻄﺮازي‪.‬‬
‫م‪ -‬ﺗﻤﻴﺰ ﻛﺎري‪:‬‬
‫ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮدن اﺑﺰار ﺗﻤﻴﺰ ﻛﺎري اﻋﻢ از دﺳﺘﻲ و ﺑﺮﻗﻲ‪.‬‬
‫ن‪ -‬ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﺮارﺗﻲ ﻗﺒﻞ و ﭘﺲ از ﺟﻮﺷﻜﺎري‪:‬‬
‫ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮدن ﺷﻴﻮه‪ ،‬درﺟﻪ ﺣﺮارت‪ ،‬ﺷﻴﻮه ﻛﻨﺘﺮل درﺟﻪ ﺣﺮارت‪ ،‬ﺣﺪود درﺟﻪ ﺣﺮارت ﻣﺤﻴﻂ‪ ،‬ﺑﻪ ﻗﺴﻤﺖ ‪4-11‬‬
‫ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﺷﻮد‪.‬‬
‫س‪ -‬ﮔﺎزﻫﺎي ﻣﺤﺎﻓﻆ و دﺑﻲ ﺟﺮﻳﺎن‪:‬‬
‫ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﮔﺎز وﻣﺤﺪوده دﺑﻲ ﺟﺮﻳﺎن‪.‬‬
‫ع‪ -‬رواﻧﺴﺎزيﻫﺎي ﻣﺤﺎﻓﻆ‪:‬‬
‫ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻮع رواﻧﺴﺎزيﻫﺎي ﻣﺤﺎﻓﻆ‪.‬‬
‫ف‪ -‬ﺳﺮﻋﺖ ﭘﻴﺸﺮوي‪:‬‬
‫ﻧﺸﺎن دادن ﺣﺪود ﺳﺮﻋﺖ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ اﻳﻨﭻ در دﻗﻴﻘﻪ ﻳﺎ ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ در دﻗﻴﻘﻪ ﺑﺮاي ﻫﺮ ﭘﺎس ﺟﻮش‪.‬‬
‫‪22‬‬
‫‪ -2-4‬ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي اﺳﺎﺳﻲ‪:‬‬
‫ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﺸﺮوﺣﻪ زﻳﺮ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي اﺳﺎﺳﻲ ﺑﻨﻴﺎد و ﭘﺎﻳﻪ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ را ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻲﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬ﻫﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮي ﻣﻄﺎﺑﻖ‬
‫ﻓﻬﺮﺳﺖ زﻳﺮ در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺻﻮرتﭘﺬﻳﺮد ‪ ،‬ﻻزم اﺳﺖ ﻛﻪ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻣﺰﺑﻮر ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﺷﺮاﻳﻂ ﺗﻮﺿﻴﺢ داده ﺷﺪه‬
‫در ﻗﺴﻤﺖﻫﺎي ﻗﺒﻠﻲ ﺗﻬﻴﻪ و ﺑﻪ ﺗﺄﻳﻴﺪ ﺑﺮﺳﺪ‪ .‬ﺑﻘﻴﻪ ﺗﻌﻴﻴﺮات در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻧﻴﺎزي ﺑﻪ ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻣﺠﺪد ﻧﺪارد وﻟﻲ ﺑﺎﻳﺪ‬
‫دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺟﺪﻳﺪ ﺑﺮاي آن ﺗﻬﻴﻪ ﮔﺮدد ﺑﻄﻮري ﻛﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات داده ﺷﺪه در آن ﻣﺸﻬﻮد ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫اﻟﻒ‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺟﻮﺷﻜﺎري )ﭘﺮوﺳﺲ ﺟﻮﺷﻜﺎري(‪ -‬رﺟﻮع ﺷﻮد ﺑﻪ ﻗﺴﻤﺖ ‪ 2-3‬ﺑﻨﺪ اﻟﻒ‪.‬‬
‫ب‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺟﻨﺲ ﻟﻮﻟﻪ‪ -‬ﻛﻪ ﺑﺮ اﺳﺎس اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻛﻠﻴﻪ ﻓﻮﻻدﻫﺎي ﻛﺮﺑﻦدار ﺑﻪ ﺷﺮح زﻳﺮ ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ﻣﻲﮔﺮدﻧﺪ‪:‬‬
‫‪ -1‬ﻓﻮﻻدي ﺑﺎ ﻣﻴﻨﻴﻤﻢ ﻧﻘﻄﻪ ﺗﺴﻠﻴﻢ ﺑﻪ ﻣﻴﺰان ‪ 42000 -‬ﺑﺮ اﻳﻨﭻ ﻣﺮﺑﻊ و ﻛﻤﺘﺮ‬
‫‪ -2‬ﻓﻮﻻدﻫﺎي ﺑﺎ ﻣﻴﻨﻴﻤﻢ ﻧﻘﻄﻪ ﺗﺴﻠﻴﻢ ﺑﻴﻦ ‪ 42000 -‬ﺗﺎ ‪ 65000 -‬ﺑﺮ اﻳﻨﭻ ﻣﺮﺑﻊ‪.‬‬
‫‪ -3‬ﻓﻮﻻدﻫﺎي ﻣﻴﻨﻴﻤﻢ ﻧﻘﻄﻪ ﺗﺴﻠﻴﻢ ﺑﻴﺶ از ‪ 65000 -‬ﭘﻮﻧﺪ ﺑﺮ اﻳﻨﭻ ﻣﺮﺑﻊ‬
‫ﻫﺮ ﻳﻚ از ﮔﺮوهﻫﺎي ﻓﻮق ﺑﺎﻳﺪ ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ﻣﻮرد آزﻣﺎﻳﺶ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫ﺗﻮﺿﻴﺢ‪:‬‬
‫ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ﻓﻮق ﺑﺪﻳﻦﻣﻌﻨﺎﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﻴﭽﮕﻮﻧﻪ ﺗﻔﻜﻴﻜﻲ ﺑﻴﻦ ﻓﻠﺰات ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ در ﻳﻚ ﮔﺮوه وﺟﻮد ﻧﺪارد‪ .‬در ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻨﻲ ﻳﻚ‬
‫ﻓﻠﺰ ﺑﺠﺎي ﻓﻠﺰ ﻫﻢ ﮔﺮوﻫﺶ ﻋﻼوه ﺑﺮ آزﻣﺎﻳﺶ ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺑﺎﻳﺪ ﻫﻤﺨﻮاﻧﻲ و ﺳﺎزشﭘﺬﻳﺮي ﺑﻴﺲ ﻓﻠﺰ ﻣﺒﻨﺎء و اﻟﻜﺘﺮود‬
‫دﻗﻴﻘﺎً در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد‪ .‬ﺳﺎزشﭘﺬﻳﺮي دو ﻓﻠﺰ از ﻧﻘﻄﻪﻧﻈﺮ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﻣﺘﺎﻟﻮژي‪ ،‬ﺧﻮاص ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ و ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﺮارﺗﻲ‬
‫ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻗﺒﻞ و ﺑﻌﺪ از ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ دﻗﻴﻖ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫ج‪ -‬ﺗﻌﺒﻴﺮ ﻃﺮح اﺗﺼﺎل‪:‬‬
‫ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻛﻠﻲ ﻧﻈﻴﺮ ‪ V‬ﺷﻜﻞ ﺑﻪ ‪ U‬ﺷﻜﻞ و ﻏﻴﺮه‪ .‬ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺟﺰﺋﻲ در زاوﻳﻪ ﭘﺦ و ﺳﻄﺢ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺟﺰو ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي‬
‫اﺳﺎﺳﻲ ﻣﺤﺴﻮب ﻧﻤﻲﺷﻮﻧﺪ‪.‬‬
‫د‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در وﺿﻌﻴﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري‪:‬‬
‫ﺗﻐﻴﻴﺮ از ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺳﺎﻛﻦ ﺑﻪ ﮔﺮدان و ﺑﺎﻟﻌﻜﺲ‪.‬‬
‫ه‪-‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره‪:‬‬
‫ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره از ﻳﻚ ﮔﺮوه ﺑﻪ ﮔﺮوهﻫﺎي دﻳﮕﺮ‪.‬‬
‫‪23‬‬
‫و‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻓﻠﺰ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه‪:‬‬
‫ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺷﺎﻣﻞ‪:‬‬
‫‪ -1‬ﺗﻐﻴﻴﺮ ﮔﺮوه ﻓﻠﺰ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه )ﺟﺪول ‪(1‬‬
‫‪ -2‬ﺑﺮاي ﺟﻨﺲ ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺗﻮﺿﻴﺢ داده ﺷﺪه در ﻗﺴﻤﺖﻫﺎي ب )‪ 1‬و ‪ (2‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﻳﻚ ﮔﺮوه ﻣﺠﺎز اﺳﺖ‪ .‬ﻫﻤﺨﻮاﻧﻲ ﻓﻠﺰ‬
‫ﻣﺒﻨﺎء و ﻓﻠﺰ اﻟﻜﺘﺮود از ﻧﻈﺮ ﺧﻮاص ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ و ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫‪ -3‬ﺑﺮاي ﺟﻨﺲ ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺗﻮﺿﻴﺢ داده ﺷﺪه در ﻗﺴﻤﺖ ب‪ 3 -‬ﻫﻴﭽﮕﻮﻧﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮي در ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ‪ AWS‬ﺑﺮاي اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎ‬
‫ﺟﺎﻳﺰ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در اﻳﻦ ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ﻣﻨﻮط ﺑﻪ ﺑﺮرﺳﻲ و ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻣﺠﺪد اﺳﺖ‪.‬‬
‫ز‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﻣﺪت زﻣﺎن ﻣﺘﻮاﻟﻲ ﭘﺎسﻫﺎ‪:‬‬
‫ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﻣﺪت زﻣﺎن ﺑﻴﻦ ﺗﻜﻤﻴﻞ ﻻﻳﻪ رﻳﺸﻪاي )ﭘﺎس اول( و ﺷﺮوع دوم ﺑﻄﻮرﻳﻜﻪ ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ ﻣﺎﻛﺰﻳﻤﻢ ﻣﻨﺪرج در‬
‫دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ح‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﺟﻬﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري‪:‬‬
‫ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺟﻬﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري از ﺳﺮ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺑﻪ ﺳﺮ ﺑﺎﻻ و ﺑﺎﻟﻌﻜﺲ‪.‬‬
‫ط‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﻮع ﮔﺎز ﻣﺤﺎﻓﻆ‪:‬‬
‫ﺗﻐﻴﻴﺮ از ﻳﻚ ﮔﺎز ﺑﻪ ﮔﺎز دﻳﮕﺮ و از ﻳﻚ ﻣﺨﻠﻮط ﮔﺎز ﺑﻪ ﻣﺨﻠﻮطﻫﺎي ﻣﺘﻔﺎوت دﻳﮕﺮ‪.‬‬
‫ي‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ اﺳﺎﺳﻲ در دﺑﻲ ﺟﺮﻳﺎن ﮔﺎز ﻣﺤﺎﻓﻆ‪:‬‬
‫اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎ ﻛﺎﻫﺶ دﺑﻲ ﺟﺮﻳﺎن ﮔﺎز ﻣﺤﺎﻓﻆ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﻴﺰان ﻣﻨﺪرج در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‬
‫ك‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در رواﻧﺴﺎز ﻣﺤﺎﻓﻆ‪:‬‬
‫رﺟﻮع ﺷﻮد ﺑﻪ ﺟﺪول )‪ (1‬ﺗﻮﺿﻴﺢ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﮔﺮوه ‪.4‬‬
‫ل‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﺳﺮﻋﺖ ﭘﻴﺸﺮوي‪:‬‬
‫ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺳﺮﻋﺖ ﭘﻴﺸﺮوي ﺟﻮش ﺑﻪ ﺣﺪودي ﺑﺎﻻﺗﺮ ﻳﺎ ﭘﺎﻳﻴﻦﺗﺮ از ﻣﻴﺰان ﻣﻨﺪرج در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‪.‬‬
‫‪ -2-5‬ﺟﻮﺷﻜﺎري اﺗﺼﺎﻻت آزﻣﺎﻳﺸﻲ‪:‬‬
‫ﺳﺮﻫﺎي دو ﻗﻄﻌﻪ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻃﺒﻖ ﺟﺰﺋﻴﺎت ﺗﺸﺮﻳﺢ ﺷﺪه در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻣﺘﺼﻞ ﮔﺮدﻧﺪ‪.‬‬
‫‪24‬‬
‫‪ -2-6‬آزﻣﺎﻳﺶ ﺟﻮش اﺗﺼﺎﻻت‪ -‬ﺟﻮشﻫﺎي ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ‬
‫‪ -2-6-1‬ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ‪:‬‬
‫ﻧﻘﺎط ﺑﺮش ﻗﻄﻌﺎت آزﻣﺎﻳﺸﻲ در ﺷﻜﻞ ‪ 1‬ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺣﺪاﻗﻞ ﺗﻌﺪاد ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎ و آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ روي آﻧﻬﺎ‬
‫اﻧﺠﺎم ﭘﺬﻳﺮد در ﺟﺪول ﺷﻤﺎره ‪ 2‬ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺷﻜﻞﻫﺎي ‪ 2‬و ‪ 3‬و ‪ 4‬و ‪ 5‬ﺗﻬﻴﻪ‬
‫ﮔﺮدﻧﺪ‪.‬‬
‫‪3‬‬
‫ﺑﺮاي ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺑﺎ ﻗﻄﺮ زﻳﺮ‬
‫‪8‬‬
‫‪ 2‬اﻳﻨﭻ )‪ 60/3‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ( ﺑﺎﻳﺪ دو ﺟﻮش آزﻣﺎﻳﺸﻲ اﻧﺠﺎم ﮔﻴﺮد ﺗﺎ ﺗﻌﺪاد ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ‬
‫ﻣﻮرد ﻟﺰوم ﺑﺪﺳﺖ آﻳﺪ‪ .‬ﻗﻄﻌﺎت آزﻣﺎﻳﺸﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻘﺪري ﺧﻨﻚ ﺷﻮﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ درﺟﻪ ﺣﺮارت ﻣﺤﻴﻂ ﺑﺮﺳﺪ‪ .‬ﺑﺮاي ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺑﻪ‬
‫‪5‬‬
‫ﻗﻄﺮ زﻳﺮ‬
‫‪16‬‬
‫‪ 1‬اﻳﻨﭻ )‪ 33/4‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ( ﻣﻲﺗﻮان ﻳﻚ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻛﺎﻣﻞ از ﻗﻄﻌﻪ ﺟﻮش ﺷﺪه را ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ ﭼﻬﺎر ﻧﻤﻮﻧﻪ آزﻣﺎﻳﺸﻲ‬
‫ﺷﺎﻣﻞ دو ﻗﻄﻌﻪ ﺑﺮاي آزﻣﺎﻳﺶ ﺷﻜﺴﺖ ﺷﻜﺎﻓﻲ و دو ﻗﻄﻌﻪ ﺑﺮاي آزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻤﺶ رﻳﺸﻪ ﻧﻤﻮد‪ .‬ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻣﻮردﻧﻈﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﻃﺒﻖ‬
‫ﻣﻘﺮرات ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه در ﻗﺴﻤﺖﻫﺎي ‪ 2-6-2-2‬و ‪ 2-6-2-3‬ﺻﻮرت ﭘﺬﻳﺮد‪.‬‬
‫‪ -2-6-2‬ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻛﺸﺸﻲ‪:‬‬
‫‪ -2-6-2-1‬ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ‪:‬‬
‫ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺶ ﻛﺸﺶ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً ﺑﻪ ﻃﻮل ‪ 9‬اﻳﻨﭻ و ﻋﺮض ‪ 1‬اﻳﻨﭻ ﺑﺎﺷﺪ )ﺷﻜﻞ ‪ .(2‬اﻳﻦ ﻗﻄﻌﺎت را ﻣﻲﺗﻮان ﺑﻪ‬
‫وﺳﻴﻠﻪ ﻣﺎﺷﻴﻦ ﻳﺎ ﺑﺮش اﻛﺴﻴﮋن ﺑﺮﻳﺪ‪ .‬ﺗﻨﻬﺎ در ﺻﻮرﺗﻴﻜﻪ ﻟﺒﻪﻫﺎي ﻗﻄﻌﺎت دﻧﺪاﻧﻪدار و ﻛﺞ و ﻣﻌﻮج و اﺿﻼع ﻏﻴﺮﻣﻮازي‬
‫ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻻزم اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪﻣﺎﺷﻴﻦﻛﺎري ﻟﺒﻪﻫﺎ را ﺻﺎف و اﺿﻼع را ﻣﻮازي ﺳﺎﺧﺖ‪.‬‬
‫‪ -2-6-2-2‬روش آزﻣﺎﻳﺶ‪:‬‬
‫ﺷﻜﺴﺖ و آزﻣﺎﻳﺶ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ دﺳﺘﮕﺎﻫﻲ ﻛﻪ ﻗﺎدر ﺑﻪ اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ﻣﻴﺰان ﺑﺎر وارده ﺑﺎﺷﺪ ﺻﻮرت‬
‫ﭘﺬﻳﺮد‪ .‬ﺑﺮاي ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻛﺸﺸﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺎﻛﺰﻳﻤﻢ ﺑﺎر وارده ﺑﺮاي ﺷﻜﺴﺖ ﻗﻄﻌﻪ ﺑﻪ ﺣﺪاﻗﻞ ﺳﻄﺢ ﻣﻘﻄﻊ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻛﻪ‬
‫ﻗﺒﻞ از اﻋﻤﺎل ﺑﺎر اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻧﻤﻮد‪.‬‬
‫‪ -2-6-2-3‬ﻣﻘﺮرات آزﻣﺎﻳﺶ‪:‬‬
‫ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻛﺸﺸﻲ ﺟﻮش ﻧﺎﺣﻴﻪ ذوب ﻫﺮ دو ﻗﻄﻌﻪ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺷﺪه ﺑﻪ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺴﺎوي ﻳﺎ ﺑﺰرﮔﺘﺮ از ﻣﻴﻨﻴﻤﻢ ﻣﻘﺎوﻣﺖ‬
‫ﻛﺸﺸﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه ﺑﺮاي ﻓﻠﺰ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪) .‬وﻟﻲ ﻟﺰوﻣﻲ ﻧﺪارد ﻛﻪ ﻣﺴﺎوي ﻳﺎ ﺑﺰرﮔﺘﺮ از ﻣﻘﺪار واﻗﻌﻲ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻛﺸﺶ ﻓﻠﺰ‬
‫‪25‬‬
‫ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎﺷﺪ( در ﺻﻮرﺗﻴﻜﻪ ﻗﻄﻌﻪاي در ﻣﺤﻠﻲ ﺧﺎرج از ﻧﺎﺣﻴﻪ ذوب ﺷﺪه ﺟﻮش ﺷﻜﺴﺘﻪ ﺷﻮد و ﻣﻴﻨﻴﻤﻢ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻛﺸﺸﻲ‬
‫ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه را دارا ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬در اﻳﻦ ﺻﻮرت ﺟﻮش ﻣﺰﺑﻮر ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻣﻘﺮرات ﺑﻮده و از ﻧﻈﺮ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻛﺸﺸﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ آن ﻗﺒﻮﻟﻲ‬
‫داد‪ .‬اﮔﺮ ﻧﻤﻮﻧﻪ آزﻣﺎﻳﺸﻲ در ﻣﺤﻞ ﺟﻮش ﻳﺎ ﻧﺎﺣﻴﻪ ذوب ﺷﻜﺴﺘﻪ ﺷﻮد و ﻣﻘﺎوﻣﺖ اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ﺷﺪه ﺑﺰرﮔﺘﺮ ﻳﺎ ﻣﺴﺎوي‬
‫ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻛﺸﺸﻲ ﻣﻴﻨﻴﻤﻢ ﻓﻠﺰ ﻗﻄﻌﻪ ﺑﻮده ‪ ،‬ﺷﺮاﻳﻂ اﺳﺘﺤﻜﺎﻣﻲ ﻻزم را دارا ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ )ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ در آزﻣﺎﻳﺶ ﺷﻜﺴﺖ‬
‫ﺷﻜﺎﻓﻲ ﻗﺴﻤﺖ ‪ 2-6-3-3‬ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه اﺳﺖ( در اﻳﻦ ﺻﻮرت ﺑﻪ ﺟﻮش ﻣﺰﺑﻮر ﺑﺎﻳﺪ ﻃﺒﻖ ﻣﻘﺮرات ﻗﺒﻮﻟﻲ داد‪.‬‬
‫در ﺻﻮرﺗﻴﻜﻪ ﻣﻘﺎوﻣﺖ اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ﺷﺪه ﺷﻜﺴﺖ ﻛﻤﺘﺮ از ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻛﺸﺶ ﻣﻴﻨﻴﻤﻢ ﺑﺎﺷﺪ ﻗﻄﻌﻪ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺷﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﻛﻨﺎر‬
‫ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﺪه و ﺗﺴﺖ ﺟﻮش ﺟﺪﻳﺪي اﻧﺠﺎم ﭘﺬﻳﺮد‪.‬‬
‫ﺟﺪول ‪ -1‬ﮔﺮوهﻫﺎي ﻓﻠﺰات ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه‬
‫ﻣﺸﺨﺼﺎت‬
‫اﻟﻜﺘﺮود‬
‫رواﻧﺴﺎز‬
‫‪AWS‬‬
‫‪A5.1‬‬
‫‪E6010,E6011‬‬
‫‪A5.5‬‬
‫‪E7010,E7011‬‬
‫‪A5.5‬‬
‫‪E8010,E8011‬‬
‫‪A5.1 E7015,E7016,E7018‬‬
‫‪A5.5 E8015,E8016,E8018‬‬
‫‪A5.17‬‬
‫‪EL8 F-60‬‬
‫‪EL8K F-61‬‬
‫‪EL12 F-62‬‬
‫‪EM5K F-70‬‬
‫‪EM12 F-71‬‬
‫‪EM12K F-72‬‬
‫‪EMI3K‬‬
‫‪EMI5K‬‬
‫‪E70S2‬‬
‫‪E70S6‬‬
‫‪E70S-18‬‬
‫‪RG60‬‬
‫‪RG65‬‬
‫‪A5.18‬‬
‫‪A5.18‬‬
‫‪A5.18‬‬
‫‪A5.2‬‬
‫‪A5.2‬‬
‫ﮔﺮوه‬
‫‪1‬‬
‫‪2‬‬
‫‪3‬‬
‫‪4‬‬
‫‪5‬‬
‫‪6‬‬
‫‪7‬‬
‫‪8‬‬
‫ﺗﻮﺿﻴﺤﺎت‪:‬‬
‫‪ -1‬از ﺳﺎﻳﺮ اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎ‪ ،‬ﻓﻠﺰات ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه و رواﻧﺴﺎزﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﻣﻲﺗﻮان اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد ‪ ،‬اﻣﺎ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﻫﺎي ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪاي ﺑﺮاي‬
‫آﻧﻬﺎ وﺟﻮد دارد‪.‬‬
‫‪26‬‬
‫‪ -2‬ﻫﺮ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ از رواﻧﺴﺎزﻫﺎ و اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎي ذﻛﺮ ﺷﺪه در ﮔﺮوه ‪ 4‬ﻣﻲﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺻﺤﺖ ﻳﻚ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ را ﻧﺸﺎن دﻫﻨﺪ‪ .‬اﻳﻦ‬
‫ﺗﺮﻛﻴﺐ را ﻣﻲﺗﻮان ﺑﺎ ﺷﻤﺎره ﮔﺮوهﺑﻨﺪي ﻛﺎﻣﻞ ‪ AWS‬ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮد‪ .‬ﻣﺜﻼً ‪ F62-EMI2K‬ﻳﺎ ‪ F71-EL12‬ﺗﻨﻬﺎ‬
‫ﻣﻲﺗﻮان از ﮔﺮوﻫﻲ ﻛﻪ داراي ﺷﻤﺎره ﮔﺮوهﺑﻨﺪي ﻣﺸﺎﺑﻪ ‪ AWS‬ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺠﺎي دﻳﮕﺮي اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد و در اﻳﻦ ﻣﻮرد ﻫﻴﭻ‬
‫ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﺠﺪدي ﻻزم ﻧﻴﺴﺖ‪.‬‬
‫‪ -3‬از ﮔﺮوهﻫﺎي ‪ 7 ،6 ،5‬ﮔﺎز ﻣﺤﺎﻓﻆ ﺑﺎ اﻟﻜﺘﺮود اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲﺷﻮد )ﺑﻪ ﻗﺴﻤﺖ ط‪ 2-4 -‬رﺟﻮع ﺷﻮد(‪.‬‬
‫‪ -2-6-3‬آزﻣﺎﻳﺶ ﺷﻜﺴﺖ ﺷﻜﺎﻓﻲ )ﻓﺎق(‬
‫‪ -2-6-3-1‬ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ‪:‬‬
‫ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً ﺑﻪ ﻃﻮل ‪ 9‬اﻳﻨﭻ و ﻋﺮض ‪ 1‬اﻳﻨﭻ ﺑﺎﺷﺪ )ﺷﻜﻞ ‪ (3‬اﻳﻦ ﻗﻄﻌﺎت را ﻣﻲﺗﻮان ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﻣﺎﺷﻴﻦ‬
‫ﻳﺎ ﺑﺮش اﻛﺴﻴﮋن ﺑﺮﺳﺪ‪ .‬روي ﻟﺒﻪﻫﺎي دو ﻃﺮف ﺟﻮش ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ اره آﻫﻦ ﺑﺮ ﺷﻜﺎف داده ﺷﻮد ﺑﻪ ﻃﻮري ﻛﻪ ﮔﻮدي‬
‫‪1‬‬
‫ﻫﺮ ﻃﺮف ﺷﻜﺎف ﺣﺪود‬
‫‪8‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ آزﻣﺎﻳﺶ ﻓﻮق ﻛﻪ ﺑﻪ روشﻫﺎي ﻧﻴﻤﻪ اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ ﻳﺎ اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺷﺪهاﻧﺪ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ در‬
‫ﺟﺮﻳﺎن آزﻣﺎﻳﺶ در ﻣﺤﻠﻲ ﺧﺎرج از ﻣﺤﻞ ﺟﻮش ﺷﻜﺴﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻴﻜﻪ ﺳﺎﺑﻘﻪ آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﻗﺒﻠﻲ دال ﺑﺮ ﭼﻨﻴﻦ‬
‫ﻣﻮﺿﻮﻋﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻲﺗﻮان روي ﮔﺮده ﺟﻮش ﻧﻴﺰ ﺷﻜﺎف اﻳﺠﺎد ﻧﻤﻮد‪ .‬ﻋﻤﻞ اﻳﻦ ﺷﻜﺎف در ﺳﻄﺢ ﺟﻮش ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺣﺪاﻛﺜﺮ‬
‫‪1‬‬
‫‪16‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫در ﺻﻮرت ﺗﺠﻮﻳﺰ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﺠﺮي‪ ،‬ﻗﻄﻌﻪ آزﻣﺎﻳﺸﻲ را ﻗﺒﻞ از اﻧﺠﺎم ﻓﻮق ﻣﻲﺗﻮان ﻇﺎﻫﺮﺳﺎزي ﻛﺮﻳﺴﺘﺎل ﻧﻤﻮد‪.‬‬
‫‪ -2-6-3-2‬روش‪:‬‬
‫ﻗﻄﻌﻪ ﻣﻮرد آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﺎ ﺛﺎﺑﺖ ﻧﮕﻬﺪاﺷﺘﻦ دو ﺳﺮ ﻗﻄﻌﻪ و ﺿﺮﺑﻪ ﺑﻪ وﺳﻂ ﻗﻄﻌﻪ و ﻳﺎ ﺛﺎﺑﺖ ﻧﮕﻪ داﺷﺘﻦ ﻳﻚ ﻗﻄﻌﻪ و ﺿﺮﺑﻪ‬
‫ﺳﺮ دﻳﮕﺮ آن ﻛﻪ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﻣﺎﺷﻴﻦ ﻛﺸﺸﻲ ﻣﺤﻜﻢ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ ‪ ،‬ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺷﻜﺴﺘﻪ ﺷﻮد‪ .‬ﻣﻘﻄﻌﻲ ﻛﻪ در ﻣﻌﺮض ﺷﻜﺴﺘﮕﻲ‬
‫‪3‬‬
‫ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد ﺑﺎﻳﺪ ﺣﺪاﻗﻞ‬
‫‪4‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﭘﻬﻨﺎ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪27‬‬
‫‪ -2-6-3-3‬ﻣﻘﺮرات‪:‬‬
‫ﻋﻼﺋﻢ ﻧﻔﻮذ و ذوب در ﻣﻘﻄﻊ ﻫﺮ ﻳﻚ از ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﺷﻜﺴﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﻛﺎﻣﻼً ﻣﺸﻬﻮد ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ ﺣﻔﺮه ﮔﺎزي ﻧﺒﺎﻳﺪ‬
‫‪1‬‬
‫ﻗﻄﺮي ﺑﻴﺶ از‬
‫‪16‬‬
‫اﻳﻨﭻ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و ﺳﻄﺢ ﻛﻞ ﺣﻔﺮهﻫﺎي ﮔﺎزي ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻴﺶ از ‪ 2‬درﺻﺪ ﺳﻄﺢ ﻛﻞ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻋﻤﻖ‬
‫‪1‬‬
‫‪1‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﺿﻤﻦ ﻃﻮل آن ﻧﺒﺎﻳﺪ از‬
‫ﺗﺪاﺧﻞ ﺳﺮﺑﺎره ﺑﻪ داﺧﻞ ﺟﻮش ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻴﺶ از‬
‫‪8‬‬
‫‪32‬‬
‫‪1‬‬
‫اﺳﻤﻲ ﺟﺪاره ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬و ﺑﺎﻳﺪ ﺣﺪاﻗﻞ‬
‫‪2‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﻳﺎ ﻧﺼﻒ ﺿﺨﺎﻣﺖ‬
‫اﻳﻨﭻ ﺟﻮش ﺧﻮب و ﺑﻲﻋﻴﺐ ﺑﻴﻦ دو ﻣﺤﻞ ﺗﺪاﺧﻞ ﺳﺮﺑﺎره وﺟﻮد داﺷﺘﻪ‬
‫ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﺑﻌﺎد ﻓﻮقاﻟﺬﻛﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﻃﺒﻖ ﺷﻜﻞ "‪ "C‬ﻛﻪ در ﺿﻤﻴﻤﻪ اﺳﺘﺎﻧﺪارد آﻣﺪه اﺳﺖ اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ﮔﺮدد‪.‬‬
‫‪28‬‬
‫ﺷﻜﻞ )‪ -(1‬ﻣﺤﻞﻫﺎي ﻧﻤﻮﻧﻪﺑﺮداري آزﻣﺎﻳﺶ‪ -‬ﺟﻮشﻫﺎي ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ‪ -‬دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺗﺄﻳﻴﺪ آزﻣﺎﻳﺶ ﺟﻮش‬
‫‪29‬‬
‫ﺷﻜﻞ )‪-(2‬ﻧﻤﻮﻧﻪ آزﻣﺎﻳﺶ ﻛﺸﺶ‬
‫ﺷﻜﻞ )‪-(3‬ﻗﻄﻌﻪ آزﻣﺎﻳﺶ ﺷﻜﺴﺖ ﺷﻜﺎﻓﻲ‬
‫‪30‬‬
‫‪ -2-6-4‬آزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻤﺶ رﻳﺸﻪاي و ﺳﻄﺤﻲ‬
‫‪ -2-6-4-1‬ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ‪:‬‬
‫ﻗﻄﻌﺎت ﻣﻮرد آزﻣﺎﻳﺶ )ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺷﻜﻞ ‪ (4‬ﺑﺎﻳﺪ ﺣﺪاﻗﻞ ‪ 9‬اﻳﻨﭻ ﻃﻮل و ‪ 1‬اﻳﻨﭻ ﻋﺮض داﺷﺘﻪ و ﻟﺒﻪﻫﺎي ﻃﻮﻟﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﮔﺮد‬
‫ﺷﻮد‪ .‬ﺑﺮش اﻳﻦ ﻗﻄﻌﺎت ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﺑﺮش اﻛﺴﻴﮋن ﻳﺎ ﻣﺎﺷﻴﻦ ﺑﺮش اﻧﺠﺎم ﮔﻴﺮد‪ .‬ﮔﺮده ﺟﻮش ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻻﻳﻪﻫﺎ اﻋﻢ از‬
‫رﻳﺸﻪاي و ﺳﻄﺤﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻜﻠﻲ ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺳﻄﺢ ﺟﻮش ﻫﻤﺴﻄﺢ ﻗﻄﻌﻪ ﻳﺎ ﻟﻮﻟﻪ ﮔﺮدد‪ .‬ﺳﻄﻮح ﻣﺰﺑﻮر ﺑﺎﻳﺪ ﺻﺎف‬
‫و ﺑﺪون ﺧﺮاﺷﻬﺎي ﺟﺰﺋﻲ و ﻋﻤﻮد ﺑﺮ ﺧﻂ ﺟﻮش ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -2-6-4-2‬روش‪:‬‬
‫ﻗﻄﻌﺎت ﺑﺎﻳﺪ زﻳﺮ دﺳﺘﮕﺎه ﺧﻤﺶ ﻧﻈﻴﺮﺷﻜﻞ ‪ 5‬ﺧﻢ ﮔﺮدد‪ .‬ﻫﺮ ﻗﻄﻌﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻃﻮري روي دﻫﺎﻧﻪ ﮔﻴﺮه ﻗﺮار ﮔﻴﺮد ﻛﻪ ﻣﺤﻞ‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺷﺪه در وﺳﻂ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻗﻄﻌﺎت آزﻣﺎﻳﺸﻲ در آزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻤﺶ ﺳﻄﺤﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺸﻜﻠﻲ در ﮔﻴﺮه ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ ﻛﻪ ﻻﻳﻪ‬
‫ﺳﻄﺤﻲ روﺑﻪ ﺷﻜﺎف ﺑﺎﺷﺪ و ﻗﻄﻌﺎت آزﻣﺎﻳﺸﻲ در آزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻤﺶ رﻳﺸﻪاي ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻜﻠﻲ در ﮔﻴﺮه ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ ﻛﻪ ﻻﻳﻪ‬
‫رﻳﺸﻪاي روﺑﻪ ﺷﻜﺎف ﺑﺎﺷﺪ و ﭘﻼﻧﺠﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺎ ﺣﺪي در داﺧﻞ ﺷﻜﺎفﮔﻴﺮه ﻓﺸﺮده ﺷﻮد ﻛﻪ ﻗﻄﻌﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪ آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ‬
‫‪ U‬در ﺑﻴﺎﻳﺪ‪.‬‬
‫‪ -2-6-4-3‬ﻣﻘﺮرات‪:‬‬
‫ﻫﺮﮔﺎه ﻗﻄﻌﻪاي ﭘﺲ از آزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻤﺶ ﻫﻴﭽﮕﻮﻧﻪ ﺗﺮك ﻳﺎ ﻋﻴﺐ دﻳﮕﺮي ﻛﻪ ﺑﻴﺶ ‪ 1/8‬اﻳﻨﭻ ﻳﺎ ﻧﺼﻒ ﺿﺨﺎﻣﺖ اﺳﻤﻲ ﺟﺪا‬
‫ﺷﺪه در ﺟﻮش ﻳﺎ ﺑﻴﻦ ﺟﻮش و ﻧﻮاﺣﻲ ذوب در ﻛﻠﻴﻪ ﺟﻬﺎت اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ‪ ،‬ﻣﻮرد ﻗﺒﻮﻟﻲ ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ .‬در‬
‫‪1‬‬
‫اﻳﻦ ﻣﻮرد ﺗﺮكﻫﺎي اﻳﺠﺎد ﺷﺪه در ﻛﻨﺎر ﻗﻄﻌﻪ ﻛﻮﭼﻜﺘﺮ از‬
‫‪4‬‬
‫ﻧﺒﻮدن ﻣﻌﺎﻳﺐ ﻗﺎﺑﻞ اﻏﻤﺎض ﻫﺴﺘﻨﺪ‪.‬‬
‫‪31‬‬
‫اﻳﻨﭻ )در ﻛﻠﻴﻪ ﺟﻬﺎت اﻧﺪازهﮔﻴﺮي( در ﺻﻮرت ﻣﺸﻬﻮد‬
‫ﺷﻜﻞ )‪ (4‬ﻧﻤﻮﻧﻪ آزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻤﺶ رﻳﺸﻪ اي و ﺳﻄﺤﻲ ‪،‬ﺑﺮاي ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره ‪ 1/2‬اﻳﻨﭻ)‪ 12/7‬ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ( و ﻛﻤﺘﺮ‬
‫ﺷﻜﻞ )‪ -(5‬ﮔﻴﺮه آزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻤﺶ‬
‫‪32‬‬
‫ﺷﻜﻞ )‪ (6‬ﻧﻤﻮﻧﻪ آزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻤﺶ ﺟﺎﻧﺒﻲ ‪،‬ﺑﺮاي ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره ﺑﻴﺸﺘﺮ از ‪ 1/2‬اﻳﻨﭻ)‪ 12/7‬ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ(‬
‫‪ -2-6-5‬آزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻤﺶ ﺟﺎﻧﺒﻲ‪:‬‬
‫‪ -2-6-5-1‬ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ‪:‬‬
‫‪1‬‬
‫ﻗﻄﻌﺎت ﻻزم ﺟﻬﺖ اﻧﺠﺎم آزﻣﺎﻳﺶ )ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺷﻜﻞ ‪ .(6‬ﺑﺎﻳﺪ ﺣﺪاﻗﻞ داراي‪ 9‬اﻳﻨﭻ ﻃﻮل و‬
‫‪2‬‬
‫‪3‬‬
‫ﻃﻮﻟﻲ آن ﻧﻴﺰ ﮔﺮد ﺷﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﻗﻄﻌﺎت ﻣﺬﻛﻮر اﺑﺘﺪا ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻋﺮض‬
‫‪4‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﻋﺮض ﺑﻮده و ﻟﺒﻪﻫﺎي‬
‫اﻳﻨﭻ ﺑﺮﻳﺪه ﺷﺪه )ﺑﺎ ﻣﺎﺷﻴﻦ ﺑﺮش ﻳﺎ ﺑﺮش‬
‫‪1‬‬
‫اﻛﺴﻴﮋن( ﺑﻄﻮري ﻛﻪ ﭘﺲ از ﺻﺎف و ﻣﻮازي ﻛﺮدن ﻟﺐﻫﺎ و اﺿﻼع ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﺗﺮاﺷﻜﺎري و ﺳﻨﮓزﻧﻲ‪ ،‬ﻋﺮض آن ﺑﻪ‬
‫‪2‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺑﺮﺳﺪ‪ .‬در ﺿﻤﻦ ﻫﻤﺎﻧﻨﺪ آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﺧﻤﺶ دﻳﮕﺮ ﺳﻄﺢ ﺟﻮش و ﻗﻄﻌﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻛﺎﻣﻼً ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ و ﻳﻜﺴﺎن ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
‫‪ -2-6-5-2‬روش‪:‬‬
‫آزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻤﺶ ﺟﺎﻧﺒﻲ در دﺳﺘﮕﺎهﻫﺎﻳﻲ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺷﻜﻞ ‪ 5‬اﻧﺠﺎم ﻣﻲﭘﺬﻳﺮد ﻫﺮ ﻗﻄﻌﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺸﻜﻠﻲ روي ﮔﻴﺮهﻫﺎ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‬
‫ﻛﻪ ﻣﺤﻞ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺷﺪه در وﺳﻂ و ﺳﻄﺢ ﺟﻮش ﻋﻤﻮد ﺑﺮ دﻫﺎﻧﻪ ﺷﻜﺎف ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﭘﻼﻧﺠﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ داﺧﻞ ﺷﻜﺎف ﺑﻄﻮري‬
‫ﻓﺸﺮده ﺷﻮد ﻛﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪ آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ ‪ U‬در آﻳﺪ‪.‬‬
‫‪33‬‬
‫‪ -2-6-5-3‬ﻣﻘﺮرات‪:‬‬
‫ﻫﺮ ﻗﻄﻌﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﻣﻘﺮرات ﻣﺸﺮوﺣﻪ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ 2-6-4-3‬ﺑﺮاي آزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻤﺶ ﺳﻄﺤﻲ و رﻳﺸﻪاي ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -2-7‬ﺟﻮﺷﻜﺎري اﺗﺼﺎﻻت آزﻣﺎﻳﺸﻲ‪ -‬ﺟﻮشﻫﺎي ﮔﻮﺷﻪاي‬
‫ﺟﻮش ﮔﻮﺷﻪاي ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ روي ﻳﻜﻲ از اﺗﺼﺎﻻﺗﻲ ﻛﻪ در ﺷﻜﻞ ‪ 7‬ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫‪ -2-8‬آزﻣﺎﻳﺶ و اﺗﺼﺎﻻت ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺷﺪه‪ ،‬ﺟﻮﺷﻬﺎي ﮔﻮﺷﻪاي‪:‬‬
‫‪ -2-8-1‬ﺗﻬﻴﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ‪:‬‬
‫ﺑﺮش ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺷﻜﻞ ‪ 7‬ﺻﻮرت ﭘﺬﻳﺮد‪ .‬ﺣﺪاﻗﻞ ‪ 4‬ﻗﻄﻌﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺷﻜﻞ ‪ 8‬ﺑﺮﻳﺪه و آﻣﺎده ﺷﻮﻧﺪ‪) .‬ﺑﺮاي‬
‫ﺑﺮﻳﺪن آﻧﻬﺎ ﻣﻲﺗﻮان از ﺑﺮش اﻛﺴﻴﮋن ﻳﺎ ﻣﺎﺷﻴﻦ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﻮد(‪ .‬ﻋﺮض اﻳﻦ ﻗﻄﻌﺎت ‪ 1‬اﻳﻨﭻ و ﻃﻮل آن ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺎ ﺣﺪي ﺑﺎﺷﺪ‬
‫‪3‬‬
‫ﻛﻪ ﺑﺘﻮان در ﻣﺤﻞ ﺟﻮش ﺷﻜﺴﺖ اﻳﺠﺎد ﻧﻤﻮد‪ .‬ﺑﺮاي ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﻛﻮﭼﻜﺘﺮ از‬
‫‪8‬‬
‫‪ 2‬اﻳﻨﭻ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﺮاي ﺗﻬﻴﻪ ﻗﻄﻌﺎت‬
‫آزﻣﺎﻳﺸﻲ ﻻزم دو ﺟﻮش آزﻣﺎﻳﺸﻲ اﻧﺠﺎم ﮔﻴﺮد‪ .‬ﻗﻄﻌﺎت ﻗﺒﻞ از اﻧﺠﺎم ﻫﺮ آزﻣﺎﻳﺸﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ درﺟﻪ ﺣﺮارت ﻣﺤﻴﻂ ﺑﺮﺳﻨﺪ‪.‬‬
‫‪ -2-8-2‬روش‪:‬‬
‫روش آزﻣﺎﻳﺶ ﻣﻄﺎﺑﻖ روشﻫﺎي ﻣﺸﺮوﺣﻪ در آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﻗﺒﻠﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -2-8-3‬ﻣﻘﺮرات‪:‬‬
‫در ﺳﻄﻮح ﻣﻘﺎﻃﻊ ﺷﻜﺴﺖ ﻧﻔﻮذ ﺟﻮش ﺑﺎﻳﺪ ﻛﺎﻣﻞ ﺑﺎﺷﺪ ‪ ،‬ﻋﻼوه ﺑﺮ اﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺮ ﻧﻤﻮﻧﻪ آزﻣﺎﻳﺸﻲ ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ زﻳﺮ ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ‬
‫داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ‪:‬‬
‫‪1‬‬
‫اﻟﻒ‪ -‬ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ ﺣﻔﺮه ﮔﺎزي در ﺟﻮش ﻧﺒﺎﻳﺪ از‬
‫‪16‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ب‪ -‬ﺳﻄﺢ ﻛﻞ ﺣﻔﺮهﻫﺎي ﮔﺎزي ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻴﺶ از ‪ 2‬درﺻﺪ ﺳﻄﺢ ﻛﻞ ﺟﻮش ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪1‬‬
‫‪1‬‬
‫ج‪ -‬ﻋﻤﻖ ﻧﻔﻮذ ﺳﺮﺑﺎره ﺑﻪ داﺧﻞ ﺟﻮش ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻴﺶ از‬
‫اﻳﻨﭻ ﺑﺎﺷﺪ ‪ ،‬ﻋﻼوه ﺑﺮ اﻳﻦ ﻃﻮل اﻳﻦ ﺗﺪاﺧﻞ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻴﺶ از‬
‫‪16‬‬
‫‪8‬‬
‫‪1‬‬
‫اﻳﻨﭻ و ﻳﺎ ﻧﺼﻒ اﻧﺪازه اﺳﻤﻲ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره در ﻧﺎزﻛﺘﺮﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﻃﻮل ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﺿﻤﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﺣﺪاﻗﻞ‬
‫‪2‬‬
‫ﺧﻮب و ﺑﻲﻋﻴﺐ در ﺑﻴﻦ آﻧﻬﺎ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ )رﺟﻮع ﻛﻨﻴﺪ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ "‪ "C‬در ﺿﻤﻴﻤﻪ اﺳﺘﺎﻧﺪارد(‪.‬‬
‫‪34‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﻓﻠﺰ‬
‫)ﺷﻜﻞ ‪(7‬ﺑﺮاي اﺗﺼﺎﻻت ﺑﺎ ﻗﻄﺮ ﻛﻤﺘﺮ از "‪ 60/3) 2 3/8‬ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ(ﻧﻤﻮﻧﻪ آزﻣﺎﻳﺶ ﺷﻜﺴﺖ ﺷﻜﺎﻓﻲ از ﻫﻤﺎن ﻣﺤﻠﻬﺎي‬
‫ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ ﺑﺮﻳﺪه ﺷﻮد‪.‬وﻟﻲ از ﻫﺮ ﻳﻚ از دو ﻧﻤﻮﻧﻪ ‪،‬دو ﺟﻮش آزﻣﺎﻳﺸﻲ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد‪.‬ﻣﺤﻞ ﻫﺎي ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداري آزﻣﺎﻳﺶ‬
‫ﺷﻜﺴﺖ ﺷﻜﺎﻓﻲ )ﺟﻮﺷﻬﺎي ﮔﻮﺷﻪ اي(‬
‫)ﺑﺮاي آزﻣﺎﻳﺶ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎر(‬
‫ﺷﻜﻞ)‪ (8‬ﻣﺤﻞ ﻫﺎي ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداري آزﻣﺎﻳﺶ ﺷﻜﺴﺖ ﺷﻜﺎﻓﻲ )ﺟﻮﺷﻬﺎي ﮔﻮﺷﻪ اي ( ﺑﺮاي دﺳﺘﻮر اﻟﻌﻤﻞ آزﻣﺎﻳﺶ‬
‫وﺟﻮﺷﻜﺎر ﻫﺎ ﺷﺎﻣﻞ ﺟﻮش اﻧﺸﻌﺎب ﻫﻢ ﻗﻄﺮ ﺑﺎ ﻟﻮﻟﻪ اﺻﻠﻲ )ﺑﺮاي آزﻣﺎﻳﺶ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎر(‬
‫‪35‬‬
‫ﺑﺨﺶ ﺳﻮم‪ -‬ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﺟﻮﺷﻜﺎر‬
‫ﻫﺪف از آزﻣﺎﻳﺶ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﺟﻮﺷﻜﺎر‪ ،‬ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ آﻧﻬﺎ در ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﻲﻋﻴﺐ ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ ﻳﺎ ﮔﻮﺷﻪاي ﺑﺎ‬
‫ﺑﻜﺎرﮔﻴﺮي دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻣﻮرد ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻗﺒﻞ از ﻫﺮ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻛﻠﻴﻪ ﺟﻮﺷﻜﺎرﻫﺎي ﻣﻨﺘﺨﺐ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻣﻘﺮرات ﻣﻨﺪرج‬
‫در ﻗﺴﻤﺖﻫﺎي ‪ 3-1‬ﺗﺎ ‪ 3-6‬ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
‫ﻗﺒﻞ از ﺷﺮوع اﻣﺘﺤﺎﻧﺎت ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺻﻼﺣﻴﺖ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮاي ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺗﺠﻬﻴﺰات و ﻟﻮازم ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﺑﻪ ﺟﻮﺷﻜﺎر وﻗﺖ‬
‫ﻛﺎﻓﻲ داده ﺷﻮد‪ .‬ﺟﻮﺷﻜﺎر ﻣﻮﻇﻒ اﺳﺖ ﺑﺎ ﻫﻤﺎن ﺗﻜﻨﻴﻚ و ﺳﺮﻋﺘﻲ ﻛﻪ در اﻣﺘﺤﺎن ﻗﺒﻮل ﺷﺪه ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﻌﺪاً ﻛﻠﻴﻪ‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎريﻫﺎ را اﻧﺠﺎم دﻫﺪ‪.‬‬
‫آزﻣﺎﻳﺶ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺑﺎﻳﺪ در ﺣﻀﻮر ﻧﻤﺎﻳﻨﺪه ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﺻﻮرت ﭘﺬﻳﺮد‪ .‬ﺑﺮاي اﺣﺮاز ﺻﻼﺣﻴﺖ‪ ،‬ﺟﻮﺷﻜﺎر ﺑﺎﻳﺪ‬
‫ﻗﺴﻤﺖﻫﺎي اﺗﺼﺎﻟﻲ دو ﺳﺮ ﻟﻮﻟﻪ و ﻛﻠﻴﻪ ﻣﺤﻞﻫﺎي اﺗﺼﺎﻟﻲ ﻣﻄﺎﺑﻖ ‪ 3-1‬را ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻛﻨﺪ‪ .‬ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎر ﺗﺎﺑﻌﻲ از‬
‫ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي اﺳﺎﺳﻲ ﻣﻨﺪرج در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻮده ﻛﻪ ﻟﺰوﻣﺎً ﻧﻈﻴﺮ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ اﻧﻮاع ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎ آزﻣﺎﻳﺸﺎت‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي اﺳﺎﺳﻲ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﻳﻚ ﺟﻮﺷﻜﺎر در ﻗﺴﻤﺖﻫﺎي ‪ 3-1-1‬و ‪ 3-2-1‬ﺗﺸﺮﻳﺢ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪ -1-3‬ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺧﺎص‪:‬‬
‫ﺷﺨﺼﻲ ﻛﻪ ﺑﻌﻨﻮان ﺟﻮﺷﻜﺎر ﻣﻮرد اﻣﺘﺤﺎن ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد ﺑﺎﻳﺪ ﻃﺒﻖ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺗﺄﻳﻴﺪ ﺷﺪه ﻳﻚ ﺟﻮش آزﻣﺎﻳﺸﻲ ﺟﻬﺖ‬
‫اﺗﺼﺎل دوﺳﺮ ﻟﻮﻟﻪ و ﻳﺎ ﻗﺴﻤﺖﻫﺎي دﻳﮕﺮ اﺗﺼﺎﻟﻲ اﻧﺠﺎم دﻫﺪ‪ .‬ﺟﻮﺷﻜﺎر ﻣﺰﺑﻮر ﺑﺎﻳﺪ اﺗﺼﺎل ﺛﺎﺑﺘﻲ را ﻛﻪ ﻣﺤﻮر ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ اﻓﻘﻲ و‬
‫ﺑﺎ زاوﻳﻪي ﻛﻤﺘﺮ از ‪ 45o‬درﺟﻪ ﻗﺮار دارد ﺟﻮش ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ ﺑﺪﻫﺪ وي ﻣﻮﻇﻒ اﺳﺖ ﺑﺮاي ﻫﺮ ﻧﻮع ﺟﻮﺷﻜﺎري از ﻗﺒﻴﻞ ﻟﺐ‬
‫ﺑﻪ ﻟﺐ ﻋﻤﻮدي‪ ،‬اﺗﺼﺎﻻت اﻧﺸﻌﺎﺑﻲ ‪،‬ﺟﻮشﻫﺎي ﮔﻮﺷﻪاي و ﻳﺎ ﺳﺎﻳﺮ ﺟﻮشﻫﺎي ﻣﺸﺎﺑﻪ ﻛﻪ ﺷﺮﻛﺖ ﻣﻲﻛﻨﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ‬
‫دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﻫﺎي ﺗﺄﻳﻴﺪ ﺷﺪه ﻋﻤﻞ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬
‫در ﺻﻮرت ﺗﻐﻴﻴﺮ و ﺗﻌﻮﻳﺾ ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي اﺳﺎﺳﻲ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻗﺴﻤﺖ ‪ 3-1-1‬ﺑﺎﻳﺪ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎر ﻣﺠﺪداً ﺑﺮرﺳﻲ و اﻣﺘﺤﺎن‬
‫ﮔﺮدد‪.‬‬
‫اﺣﺮاز ﻗﺒﻮﻟﻲ ﺟﻮش ﻃﺒﻖ ﻣﻘﺮرات ﻣﺸﺮوﺣﻪ در ﻗﺴﻤﺖ ‪) 3-3‬آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﭼﺸﻤﻲ( و ﻳﺎ ﺑﻘﻴﻪ آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﻣﻨﺪرج در ﻗﺴﻤﺖ‬
‫‪ ،3-4‬آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎر ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ )ﻳﺎ ﻗﺴﻤﺖ ‪ (3-5‬و ﻳﺎ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﻓﻘﻂ ﺑﺮاي‬
‫ﺟﻮشﻫﺎي ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ ﺻﻮرت ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺮﻓﺖ‪.‬‬
‫‪36‬‬
‫‪ -3-11‬ﺣﻮزه ﻋﻤﻞ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺧﺎص‪:‬‬
‫ﻳﻚ ﺟﻮﺷﻜﺎر ﺑﺎ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﻗﺒﻮل ﺷﺪه در اﻣﺘﺤﺎﻧﺎت ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻗﺴﻤﺖ ‪ 3-1‬ﺗﺎ زﻣﺎﻧﻴﻜﻪ ﻫﻴﭻ ﻳﻚ از ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي اﺳﺎﺳﻲ‬
‫ﺗﻌﻮﻳﺾ ﻧﺸﺪه ﺑﺎﺷﺪ داراي ﺻﻼﺣﻴﺖ ﻻزم و ﻛﺎﻓﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﺻﻮرت ﻫﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﺗﻌﻮﻳﺾ در ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي اﺳﺎﺳﻲ ﺟﻮﺷﻜﺎر‬
‫ﻣﻮﺻﻮف ﺑﺎﻳﺪ از دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺟﺪﻳﺪي ﭘﻴﺮوي ﻛﻨﺪ ﻛﻪ در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻋﻤﻼً ﺑﺎﻳﺪ دوﺑﺎره ﻃﺒﻖ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺟﺪﻳﺪ ﻣﻮرد‬
‫آزﻣﺎﻳﺶ و اﻣﺘﺤﺎن ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪ .‬ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي اﺳﺎﺳﻲ ﻓﻮقاﻟﺬﻛﺮ ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از‪:‬‬
‫اﻟﻒ‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﻮع ﺟﻮﺷﻜﺎري از ﻧﻮﻋﻲ ﺑﻪ ﻧﻮع دﻳﮕﺮ ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ ﺑﺎ اﻧﻮاع دﻳﮕﺮ )ﺗﻐﻴﻴﺮ ﭘﺮوﺳﺲ ﺟﻮﺷﻜﺎري(‬
‫ب‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺟﻬﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري از ﺳﺮ ﺑﺎﻻ ﺑﻪ ﺳﺮ ﭘﺎﻳﻴﻦ و ﺑﺎﻟﻌﻜﺲ‬
‫ج‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ ﭼﻨﺪ ﻓﻠﺰ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه )اﻟﻜﺘﺮود ﻣﺼﺮﻓﻲ( از ﻳﻚ ﮔﺮوه ﺑﻪ ﮔﺮوه دﻳﮕﺮ )ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ﺟﺪول ‪(1‬‬
‫د‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻗﻄﺮ از ﻳﻚ ﮔﺮوه ﺑﻪ ﮔﺮوه دﻳﮕﺮ‪ .‬اﻳﻦ ﮔﺮوهﻫﺎ ﻛﻪ ﺑﺮ اﺳﺎس ﻗﻄﺮ ﺧﺎرﺟﻲ ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ﻣﻲﮔﺮدﻧﺪ ﺑﻪ ﺷﺮح زﻳﺮ‬
‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪:‬‬
‫‪3‬‬
‫‪ -1‬ﻛﻮﭼﻜﺘﺮ از‬
‫‪8‬‬
‫‪ 2‬اﻳﻨﭻ )‪ 60/3‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ(‬
‫‪3‬‬
‫‪3‬‬
‫‪ -2‬ﺑﻴﻦ ‪ 2‬ﺗﺎ‬
‫‪4‬‬
‫‪8‬‬
‫‪3‬‬
‫‪ -3‬ﺑﺰرﮔﺘﺮ از‬
‫‪4‬‬
‫‪ 12‬اﻳﻨﭻ )از ‪ 60/3‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ ﺗﺎ ‪ 323/8‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ(‬
‫‪ 12‬اﻳﻨﭻ )‪ 323/8‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ(‬
‫ه‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺿﺨﺎﻣﺖ اﺳﻤﻲ ﺟﺪاره از ﻳﻚ ﮔﺮوه ﺑﻪ ﮔﺮوه دﻳﮕﺮ ﺷﺎﻣﻞ‪:‬‬
‫‪3‬‬
‫‪ -1‬ﻛﻤﺘﺮ از‬
‫‪16‬‬
‫‪3‬‬
‫‪ -2‬ﺑﻴﻦ‬
‫‪16‬‬
‫اﻳﻨﭻ )‪ 4/78‬ﻣﻴﻠﻲ ﻣﺘﺮ(‬
‫اﻳﻨﭻ ﺗﺎ ‪ 3/4‬اﻳﻨﭻ )از ‪ 4/78‬ﺗﺎ ‪ 19/05‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ(‬
‫‪3‬‬
‫‪ -3‬ﺑﻴﺸﺘﺮ از‬
‫‪4‬‬
‫اﻳﻨﭻ )‪ 19/05‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ(‬
‫و‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ وﺿﻌﻴﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري از ﮔﺮدان ﺑﻪ ﺛﺎﺑﺖ و ﺑﺎﻟﻌﻜﺲ و ﻋﻤﻮدي ﺑﻪ اﻓﻘﻲ و ﺑﺎﻟﻌﻜﺲ‬
‫ز‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻃﺮح اﺗﺼﺎل )ﻧﺼﺐ ﭘﺸﺖﺑﻨﺪ ﺗﺴﻤﻪاي از ‪ V‬ﺷﻜﻞ ﺑﻪ ‪ U‬ﺷﻜﻞ(‬
‫‪37‬‬
‫‪ -3-2‬ﺻﻼﺣﻴﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ‪:‬‬
‫ﺷﺨﺼﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺟﻮﺷﻜﺎر در اﻳﻦ ﻣﻮرد اﻣﺘﺤﺎن و آزﻣﺎﻳﺶ ﻣﻲﮔﺮدد ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ آزﻣﺎﻳﺶ ﻣﺸﺮوﺣﻪ زﻳﺮ را ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده و‬
‫ﻣﻄﺎﺑﻖ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﻫﺎي ﻣﻮرد ﺗﺄﻳﻴﺪ ﺑﺎ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ ﺑﮕﺬارﻧﺪ‪ .‬اﺑﺘﺪا ﺟﻮﺷﻜﺎر ﻣﻮرد آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﺎﻳﺪ روي ﻳﻚ اﺗﺼﺎل ﺛﺎﺑﺖ ﻛﻪ‬
‫ﻣﺤﻮر ﻟﻮﻟﻪ آن اﻓﻘﻲ ﻳﺎ ﻣﻮرب )ﺑﺎ زاوﻳﻪاي ﻛﻤﺘﺮ از ‪ 45o‬ﺑﺎ ﻣﺤﻮر اﻓﻘﻲ( ﻳﻚ ﺟﻮش ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ ﺑﺪﻫﺪ‪ .‬ﺟﻮش ﻣﺬﻛﻮر ﺑﺎﻳﺪ‬
‫‪1‬‬
‫‪5‬‬
‫روي ﻟﻮﻟﻪاي ﻛﻪ ﺣﺪاﻗﻞ ﻗﻄﺮ اﺳﻤﻲ آن ‪ 6‬اﻳﻨﭻ و ﺣﺪاﻗﻞ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره آن‬
‫‪4‬‬
‫‪8‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺑﺪون ﻗﺴﻤﺖ ﭘﺸﺖﺑﻨﺪ ﺻﻮرت‬
‫ﭘﺬﻳﺮد‪ .‬ﭼﻨﻴﻦ ﺟﻮﺷﻲ وﻗﺘﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﻛﻪ در آزﻣﺎﻳﺶ ﭼﺸﻤﻲ )ﻗﺴﻤﺖ ‪ (3-3‬ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻣﻘﺮرات ﻗﺒﻮﻟﻲ ﺑﮕﻴﺮد‬
‫و ﻳﺎ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ آزﻣﺎﻳﺶ ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ ﺳﻨﺠﻴﺪه ﺷﻮد )ﻗﺴﻤﺖ ‪ (3-4‬و ﻳﺎ از ﻃﺮﻳﻖ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﺻﻼﺣﻴﺖ وي ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل ﻗﺮار‬
‫ﮔﻴﺮد )ﻗﺴﻤﺖ ‪ (3-5‬ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ ﻻزم را ﻣﻲﺗﻮان ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺷﻜﻞ ‪ 9‬ﺑﺮﻳﺪ و ﻳﺎ ﻣﻲﺗﻮان آﻧﻬﺎ را ﺑﻪ ﻫﻤﺎت ﺗﺮﺗﻴﺒﻲ‬
‫ﻛﻪ در ﺷﻜﻞ ‪ 9‬ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ اﻧﺘﺨﺎب ﻛﺮد‪) .‬در اﻳﻨﺠﺎ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ رأس ﻟﻮﻟﻪ اﻫﻤﻴﺘﻲ ﻧﺪارد( و ﻳﺎ ﻣﻲﺗﻮان آﻧﻬﺎ را از‬
‫ﻧﻘﺎﻃﻲ اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﻮد ﺑﻪ ﻓﻮاﺻﻞ ﻣﺴﺎوي ﻛﻪ در ﻣﺤﻴﻂ ﻟﻮﻟﻪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪاﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺮﻳﺪ‪ .‬ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﻨﻈﻢ ﻛﺮدن ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ‬
‫ﺑﺮاي ﻗﻄﺮﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ در ﺷﻜﻞ ‪ 9‬ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ ‪.‬آزﻣﺎﻳﺶ دوم ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮارد زﻳﺮ اﺳﺖ‪:‬‬
‫روش ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺑﺮاي ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺟﻮﺷﻜﺎري ‪ ،‬ﺑﺮش‪ ،‬اﺗﺼﺎل‪ ،‬ﺟﻮﺷﻜﺎري در ﻛﻠﻴﻪ اﻧﺪازهﻫﺎ در اﺗﺼﺎﻻت ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ‪ .‬اﻳﻦ‬
‫‪1‬‬
‫‪5‬‬
‫آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﺎﻳﺪ روي ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺑﺎ ﺣﺪاﻗﻞ ﻗﻄﺮ اﺳﻤﻲ ‪ 6‬اﻳﻨﭻ و ﺣﺪاﻗﻞ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره‬
‫‪4‬‬
‫‪8‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد ﺑﺮاي اﻳﻦ‬
‫ﻛﺎر ﻳﻚ ﺳﻮراخ ﻛﺎﻣﻞ ﺑﺎﻳﺪ روي ﻟﻮﻟﻪاي ﻛﻪ اﻧﺸﻌﺎب از آن ﻣﻲﮔﻴﺮﻳﻢ ‪ ،‬ﺑﺮﻳﺪه ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﺟﻮش ﻣﺬﻛﻮر ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻄﻮر ﻛﺎﻣﻞ در ﻣﺤﻴﻂ ﻣﺤﻞ اﺗﺼﺎل ﻧﻔﻮذ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﻻﻳﻪ رﻳﺸﻪاي ﺟﻮش ﻧﺒﺎﻳﺪ "ﺳﻮﺧﺘﮕﻲ درون‬
‫‪1‬‬
‫ﻟﻮﻟﻪاي" از‬
‫‪4‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺗﺠﺎور ﻛﻨﺪ‪ .‬ﻣﺠﻤﻮع ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ اﻧﺪازهﻫﺎي ﻳﻚ ﻗﺴﻤﺖ ﺳﻮﺧﺘﮕﻲ داﺧﻞ ﻟﻮﻟﻪ ﺷﺪه ﻣﺠﺰا ﻛﻪ ﺗﺮﻣﻴﻢ‬
‫‪1‬‬
‫ﻧﺸﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﻧﺒﺎﻳﺪ در ﻫﺮ ‪ 12‬اﻳﻨﭻ ﻃﻮل ﺟﻮش از‬
‫‪2‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺗﺠﺎوز ﻛﻨﺪ‪ .‬ﺟﻮش ﻛﻠﻴﻪ اﺗﺼﺎﻻت ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻃﺮﻳﻘﻲ اﻧﺠﺎم ﺷﻮد‬
‫ﻛﻪ ﻣﺤﻮر ﻟﻮﻟﻪ اﺻﻠﻲ ﺑﻄﻮر اﻓﻘﻲ و ﻣﺤﻮر ﻟﻮﻟﻪ اﻧﺸﻌﺎﺑﻲ در اﻣﺘﺪاد ﻗﺎدم و ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪ .‬ﺟﻮش ﺗﻜﻤﻴﻞ ﺷﺪه‬
‫ﺑﺎﻳﺪ ﻇﺎﻫﺮي ﺗﻤﻴﺰ‪ ،‬ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ و ﻧﻤﻮدي ﻣﺎﻫﺮاﻧﻪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪38‬‬
‫ﭼﻬﺎر ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ آزﻣﺎﻳﺶ ﺷﻜﺴﺖ ﺷﻜﺎﻓﻲ ﺑﺎﻳﺪ از ﻣﻴﺎن ﺟﻮشﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺪه و ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻗﺴﻤﺖﻫﺎي‬
‫‪ 2-8-1‬و ‪ 2-8-2‬ﺗﺤﺖ آزﻣﺎﻳﺶ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪ .‬ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻮرد ﻟﺰوم و ﻣﻘﺮرات ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﻘﺎﻃﻊ ﺷﻜﺴﺖ در ﻣﻮرد اﻳﻦ ﺟﻮش‬
‫ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻗﺴﻤﺖ ‪ 2-8-3‬ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -3-2-1‬ﺣﻮزه ﻋﻤﻞ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ‪:‬‬
‫ﻫﺮ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻛﻪ آزﻣﺎﻳﺶ اﺣﺮاز ﺻﻼﺣﻴﺖ را ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻗﺴﻤﺖ ‪ 3-2‬در ﺟﻮش ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ روي ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺑﺎ ﻗﻄﺮ اﺳﻤﻲ‬
‫‪3‬‬
‫‪3‬‬
‫ﺑﺎﻻي ‪ 12‬اﻳﻨﭻ و ﺟﻮش اﺗﺼﺎل اﻧﺸﻌﺎﺑﻲ از ﻟﻮﻟﻪاي ﺑﻪ ﻗﻄﺮ اﺳﻤﻲ ﺑﺰرﮔﺘﺮ از‬
‫‪4‬‬
‫‪4‬‬
‫‪ 12‬ﺑﺎ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ ﮔﺬراﻧﻴﺪه ﺑﺎﺷﺪ از ﻧﻈﺮ‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد داراي ﻣﻬﺎرت و ﺻﻼﺣﻴﺖ ﻻزم ﺟﻬﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري در وﺿﻌﻴﺖﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ در ﻛﻠﻴﻪ ﺿﺨﺎﻣﺖﻫﺎي ﺟﺪاره‬
‫ﻟﻮﻟﻪ ﻫﺎ‪ ،‬در ﻃﺮحﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ اﺗﺼﺎﻻت و ﺑﺮاي ﻫﺮ ﻗﻄﺮ از ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﻫﺮ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻛﻪ ﻣﻮارد ﻓﻮق را ﻣﻄﺎﺑﻖ‬
‫‪3‬‬
‫‪ 3-2‬روي ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ و اﺗﺼﺎﻻت ﺑﺎ ﻗﻄﺮ اﺳﻤﻲ ﻛﻮﭼﻜﺘﺮ از‬
‫‪4‬‬
‫‪ 12‬اﻳﻨﭻ اﻧﺠﺎم داده ﺑﺎﺷﺪ ﻣﺠﺎز ﺑﻪ ﺟﻮﺷﻜﺎري در ﻛﻠﻴﻪ‬
‫وﺿﻌﻴﺖﻫﺎ روي ﻟﻮﻟﻪﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻗﻄﺮ آن ﻣﺴﺎوي ﻳﺎ ﻛﻮﭼﻜﺘﺮ از ﻟﻮﻟﻪ و اﺗﺼﺎﻟﻲ ﻛﻪ وي آن را اﻣﺘﺤﺎن داده اﺳﺖ ‪ ،‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﻫﺮﮔﺎه ﻫﺮ ﻳﻚ از ﻋﻮاﻣﻞ زﻳﺮ ﻛﻪ از ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي اﺳﺎﺳﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻳﺎﺑﺪ ﺟﻮﺷﻜﺎرﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ از دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻳﺎﻓﺘﻪ‬
‫ﺟﺪﻳﺪ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺠﺪداً ﻣﻬﺎرﺗﺸﺎن ﻣﻮرد ارزﻳﺎﺑﻲ و آزﻣﺎﻳﺶ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫اﻟﻒ‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﻮع ﭘﺮوﺳﺲ ﺟﻮﺷﻜﺎري از ﻧﻮﻋﻲ ﺑﻪ ﻧﻮع دﻳﮕﺮ ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺐ اﻧﻮاع دﻳﮕﺮ‪.‬‬
‫ب‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﺟﻬﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري از ﺳﺮﺑﺎﻻ ﺑﻪ ﺳﺮ ﭘﺎﻳﻴﻦ و ﺑﺎﻟﻌﻜﺲ‪.‬‬
‫ج‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﺟﻨﺲ اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎ از ﻳﻚ ﮔﺮوه ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ﺷﺪه )ﺟﺪول ﺷﻤﺎره ‪ (3‬ﺑﻪ ﮔﺮوه دﻳﮕﺮ‪.‬‬
‫‪ -3-3‬آزﻣﺎﻳﺶ ﭼﺸﻤﻲ‪:‬‬
‫ﺟﻮش ﺑﺎﻳﺪ ﻋﺎري از ﺗﺮكﻫﺎ‪ ،‬ﻧﻔﻮذ ﻧﺎﻗﺺ )ﻗﺴﻤﺖ ‪ ،(6-3‬ﺳﻮﺧﺘﮕﻲﻫﺎي داﺧﻠﻲ ﺗﺮﻣﻴﻢ ﻧﺸﺪه )ﻗﺴﻤﺖ ‪ (6-4‬و ﺳﺎﻳﺮ‬
‫ﻣﻌﺎﻳﺐ )ﻗﺴﻤﺖ ‪ (6‬ﺑﻮده و ﻇﺎﻫﺮ ﻛﺎر ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻤﻴﺰ ﺑﻮده و ﻧﻤﻮدي ﻣﺎﻫﺮاﻧﻪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﺟﺪار ﻻﻳﻪ ﻧﻬﺎﺋﻲ ﺟﻮش روي‬
‫‪1‬‬
‫ﺳﻄﺢ ﺧﺎرﺟﻲ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺷﻴﺎر ﻛﻨﺎري ﺑﻪ ﻋﻤﻘﻲ ﺑﻴﺶ از‬
‫‪32‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﻳﺎ ‪ 12/5‬درﺻﺪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎﺷﺪ و در ﻫﺮ ‪12‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﻃﻮل ﺟﻮﺷﻬﺎي ﻣﺘﻮاﻟﻲ ﭼﻨﻴﻦ ﻋﻴﺒﻲ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻴﺶ از ‪ 2‬اﻳﻨﭻ ﻃﻮل داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﻣﻮاﻗﻊ اﺳﺘﻔﺎده از ﺟﻮش اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ‬
‫‪39‬‬
‫ﻳﺎ ﻧﻴﻤﻪ اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ ﻣﻴﺰان رﻳﺰش ﺳﻴﻢ اﻟﻜﺘﺮود از ﭘﺎﺋﻴﻦ ﺷﻜﺎف ﺑﻪ ﺳﻤﺖ داﺧﻞ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻴﺰان ﺣﺪاﻗﻞ و ﺛﺎﺑﺘﻲ داﺷﺘﻪ‬
‫ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
‫ﻋﺪم رﻋﺎﻳﺖ ﻣﻮارد ﻓﻮق ﺑﺎﻋﺚ ﺣﺬف آزﻣﺎﻳﺸﻬﺎي ﺑﻌﺪي ﺑﻮده و ﺑﻪ ﻣﻴﺰان ﺟﻮﺷﻬﺎي ﻣﻌﻴﻮب و ﺧﺮاب ارزﻳﺎﺑﻲ ﻣﻲﮔﺮدد‪.‬‬
‫ﺑﺮ اﺳﺎس درﺧﻮاﺳﺖ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ‪،‬ﻣﺤﻠﻬﺎي ﻓﻮق ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﮔﺮداﻧﺪه ﺷﻮﻧﺪ ‪،‬ﻣﺸﺮوط ﺑﺮ اﻳﻨﻜﻪ ﻓﻮاﺻﻞ ﺑﻴﻦ آﻧﻬﺎ در ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﻟﻮﻟﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﻜﻨﺪ ‪.‬ﺑﻌﻼوه‬
‫ﻣﻘﻄﻊ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺷﺎﻣﻞ ﺟﻮﺷﻬﺎي ﻃﻮﻟﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﺷﻜﻞ )‪ (9‬ﻣﺤﻞﻫﺎي ﻧﻤﻮﻧﻪﺑﺮداري ﺑﺮاي آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎران‪ -‬ﺟﻮﺷﻬﺎي ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ‬
‫‪40‬‬
‫‪ -3-4‬ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎر ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آزﻣﺎﻳﺸﻬﺎي ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ‪:‬‬
‫‪ -3-4-1‬ﻧﻤﻮﻧﻪﺑﺮداري ﺟﻮﺷﻬﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ‪ -‬ﺟﻮﺷﻬﺎي ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ‪:‬‬
‫از ﻫﺮ ﻳﻚ از ﺟﻮﺷﻬﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻤﻮﻧﻪﺑﺮداري ﮔﺮدد‪ .‬اﮔﺮ ﺟﻮش آزﻣﺎﻳﺸﻲ ﻳﻚ دور ﻛﺎﻣﻞ از ﺟﻮش را در ﺑﺮﮔﻴﺮد در‬
‫اﻳﻨﺼﻮرت ﻣﻘﺎﻃﻊ ﻧﻤﻮﻧﻪﺑﺮداري ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺷﻜﻞ ‪ 9‬ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﻫﺮﮔﺎه ﺟﻮش آزﻣﺎﻳﺸﻲ روي ﻗﺴﻤﺘﻬﺎﺋﻲ از ﻣﺤﻞ اﺗﺼﺎﻻت ﺑﻪ‬
‫ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ )و ﻧﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﺎﻣﻞ آن( اﻧﺠﺎم ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﺗﻌﺪاد ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً ﻣﺴﺎوي از ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻫﺎي ﻫﺮ ﻗﺴﻤﺖ اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲﮔﺮدد‪.‬‬
‫ﺗﻌﺪاد ﻛﻞ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎ و ﻧﻮع آزﻣﺎﻳﺸﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ روي ﻫﺮ ﻛﺪام از آﻧﻬﺎ اﻧﺠﺎم ﮔﻴﺮد در ﺟﺪول ‪ 3‬ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻗﺒﻞ از‬
‫‪5‬‬
‫اﻧﺠﺎم ﻫﺮ آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺎ رﺳﻴﺪن درﺟﻪ ﺣﺮارت ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﻪ درﺟﻪ ﺣﺮارت ﻣﺤﻴﻂ ﺻﺒﺮ ﻛﺮد‪ .‬ﺑﺮاي ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ‪ 1‬اﻳﻨﭻ و‬
‫‪16‬‬
‫ﻛﻮﭼﻜﺘﺮ از آن ﻣﻲﺗﻮان ﺑﺠﺎي ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻤﺶ رﻳﺸﻪاي و ﺷﻜﺴﺖ ﺷﻜﺎﻓﻲ ﻳﻚ ﻗﻄﻌﻪ ﻛﺎﻣﻞ ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﻮش را‬
‫ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ ﻧﻤﻮد‪ .‬اﻳﻦ ﻗﻄﻌﻪ ﺟﻮش ﻛﺎﻣﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﻃﺒﻖ ﻗﺴﻤﺖ ‪ 2-6-2-2‬ﺗﺤﺖ آزﻣﺎﻳﺶ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻨﺪرج در‬
‫ﻗﺴﻤﺖ ‪ 3-4-3‬را ﻧﻴﺰ دارا ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -3-4-2‬دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﻛﺸﺸﻲ‪ ،‬ﺷﻜﺴﺖ ﺷﻜﺎﻓﻲ و ﺧﻤﺶ ﺟﻮﺷﻬﺎ )ﺟﻮﺷﻬﺎي ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ(‬
‫ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﻛﻪ در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﻫﺎ ﻋﻨﻮان ﺷﺪه ﺑﻮد ﺗﻬﻴﻪ و آزﻣﺎﻳﺶ ﮔﺮدﻧﺪ آزﻣﺎﻳﺶ ﻛﺸﺶ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺣﺬف‬
‫ﺷﻮد‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻴﻜﻪ ﻗﻄﻌﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﺮاي آزﻣﺎﻳﺶ ﻛﺸﺶ ﺗﺤﺖ آزﻣﺎﻳﺶ ﺷﻜﺴﺖ ﺷﻜﺎﻓﻲ ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ‪.‬‬
‫‪ -3-4-3‬ﻣﻘﺮرات آزﻣﺎﻳﺶ ﻛﺸﺶ‪ -‬ﺟﻮشﻫﺎي ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ‪:‬‬
‫ﻫﺮﮔﺎه ﺗﻌﺪاد دو ﻗﻄﻌﻪ ﻳﺎ ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﻗﻄﻌﺎت آزﻣﺎﻳﺸﻲ و ﻳﺎ ﻛﻞ ﻗﻄﻌﺎت ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺷﺪه ﻣﻮرد آزﻣﺎﻳﺶ ﻛﺸﺶ ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ‪،‬‬
‫و در ﻣﺤﻞ ﺟﻮش ﻳﺎ ﻣﺮز اﺗﺼﺎل ﺟﻮش و ﻟﻮﻟﻪ ﺷﻜﺴﺘﻪ ﺷﺪه و ﻣﻘﺎﻃﻊ ﺷﻜﺴﺖ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه ﺟﻬﺖ‬
‫ﺟﻮﺷﻬﺎي ﺑﻲﻋﻴﺐ و ﻧﻘﺺ در آزﻣﺎﻳﺶ ﺷﻜﺴﺖ ﺷﻜﺎﻓﻲ ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺟﻮﺷﻜﺎر ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﻓﺎﻗﺪ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﻻزم ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬
‫‪ -3-4-4‬ﻣﻘﺮرات آزﻣﺎﻳﺶ ﺷﻜﺴﺖ ﺷﻜﺎﻓﻲ‪ -‬ﺟﻮﺷﻬﺎي ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ‪:‬‬
‫ﻫﺮ ﮔﺎه ﻧﻤﻮﻧﻪاي ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ ﻣﺠﺎز در آزﻣﺎﻳﺶ ﺷﻜﺴﺖ ﺷﻜﺎﻓﻲ ﻣﻨﺪرج در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻣﻌﻴﻮب و داراي ﻧﻘﺺ ﺑﺎﺷﺪ‬
‫)ﻗﺴﻤﺖ ‪ (2-6-3-3‬ﺟﻮﺷﻜﺎر ﻣﻮﺻﻮف ﻓﺎﻗﺪ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﻻزم ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬
‫‪41‬‬
‫‪ -3-4-5‬ﻣﻘﺮرات آزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻤﺶ‪ -‬ﺟﻮشﻫﺎي ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ‪:‬‬
‫ﻫﺮﮔﺎه ﻧﻤﻮﻧﻪاي ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ ﻣﺠﺎز در آزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻤﺶ رﻳﺸﻪاي و ﺳﻄﺤﻲ )ﻗﺴﻤﺖ ‪ (2-6-4-3‬و ﻳﺎ ﺧﻤﺶ ﺟﺎﻧﺒﻲ‬
‫)ﻗﺴﻤﺖ ‪ (2-6-5-3‬ﻣﻨﺪرج در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﻣﻌﻴﻮب و داراي ﻧﻘﺺ ﺑﺎﺷﺪ ﺟﻮﺷﻜﺎر ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﻓﺎﻗﺪ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﻻزم‬
‫ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﺟﻮشﻫﺎي ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي رده ﺑﺎﻻ )‪ (API SPEC.5LX‬ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻛﺎﻣﻼً ﺑﻪ ﺻﻮرت )‪ U‬ﺷﻜﻞ( ﺧﻢ‬
‫ﻧﺸﻮﻧﺪ‪ .‬در ﺻﻮرت ﺗﺮك ﺧﻮردن و ﺷﻜﺴﺖ اﻳﻦ ﻗﻄﻌﺎت اﮔﺮ ﻣﻘﺎﻃﻊ ﺷﻜﺴﺖ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﻣﻘﺮرات آزﻣﺎﻳﺶ ﺷﻜﺴﺖ ﺷﻜﺎﻓﻲ‬
‫)‪ (2-6-3-3‬ﺑﺎﺷﺪ ﺟﻮﺷﻜﺎر ﻣﻮرد ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻗﺮار ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺮﻓﺖ‪.‬‬
‫اﮔﺮ ﻳﻜﻲ از ﻗﻄﻌﺎت آزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻤﺶ ﺑﺎ ﻣﻘﺮرات ﻣﺬﻛﻮر ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ ﻧﻜﻨﺪ و ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪه ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻋﺪم ﻧﻔﻮذ ﺟﻮش رﺑﻄﻲ‬
‫ﺑﻪ ﺟﻮش ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ در اﻳﻦ ﺻﻮرت ﻣﻲﺗﻮان ﻧﻤﻮﻧﻪ آزﻣﺎﻳﺸﻲ را ﺑﺎ ﻧﻤﻮﻧﻪ دﻳﮕﺮي ﻛﻪ در ﻣﺠﺎورت ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻗﺒﻠﻲ ﺑﻮده‬
‫اﺳﺖ ﺗﻌﻮﻳﺾ ﻧﻤﻮد ﻛﻪ در ﺻﻮرت وﺟﻮد ﻧﻘﺎﻳﺺ و ﻣﻌﺎﻳﺐ ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ ﻣﺠﺎز ﺟﻮﺷﻜﺎر ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﻓﺎﻗﺪ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﻻزم‬
‫ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -3-4-6‬ﻧﻤﻮﻧﻪﺑﺮداري از ﺟﻮشﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ‪ -‬ﺟﻮشﻫﺎي ﻧﻮاري )ﮔﻮﺷﻪاي(‪:‬‬
‫از ﻫﺮ ﻳﻚ ﺟﻮﺷﻜﺎري آزﻣﺎﻳﺸﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻤﻮﻧﻪﺑﺮداري ﺷﻮد‪ .‬اﮔﺮ ﺟﻮش ﻣﻮرد آزﻣﺎﻳﺶ دور ﺗﺎ دور ﻣﺤﻞ اﺗﺼﺎل اﻧﺠﺎم ﮔﺮﻓﺘﻪ‬
‫ﺑﺎﺷﺪ در اﻳﻦ ﺻﻮرت ﻣﺤﻞﻫﺎي ﻧﻤﻮﻧﻪﺑﺮداري ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺷﻜﻞ ‪ 7‬ﻣﺸﺨﺺ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﻫﺮﮔﺎه ﺟﻮشﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ در‬
‫ﻗﺴﻤﺖﻫﺎﻳﻲ از ﻣﺤﻴﻂ ﻟﻮﻟﻪ و اﺗﺼﺎﻻت اﻧﺠﺎم ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ ﺗﻌﺪاد ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً ﻣﺴﺎوي از ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﻫﺮ ﻗﺴﻤﺖ اﻧﺘﺨﺎب‬
‫ﺻﻮرت ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ .‬ﻗﺒﻞ از اﻧﺠﺎم ﻛﻠﻴﻪ آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺎ ﺧﻨﻚ ﺷﺪن و ﭘﺎﻳﻴﻦ آﻣﺪن درﺟﻪ ﺣﺮارت ﻗﻄﻌﻪ ﺗﺎ درﺟﻪ ﺣﺮارت‬
‫ﻣﺤﻴﻂ ﺻﺒﺮ ﻛﺮد‪.‬‬
‫‪ -3-4-7‬روش آزﻣﺎﻳﺶ و ﻣﻘﺮرات‪ -‬ﺟﻮشﻫﺎي ﻧﻮاري )ﮔﻮﺷﻪاي(‪:‬‬
‫ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﻫﺎي ﻣﺸﺮوﺣﻪ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ 2-8‬ﺗﻬﻴﻪ و ﻣﻮرد آزﻣﺎﻳﺶ ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ‪.‬‬
‫‪42‬‬
‫‪ -3-5‬ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎر ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري‪ -‬ﻓﻘﻂ ﺟﻮشﻫﺎي ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ‪:‬‬
‫ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺠﺎي ﻛﻠﻴﻪ آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﻣﺸﺮوﺣﻪ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ 3-4‬ﺑﺮاي ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎر از‬
‫ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﺪ‪.‬‬
‫‪ -3-5-1‬ﺑﺎزرﺳﻲ ﺟﻮشﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري‪:‬‬
‫از ﻫﺮ ﻳﻚ از ﺟﻮشﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﺑﻪ ﻋﻤﻞ آﻳﺪ‪ .‬ﻫﺮ ﻳﻚ از ﺟﻮشﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺸﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي‬
‫ﻗﺒﻮﻟﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه )آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﻏﻴﺮ ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ ﻗﺴﻤﺖ ‪ 6‬ﻫﻤﻴﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد( ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ ﻧﻜﻨﺪ ‪ ،‬ﺟﻮﺷﻜﺎر ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﻓﺎﻗﺪ‬
‫ﺻﻼﺣﻴﺖ ﻻزم ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﭘﻴﺪا ﻛﺮدن ﻧﻘﺎط ﻣﻌﻴﻮب ﺟﻮش اﻧﺠﺎم ﺷﻮد و ﺑﻌﺪ از‬
‫آزﻣﺎﻳﺶ ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ ﺑﺮاي ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﻳﺎ ﻋﺪم ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎر اﻧﺠﺎم ﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫‪ -3-6‬آزﻣﺎﻳﺶ ﻣﺠﺪد‪:‬‬
‫ﺑﺎ ﻧﻈﺮ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ و ﭘﻴﻤﺎﻧﻜﺎر اﮔﺮ ﻋﻠﺖ ﻋﺪم ﻗﺒﻮﻟﻲ ﺟﻮﺷﻜﺎر ﻋﻮاﻣﻠﻲ ﺧﺎرج از ﻛﻨﺘﺮل وي و ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﺎرﺟﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻲﺗﻮان‬
‫ﻓﺮﺻﺖ ﻣﺠﺪدي ﺑﻪ وي ﺑﺮاي آزﻣﺎﻳﺶ داد‪ .‬از اﻳﻦ ﺟﻮﺷﻜﺎر ﻧﺒﺎﻳﺪ آزﻣﺎﻳﺶ ﻣﺠﺪد دﻳﮕﺮي ﺑﻪ ﻋﻤﻞ آﻳﺪ ﻣﮕﺮ اﻳﻨﻜﻪ ﻣﺪرﻛﻲ‬
‫دال ﺑﺮ ﮔﺬراﻧﻴﺪن دوره آﻣﻮزش ﺟﻮﺷﻜﺎري ﭘﺲ از رد ﺷﺪن در آزﻣﺎﻳﺶ را اراﺋﻪ دﻫﺪ‪.‬‬
‫‪ -3-7‬ﻛﺎرﻧﺎﻣﻪ ﺟﻮﺷﻜﺎر ﺑﺎ ﺻﻼﺣﻴﺖ‪:‬‬
‫از ﻛﻠﻴﻪ آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﻣﺤﻮﻟﻪ ﺑﻪ ﺟﻮﺷﻜﺎر و ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺗﻔﻀﻴﻠﻲ ﺑﺪﺳﺖ آﻣﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﮔﺰارﺷﺎت ﻛﺎﻣﻞ ﺛﺒﺖ ﮔﺮدد ﻓﺮم ﮔﺰارش ﺑﺎﻳﺪ‬
‫ﻧﻈﻴﺮ ﻓﺮﻣﻲ ﻛﻪ در ﺿﻤﻴﻤﻪ ‪ B‬در اﻧﺘﻬﺎي ﺟﺰوه آﻣﺪه اﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ‪) .‬ﻓﺮم ﻣﺬﻛﻮر ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻧﻴﺎزﻫﺎي ﻫﺮ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﺗﻜﻤﻴﻞ‬
‫ﮔﺮدد ﺑﻌﻼوه ﺟﺰﺋﻴﺎت ﻣﻮردﻧﻈﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺷﺮاﻳﻂ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدي در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﺎﺷﺪ(‪ .‬در ﻫﺮ ﻛﺎرﮔﺎه ﻟﻴﺴﺘﻲ از‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎران ﻣﺎﻫﺮ واﺟﺪ ﺷﺮاﻳﻂ‪ ،‬و دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺻﻼﺣﻴﺖ اﻧﺠﺎﻣﺸﺎن را درﻳﺎﻓﺖ ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻧﮕﺎهداﺷﺘﻪ ﺷﻮد‪.‬‬
‫ﻫﺮﮔﺎه ﻧﻘﻄﻪ اﺑﻬﺎﻣﻲ در ﺻﻼﺣﻴﺖ و ﻣﻬﺎرت ﻳﻚ ﺟﻮﺷﻜﺎر ﻃﺮح ﺷﻮد ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﻪ اﻣﺘﺤﺎن ﻣﺠﺪد ﺟﻮﺷﻜﺎر ﻧﻴﺰ ﻧﻴﺎز ﭘﻴﺪا‬
‫ﺷﻮد‪.‬‬
‫‪43‬‬
‫‪ -4‬ﻃﺮح آﻣﺎدهﺳﺎزي ﻳﻚ اﺗﺼﺎل ﺟﻬﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري‪:‬‬
‫‪ -4-1‬ﻛﻠﻴﺎت‪:‬‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺧﻄﻮط ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺮ اﺳﺎس اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺳﻂ ﺟﻮﺷﻜﺎران ﻣﺎﻫﺮ واﺟﺪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﻫﺎي‬
‫ﺗﺪوﻳﻦ و ﺗﺄﻳﻴﺪ ﺷﺪه اﻧﺠﺎم ﺷﻮد‪ .‬ﺳﻄﻮح ﻣﻮرد ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎﻳﺪ ﻫﻤﻮار‪ ،‬ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ‪ ،‬ﻋﺎري از ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﭘﻮﺳﺘﻪ اﺿﺎﻓﻲ‪ ،‬اﺷﻚ‬
‫ﺟﻮش‪ ،‬زﻧﮓزدﮔﻲ‪ ،‬ﺳﺮﺑﺎره‪ ،‬روﻏﻦ‪ ،‬رﻧﮓ و ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻮاد ﻣﻀﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺗﺄﺛﻴﺮ ﺑﺪ ﺑﺮ روي ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﮕﺬارد‪.‬‬
‫ﻃﺮح ﻣﺤﻞ اﺗﺼﺎل و ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻦ دو ﺳﺮﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﻫﺎي ﺗﺄﻳﻴﺪ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -4-2‬ﻫﻤﻄﺮازي)‪:(FIT UP‬‬
‫ﻫﻤﻄﺮازي ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ و اﺗﺼﺎﻻت ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻨﺤﻮي ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻣﻴﺰان ﺑﺎﻻ و ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺑﻮدن ﺳﻄﺢ ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ ﺑﻪ ﺣﺪاﻗﻞ ﺑﺮﺳﺪ‪ .‬ﺑﺮاي‬
‫‪1‬‬
‫ﻟﻮﻟﻪﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره آﻧﻬﺎ ﻣﺴﺎوي ﻫﺴﺘﻨﺪ ‪ ،‬اﺧﺘﻼف ﺳﻄﻮح ﺑﺎﻻﻳﻲ و ﭘﺎﻳﻴﻨﻲ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻴﺶ از‬
‫‪16‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫اﺧﺘﻼف ﺑﻴﺸﺘﺮ در ﺳﻄﻮح ﺑﺎﻳﺪ در ﻛﻞ ﻣﺤﻴﻂ ﻫﺮ دو ﻟﻮﻟﻪ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﮔﺮدد‪ .‬از ﭼﻜﺶ ﻛﺎري ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻫﻤﻄﺮازي آﻧﻬﺎ‬
‫ﺗﺎ ﺣﺪ اﻣﻜﺎن اﺟﺘﻨﺎب ﮔﺮدد‪.‬‬
‫‪ -4-3‬اﺳﺘﻔﺎده از ﮔﻴﺮهﻫﺎي ﻫﻤﻄﺮازي‪ -‬ﺟﻮﺷﻬﺎي ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ‪:‬‬
‫اﺳﺘﻔﺎده از اﻳﻦ ﮔﻴﺮهﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺗﺄﻳﻴﺪ ﺷﺪه ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد‪ ،‬در ﻣﻮاردي ﻛﻪ ﺑﺮداﺷﺘﻦ ﮔﻴﺮه ﻗﺒﻞ از ﺗﻜﻤﻴﻞ‬
‫ﻻﻳﻪ رﻳﺸﻪاي ﺟﻮش ﻣﺠﺎز اﺳﺖ‪ ،‬ﻗﺴﻤﺘﻬﺎي ﺗﻜﻤﻴﻞ ﺷﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻣﺴﺎوي ﺑﻮده و در ﻣﺤﻴﻂ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﻪ ﻓﻮاﺻﻞ‬
‫ﻣﺴﺎوي ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬در ﻣﻮاردي ﻛﻪ ﮔﻴﺮهﻫﺎي داﺧﻠﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻴﺸﻮد و ﺷﺮاﻳﻂ ﻃﻮري اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺑﺮداﺷﺘﻦ‬
‫ﮔﻴﺮهﻫﺎ ﻗﺒﻞ از ﺗﻜﻤﻴﻞ ﻻﻳﻪ رﻳﺸﻪاي ﺟﻮش ﻧﻤﻲﺗﻮان از ﺣﺮﻛﺖ ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي ﻧﻤﻮد و ﻳﺎ ﻓﺸﺎر ﻣﺤﻞ اﺗﺼﺎل زﻳﺎد اﺳﺖ‬
‫در اﻳﻦ ﺻﻮرت ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮداﺷﺘﻦ ﮔﻴﺮه ﭘﺲ از ﺗﻜﻤﻴﻞ ﻻﻳﻪ رﻳﺸﻪاي ﺟﻮش ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﻣﻮاردي ﻛﻪ از ﮔﻴﺮهﻫﺎي ﺧﺎرﺟﻲ‬
‫اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲﮔﺮدد ﺑﺎﻳﺪ ﻗﺴﻤﺖﻫﺎي ﺟﻮش داده ﺷﺪه )ﭘﺎس رﻳﺸﻪاي( ﺑﻪ ﻓﻮاﺻﻞ ﻣﺴﺎوي در ﻣﺤﻴﻂ ﻟﻮﻟﻪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ‬
‫‪44‬‬
‫ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﺑﺮداﺷﺘﻦ ﮔﻴﺮه در اﻳﻦ ﻣﻮارد ﺑﺎﻳﺪ زﻣﺎﻧﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻃﻮل ﻗﺴﻤﺖﻫﺎي ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺷﺪه از ‪ %50‬ﻣﺤﻴﻂ ﻟﻮﻟﻪ ﻛﻤﺘﺮ‬
‫ﻧﺒﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -4-4‬ﭘﺦ زدن‪:‬‬
‫‪ -4-4-1‬ﭘﺦ زدن ﺑﺎ ﻓﻴﺒﺮ‪:‬‬
‫ﭘﺦ زﻧﻲ اﻧﺘﻬﺎي ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﻃﺮح اﺗﺼﺎﻟﻲ ﻛﻪ در ﻣﺸﺨﺼﺎت دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺗﺸﺮﻳﺢ ﺷﺪه اﺳﺖ ﺻﻮرت‬
‫ﻣﻲﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫‪ -4-4-2‬ﭘﺦ زدن در ﻣﺤﻞ‪:‬‬
‫اﻧﺘﻬﺎي ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﻣﺎﺷﻴﻦ اﺑﺰار ﻳﺎ ﺑﺮش اﻛﺴﻴﮋن ﭘﺦ زده ﺷﻮد‪ .‬در ﺻﻮرت ﺗﺠﻮﻳﺰ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﻲﺗﻮان از ﻣﺎﺷﻴﻦﻫﺎي‬
‫اﻛﺴﻴﮋن دﺳﺘﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﺮاي ﺑﺮش اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﻮد‪ .‬ﻣﺤﻞﻫﺎي ﭘﺦ زدن ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻛﺎﻓﻲ ﻫﻤﻮار و ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ و اﺑﻌﺎدﺷﺎن ﺑﺎ‬
‫ﻣﺸﺨﺼﺎت داده ﺷﺪه در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ داده ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -4-5‬ﺷﺮ اﻳﻂ ﺟﻮي‪:‬‬
‫ﻫﺮﮔﺎه ﺷﺮاﻳﻂ از ﻧﻈﺮ رﻃﻮﺑﺖ ﻧﺴﺒﻲ‪ ،‬وﺟﻮد ﺑﺎدﻫﺎي ﺷﻨﻲ‪ ،‬ﺑﺎدﻫﺎي ﺷﺪﻳﺪ و اﻣﺜﺎل اﻳﻨﻬﺎ ﻧﺎﻣﺴﺎﻋﺪ ﺗﺸﺨﻴﺺ داده ﺷﻮد‬
‫ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺘﻮﻗﻒ ﮔﺮدد‪ .‬در ﺻﻮرت اﻣﻜﺎن اﺳﺘﻔﺎده از ﺳﭙﺮﻫﺎي ﺿﺪ ﺑﺎد‪ ،‬ﻣﻴﺘﻮان ازآن اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد‪ ،‬در‬
‫ﻣﻮرد ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﻮدن ﻳﺎ ﻧﺎﻣﺴﺎﻋﺪ ﺑﻮدن ﺷﺮاﻳﻂ ﺟﻮي ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﮔﺎن ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺻﺎﺣﺐ ﻧﻈﺮ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫‪ -4-6‬ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﺎ زﻣﻴﻦ‪:‬‬
‫در ﺻﻮرﺗﻴﻜﻪ ﺟﻮﺷﻜﺎري روي زﻣﻴﻦ ﺻﻮرت ﻣﻲﮔﻴﺮد ‪ ،‬ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﺤﻞ ﺟﻮش زﻣﻴﻦ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻛﻤﺘﺮ از ‪ 16‬اﻳﻨﭻ )‪406‬‬
‫ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮ(ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﺻﻮرت اﻧﺠﺎم ﺟﻮﺷﻜﺎري در ﻛﺎﻧﺎل‪ ،‬ﻳﺎ ﮔﻮدال اﻳﺠﺎد ﺷﺪه ﺟﻬﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻛﺎﻓﻲ‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎر ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﻣﺤﻞ دﺳﺘﺮﺳﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -4-7‬ﭘﺎﻛﺴﺎزي ﺑﻴﻦ ﻻﻳﻪﻫﺎ‪:‬‬
‫ﻗﺴﻤﺖﻫﺎي زﻧﮓ زده و اﻛﺴﻴﺪه ﺷﺪه و ﻳﺎ ﺳﺮﺑﺎرهﻫﺎي ﺟﻮش ﺑﺎﻳﺪ از روي ﻻﻳﻪ ﺟﻮش داده ﺷﺪه و ﺷﻜﺎف ﭘﺦ ﭘﺎﻛﺴﺎزي‬
‫ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﺑﺮاي اﻳﻦ ﻛﺎر ﺑﺎﻳﺪ ﻃﺒﻖ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺑﺎﻳﺪ از ﻣﺎﺷﻴﻦﻫﺎي ﺑﺮﻗﻲ دﺳﺘﻲ ﺳﺎده اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﻮد‪.‬‬
‫‪45‬‬
‫در ﻣﻮاﻗﻌﻲ ﻛﻪ ﺟﻮﺷﻜﺎري اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ ﻳﺎ ﻧﻴﻤﻪاﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻗﺒﻞ از ﺷﺮوع ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻻﻳﻪ ﺑﻌﺪي‪ ،‬ﻛﻠﻴﻪ ﺗﺨﻠﺨﻞﻫﺎي‬
‫ﺳﻄﺤﻲ ﺧﻮﺷﻪاي ﻳﺎ ﻧﻘﺎط ﺷﺮوع ﺟﻮﺷﻜﺎري و ﻳﺎ ﻧﻘﺎط ﭘﺴﺘﻲ و ﺑﻠﻨﺪي ﺳﻨﮓ زده ﺷﻮد‪ .‬ﺑﻪ ﻋﻼوه در ﺻﻮرت ﺗﻘﺎﺿﺎي‬
‫ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ رﺳﻮﺑﺎت ﻛﺮﻳﺴﺘﺎﻟﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻗﺒﻞ از ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻻﻳﻪ ﺑﻌﺪي ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺷﻮد‪.‬‬
‫‪ -4-8‬ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺳﺎﻛﻦ )ﻣﻮﺿﻌﻲ(‪:‬‬
‫‪ -4-8-1‬دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺟﻮﺷﻜﺎري‪:‬‬
‫ﺑﺮاي ﻛﻠﻴﻪ ﺟﻮﺷﻜﺎرﻫﺎي ﺳﺎﻛﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﻗﺴﻤﺖﻫﺎي اﺗﺼﺎﻟﻲ ﻛﺎﻣﻼً ﺛﺎﺑﺖ ﺑﻮده و در اﻃﺮاف ﻣﺤﻞ ﺟﻮشﻓﻀﺎي ﻛﺎﻓﻲ ﺟﻬﺖ‬
‫ﻛﺎر ﻛﺮدن ﺟﻮﺷﻜﺎران وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -4-8-2‬ﻓﻠﺰ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه و ﻻﻳﻪﻫﺎي ﺗﻜﻤﻴﻠﻲ ﺟﻮش‪:‬‬
‫ﺗﻌﺪاد ﻻﻳﻪﻫﺎي ﺟﻮش ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻧﺪازهاي ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺟﻮش ﺗﻜﻤﻴﻞ ﺷﺪه داراي ﺳﻄﺤﻲ ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ در ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در‬
‫‪1‬‬
‫ﻫﻴﭻ ﻧﻘﻄﻪاي ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺳﻄﺢ ﮔﺮده ﺟﻮش ﭘﺎﻳﻴﻦﺗﺮ از ﺳﻄﺢ ﺧﺎرﺟﻲ ﻟﻮﻟﻪ و ﻳﺎ ﺑﻴﺸﺘﺮ از‬
‫‪16‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺑﺎﻻﺗﺮ از ﺳﻄﺢ ﺧﺎرﺟﻲ‬
‫ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﺻﻮرت ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻳﺎ ﺗﺠﻮﻳﺰ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻼﻓﺎﺻﻠﻪ ﭘﺲ از ﺗﻜﻤﻴﻞ ﻻﻳﻪ رﻳﺸﻪ اي ‪،‬ﻻﻳﻪ دوم ﻧﻴﺰ‬
‫ﺟﻮش داده ﺷﻮد ﻛﻪ ﭘﺲ از آن ﻻﻳﻪﻫﺎي ﺗﻜﻤﻴﻠﻲ ﺗﻮﺳﻂ ﺟﻮﺷﻜﺎرﻫﺎي ﺗﻜﻤﻴﻞ ﻛﻨﻨﺪه اﻧﺠﺎم ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬دو ﻻﻳﻪ ﺟﻮش‬
‫‪1‬‬
‫ﻧﺒﺎﻳﺪ از ﻳﻚ ﻧﻘﻄﻪ ﺷﺮوع ﺷﻮد‪ .‬ﻋﺮض ﮔﺮده ﻳﻚ ﺟﻮش ﺗﻜﻤﻴﻞ ﺷﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً ﺣﺪود‬
‫‪8‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﻳﺸﺘﺮ از ﭘﻬﻨﺎي ﺷﻜﺎف‬
‫اﺻﻠﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺳﻄﺢ ﺟﻮش ﺗﻜﻤﻴﻞ ﺷﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﻛﺎﻣﻼً ﺑﺮس زده و ﺗﻤﻴﺰ ﺷﻮد‪.‬‬
‫‪ -4-9‬ﺟﻮﺷﻜﺎري ﮔﺮدان‪:‬‬
‫‪ -4-9-1‬ﻫﻤﻄﺮازي‪:‬‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري ﮔﺮدان ﺑﺎ ﺗﺠﻮﻳﺰ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﺻﻮرت ﻣﻲﮔﻴﺮد ﻣﺸﺮوط ﺑﺮ اﻳﻨﻜﻪ ﻫﻤﻄﺮازي ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﻗﻄﻌﺎت ﻟﻐﺰﺷﻲ ﻳﺎ‬
‫ﺳﺎزهﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﻌﺪاد ﻛﺎﻓﻲ ﻏﻠﻄﻚ ﻧﮕﻬﺪارﻧﺪه داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ )ﺗﺎ از ﺗﺎب ﺑﺮداﺷﺘﻦ ﻟﻮﻟﻪ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي ﻛﻨﺪ( ﺻﻮرت ﭘﺬﻳﺮد‪.‬‬
‫‪46‬‬
‫‪ -4-9-2‬ﻓﻠﺰ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه و ﻻﻳﻪﻫﺎي ﺗﻜﻤﻴﻠﻲ‪:‬‬
‫ﺗﻌﺪاد ﻻﻳﻪﻫﺎي ﭘﻮﺷﺸﻲ و ﺗﻜﻤﻴﻠﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﻴﺰاﻧﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻣﻘﻄﻊ ﺟﻮش در ﻣﺤﻴﻂ ﻟﻮﻟﻪ ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﻫﻴﭻ‬
‫‪1‬‬
‫ﻧﻘﻄﻪاي ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺳﻄﺢ ﮔﺮده ﺟﻮش ﭘﺎﻳﻴﻦﺗﺮ از ﺳﻄﺢ ﺧﺎرﺟﻲ ﻟﻮﻟﻪ و ﻳﺎ‬
‫‪16‬‬
‫‪1‬‬
‫ﮔﺮده ﺟﻮش ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً ﺣﺪود‬
‫‪8‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺑﺎﻻﺗﺮ از ﺳﻄﺢ ﺧﺎرﺟﻲ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻋﺮض‬
‫اﻳﻨﭻ ﺑﺰرﮔﺘﺮ از ﭘﻬﻨﺎي ﺷﻜﺎف اﺻﻠﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﻃﻮل ﻋﻤﻞ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎﻳﺪ ﻫﻤﻮاره ﻟﻮﻟﻪ‬
‫ﺑﻪ ﺷﻜﻠﻲ ﭼﺮﺧﺎﻧﻴﺪه ﺷﻮد ﻛﻪ ﺟﻮﺷﻜﺎري در ﺑﺎﻻي آن اﻧﺠﺎم ﺷﻮد و ﭘﺲ از اﺗﻤﺎم ﺟﻮش ﺑﺎﻳﺪ ﻓﻠﺰ ﺟﻮش ﺷﺪه ﻛﺎﻣﻼً ﺑﺮس‬
‫زده و ﺗﻤﻴﺰ ﺷﻮد‪.‬‬
‫‪ -4-10‬ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺟﻮشﻫﺎ‪:‬‬
‫ﻫﺮ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ روﺷﻲ ﻛﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﺗﺠﻮﻳﺰ ﻣﻲﮔﺮدد ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺟﻮشﻫﺎي ﻣﺤﺼﻮل ﻛﺎر ﺧﻮدش را ارزﻳﺎﺑﻲ‬
‫ﻛﻨﺪ‪.‬‬
‫‪ -4-11‬ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﺮارﺗﻲ ﻗﺒﻞ و ﭘﺲ از ﺟﻮﺷﻜﺎري‪:‬‬
‫ﺑﻪ اﻗﺘﻀﺎي ﺟﻨﺲ ﻣﻮاد ﺑﻜﺎر رﻓﺘﻪ ﻳﺎ ﺷﺮاﻳﻂ ﺟﻮي‪ ،‬ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﺮارﺗﻲ ﻗﺒﻞ و ﺑﻌﺪ از ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺗﺠﻮﻳﺰ ﻣﻲﮔﺮدد‪ .‬ﻧﺤﻮه اﻳﻦ‬
‫ﻛﺎر در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺗﺸﺮﻳﺢ و ﺗﺄﻛﻴﺪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫ﺑﺨﺶ ‪ -5‬ﺑﺎزرﺳﻲ و آزﻣﺎﻳﺶ ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫‪ -5-1‬ﺣﻖ ﺑﺎزرﺳﻲ‪:‬‬
‫ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺣﻖ ﺑﺎزرﺳﻲ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﺟﻮشﻫﺎ را دارد‪ .‬اﻳﻦ ﺑﺎزرﺳﻲ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎ آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ ﻳﺎ ﺑﺎ ﺑﺮداﺷﺘﻦ‬
‫ﻧﻤﻮﻧﻪاي از ﺟﻮش و اﻧﺠﺎم آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﺻﻮرت ﭘﺬﻳﺮد‪.‬‬
‫‪ -5-2‬روشﻫﺎي ﺑﺎزرﺳﻲ‪:‬‬
‫آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﻏﻴﺮ ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺷﺎﻣﻞ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﺟﻮش ﻳﺎ ﺳﺎﻳﺮ ﺷﻴﻮهﻫﺎي ﺑﺎزرﺳﻲ ﺟﻮش ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺷﻴﻮه ﻋﻤﻞ ﻫﺮ‬
‫ﺑﺎزرﺳﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻃﻮري اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد ﻛﻪ ﻋﻼﺋﻤﻲ از ﻧﻘﺎﻳﺺ ﺟﻮش را ﻛﻪ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮ و ارزﻳﺎﺑﻲ ﺑﺎﺷﺪ آﺷﻜﺎر ﻛﻨﺪ‪ .‬ﻛﻠﻴﻪ‬
‫ﺟﻮشﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ از ﻧﻈﺮ اﺳﺘﺎﻧﺪارد آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﻏﻴﺮ ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ )ﻗﺴﻤﺖ ‪ (6‬ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻴﻜﻪ آزﻣﺎﻳﺶ ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ‬
‫ﺗﻮﺳﻂ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﻛﻞ ﻗﺴﻤﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺷﺪه ﺑﺮﻳﺪه ﺷﻮد‪ ،‬و ﭘﺲ از ﻧﻤﻮﻧﻪﺑﺮداري ﺗﺤﺖ آزﻣﺎﻳﺶ‬
‫ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪ .‬ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﻣﺰﺑﻮر ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﻣﻮازﻳﻦ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه در ﻗﺴﻤﺖ ‪) 3-4‬ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎر ﺑﻪ ﻛﻤﻚ‬
‫‪47‬‬
‫آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ( ﺗﻬﻴﻪ ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺣﻖ دارد ﻫﺮ ﻗﻄﻌﻪاي را ﻛﻪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﻣﻘﺮرات ﺗﺪوﻳﻦ ﺷﺪه ﻣﻮرد‬
‫ﻗﺒﻮل ﻗﺮار ﻧﮕﻴﺮد ‪ ،‬ﻗﺒﻮل ﻳﺎ رد ﻛﻨﺪ‪ .‬ﺟﻮﺷﻜﺎر ﻳﺎ ﺟﻮﺷﻜﺎرﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺟﻮشﻫﺎﻳﺸﺎن ﺑﺎ ﻣﻮازﻳﻦ ﺗﺪوﻳﻦ ﺷﺪه ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ ﻧﻜﻨﺪ‬
‫ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﺮاي ﻛﺎرﻫﺎي ﺑﻌﺪي ﻓﺎﻗﺪ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ‪.‬‬
‫اﻣﻜﺎن دارد اﭘﺮاﺗﻮرﻫﺎي ﺗﺠﻬﻴﺰات ﺑﺎزرﺳﻲ ﻏﻴﺮﺗﺨﺮﻳﺒﻲ در ﺻﻮرت ﺗﺠﻮﻳﺰ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﺑﻪ ارزﻳﺎﺑﻲ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﻫﺎي ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ در‬
‫ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻣﻌﺎﻳﺐ ﭘﺮداﺧﺘﻪ و ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺧﻮد را در ﺗﻔﺴﻴﺮ ﻋﻼﺋﻢ ﺻﺤﻴﺢ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه ‪ ،‬ﻧﺸﺎن دﻫﻨﺪ‪ .‬از ﺳﻮراخﻛﺎري ﻟﻮﻟﻪوار‬
‫ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻧﻤﻮﻧﻪﺑﺮداري ﻧﺒﺎﻳﺪ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد‪.‬‬
‫‪ -5-3‬ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﺑﺎزرس ﺟﻮﺷﻜﺎري‪:‬‬
‫ﺑﺎزرس ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎﻳﺪ در زﻣﻴﻨﻪي ﺑﺎزرﺳﻲ آﻣﻮزش دﻳﺪه و ﺑﺎ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺑﺎﺷﺪ و ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت وي ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ‬
‫ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻣﺪارك ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺑﻪ آﻣﻮزش و ﺗﺠﺮﺑﻪ وي ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ اراﺋﻪ ﮔﺮدﻳﺪه ﻛﻪ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮارد زﻳﺮ ﺑﻮده‬
‫وﻟﻲ ﻣﺤﺪود ﺑﻪ آن ﻧﻤﻲﺷﻮد‪.‬‬
‫‪ -1‬ﺗﺤﺼﻴﻼت و ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻛﺎري‪.‬‬
‫‪ -2‬دورهﻫﺎي آﻣﻮزﺷﻲ‪.‬‬
‫‪ -3‬ﻧﺘﺎﻳﺞ اﻣﺘﺤﺎﻧﺎت ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺻﻼﺣﻴﺖ‪.‬‬
‫ﺑﺨﺶ ‪ -6‬اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻗﺒﻮﻟﻲ ﺟﻮشﻫﺎ‪ -‬آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﻏﻴﺮﺗﺨﺮﻳﺒﻲ‬
‫‪ -6-1‬ﻣﻘﺪﻣﻪ‬
‫اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ در ارزﻳﺎﺑﻲ ﺟﻮشﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﻌﺎﻳﺐ آﻧﻬﺎ از ﻃﺮﻳﻖ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري‪ ،‬ﺑﺎزرﺳﻲ ﭼﺸﻤﻲ ﻳﺎ دﻳﮕﺮ‬
‫آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﻏﻴﺮﺗﺨﺮﻳﺒﻲ ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲﮔﺮدﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻜﺎر رود‪ .‬اﺳﺘﻔﺎده از اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎ در ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺮﻏﻮﺑﻴﺖ ﺟﻮشﻫﺎ ﻛﻪ در‬
‫اﺻﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﻮﻧﺪ ﻣﻤﻨﻮع اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪ -6-2‬ﺣﻖ رد ﻛﺮدن ﺟﻮش‪:‬‬
‫ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻨﻜﻪ ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﻏﻴﺮ ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ ﺑﺼﻮرت دو ﺑﻌﺪي اﺳﺖ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺟﻮشﻫﺎﻳﻲ را ﻛﻪ‬
‫ﻇﺎﻫﺮاً از ﻧﻈﺮ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻗﺒﻮﻟﻲ ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ ،‬وﻟﻲ اﻧﻘﻄﺎع ﻋﻤﻴﻖ و ﻋﻴﺐ در ﺟﻮش ﺑﻪ اﺳﺘﺤﻜﺎم ﺟﻮش آﺳﻴﺐ ﺟﺪي وارد‬
‫ﻛﺮده ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬رد ﻛﻨﺪ‪.‬‬
‫‪48‬‬
‫‪ -6-3‬ﻧﻔﻮد ﻧﺎﻛﺎﻓﻲ و ذوب ﻧﺎﻗﺺ‪:‬‬
‫اﺳﺎﺳﺎً ﻣﻨﻈﻮر از ﻧﻔﻮذ ﻧﺎﻛﺎﻓﻲ‪ ،‬ﻋﺪم ﭘﺮ ﺷﺪن ﻛﺎﻣﻞ رﻳﺸﻪ ﺟﻮشﻫﺎي ﻓﻠﺰ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻨﻈﻮر از ذوب‬
‫ﻧﺎﻗﺺ‪ ،‬ﻋﺪم اﺗﺼﺎل ﻛﺎﻓﻲ ﺑﻴﻦ ﻻﻳﻪﻫﺎي ﺟﻮش ﻳﺎ ﺑﻴﻦ ﻓﻠﺰ ﺟﻮش و ﻓﻠﺰ ﻣﺒﻨﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﻣﻮرد ﻣﺬﻛﻮر‪ ،‬دو ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻣﺠﺰا ﺑﻮده‬
‫ﻛﻪ ﺑﻄﻮر ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ﺑﻪ اﺷﻜﺎل ﻣﺨﺘﻠﻒ اﻳﺠﺎد ﻣﻲﮔﺮدد‪ .‬ﺣﺪود ﻗﺒﻮﻟﻲ اﻳﻨﮕﻮﻧﻪ ﻧﻘﺎﻳﺺ دو ﺟﻮش در ﻗﺴﻤﺖﻫﺎي زﻳﺮ ﺗﺸﺮﻳﺢ‬
‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -6-3-1‬ﻧﻔﻮذ ﻧﺎﻛﺎﻓﻲ در رﻳﺸﻪ ﺟﻮش‪:‬‬
‫ﭘﺮ ﻧﺸﺪن ﻛﺎﻣﻞ رﻳﺸﻪ ﺟﻮش در ﺷﺮاﻳﻄﻲ ﻛﻪ ﺳﻄﻮح ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ در دو ﻃﺮف ﺧﻂ ﺟﻮش ﻫﻤﻄﺮاز ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﻧﻔﻮذ ﻧﺎﻛﺎﻓﻲ در‬
‫رﻳﺸﻪ ﺟﻮش ﻧﺎﻣﻴﺪه ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻧﻤﺎي ﺷﻤﺎﺗﻴﻚ اﻳﻦ وﺿﻌﻴﺖ در ﺷﻜﻞ ‪ 10‬ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ ﻋﻤﻖ اﻳﻦ ﻋﻴﺐ ﻧﺒﺎﻳﺪ از ‪1‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺗﺠﺎوز ﻛﻨﺪ‪ .‬در ﺿﻤﻦ ﻣﺠﻤﻮع ﻃﻮلﻫﺎﻳﻲ از ﺟﻮش ﻛﻪ داراي ﭼﻨﻴﻦ ﻧﻘﺼﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻧﺒﺎﻳﺪ از ‪ 12‬اﻳﻨﭻ ﺗﺠﺎوز ﻛﻨﺪ‪.‬‬
‫ﻫﺮﮔﺎه ﻃﻮل ﺟﻮش از ‪ 12‬اﻳﻨﺞ ﻛﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ در اﻳﻦ ﺻﻮرت ﻣﺠﻤﻮع ﻃﻮل ﺟﻮشﻫﺎي ﻧﺎﻗﺺ )ﺑﺎ ﻧﻔﻮذ ﻧﺎﻛﺎﻓﻲ( ﻧﺒﺎﻳﺪ از ‪8‬‬
‫درﺻﺪ ﻛﻞ ﺟﻮش ﺗﺠﺎوز ﻛﻨﺪ‪.‬‬
‫‪ -6-3-2‬ﻧﻔﻮذ ﻧﺎﻛﺎﻓﻲ در اﺛﺮ ﺑﺎﻻ و ﭘﺎﻳﻴﻨﻲ ﺟﻮش‪:‬‬
‫ﻣﻨﻈﻮر از ﺑﺎﻻ ﭘﺎﻳﻴﻨﻲ وﺿﻌﻴﺘﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ در آن ﺳﻄﻮح ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ و ﻳﺎ ﻣﺘﻌﻠﻘﺎت و اﺗﺼﺎﻻت آن ﺑﻪ درﺳﺘﻲ ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻫﻢ ﻗﺮار‬
‫ﻧﮕﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﺷﻜﻞ ‪ 10‬ﺑﻄﻮر ﺷﻤﺎﺗﻴﻚ ﭼﻨﻴﻦ ﺣﺎﻟﺘﻲ را ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻓﻠﺰ ﺟﻮش ﻛﺎﻣﻼً ﺑﻪ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺟﺪاره‬
‫ﻟﻮﻟﻪ و ﻳﺎ اﺗﺼﺎﻻت ﭼﺴﺒﻴﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﻧﻤﻲﺗﻮان از ﻧﻈﺮ ﺑﺎﻻ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺑﻮدن ﺟﻮش ﻣﻮرد اﻳﺮاد ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪ .‬ﻫﺮﮔﺎه ﻟﺒﻪ ﭘﺎﻳﻴﻨﻲ ﻳﻜﻲ‬
‫از ﺟﺪارهﻫﺎي ﻣﺤﻞ اﺗﺼﺎل ﻛﺎﻣﻼً ﭘﻮﺷﻴﺪه ﻧﺸﺪه ﻳﺎ ﺑﻪ ﺟﻮش ﻧﭽﺴﺒﻴﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪) .‬در ﺻﻮرﺗﻴﻜﻪ از ‪ 2‬اﻳﻨﭻ در ﻫﺮ ﻣﻮرد و‬
‫ﻛﻤﺘﺮ از ‪ 3‬اﻳﻨﭻ ﻃﻮل در ‪ 12‬اﻳﻨﭻ ﻃﻮل ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎﺷﺪ( ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫‪ -6-3-3‬ﻓﺮورﻓﺘﮕﻲ داﺧﻠﻲ‪:‬‬
‫ﻓﺮورﻓﺘﮕﻲ داﺧﻠﻲ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ 1-2-3-3‬ﺗﻌﺮﻳﻒ و در ﺷﻜﻞ ‪ 14‬ﺑﻪ ﻃﻮر ﺷﻤﺎﺗﻴﻚ ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻓﺮورﻓﺘﮕﻲ‬
‫داﺧﻠﻲ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺟﻮشﻫﺎﻳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻓﻠﺰ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه ﺑﻄﻮر ﻣﺪاوم ﻻﻳﻪﻫﺎي ﺟﻮش را ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲدﻫﺪ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺳﻮﺧﺘﮕﻲ‬
‫درون ﻟﻮﻟﻪاي )ﭘﺮ ﻛﺮدن ﻏﻴﺮ ﻣﺪاوم ﻻﻳﻪﻫﺎي ﺟﻮش( ﺗﻤﺎﻳﺰ دارد‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻴﻜﻪ داﻧﺴﻴﺘﻪ ﺗﺼﻮﻳﺮ ﺑﺪﺳﺖ آﻣﺪه از آزﻣﺎﻳﺶ‬
‫ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻓﺮورﻓﺘﮕﻲ داﺧﻠﻲ از داﻧﺴﻴﺘﻪ ﻓﻠﺰ ﻣﺒﻨﺎ ﺗﺠﺎوز ﻧﻜﻨﺪ از ﻧﻈﺮ اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺎ‬
‫‪49‬‬
‫اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ اﺑﻌﺎد ﭼﻨﻴﻦ ﻋﻴﺒﻲ ﻧﺒﺎﻳﺪ از ﻣﻴﺰان ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه در ‪ 6-4-1‬و ‪ 6-4-2‬ﺑﺮاي ﺳﻮﺧﺘﮕﻲ درون ﻟﻮﻟﻪاي ﺗﺠﺎوز‬
‫ﻛﻨﺪ‪.‬‬
‫‪ -6-3-4‬ذوب ﻧﺎﻗﺺ‪:‬‬
‫ﻧﻮاﺣﻲ ذوب ﻧﺎﻗﺺ ﺑﻴﻦ ﻓﻠﺰ ﺟﻮش و ﻓﻠﺰ ﻣﺒﻨﺎ در ﺑﺎﻻ و ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺟﻮش ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻃﻮﻟﻲ ﺑﻴﺶ از ﻳﻚ اﻳﻨﭻ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ‪.‬‬
‫)ﺷﻜﻞ ‪ .(12‬ﻣﺠﻤﻮع ﻃﻮل ﭼﻨﻴﻦ ﻧﻘﺼﻲ ﻧﺒﺎﻳﺪ در ﻫﺮ ‪ 12‬اﻳﻨﭻ ﻃﻮل ﺟﻮش ﺑﻴﺶ از ﻳﻚ اﻳﻨﭻ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻫﺮﮔﺎه ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻃﻮل‬
‫ﺟﻮش از ‪ 12‬اﻳﻨﭻ ﻛﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ در اﻳﻦ ﺻﻮرت ﻣﺠﻤﻮع ﻃﻮل ﻧﻮاﺣﻲ ﻣﻌﻴﻮب ﻧﺒﺎﻳﺪ از ‪ %8‬ﻛﻞ ﻃﻮل ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺷﻮد‪.‬‬
‫‪ -6-3-5‬ذوب ﻧﺎﻗﺺ در اﺛﺮ ﺳﺮد ﺑﻮدن ﻻﻳﻪﻫﺎ‪:‬‬
‫ذوب ﻧﺎﻗﺺ در اﺛﺮ ﺳﺮد ﺑﻮدن ﻻﻳﻪﻫﺎ ﺑﻪ ﺟﺪاﻳﻲ ﻣﻮﺿﻌﻲ ﺑﻴﻦ ﻻﻳﻪﻫﺎي ﺟﻮش ﻳﺎ ﺑﻴﻦ ﻻﻳﻪ ﺟﻮش و ﻣﺒﻨﺎ اﻃﻼق ﻣﻲﮔﺮدد‪.‬‬
‫ﺑﺮاي ﺑﺮرﺳﻲ و اﺳﺘﻔﺎده در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ذوب ﻧﺎﻗﺺ در اﺛﺮ ﺳﺮد ﺑﻮدن ﻻﻳﻪﻫﺎ ﺑﻪ ﺟﺪاﺋﻲﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ زﻳﺮ ﺳﻄﻮح ﺧﺎرﺟﻲ‬
‫ﺟﻮش اﻳﺠﺎد ﻣﻲﮔﺮدد‪ ،‬ﻧﻴﺰ اﻃﻼق ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻟﺬا از ذوب ﻧﺎﻗﺺ ﻣﺸﺮوﺣﻪ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ 6-2-4‬ﻣﺘﻤﺎﻳﺰ ﻣﻲﮔﺮدد‪ .‬اﻳﻦ ﻋﻴﺐ‬
‫در ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﻄﻮر ﺷﻤﺎﺗﻴﻚ در ﺷﻜﻞ ‪ 13‬ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺣﺪ ﻣﺠﺎز ﻃﻮل اﻳﻦ ﻋﻴﺐ ‪ 2‬اﻳﻨﭻ ﺑﻮده و ﻧﺒﺎﻳﺪ در ﻫﺮ ‪ 12‬اﻳﻨﭻ ﻃﻮل ﺟﻮش ﻣﺠﻤﻮع ﻃﻮلﻫﺎي ﻣﻌﻴﻮب ﺑﻴﺶ از ‪ 2‬اﻳﻨﭻ‬
‫ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -6-4‬ﺳﻮﺧﺘﮕﻲ درون ﻟﻮﻟﻪاي‪:‬‬
‫ﻣﻨﻈﻮر از ﺳﻮﺧﺘﮕﻲ درون ﻟﻮﻟﻪ اي ﻧﻮاﺣﻲ ﻣﻌﻴﻮﺑﻲ از ﻻﻳﻪ رﻳﺸﻪاي ﺟﻮش اﺳﺖ ﻛﻪ ﻧﻔﻮذ ﺑﻴﺶ از ﺣﺪ ﺑﺎﻋﺚ ﻓﺮو رﻓﺘﻦ‬
‫ﺣﻮﺿﭽﻪ ﻣﺬاب ﺑﻪ داﺧﻞ ﻟﻮﻟﻪ ﺷﺪه و ﺟﻮش ﻻﻳﻪ رﻳﺸﻪاي از ﺳﻄﺢ داﺧﻠﻲ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﻴﺮون ﻣﻲزﻧﺪ‪.‬‬
‫‪3‬‬
‫‪ -6-4-1‬ﻟﻮﻟﻪﻫﺎﻳﻲ ﺑﺎ ﻗﻄﺮ ﺧﺮﺟﻲ ﺑﺰرﮔﺘﺮ و ﻣﺴﺎوي‬
‫‪8‬‬
‫‪ 2‬اﻳﻨﭻ )‪ 60/3‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ(‪:‬‬
‫‪1‬‬
‫ﻫﺮ ﺳﻮﺧﺘﮕﻲ درون ﻟﻮﻟﻪاي ﺗﺮﻣﻴﻢ ﻧﺸﺪه ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره ﻟﻮﻟﻪ ﻳﺎ‬
‫‪4‬‬
‫‪1‬‬
‫ﺳﻮﺧﺘﮕﻲ درون ﻟﻮﻟﻪاي ﻧﺒﺎﻳﺪ در ‪ 12‬اﻳﻨﭻ ﻃﻮل ﺟﻮش از‬
‫‪2‬‬
‫‪50‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻣﺠﻤﻮع ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ اﺑﻌﺎد‬
‫اﻳﻨﭻ ﺗﺠﺎوز ﻛﻨﺪ‪ .‬ﺗﺼﺎوﻳﺮ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري از ﺟﻮشﻫﺎ ﻣﻴﺰان‬
‫ﺗﺮﻣﻴﻢ آﻧﺮا ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬ﻫﺮ ﻧﻮع ﺳﻮﺧﺘﮕﻲ درون ﻟﻮﻟﻪاي وﻗﺘﻲ ﺗﺮﻣﻴﻢ ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺗﻠﻘﻲ ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ داﻧﺴﻴﺘﻪ ﺗﺼﻮﻳﺮ ﺑﺪﺳﺖ‬
‫آﻣﺪه ﺟﻮش از ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﺑﻴﺶ از داﻧﺴﻴﺘﻪ ﻓﻠﺰ ﻣﺒﻨﺎ در ﻣﺤﻞ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻧﺒﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪3‬‬
‫‪ -6-4-2‬ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺑﺎ ﻗﻄﺮ ﺧﺎرﺟﻲ ﻛﻮﭼﻜﺘﺮ از‬
‫‪8‬‬
‫‪ 2‬اﻳﻨﭻ )‪ 60/3‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ(‪:‬‬
‫دراﻳﻦ ﻗﻄﺮ از ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺑﻴﺶ از ﻳﻚ ﻣﻮرد ﺳﻮﺧﺘﮕﻲ درون ﻟﻮﻟﻪاي ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل ﻧﺒﻮده و ﺳﻮﺧﺘﮕﻲ درون ﻟﻮﻟﻪاي ﺑﻪ وﺟﻮد‬
‫‪1‬‬
‫آﻣﺪه ﻧﺒﺎﻳﺪ از ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره ﻟﻮﻟﻪ و ﻳﺎ‬
‫‪4‬‬
‫ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺗﺼﺎوﻳﺮ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري از ﺟﻮشﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﻛﺎﻣﻞ ﺑﻮدن ﺗﺮﻣﻴﻢ را در‬
‫ﻧﻮاﺣﻲ ﻣﻌﻴﻮب دﻗﻴﻘﺎً ﻧﺸﺎن دﻫﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻧﻮاﺣﻲ وﻗﺘﻲ ﺗﺮﻣﻴﻢ ﻳﺎﻓﺘﻪ ﻣﺤﺴﻮب ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ داﻧﺴﻴﺘﻪ ﺗﺼﻮﻳﺮ ﺑﺪﺳﺖ آﻣﺪه‬
‫ﺟﻮش از ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﺑﻴﺶ از داﻧﺴﻴﺘﻪ ﻓﻠﺰ ﻣﺒﻨﺎ در ﻣﺤﻞ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻧﺒﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -6-5‬ﺳﺮﺑﺎرهﻫﺎي داﺧﻞ ﺟﻮش ﻣﺎﻧﺪه‪:‬‬
‫ﻣﻨﻈﻮر از ﺳﺮﺑﺎرهﻫﺎي داﺧﻞ ﺟﻮش ﻣﺎﻧﺪه‪ ،‬ﻣﻮاد ﻏﻴﺮﻓﻠﺰي اﺳﺖ ﻛﻪ داﺧﻞ ﻓﻠﺰﺟﻮش و ﻓﻠﺰﻟﻮﻟﻪ ﻣﺤﺒﻮس ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺳﺮﺑﺎرهﻫﺎي داﺧﻞ ﺟﻮش ﻣﺎﻧﺪهاي ﻛﻪ دراز ﺷﺪهاﻧﺪ )ﺧﻄﻮط ﺳﺮﺑﺎرهاي ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ ﻳﺎ ﻣﻨﻘﻄﻊ‪ ،‬دراز راهآﻫﻨﻲ( ﻣﻌﻤﻮﻻً در‬
‫ﻣﻨﺎﻃﻖ ذوب ﻳﺎﻓﺖ ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﺳﺮﺑﺎرهﻫﺎي داﺧﻞ ﺟﻮش ﻣﺎﻧﺪه ﻣﺠﺰاﻳﻲ ﻛﻪ دراز ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﻧﺎﺧﺎﻟﺺﻫﺎﻳﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ ﺷﻜﻞ‬
‫ﻣﻨﻈﻤﻲ ﻧﺪاﺷﺘﻪ و ﺗﻮزﻳﻊ آن در ﺟﻮش ﻧﻴﺰ ﻧﺎﻣﻨﻈﻢ اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪51‬‬
‫ﺷﻜﻞ )‪ -(10‬ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺎﻻ‪ -‬ﭘﺎﻳﻴﻦ‬
‫ﺷﻜﻞ )‪ -(11‬ﻧﻔﻮذ ﻧﺎﻛﺎﻓﻲ در ﺷﻜﺎف ﺟﻮش‬
‫ﺷﻜﻞ )‪ -(12‬ذوب ﻧﺎﻗﺺ در ﻗﺴﻤﺖ رﻳﺸﻪ و ﮔﺮده ﺟﻮش‬
‫ﺷﻜﻞ )‪ -(13‬ذوب ﻧﺎﻗﺺ در اﺛﺮ ﺳﺮد روي ﻫﻢ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻦ‬
‫ﺷﻜﻞ )‪ -(14‬ﻧﻔﻮذ ﻧﺎﻛﺎﻓﻲ در اﺛﺮ ﻓﺮورﻓﺘﮕﻲ داﺧﻠﻲ‬
‫‪52‬‬
‫ﺷﻜﻞ )‪ -(15‬ﻧﻔﻮذ ﻧﺎﻛﺎﻓﻲ در رﻳﺸﻪ ﺟﻮش‬
‫‪ -6-5-1‬ﺳﺮﺑﺎرهﻫﺎي داﺧﻞ ﺟﻮش ﻣﺎﻧﺪه دراز )راهآﻫﻨﻲ(‪:‬‬
‫‪3‬‬
‫‪ -6-5-1-1‬ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺑﺎ ﻗﻄﺮ ﺧﺎرﺟﻲ ﺑﺰرﮔﺘﺮ و ﻣﺴﺎوي‬
‫‪8‬‬
‫‪ 2‬اﻳﻨﭻ )‪ 60/3‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ(‪:‬‬
‫‪1‬‬
‫ﻫﺮ ﺳﺮﺑﺎره داﺧﻞ ﺟﻮش ﻣﺎﻧﺪه دراز ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻃﻮﻟﻲ ﺑﻴﺶ از ‪ 2‬اﻳﻨﭻ و ﻋﺮض ﺑﻴﺶ از‬
‫‪16‬‬
‫اﻳﻨﭻ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻣﺠﻤﻮع ﻃﻮل‬
‫اﻳﻦ ﻣﻮارد در ﻫﺮ ‪ 12‬اﻳﻨﭻ ﻧﺒﺎﻳﺪ از ‪ 2‬اﻳﻨﭻ ﺗﺠﺎوز ﻛﻨﺪ‪ .‬ﺧﻄﻮط ﺳﺮﺑﺎرهﻫﺎي دراز ﻣﻮازي در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻓﺎﺻﻠﻪ آﻧﻬﺎ از‬
‫‪1‬‬
‫ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﺑﻴﺶ از‬
‫‪32‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺑﺎﺷﺪ ﻫﺮ ﻛﺪام ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺴﺘﻘﻼً ﻣﻮرد ارزﻳﺎﺑﻲ ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ‪.‬‬
‫‪3‬‬
‫‪ -6-5-1-2‬ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺑﺎ ﻗﻄﺮ ﺧﺎرﺟﻲ ﻛﻮﭼﻜﺘﺮ از‬
‫‪8‬‬
‫‪ 2‬اﻳﻨﭻ )‪ 60/3‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ(‪:‬‬
‫‪1‬‬
‫ﻫﺮ ﺳﺮ ﺑﺎره داﺧﻞ ﺟﻮش ﻣﺎﻧﺪه دراز ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻃﻮﻟﻲ ﺑﻴﺶ از ﺳﻪ ﺑﺮاﺑﺮ ﺿﺨﺎﻣﺖ اﺳﻤﻲ ﺟﺪاره و ﻋﺮﺿﻲ ﺑﻴﺶ از‬
‫‪16‬‬
‫‪1‬‬
‫داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺧﻄﻮط ﺳﺮﺑﺎره ﻣﻮازي ﺑﺎ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﺶ از‬
‫‪32‬‬
‫اﻳﻨﭻ از ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺴﺘﻘﻼً ﻣﻮرد ارزﻳﺎﺑﻲ ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ‪.‬‬
‫‪ -6-5-2‬ﺳﺮﺑﺎرهﻫﺎي داﺧﻞ ﺟﻮش ﻣﺎﻧﺪه ﻣﺠﺰا‪:‬‬
‫‪3‬‬
‫‪ -6-5-2-1‬ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺑﺎ ﻗﻄﺮ ﺧﺎرﺟﻲ ﺑﺰرﮔﺘﺮ و ﻣﺴﺎوي‬
‫‪8‬‬
‫‪53‬‬
‫‪ 2‬اﻳﻨﭻ )‪ 60/3‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ(‪:‬‬
‫اﻳﻨﭻ‬
‫‪1‬‬
‫ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﭘﻬﻨﺎي ﻫﺮ ﺳﺮ ﺑﺎره داﺧﻞ ﺟﻮش ﻣﺎﻧﺪه ﻣﺠﺰا‬
‫‪8‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺑﻮده و ﻣﺠﻤﻮع ﻃﻮل ﭼﻨﻴﻦ ﻧﻘﺼﻲ در ﻫﺮ ‪ 12‬اﻳﻨﭻ ﻃﻮل‬
‫‪1‬‬
‫‪1‬‬
‫ﺟﻮش ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻴﺶ از اﻳﻨﭻ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﺿﻤﻦ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻴﺶ از ‪ 4‬ﻣﻮرد از ﭼﻨﻴﻦ ﻧﻘﺼﻲ ﺑﺎ ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﻋﺮض‬
‫‪8‬‬
‫‪2‬‬
‫اﻳﻨﭻ در اﻳﻦ‬
‫ﻃﻮل از ﺟﻮش وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪3‬‬
‫‪ -6-5-2-2‬ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺑﺎ ﻗﻄﺮ ﺧﺎرﺟﻲ ﻛﻤﺘﺮ از‬
‫‪8‬‬
‫‪ 2‬اﻳﻨﭻ )‪ 60/3‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ(‪:‬‬
‫ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﭘﻬﻨﺎي ﻫﺮ ﺳﺮ ﺑﺎره داﺧﻞ ﺟﻮش ﻣﺎﻧﺪه ﻣﺠﺰا ﻧﺒﺎﻳﺪ از ﻧﺼﻒ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره ﻟﻮﻟﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﮔﺮدد‪ .‬در ﺿﻤﻦ ﻃﻮل‬
‫ﻛﻞ ﭼﻨﻴﻦ ﻧﻘﺎﻳﺺ ﻧﺒﺎﻳﺪ از دو ﺑﺮاﺑﺮ ﺿﺨﺎﻣﺖ اﺳﻤﻲ ﺟﺪاره ﻟﻮﻟﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -6-6‬ﺗﺨﻠﺨﻞ ﻳﺎ ﺣﻔﺮه ﮔﺎزي‪:‬‬
‫ﺗﺨﻠﺨﻞ ﻳﺎ ﺣﻔﺮه ﮔﺎزي ﻳﻜﻲ از ﻣﻌﺎﻳﺐ ﺟﺎري در ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻓﻠﺰات اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ اﻧﻮاع زﻳﺮ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﻲﮔﺮدد‪:‬‬
‫‪ -6-6-1‬ﺗﺨﻠﺨﻞ ﻛﺮوي‪:‬‬
‫‪1‬‬
‫ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ اﻧﺪازه ﻫﺮ ﺗﺨﻠﺨﻞ ﻛﺮوي ﻧﺒﺎﻳﺪ از‬
‫‪8‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺑﺎ ‪ %25‬ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره ﻟﻮﻟﻪ ﺗﺠﺎوز ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺗﻮزﻳﻊ ﺣﻔﺮهﻫﺎي‬
‫ﻛﺮوي ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻴﺶ از ﺗﻮزﻳﻊ ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه در ﺷﻜﻞﻫﺎي ‪ 15‬و ‪ 16‬ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -6-6-2‬ﺗﺨﻠﺨﻞ ﺧﻮﺷﻪاي‪:‬‬
‫‪1‬‬
‫ﺗﺨﻠﺨﻞ ﺧﻮﺷﻪاي ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪه در ﻻﻳﻪ ﺗﻜﻤﻴﻠﻲ ﺟﻮش ﻧﺒﺎﻳﺪ از ﺳﻄﺤﻲ ﺑﻪ ﻗﻄﺮ ﺑﻴﺶ از‬
‫‪2‬‬
‫‪1‬‬
‫ﺣﺪاﻛﺜﺮ اﻧﺪازهﻫﺎي ﻫﺮ ﺣﻔﺮه ﮔﺎزي در ﺧﻮﺷﻪ از‬
‫‪16‬‬
‫‪1‬‬
‫ﻃﻮل ﺟﻮش ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻴﺶ از‬
‫‪2‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺗﺠﺎوز ﻛﺮده و ﻧﺒﺎﻳﺪ‬
‫اﻳﻨﭻ ﺗﺠﺎوز ﻛﻨﺪ ‪ .‬ﻃﻮل ﻛﻞ ﺗﺨﻠﺨﻞﻫﺎي ﺧﻮﺷﻪاي در ﻫﺮ ‪ 12‬اﻳﻨﭻ‬
‫اﻳﻨﭻ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺗﺨﻠﺨﻞﻫﺎي ﻣﻮﺟﻮد در ﭘﺎسﻫﺎي دﻳﮕﺮ ﺟﻮﺷﻜﺎري را ﺑﺎﻳﺪ ﻃﺒﻖ ﻗﺴﻤﺖ‬
‫‪ 6-6-1‬ﻣﻮرد ارزﻳﺎﺑﻲ ﻗﺮار دارد‪.‬‬
‫‪ -6-6-3‬ﺗﺨﻠﺨﻞ ﻟﻮﻟﻪاي ﻳﺎ ﺳﻮراخ ﻛﺮﻣﻲ‪:‬‬
‫ﺗﺨﻠﺨﻞ ﻟﻮﻟﻪاي اﻧﻘﻄﺎع ﺑﻠﻨﺪي اﺳﺖ ﻛﻪ در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﺘﺼﺎﻋﺪ ﺷﺪن ﮔﺎز در ﺷﺮاﻳﻂ اﻧﺠﻤﺎد ﻓﻠﺰﺟﻮش ﭘﺪﻳﺪ ﻣﻲآﻳﺪ‪ .‬ﺣﺪاﻛﺜﺮ‬
‫‪1‬‬
‫اﺑﻌﺎد ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه در ﺗﺼﻮﻳﺮ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﻧﺒﺎﻳﺪ از‬
‫‪8‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﻳﺎ ‪ %25‬ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره ﻟﻮﻟﻪ ﺗﺠﺎوز ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﻧﺤﻮه ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻦ‬
‫‪54‬‬
‫اﻳﻦ اﻧﻘﻄﺎع ﻋﺎﻣﻞ ﻣﺆﺛﺮي در ﺗﻐﻴﻴﺮ داﻧﺴﻴﺘﻪ ﺗﺼﻮﻳﺮ ﺑﺪﺳﺖ آﻣﺪه ﺟﻮش از ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﻼوه ﺑﺮ‬
‫در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ اﻳﻦ ﺣﺪود ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻮازﻳﻦ ﻣﻄﺮوﺣﻪ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ 6-2‬ﻧﻴﺰ ﻣﻮرد ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪ .‬ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺗﻮزﻳﻊ ﻣﺠﺎز‬
‫ﺗﺨﻠﺨﻞ ﻟﻮﻟﻪاي در اﺷﻜﺎل ‪ 15‬و ‪ 16‬ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪ -6-6-4‬ﻻﻳﻪ ﺗﻮ ﺧﺎﻟﻲ ﺧﻂ ﺟﻮش‪:‬‬
‫ﻣﻨﻈﻮر از ﻻﻳﻪ ﺗﻮ ﺧﺎﻟﻲ ﺧﻂ ﺟﻮش‪ ،‬ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺧﻄﻲ ﻃﻮﻳﻠﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﭘﺎس رﻳﺸﻪاي ﺟﻮش ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲآﻳﺪ ‪.‬ﺣﺪاﻛﺜﺮ‬
‫‪1‬‬
‫ﻃﻮل اﻳﻦ اﻧﻘﻄﺎع ﻧﺒﺎﻳﺪ از‬
‫‪12‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺗﺠﺎوز ﻛﻨﺪ‪ .‬ﻃﻮل ﻛﻞ ﻻﻳﻪﻫﺎي ﻣﺰﺑﻮر در ﻫﺮ ‪ 12‬اﻳﻨﭻ ﻃﻮل ﺟﻮش ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻴﺶ از دو‬
‫‪1‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺑﺎﺷﺪ ﻫﺮ ﮔﺎه اﻧﻘﻄﺎع دﻳﮕﺮي ﺑﻴﺶ از‬
‫‪4‬‬
‫اﻳﻨﭻ در ﻣﺠﺎورت آن وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﺣﺪاﻗﻞ ‪ 2‬اﻳﻨﭻ ﻓﻠﺰﺟﻮش‬
‫ﺧﻮب و ﺑﻲﻋﻴﺐ ﺑﻴﻦ آﻧﻬﺎ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -6-7‬ﺗﺮكﻫﺎ‪:‬‬
‫ﺗﺮكﻫﺎي ﺑﺎ ﮔﻮدي ﻛﻢ ﻋﻤﻖ ﻳﺎ ﺗﺮكﻫﺎي ﺳﺘﺎرهاي در اﻃﺮاف ﻧﻘﻄﻪ ﭘﺎﻳﺎﻧﻲ ﻫﺮ ﻻﻳﻪ ﻋﻤﻮﻣﺎً ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪه و ﻋﻠﺖ اﺻﻠﻲ‬
‫‪5‬‬
‫آن اﻧﻘﺒﺎض ﻓﻠﺰ ﺟﻮش ﻫﻨﮕﺎم اﻧﺠﻤﺎد اﺳﺖ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻃﻮل اﻳﻦ ﻧﻮع ﺗﺮكﻫﺎ از‬
‫‪32‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺗﺠﺎوز ﻧﻜﻨﺪ ﺟﺰء ﻣﻌﺎﻳﺐ‬
‫زﻳﺎنﺑﺨﺶ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺗﻠﻘﻲ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺗﺮكﻫﺎي ﻛﻢﻋﻤﻖ ﻓﻮق ﻫﻴﭽﮕﻮﻧﻪ ﺗﺮﻛﻲ در ﻫﺮ اﻧﺪازه و ﻫﺮ ﺟﺎﺋﻲ از‬
‫ﺟﻮش ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫‪ -6-8‬ﻃﻮل ﻛﻞ ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﻲ )اﻧﻘﻄﺎع(‪:‬‬
‫ﺑﻪ اﺳﺘﺜﻨﺎء ﻧﺎﻫﻤﻮاري )ﭘﺴﺘﻲ و ﺑﻠﻨﺪي ﺳﻄﻮح( و ﺷﻴﺎرﻫﺎي ﻛﻨﺎره ﺟﻮش‪ ،‬ﻃﻮل ﻛﻞ ﻫﻤﻪ ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﻲﻫﺎ ﺑﻴﺶ از ‪ 2‬اﻳﻨﭻ‬
‫در ﻫﺮ ‪ 12‬اﻳﻨﭻ ﻃﻮل ﺟﻮش ﻳﺎ ﺑﻴﺶ از ‪ %8‬ﻃﻮل ﻛﻞ ﺟﻮش ﻫﺮ ﮔﺎه از ‪ 12‬اﻳﻨﭻ ﻛﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل اﺳﺖ‪ .‬ﻫﺮﮔﺎه‬
‫ﻃﻮل ﻛﻞ ﻫﻤﻪ ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﻲﻫﺎ ﺑﻴﺶ از ‪ %8‬ﺟﻮش اﺗﺼﺎل ﻛﺎﻣﻞ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫‪55‬‬
‫‪ -6-9‬ﺷﻴﺎر ﻛﻨﺎر ﺟﻮش‪:‬‬
‫ﻣﻮرد ﻓﻮق ﻋﺒﺎرت اﺳﺖ از ﺷﻴﺎر ذوب ﺷﺪهاي در ﻓﻠﺰ ﻣﺒﻨﺎ ﻛﻪ در ﻣﺠﺎورت ﭘﻨﺠﻪ ﻳﺎ رﻳﺸﻪ ﺟﻮش ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ و از ﻓﻠﺰ‬
‫ﺟﻮش ﻧﻴﺰ ﭘﺮ ﻧﺸﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻋﻤﻖ اﻳﻦ ﻋﻴﺐ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ آزﻣﺎﻳﺶ ﭼﺸﻤﻲ ﻳﺎ ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﻗﺎﺑﻞ ارزﻳﺎﺑﻲ اﺳﺖ‪ .‬در ﻣﻮاﻗﻊ اﺳﺘﻔﺎده‬
‫از آزﻣﺎﻳﺶ ﭼﺸﻤﻲ )ﺑﺼﺮي( ﻳﺎ ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﺷﻴﺎر ﻛﻨﺎر ﺟﻮش در ﻣﺠﺎورت ﻻﻳﻪﻫﺎي ﭘﻮﺷﺸﻲ ﻳﺎ رﻳﺸﻪاي ﺟﻮش ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻴﺶ‬
‫از ﻣﻘﺎدﻳﺮ زﻳﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﻃﻮل‬
‫ﻋﻤﻖ‬
‫‪1‬‬
‫ﺑﻴﺶ از‬
‫‪32‬‬
‫‪1‬‬
‫‪1‬‬
‫‪1‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﻳﺎ ‪ %6‬ﺗﺎ ‪ %12/5‬ﺿﺨﺎﻣﺖ اﺳﻤﻲ ‪ 2‬اﻳﻨﭻ در ‪ 12‬اﻳﻨﭻ ﻃﻮل ﺟﻮش ﻳﺎ ﻃﻮل ﻛﻞ‬
‫اﻳﻨﭻ ﺗﺎ‬
‫ﺑﻴﺶ از‬
‫‪6‬‬
‫‪64‬‬
‫‪32‬‬
‫ﺟﻮش‬
‫ﺟﺪاره‬
‫‪1‬‬
‫ﺑﺎ ﻫﺮ ﻃﻮﻟﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل اﺳﺖ‬
‫اﻳﻨﭻ ﻳﺎ ‪ %6‬ﺿﺨﺎﻣﺖ اﺳﻤﻲ ﺟﺪاره‬
‫‪64‬‬
‫ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل‬
‫اﻳﻨﭻ ﻳﺎ ‪ %12/5‬ﺿﺨﺎﻣﺖ اﺳﻤﻲ ﺟﺪاره‬
‫ﻫﺮﮔﺎه از ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﺑﺮاي آزﻣﺎﻳﺶ اﺳﺘﻔﺎده ﮔﺮدد ‪ ،‬ﻃﻮل ﺷﻴﺎر ﻛﻨﺎر ﺟﻮش در ﻫﺮ ‪ 12‬اﻳﻨﭻ ﻃﻮل ﻛﻞ ﺟﻮش ﻧﺒﺎﻳﺪ از‬
‫‪ 2‬اﻳﻨﭻ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺷﻮد )و ﻳﺎ ‪ %6‬ﻃﻮل ﻛﻞ ﺟﻮش( در ﺻﻮرت اﺳﺘﻔﺎده از روشﻫﺎي ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ و ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري‪ ،‬اﻧﺪازهﮔﻴﺮي‬
‫ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﺑﺎﻳﺪ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد‪.‬‬
‫‪ -6-10‬ﻧﻘﺎﻳﺺ ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ‪:‬‬
‫ﭘﻮﺳﺘﻪ ﭘﻮﺳﺘﻪ ﺷﺪن‪ ،‬ﭘﻠﻴﺴﻪﻫﺎي ﺟﻮش و ﻟﻮﻟﻪ‪ ،‬ﺧﺴﺎرات ﻧﺎﺷﻲ از ﺳﻮﺧﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻗﻮس اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ و دﻳﮕﺮ ﻣﻌﺎﻳﺐ در‬
‫ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﻃﺒﻖ ﺗﺠﻮﻳﺰ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﺗﺮﻣﻴﻢ‪ ،‬ﻳﺎ ﻣﺠﺪداً ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺷﻮد‪.‬‬
‫‪56‬‬
‫‪1‬‬
‫ﺷﻜﻞ ‪ -15‬ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺗﻮزﻳﻊ ﺣﻔﺮهﻫﺎي ﮔﺎزي ﺑﺮاي ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره‬
‫‪2‬‬
‫داده ﻧﺸﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﺑﻌﺎد اﻳﻦ ﺣﻔﺮهﻫﺎ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ 6-6‬داده ﺷﺪه اﺳﺖ(‬
‫‪57‬‬
‫ﻳﺎ ﻛﻤﺘﺮ )اﻧﺪازهﺣﻔﺮهﻫﺎ ﺑﺎ ﻣﻘﻴﺎس ﺣﻘﻴﻘﻲ ﻧﺸﺎن‬
‫‪1‬‬
‫ﺷﻜﻞ )‪ -(16‬ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺗﻮزﻳﻊ ﺣﻔﺮهﻫﺎي ﮔﺎزي ﺑﺮاي ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪار ﺑﺰرﮔﺘﺮ از )اﻧﺪازه ﺣﻔﺮهﻫﺎ ﺑﺎ ﻣﻘﻴﺎس ﺣﻘﻴﻘﻲ ﻧﺸﺎن‬
‫‪2‬‬
‫داده ﻧﺸﺪه اﺳﺖ‪ ،‬اﺑﻌﺎد اﻳﻦ ﺣﻔﺮهﻫﺎ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ -6-6‬داده ﺷﺪه اﺳﺖ(‬
‫‪58‬‬
‫ﺑﺨﺶ ‪ -7‬ﺗﺮﻣﻴﻢ ﻳﺎ ﻋﻴﺐزداﻳﻲ‬
‫‪ -7-1‬اﺟﺎزه ﺗﺮﻣﻴﻢ ﻣﻌﺎﻳﺐ‪ ،‬ﺑﺠﺰ ﺗﺮكﻫﺎ‪:‬‬
‫ﺗﺮﻣﻴﻢ ﻣﻌﺎﻳﺐ ﻣﻮﺟﻮد در ﻻﻳﻪﻫﺎي رﻳﺸﻪاي و ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه ﺑﻪ اﺳﺘﺜﻨﺎء ﺗﺮكﻫﺎ ﺑﺎ ﺗﺠﻮﻳﺰ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺻﻮرت ﻣﻲﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫ﺗﺮﻣﻴﻢ ﻻﻳﻪ ﺗﻜﻤﻴﻠﻲ روي ﺟﻮش ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺪون اﺟﺎزه ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻧﻴﺰ ﺻﻮرت ﭘﺬﻳﺮد‪ .‬ﺗﺮﻣﻴﻢ ﺗﺮكﻫﺎ ﻣﻤﻨﻮع اﺳﺖ و ﻛﻠﻴﻪ‬
‫ﺗﻌﻤﻴﺮات ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي ﻗﺒﻮﻟﻲ آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﻏﻴﺮ ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬
‫‪ -7-2‬ﺑﺮداﺷﺘﻦ ﺟﻮش و ﺗﺪارك ﺗﺮﻣﻴﻢ ﻣﻌﺎﻳﺐ‪:‬‬
‫ﻗﺒﻞ از اﻧﭽﺎم ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﺗﻌﻤﻴﺮي ﻗﺴﻤﺖ ﻣﻌﻴﻮب ﺑﺎﻳﺪ ﻛﺎﻣﻼً ﺑﺮداﺷﺘﻪ و ﻓﻠﺰ زﻳﺮ آن ﺗﻤﻴﺰ ﮔﺮدد ‪،‬ﻛﻠﻴﻪ ﺳﺮﺑﺎرهﻫﺎي ﺟﻮش و‬
‫ﭘﻮﺳﺘﻪﻫﺎي ﺟﻮش و ﭘﻮﺳﺘﻪﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺑﺮسﻫﺎي ﺳﻴﻤﻲ ﭘﺎكﺳﺎزي ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬اﻣﻜﺎن دارد ﻛﻪ ﻃﺒﻖ ﻧﻈﺮ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ‬
‫ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ روي ﻗﻄﻌﻪ ﻣﺰﺑﻮر ﻗﺒﻞ از ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﺮارﺗﻲ اﻧﺠﺎم ﭘﺬﻳﺮد‪.‬‬
‫‪ -7-3‬آزﻣﻮن ﺗﻌﻤﻴﺮات‪:‬‬
‫ﻧﻮاﺣﻲ ﻣﻮرد ﺗﺮﻣﻴﻢ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺠﺪداً ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﻳﺎ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ روشﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻗﺒﻼً ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه اﺳﺖ ‪ ،‬ﺑﺎزرﺳﻲ ﺷﻮﻧﺪ و‬
‫ﻫﻴﭽﮕﻮﻧﻪ ﺗﻌﻤﻴﺮات ﺑﻌﺪي روي اﻳﻦ ﻧﻮاﺣﻲ از ﺟﻮش ﻣﺠﺎز ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬در ﺻﻮرت ﺗﺠﻮﻳﺰ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﺳﺮﺗﺎﺳﺮ ﺟﻮش ﺗﺮﻣﻴﻤﻲ ﺑﺎ‬
‫ﻫﻤﺎن روش ﺑﺎزرﺳﻲ ﺟﻮشﻫﺎي ﻗﺒﻠﻲ ﻣﻮرد ارزﺷﻴﺎﺑﻲ ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫‪ -7-4‬اﺟﺎزه دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺗﺮﻣﻴﻢ ﺗﺮكﻫﺎ‪:‬‬
‫ﻛﻠﻴﻪ ﺗﺮكﻫﺎي اﻳﺠﺎد ﺷﺪه در ﺟﻮش ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺷﻮد ﻣﮕﺮ اﻳﻨﻜﻪ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ اﺟﺎزه ﺗﺮﻣﻴﻢ ﺑﺪﻫﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﺻﻮرت‬
‫ﺗﺮﻣﻴﻢ ﺗﺮكﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻣﻮارد ﻣﻄﺮوﺣﻪ زﻳﺮ اﻧﺠﺎم ﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫اﻟﻒ‪ -‬ﻋﻤﻖ ﺗﺮكاﻳﺠﺎد ﺷﺪه ﻛﻤﺘﺮ از ‪ %8‬ﻃﻮل ﺟﻮش ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ب‪ -‬دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺗﺮﻣﻴﻢ و ﺗﻌﻤﻴﺮ ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮارد زﻳﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎﺷﺪ‪:‬‬
‫‪ -1‬روش ﻛﺸﻒ و ﭘﻴﺪا ﻛﺮدن ﺳﻄﺢ ﺗﺮكﻫﺎ‬
‫‪ -2‬روش ﺑﺮداﺷﺘﻦ ﺗﺮكﻫﺎ‬
‫‪ -3‬ﻣﻮازﻳﻦ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﺮارﺗﻲ ﻗﺒﻞ و ﻫﻨﮕﺎم ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫‪ -4‬دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺟﻮﺷﻜﺎري و ﻧﻮع اﻟﻜﺘﺮودﻫﺎ‬
‫‪ -5‬ﺑﺎزرﺳﻲ ﻏﻴﺮ ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ‬
‫‪59‬‬
‫‪ -6‬ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﺮارﺗﻲ ﭘﺲ از ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫ج‪ -‬ﻫﺮ ﻧﻮع ﺗﺮﻣﻴﻢ ﺑﺎﻳﺪ زﻳﺮ ﻧﻈﺮ ﺗﻜﻨﻴﺴﻴﻦ ﻣﺠﺮب ﺗﻌﻤﻴﺮات ﺟﻮﺷﻜﺎري اﻧﺠﺎم ﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫د‪ -‬ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺳﻂ ﺟﻮﺷﻜﺎر ﻣﺎﻫﺮ واﺟﺪ ﺷﺮاﻳﻂ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫ه‪ -‬ﺷﻴﺎر ﺗﺮﻣﻴﻤﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﻳﻚ آزﻣﺎﻳﺶ ﻣﻐﻨﺎﻃﻴﺴﻲ ﻳﺎ آزﻣﺎﻳﺶ ﻧﻔﻮذ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫ﺑﺨﺶ ‪ -8‬دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري‬
‫‪ -8-1‬ﻣﻘﺪﻣﻪ‬
‫در اﻳﻦ ﺑﺨﺶ ﻣﻘﺮرات ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﺑﻪ ﻛﻤﻚ اﺷﻌﻪ اﻳﻜﺲ )‪ (X‬ﻳﺎ ﮔﺎﻣﺎ )‪ (Y‬ﻛﻪ ﺷﺎﻣﻞ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺻﻼﺣﻴﺖ اﻓﺮادي ﻛﻪ در اﻳﻦ‬
‫اﻣﺮ ﺷﺮﻛﺖ ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ ﻧﻴﺰ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬اراﺋﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺮاي اﻳﻦ ﻛﺎر دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻠﻲ ﻣﺸﺮوح ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه ﻛﻪ ﺗﺼﺎوﻳﺮ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري‬
‫ﺑﺪﺳﺖ آﻣﺪه از ﭼﻨﻴﻦ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﻫﺎﻳﻲ ﺑﺎﻳﺪ داﻧﺴﻴﺘﻪ ﻣﻌﻴﻦ )ﻗﺴﻤﺖ ‪ (8-9‬وﺿﻮح ﻛﺎﻓﻲ و ﺗﻤﺮﻛﺰ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬در‬
‫ارزﻳﺎﺑﻲ ﺗﺼﺎوﻳﺮ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻧﻜﺎت زﻳﺮ ﺗﻮﺟﻪ ﻛﺎﻓﻲ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد‪:‬‬
‫اﻟﻒ‪ -‬ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل ﺑﻮدن ﻓﻴﻠﻢ از ﻧﻈﺮ ﻛﻴﻔﻲ )ﻓﻴﻠﻢﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﻋﺎري از ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﻣﺎﺗﻲ ﺑﻮده و ﺑﻄﻮري ﻣﺨﺪوش ﻧﺒﺎﺷﺪ ﻛﻪ در‬
‫ﺧﻮاﻧﺪن ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺗﺄﺛﻴﺮ ﮔﺬارد(‪.‬‬
‫ب‪ -‬ﻣﻴﺰان ﺣﺴﺎﺳﻴﺖ ﻣﻘﺎﻃﻊ‬
‫ج‪ -‬ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ‬
‫ه‪ -‬ﺗﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل‬
‫ﻛﻠﻴﻪ ﻣﻘﺮرات ﺟﺎري در ﻣﻮرد ﻛﻴﻔﻴﺖﺗﺼﺎوﻳﺮ ﺑﺪﺳﺖ آﻣﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻄﻮر ﻳﻜﺴﺎن ﺑﺮاي ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﺑﺎ اﺷﻌﻪ )‪ (X‬ﻳﺎ ﮔﺎﻣﺎ )‪(Y‬‬
‫ﺑﻜﺎر ﺑﺮود‪ .‬اﺳﺘﻔﺎده از ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﺟﻬﺖ ﺑﺎزرﺳﻲ ﺟﻮﺷﻜﺎري و ﺗﻌﺪاد دﻓﻌﺎت ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﺧﺘﻴﺎر و ﺗﺠﻮﻳﺰ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ‬
‫ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻫﺪف ﻛﻠﻲ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ و ﭘﻴﻤﺎﻧﻜﺎر ﻗﺒﻞ از ﺷﺮوع ﻋﻤﻠﻴﺎت ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري روي دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﻫﺎي‬
‫ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺑﻪ ﺗﻮاﻓﻖ رﺳﻴﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﺣﻖ دارد ﻛﻪ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺗﻔﺼﻴﻠﻲ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و ﻋﻤﻠﻴﺎت‬
‫ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ اﺻﻮل اﺳﺎﺳﻲ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدي ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﭘﻴﻤﺎﻧﻜﺎر ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪60‬‬
‫‪ -8-2‬ﺟﺰﺋﻴﺎت دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري‪:‬‬
‫ﺟﺰﺋﻴﺎت و دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺗﻔﺼﻴﻠﻲ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﺑﺎﻳﺪ ﺛﺒﺖ ﮔﺮدد‪ .‬ﻳﻚ ﻧﺴﺨﻪ از ﻫﺮ ﮔﺰارش ﺑﺮاي ﺑﺎﻳﮕﺎﻧﻲ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ‬
‫ﺑﺎﻳﺪ ارﺳﺎل ﮔﺮدد‪ .‬ﮔﺰارش ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻄﻮر ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻳﺎ ﻃﺮح ﺳﺎده ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ از اﻳﻦ دو ﺗﻬﻴﻪ ﺷﻮد‪ .‬ﻛﻠﻴﻪ‬
‫دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﻫﺎ ﺑﻪ ﻫﺮ ﺣﺎل ﺑﺎﻳﺪ داراي ﻣﺸﺨﺼﺎت زﻳﺮ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪:‬‬
‫اﻟﻒ‪ -‬ﻣﻨﺒﻊ ﺗﺸﻌﺶ )ﻧﻮع ﻣﻨﺒﻊ ﺗﺸﻌﺸﻊ‪ ،‬ﻣﻨﺒﻊ ﻣﺆﺛﺮ ﺑﺎ رواﺑﻂ ﻫﻨﺪﺳﻲ ﺗﺄﺛﻴﺮ ﻣﻨﺒﻊ و ﺣﺪود وﻟﺘﺎژ دﺳﺘﮕﺎه اﺷﻌﻪ )‪((X‬‬
‫ب‪ -‬ﺻﻔﺤﺎت ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻛﻨﻨﺪه )ﻧﻮع و ﻣﺤﻞ اﺳﺘﻘﺮار اﻳﻦ ﺻﻔﺤﺎت و ﺿﺨﺎﻣﺖ آﻧﻬﺎ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ از ﺳﺮب اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد(‬
‫ج‪ -‬ﻓﻴﻠﻢ )ﺗﻌﺪاد ﻓﻴﻠﻢﻫﺎي ﻳﻚ ﻛﺎﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺮاي ﺗﻜﻨﻴﻚﻓﻴﻠﻢﻫﺎي ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺷﻴﻮه ﺑﺎزدﻳﺪ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﻮد(‬
‫د‪ -‬ﻫﻨﺪﺳﻲ ﻧﻮردﻫﻲ )ﺗﺎﺑﺶ ﻳﻚ ردﻳﻔﻪ ﺑﺮاي ﺑﺎزدﻳﺪ ﻳﻚ ردﻳﻔﻪ ‪ ،SWE/SWV‬ﺗﺎﺑﺶ دو ردﻳﻔﻪ ﺑﺮاي ﺑﺎزدﻳﺪ ﻳﻚ‬
‫ردﻳﻔﻪ ‪ .DWE/SWV‬و ﻳﺎ ﺗﺎﺑﺶ دو ردﻳﻔﻪ ﺑﺮاي ﺑﺎزدﻳﺪ دو ردﻳﻔﻪ ‪ .DWE/DEV‬ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻓﻴﻠﻢ ﺗﺎ ﻣﻨﺒﻊ‪ ،‬ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ‬
‫ﻧﺴﺒﻲ ﻓﻴﻠﻢ‪ ،‬ﺟﻮش‪ ،‬ﻣﻨﺒﻊ‪ ،‬ﻧﻔﻮذ ﺳﻨﺞ‪ ،‬و ﺛﺒﺎتﻫﺎي ﻣﻴﺎﻧﻲ ﻳﺎ ﻣﺮﺟﻊ‪ ،‬ﺗﻌﺪاد دﻓﻌﺎت ﻧﻮردﻫﻲ ﻻزم ﺑﺮاي ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﻳﻚ‬
‫ﺟﻮش ﻛﺎﻣﻞ(‪.‬‬
‫ه‪ -‬ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﻧﻮردﻫﻲ )ﺷﺪت ﺟﺮﻳﺎن ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﻴﻠﻲآﻣﭙﺮ‪ ،‬ﻳﺎ ﻛﻮري دﻗﻴﻘﻪ‪ ،‬وﻟﺘﺎژ اﺷﻌﻪ )‪ (X‬ﻳﺎ وﻟﺘﺎژ ورودي و آﻣﭙﺮاژ‬
‫آن‪ ،‬ﻣﺪت زﻣﺎن ﺗﺎﺑﺶ(‪.‬‬
‫و‪ -‬ﻇﻬﻮر )اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ ﻳﺎ دﺳﺘﻲ‪ ،‬ﻣﺪت زﻣﺎن و درﺟﻪ ﺣﺮارت ﻇﻬﻮر‪ ،‬ﻣﺪت زﻣﺎن ﻗﺮارﮔﻴﺮي در ﻣﺤﻠﻮل‪ ،‬ﺛﺒﻮت‪ ،‬ﺷﺴﺘﺸﻮ و‬
‫ﺧﺸﻚ ﻛﺮدن(‪.‬‬
‫ز‪ -‬ﻣﻮاد )ﺟﻨﺲ و ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻣﻮاد ﺑﻜﺎر رﻓﺘﻪ و ﻣﻨﺎﺳﺐ در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﻫﺎي ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ(‪.‬‬
‫ح‪ -‬ﻧﻔﻮذ ﺳﻨﺞﻫﺎ )ﻧﻮع‪ ،‬ﺟﻨﺲ‪ ،‬ﺷﻤﺎره ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ و ﻣﻨﻔﺬ ﻻزم(‬
‫‪ -8-3‬ﻫﻨﺪﺳﻪ ﻧﻮردﻫﻲ‪:‬‬
‫ﻣﻮﻗﻌﻲ ﻛﻪ ﻧﻮر‪ ،‬ﻳﻚ ﻣﻨﺒﻊ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري روي ﻳﻚ ﺟﻮش ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ ﻣﺘﻤﺮﻛﺰ ﺷﻮد ﻳﻚ ﺷﻌﺎع ﺗﺎﺑﺸﻲ ﺟﻬﺖ ﺑﺎزرﺳﻲ ﻛﺎﻣﻞ‬
‫ﺟﻮش ﻛﺎﻓﻲ اﺳﺖ‪ (SWE/SWV) .‬زﻣﺎﻧﻴﻜﻪ ﻣﻨﺒﻊ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﺧﺎرج از ﻣﺤﺪود ﻣﻌﻴﻨﻲ از ﺳﻄﺢ ﺟﻮش ﺑﺎﺷﺪ )ﻧﻪ‬
‫‪1‬‬
‫ﺑﻴﺸﺘﺮ از اﻳﻨﭻ( ﺳﻪ ﺷﻌﺎع ﺗﺎﺑﺸﻲ ﺑﺎ زاوﻳﻪ ‪ 120‬درﺟﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺎﺑﺎﻧﺪه ﺷﻮد )‪ (DWE/SWV‬زﻣﺎﻧﻴﻜﻪ‬
‫‪2‬‬
‫‪1‬‬
‫ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺳﻄﺢ ﺟﻮش ﺗﺎ ﻣﻨﺒﻊ ﺑﻴﺶ از‬
‫‪2‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﺑﺎﺷﺪ ﭼﻬﺎر ﺷﻌﺎع ﺗﺎﺑﺸﻲ ﺑﺎ زاوﻳﻪ ‪ 90°‬درﺟﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺄﻳﻴﺪ‬
‫‪61‬‬
‫ﺷﻮد )‪ (DWE/SWV‬زﻣﺎﻧﻴﻜﻪ ﻣﺤﻴﻂ ﻟﻮﻟﻪ ﺷﺎﻣﻞ‪ 3/5‬اﻳﻨﭻ ﻳﺎ ﻛﻤﺘﺮ ﻃﻮل ﺟﻮش ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎﺑﺶ‪ ،‬ﺑﺎزدﻳﺪ دو ردﻳﻔﻪ اﻧﺘﺨﺎب‬
‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ )‪.(DWE/DWV‬‬
‫زﻣﺎﻧﻴﻜﻪ روي ﻗﻄﺮﻫﺎي ﻛﻮﭼﻜﺘﺮ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري اﻧﺠﺎم ﻣﻲﭘﺬﻳﺮد در ﺿﺨﺎﻣﺖﻫﺎي ﺟﺪاره ﺿﺨﻴﻢﺗﺮ ﺟﻬﺖ ﺑﻪ ﺣﺪاﻗﻞ رﺳﺎﻧﺪن‬
‫ﭘﻴﭽﻴﺪﮔﻲ ﺗﺼﺎوﻳﺮ ﻣﻘﺎﻃﻊ از اﻧﺘﻬﺎي ﺗﺼﺎوﻳﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻮردﻫﻲ اﺿﺎﻓﻲ ﺻﻮرت ﭘﺬﻳﺮد‪ .‬ﺣﺪاﻗﻞ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻦ ﻣﻨﺒﻊ ﻳﺎ ﻛﺎﻧﻮن و ﺷﻲ‬
‫ﻣﻮرد ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري از راﺑﻄﻪ زﻳﺮ ﺑﺪﺳﺖ ﻣﻲآﻳﺪ‪:‬‬
‫‪ST‬‬
‫‪K‬‬
‫=‪D‬‬
‫ﻛﻪ در آن "‪ "S‬ﻋﺒﺎرﺗﺴﺖ از اﻧﺪازه ﻣﻨﺒﻊ ﻣﺆﺛﺮ ﻳﺎ اﻧﺪازه ﻛﺎﻧﻮﻧﻲ و "‪ "T‬ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﻮش ﺗﻘﻮﻳﺖ ﺷﺪه ﺑﺎﺿﺎﻓﻪ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻦ‬
‫ﺟﻮش و ﻓﻴﻠﻢ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﺮاي ﺑﺪﺳﺖ آوردن "‪ "T‬در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﻫﺎي ‪ SWE/SWV‬و ‪ DWE/SWV‬ﺿﺨﺎﻣﺖ‬
‫ﺟﺪاره ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎﺿﺎﻓﻪ ﺟﻮش ﺗﻘﻮﻳﺖ ﺷﺪه ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد ﻳﺎ ﺑﺮاي دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ‪ DWE/DEV‬ﻗﻄﺮ ﺧﺎرﺟﻲ‬
‫ﺟﻮش ﺑﺎﻳﺪ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد‪ .‬ﻗﻄﺮ ﺧﺎرﺟﻲ ﺟﻮش ﻋﺒﺎرﺗﺴﺖ از ﻗﻄﺮ ﺧﺎرﺟﻲ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎﺿﺎﻓﻪ ارﺗﻔﺎع ﻣﺘﻮﺳﻂ ﮔﺮده ﺟﻮش و "‪"K‬‬
‫ﺑﺮاي ‪ 2‬اﻳﻨﭻ و ﻛﻤﺘﺮ ﺑﻪ ﻣﻘﺪار ‪ 0/02‬اﻳﻨﭻ در ﻓﺮﻣﻮل ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺟﺎﻳﮕﺬاري ﺷﻮد‪ ،‬اﻣﺎ ﭘﺬﻳﺮش ﻗﻄﻌﻲ ﻫﺮ ﻣﻮرد ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻨﻮط ﺑﻪ‬
‫اﻣﻜﺎن ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺗﺼﻮﻳﺮ ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه و ﺳﻮراخ ﻣﻮردﻧﻈﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -8-4‬ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞﻫﺎ‪:‬‬
‫ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ‪ ASTM/EI42‬و ﻳﺎ ﺷﻜﻞ ‪ 17‬ﻃﺒﻖ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ‬
‫از ﻫﻤﺎن ﻓﻠﺰي ﻛﻪ از ﻧﻈﺮ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﻧﻈﻴﺮ ﻓﻠﺰ ﻣﺒﻨﺎي ﻣﻮرد ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد‪.‬‬
‫‪ -8-4-1‬اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞ‪:‬‬
‫ﻣﺎﻛﺰﻳﻤﻢ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞﻫﺎ ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎي ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره ﻟﻮﻟﻪ ﻳﺎ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﻮش و ﺷﻤﺎره ﻣﺸﺨﺼﻪ ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه در‬
‫ﺟﺪول ﺷﻤﺎره ‪ 4‬ﺑﺮاي اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪ ASTM‬و ﺟﺪول ‪ 5‬ﺑﺮاي اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪ API1104‬ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲﮔﺮدد‪ .‬ﻫﺮﮔﺎه ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞ‬
‫ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎي ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﻮش اﺳﺘﻔﺎده ﮔﺮدد ‪ ،‬ﻻﻳﻪﻫﺎي ﻓﻠﺰي ﺑﺎﻳﺪ از ﻫﻤﺎن ﺟﻨﺴﻲ ﺑﻜﺎر رود ﻛﻪ از ﻧﻈﺮ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﻣﺸﺎﺑﻪ‬
‫ﺟﻨﺲ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﻮده و ﺿﺨﺎﻣﺘﺶ ﺑﺎ ﻣﺘﻮﺳﻂ ﺑﻠﻨﺪي ﺟﻮش ﻣﺘﻌﺎدل ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در زﻣﺎن اﺳﺘﻔﺎده از ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞﻫﺎ ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎي ﺿﺨﺎﻣﺖ‬
‫ﺟﺪاره ﻟﻮﻟﻪ ﻧﻴﺎزي ﺑﻪ ﻻﻳﻪ ﻓﻠﺰي ﻧﻴﺴﺖ‪.‬‬
‫‪62‬‬
‫ﺳﻮراخﻫﺎي ﻻزم ﺟﻬﺖ ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞﻫﺎ ﺑﺮاي اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪ ASTM‬ﺑﺮ اﺳﺎس ﺿﺨﺎﻣﺖﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ در ﺟﺪول ‪ 4‬ﻧﺸﺎن داده‬
‫ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺮاي اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪ API 1104‬ﺳﻮراخ ﻻزم ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻧﺪازه )‪ (2T‬ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﺮاي اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪ API 1104‬ﻧﻴﺎزي‬
‫‪1‬‬
‫ﺑﻪ ﻛﻮﭼﻜﺘﺮ ﻛﺮدن )‪ (2T‬ﺑﻪ ﻗﻄﺮ ﻛﻤﺘﺮ از‬
‫‪16‬‬
‫اﻳﻨﭻ ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪63‬‬
‫ﺷﻜﻞ )‪ -(17‬ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞ اﺳﺘﺎﻧﺪارد‬
‫‪64‬‬
‫‪1‬‬
‫ﺑﺠﺰ در ﻣﻮاردي ﻛﻪ ﻻزم ﻧﻴﺴﺖ ﻗﻄﺮ ﻛﻮﭼﻜﺘﺮﻳﻦ ﺳﻮراخ از‬
‫‪16‬‬
‫اﻳﻨﭻ )‪ 1/59‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ( ﻛﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻛﻠﻴﻪ ﺳﻮراخﻫﺎ‬
‫ﻣﻲﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺑﻄﻮر ﻋﻤﻮد ﺑﺮ ﺳﻄﺢ ﺳﻮراخﻛﺎري و ﮔﺮد ﺷﻮﻧﺪ‪.‬‬
‫ﻛﻠﻴﻪ ﺳﻮراخﻫﺎ ﻣﻲﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻋﺎري از ﺳﻮﺧﺘﮕﻲ ﺑﻮده‪ ،‬اﻣﺎ ﻟﺒﻪﻫﺎي ﺳﻮراخ ﻧﻤﻲﺑﺎﻳﺴﺖ ﮔﺮد ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﻫﺮ ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞ ﺑﺎﻳﺪ داراي‬
‫ﺷﻤﺎره ﻣﺸﺨﺼﻪ ﺳﺮﺑﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪1‬‬
‫ﻣﻴﺰان ﺗﻠﻮراﻧﺲ ﺿﺨﺎﻣﺖ و ﻗﻄﺮ ﺳﻮراخﻫﺎي ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞ ﺑﺎﻳﺪ ‪ ± 10‬درﺻﺪ‪ .‬ﻳﺎ‬
‫‪2‬‬
‫اﺧﺘﻼف ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺑﺮاي اﻧﺪازهﻫﺎي‬
‫ﻣﺨﺘﻠﻒ )ﺿﺨﺎﻣﺖﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ( ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -8-4-2‬ﻧﺼﺐ ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞ‪:‬‬
‫در ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري از ﺟﻮش ﻛﺎﻣﻞ ﺑﺎ ﺗﺎﺑﺶ ﻳﻚ ردﻳﻔﻪ ﻣﻨﺒﻊ ﺗﺎﺑﺸﻲ در درون ﺧﻂ ﻟﻮﻟﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه ﻛﻪ ﺗﻌﺪاد ﺳﻪ ﻋﺪد‬
‫ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞ ﺑﺎ ﻓﻮاﺻﻞ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً ﻣﺴﺎوي در ﻣﺤﻴﻂ ﻟﻮﻟﻪ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫ﻣﻮﻗﻌﻲ ﻛﻪ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﺟﻮش ﺑﺎ ﺗﺎﺑﺶ دو ردﻳﻔﻪ‪ -‬ﺑﺎزدﻳﺪ دو ردﻳﻔﻪ ﺻﻮرت ﭘﺬﻳﺮد‪ .‬ﻳﻚ ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞ در ﻳﻚ ﻃﺮف ﻣﻨﺒﻊ‬
‫ﺑﻄﻮري ﻛﻪ ﻃﻮل آن ﻋﻤﻮد ﺑﺮ ﻃﻮل ﺟﻮش ﺑﺎﺷﺪ ‪ ،‬ﻧﺼﺐ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻣﻮﻗﻌﻲ ﻛﻪ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺗﺎﺑﺶ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ اﺳﺘﻔﺎده‬
‫ﻣﻲﮔﺮدد و ﻃﻮل ﻓﻴﻠﻢ ﺑﻴﺶ از ‪ 5‬اﻳﻨﭻ اﺳﺖ ‪ ،‬دو ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞ در ﺳﻤﺖ ﻓﻴﻠﻢ ﻧﺼﺐ ﻣﻲﮔﺮدد‪ .‬ﻳﻜﻲ از آﻧﻬﺎ ﺑﺎﻳﺪ در ‪ 1‬اﻳﻨﭽﻲ‬
‫اﻧﺘﻬﺎي درازي ﻓﻴﻠﻢ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد و دﻳﮕﺮي در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻣﻨﺒﻊ‪ ،‬ﺑﻄﻮر ﻗﻄﺮي ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ .‬زﻣﺎﻧﻴﻜﻪ از ﺗﺎﺑﺶ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ اﺳﺘﻔﺎده‬
‫ﻣﻲﺷﻮد و ﻃﻮل ﻓﻴﻠﻢ ﺣﺪود ‪ 5‬اﻳﻨﭻ ﻳﺎ ﻛﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻳﻚ ﻧﻔﻮذﺳﻨﺞ در ﺳﻤﺖ ﻓﻴﻠﻢ روﺑﺮوي ﻣﻨﺒﻊ ﺑﻄﻮر ﻗﻄﺮي ﻣﻲﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫‪65‬‬
‫‪ -8-5‬ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﺟﻮشﻫﺎ‪:‬‬
‫ﺗﻨﻬﺎ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎرﻫﺎي رده ‪ 2‬و ‪ 3‬ﻣﻲﺗﻮاﻧﻨﺪ آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري را اﻧﺠﺎم دﻫﻨﺪ‪ .‬آﻧﻬﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﻛﻠﻴﻪ ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﻲﻫﺎي ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل‬
‫ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺷﺪه در ﺗﺼﺎوﻳﺮ را ﺑﻪ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﮔﺰارش دﻫﻨﺪ‪ ،‬ﻣﮕﺮ اﻳﻨﻜﻪ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﻛﻠﻴﻪ ﻣﻘﺎﻃﻊ و ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﻲﻫﺎ‬
‫اﻋﻢ از ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل ﺑﻮدن ﻳﺎ ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ ﺑﻮدن را ﻻزم ﺑﺪاﻧﺪ‪ .‬ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎر ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﮔﺰارﺷﺶ ﺣﺎوي ﻣﻘﺎﻳﺴﻪاي از ﻧﺘﺎﻳﺞ‬
‫ﺣﺎﺻﻠﻪ ﺑﺎ ﺑﺨﺶ ‪ 6‬اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺗﺼﻤﻴﻢﮔﻴﺮي ﻧﻬﺎﻳﻲ را در اﻳﻦ زﻣﻴﻨﻪ اﻧﺠﺎم ﺧﻮاﻫﺪ داد‪.‬‬
‫‪ -8-6‬ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻓﻴﻠﻢﻫﺎ‪:‬‬
‫ﻛﻠﻴﻪ ﻓﻴﻠﻢﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ ﺷﻤﺎرهﻫﺎي ﺳﺮﺑﻲ ﺑﺎ ﺣﺮوف و ﻳﺎ ﻋﻼﻳﻢ دﻳﮕﺮي ﺑﻪ وﺿﻮح ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدﻧﺪ‪ ،‬ﺗﺎ ﺑﺘﻮان ﺳﺮﻳﻌﺎً و‬
‫ﺑﻪ ﻃﻮر دﻗﻴﻖ ﻣﺤﻞﻫﺎي ﺳﺎﻟﻢ ﺟﻮش و ﻣﺤﻞﻫﺎي ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﻲ را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﻮد‪ .‬اﻣﻜﺎن دارد ﻛﻪ ﺷﻴﻮه ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻓﻴﻠﻢﻫﺎ را‬
‫ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ رأﺳﺎ" ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﻫﺮﮔﺎه ﺑﺮاي ﺑﺎزرﺳﻲ ﺟﻮش ﺑﻴﺶ از ﻳﻚ ﻋﺪد ﻓﻴﻠﻢ ﺑﻜﺎر ﺑﺮده ﺷﻮد‪ ،‬ﻋﻼﺋﻢ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ‬
‫ﺑﺎﻳﺪ روي ﻓﻴﻠﻢﻫﺎ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و ﻋﻼﺋﻢ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺑﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺤﻞ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﺷﺪه ﺑﺮاي ﻫﺮ دو ﻓﻴﻠﻢ ﻣﺘﻮاﻟﻲ ﺑﺎﻳﺪ‬
‫ﻣﺸﺘﺮك ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ ﻣﺸﺨﺺ ﮔﺮدد ﻛﻪ ﻫﻴﭻ ﻗﺴﻤﺘﻲ از ﺟﻮش از ﻗﻠﻢ ﻧﻴﻔﺘﺎده ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -8-7‬ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري‪:‬‬
‫‪ -8-7-1‬دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﺗﻌﻴﻴﻦ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎران ‪:‬‬
‫ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎران ﺧﻂ ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺎﻳﺪ از ﻧﻈﺮ ‪ SNT-TC-LA‬ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
‫‪ -8-7-2‬ﻛﺎرﻧﺎﻣﻪ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎران ﺑﺎ ﺻﻼﺣﻴﺖ‪:‬‬
‫ﻛﺎرﻧﺎﻣﻪ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎران ﺑﺎ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﻧﮕﻬﺪاري ﺷﻮد اﻳﻦ ﻛﺎرﻧﺎﻣﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺷﺎﻣﻞ ﻧﺘﺎﻳﺞ آزﻣﻮن‬
‫ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺻﻼﺣﻴﺖ‪ ،‬ﺗﻀﻤﻴﻦ ﻣﺆﺳﺴﻪ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ و ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎر ﻣﺬﻛﻮر و اﻃﻼﻋﺎت در ﻣﻮرد ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت وي ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ‬
‫ﺑﺮاي ﭘﺮوژه ﻣﻌﻴﻨﻲ از ﻳﻚ ﺟﻮﺷﻜﺎر واﺟﺪ ﺷﺮاﻳﻂ دوﺑﺎره اﻣﺘﺤﺎن ﺷﻮد‪ .‬ﺑﻪ ﻫﺮ ﺣﺎل اﻣﺘﺤﺎن ﻣﺠﺪد ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺑﺮاي‬
‫ﻫﺮ ﺳﻪ ﺳﺎل ﻳﻚ ﺑﺎر ﺿﺮوري اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪ -8-8‬اﻧﺒﺎر ﻛﺮدن ﻓﻴﻠﻢ‪:‬‬
‫ﻛﻠﻴﻪ ﻓﻴﻠﻢﻫﺎي ﺧﺎم ﺑﺎﻳﺪ در ﻣﺤﻠﻲ ﺧﺸﻚ و ﺗﻤﻴﺰ ﻛﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺤﻴﻄﻲ ﺑﺎﻋﺚ ﺿﺎﻳﻌﺎت در آن ﻧﮕﺮدد ‪ ،‬ﻧﮕﻬﺪاري ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬در‬
‫ﺻﻮرت وﺟﻮد ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﺷﻚ و ﺷﺒﻬﻪاي در ﻣﻮرد وﺿﻌﻴﺖ ﻓﻴﻠﻢﻫﺎي ﺧﺎم‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﻓﻴﻠﻢﻫﺎي زﻳﺮ و روي ﻫﺮ ﺑﺴﺘﻪ ﻓﻴﻠﻢ ﺑﻪ‬
‫ﻃﻮﻟﻲ ﺑﺮاﺑﺮ ﻣﺤﻴﻂ ﺣﻠﻘﻪ اﺻﻠﻲ ﺑﺪون اﻳﻨﻜﻪ در ﻣﻌﺮض ﺗﺎﺑﺶ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد ﺑﺎ روش ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ ﻇﺎﻫﺮ ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬در ﺻﻮرت وﺟﻮد‬
‫‪66‬‬
‫ﻟﻜﻪﻫﺎي ﻣﺎت روي اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ از ﻓﻴﻠﻢﻫﺎ ﻛﻠﻴﻪ ﻓﻴﻠﻢﻫﺎي آن ﺑﺴﺘﻪ ﻳﺎ ﺣﻠﻘﻪ ﺑﺎﻳﺪ از رده ﺧﺎرج ﺷﻮد‪ .‬ﻣﮕﺮ اﻳﻨﻜﻪ آزﻣﺎﻳﺸﻲ‬
‫اﺿﺎﻓﻲ دﻳﮕﺮي ﺛﺎﺑﺖ ﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﻘﻴﻪ ﻓﻴﻠﻢﻫﺎي ﺑﺴﺘﻪ ﻳﺎ ﺣﻠﻘﻪ ﻣﺬﻛﻮر ﻋﺎري از ﻟﻜﻪﻫﺎي ﻣﺎت ﺑﺎ داﻧﺴﻴﺘﻪ ‪ H&D‬ﺑﻴﺶ از‬
‫‪ %30‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -8-9‬داﻧﺴﻴﺘﻪ ﻓﻴﻠﻢ‪:‬‬
‫ﻓﻴﻠﻢﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺣﺪي ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺑﺶ اﺷﻌﻪ ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ ﻛﻪ داﻧﺴﻴﺘﻪ ‪ H&D‬در ﻓﻠﺰ ﺟﻮش از ‪ 1/8‬ﺑﺮاي ﻓﻴﻠﻢ اﺻﻠﻲ ﭘﺎﻳﻴﻦﺗﺮ‬
‫ﻧﻴﺎﻣﺪه و ﻳﺎ ﺑﺮاي ﻓﻴﻠﻢ ﻛﺪر ﻣﺒﻨﺎ ‪ %50‬ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -8-10‬ﻇﻬﻮر ﻓﻴﻠﻢ‪:‬‬
‫در ﺻﻮرت ﺗﺠﻮﻳﺰ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ‪ ،‬ﻇﻬﻮر ﺗﺼﺎوﻳﺮ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﺑﺎﻳﺪ ﻃﻮري ﺗﻬﻴﻪ ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ ﻧﮕﻬﺪاري و اﻧﺒﺎر ﻛﺮدن ﻓﻴﻠﻢﻫﺎ ﺑﺮاي‬
‫ﺣﺪاﻗﻞ ﺳﻪ ﺳﺎل اﻣﻜﺎنﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -8-11‬ﺗﺎرﻳﻚ ﺧﺎﻧﻪ‪:‬‬
‫ﺗﺎرﻳﻚﺧﺎﻧﻪ و وﺳﺎﻳﻞ آن ﺑﺎﻳﺪ در ﺗﻤﺎﻣﻲ اوﻗﺎت ﺗﻤﻴﺰ ﻧﮕﻬﺪاري ﺷﻮﻧﺪ‪.‬‬
‫‪-8-12‬ﺣﻔﺎﻇﺖ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺗﺸﻌﺸﻊ‪:‬‬
‫ﺣﻔﺎﻇﺖ و ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻴﺰان ﺗﺸﻌﺸﻊ ﺑﻪ اﻓﺮادي ﻛﻪ ﺑﺎ اﺷﻌﻪ در ﻧﺰدﻳﻚ آن ﻛﺎر ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ ‪ ،‬از ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖﻫﺎي ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎر اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻣﻮارد ﻣﺬﻛﻮر ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﻣﻘﺮرات ﻫﻤﺨﻮاﻧﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﺑﺨﺶ ‪ -9‬ﺟﻮﺷﻜﺎري اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ‬
‫‪ -9-1‬ﻋﻤﻠﻴﺎت ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل‪:‬‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻳﻜﻲ از روشﻫﺎي زﻳﺮ ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ از آﻧﻬﺎ اﻧﺠﺎم ﭘﺬﻳﺮد‪:‬‬
‫اﻟﻒ‪ -‬ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎ ﻗﻮس اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ زﻳﺮ ﭘﻮدري‪.‬‬
‫ب‪ -‬ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻓﻠﺰي ﺑﺎ ﮔﺎز ﻣﺤﺎﻓﻆ‪.‬‬
‫ج‪ -‬ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻗﻮﺳﻲ ﮔﺎز ﺗﻨﮕﺴﺘﻦ‪.‬‬
‫د‪ -‬ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻗﻮﺳﻲ ﺑﺎ رواﻧﺴﺎز ﻣﻐﺰي ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺧﺎرﺟﻲ ﻳﺎ ﺑﺪون آن‪.‬‬
‫‪67‬‬
‫‪ -9-2‬ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‪:‬‬
‫ﻗﺒﻞ از ﺷﺮوع ﺟﻮﺷﻜﺎري‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻣﺸﺮوح ﺟﻬﺖ ﺑﺮرﺳﻲ و ﺛﺒﻮت ﺧﻮاص ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ )ﻣﻘﺎوﻣﺖ‪ ،‬ﻧﺮﻣﻲ و ﺳﺨﺘﻲ‬
‫‪ (...‬ﺗﻬﻴﻪ ﮔﺮدد‪.‬‬
‫ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺟﻮشﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ و ﻏﻴﺮﺗﺨﺮﻳﺒﻲ و ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﻣﻘﺮرات ﻣﻨﺪرج در ﻗﺴﻤﺖ ‪ 2-6‬و‬
‫ﺑﺨﺶ ‪ 6‬ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮔﺮدد‪ .‬دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﻫﺎ ﺗﺎ زﻣﺎﻧﻴﻜﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻋﻮاﻣﻞ اﺳﺎﺳﻲ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﺗﺠﻮﻳﺰ ﻧﺸﻮد‪ ،‬ﭘﺎﺑﺮﺟﺎ‬
‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪) .‬ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻗﺴﻤﺖ ‪(9-5‬‬
‫‪ -9-3‬ﺛﺒﺖ ﮔﺰارﺷﺎت‪:‬‬
‫ﺗﻤﺎﻣﻲ ﺟﺰﺋﻴﺎت دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﻫﺎي ﺗﺄﻳﻴﺪ ﺷﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﺛﺒﺖ ﮔﺮدد‪ .‬اﻳﻦ ﮔﺰارﺷﺎت ﺑﺎﻳﺪ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻛﺎﻣﻞ آزﻣﺎﻳﺸﺎت ﻛﻴﻔﻲ ﺟﻮش را‬
‫در ﺑﺮﮔﻴﺮد‪ .‬ﻓﺮمﻫﺎي ﺿﻤﻴﻤﻪ ‪ A‬و ‪ B‬ﺑﺎﻳﺪ در اﻳﻦ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﮔﺰارﺷﺎت ﺗﺎ زﻣﺎن اﺳﺘﻔﺎده از دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‪ ،‬ﻣﻌﺘﺒﺮ‬
‫اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪ -9-4‬ﻣﺸﺨﺼﺎت دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‪:‬‬
‫ﻫﺮ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺟﻮﺷﻜﺎري اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ ﺑﺎﻳﺪ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮارد زﻳﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -1‬ﭘﺮوﺳﺲ )ﻋﻤﻠﻴﺎت(‪ :‬ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮدن ﭘﺮوﺳﺲ ﺟﻮﺷﻜﺎري‪.‬‬
‫‪ -2‬ﺟﻨﺲ ﻟﻮﻟﻪ و اﺗﺼﺎﻻت‪ :‬ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮدن ﺟﻨﺲ ﻣﻮاد ﺗﺸﺮﻳﺢ ﺷﺪه در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ‪ 5LS‬و ‪ 5LX‬و‬
‫‪ API SPEC.5L‬و ﻣﻮادي ﻣﻄﺎﺑﻖ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪ ASTM‬ﻛﻪ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻧﻘﻄﻪ ﺗﺴﻠﻴﻢ ﻫﺮ ﺟﻨﺴﻲ ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪-3‬ﮔﺮوهﺑﻨﺪي ﻗﻄﺮي‪ :‬ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮدن ﻣﺤﺪوده ﻗﻄﺮﻫﺎي ﻣﺸﺮوﺣﻪ در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‪.‬‬
‫‪ -4‬ﮔﺮوهﺑﻨﺪي ﺿﺨﺎﻣﺖﻫﺎي ﺟﺪاره ﻟﻮﻟﻪ و ﺗﻌﺪاد و ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻻﻳﻪﻫﺎي ﻻزم‪ :‬ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮدن ﻣﺤﺪوده ﺿﺨﺎﻣﺖﻫﺎي ﺟﺪاره‬
‫ﻟﻮﻟﻪ ﺑﺮ اﺳﺎس ﻧﻴﺎز دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ و ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺤﺪوده ﺗﻌﺪاد ﻻﻳﻪﻫﺎي ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺑﺮاي ﺿﺨﺎﻣﺖﻫﺎي ﻣﺬﻛﻮر و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ‬
‫ﻣﺎﺷﻴﻦ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﺑﺮاي آن‪.‬‬
‫‪ -5‬ﻃﺮاﺣﻲ اﺗﺼﺎل‪ :‬ﻧﺸﺎن دادن ﻃﺮح ﺳﺎده اﺗﺼﺎل )‪ U‬ﺷﻜﻞ‪ V -‬ﺷﻜﻞ و ﻏﻴﺮه(‪ ،‬ﻣﺤﺪوده زاوﻳﻪ ﭘﺦ‪ ،‬اﻧﺪازه ﺳﻄﺢ رﻳﺸﻪ و‬
‫ﮔﺴﺘﺮش آن ﻃﺮح ﭘﺸﺖﺑﻨﺪي در ﺻﻮرت ﻟﺰوم‪.‬‬
‫‪ -6‬ﻓﻠﺰ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه‪ :‬ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮدن اﻧﺪازه و ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ‪) AWS‬اﮔﺮ در دﺳﺘﺮس ﺑﺎﺷﺪ(‪.‬‬
‫‪68‬‬
‫‪ -7‬ﺧﻮاص اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ‪ :‬ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮدن ﺟﺮﻳﺎن و ﻣﺤﻞ ﻗﻄﺐ ﻣﺜﺒﺖ ﻳﺎ ﻣﻨﻔﻲ‪ ،‬ﻧﺸﺎن دادن ﺣﺪود وﻟﺘﺎژ و ﻣﻴﺰان ﺷﺪت‬
‫ﺟﺮﻳﺎن ﺑﺮاي ﻫﺮ اﻧﺪازه ﻳﺎ ﻧﻮع اﻟﻜﺘﺮود اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه‪.‬‬
‫‪ -8‬وﺿﻌﻴﺖ‪ :‬ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺳﺎﻛﻦ )ﻣﻮﺿﻌﻲ( ﻳﺎ ﮔﺮدان‪.‬‬
‫‪ -9‬ﺟﻬﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري‪ :‬ﺑﺮاي ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺳﺎﻛﻦ‪ ،‬ﻧﺸﺎن دادن ﺟﻬﺖ ﺳﺮﺑﺎﻻ ﻳﺎ ﺳﺮﭘﺎﻳﻴﻦ‪.‬‬
‫‪ -10‬ﻣﺪت زﻣﺎن ﻻزم ﺑﺮاي ﭘﺎسﻫﺎي ﻣﺘﻮاﻟﻲ ﺟﻮﺷﻜﺎري‪ :‬ﻧﺸﺎن دادن ﻣﺎﻛﺰﻳﻤﻢ زﻣﺎن ﺑﻴﻦ ﺗﻜﻤﻴﻞﻻﻳﻪ رﻳﺸﻪاي و ﺷﺮوع‬
‫ﭘﺎس دوم‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺎﻛﺰﻳﻤﻢ زﻣﺎن ﺑﻴﻦ ﺗﻜﻤﻴﻞ ﻻﻳﻪ دوم ﺗﺎ آﻏﺎز ﭘﺎس ﺑﻌﺪي و‪. ...‬‬
‫‪ -11‬ﻧﻮع ﮔﻴﺮه ﻫﻤﻄﺮازي ﺑﻜﺎر رﻓﺘﻪ‪ :‬ﻧﺸﺎن دادن داﺧﻠﻲ ﻳﺎ ﺧﺎرﺟﻲ ﺑﻮدن ﮔﻴﺮه و ﻳﺎﻋﺪم ﻧﻴﺎز ﺑﻪ آن‪.‬‬
‫‪ -12‬ﺗﻤﻴﺰﻛﺎري‪ :‬ﺗﺸﺮﻳﺢ ﺗﻤﻴﺰﻛﺎري ﻗﺒﻞ و ﺑﻌﺪ از ﺟﻮﺷﻜﺎري‪.‬‬
‫‪ -13‬ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﺮارﺗﻲ ﻗﺒﻞ از ﺟﻮﺷﻜﺎري‪ :‬ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮدن روش‪ ،‬وﺳﻌﺖ ﻣﻮرد ﮔﺮﻣﺎﻳﺶ‪ ،‬ﻣﻴﻨﻴﻤﻢ درﺟﻪ ﺣﺮارت ﺷﺮوع‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري‪ ،‬ﻣﻴﻨﻴﻤﻢ درﺟﻪ ﺣﺮارت ﻣﺤﻴﻂ‪.‬‬
‫‪ -14‬ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﺮارﺗﻲ ﭘﺲ از ﺟﻮﺷﻜﺎري‪ :‬ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮدن روش‪ ،‬وﺳﻌﺖ ﻣﻮرد ﮔﺮﻣﺎﻳﺶ‪ ،‬ﻣﻴﻨﻴﻤﻢ و ﻣﺎﻛﺰﻳﻤﻢ درﺟﻪ‬
‫ﺣﺮارت‪ ،‬زﻣﺎن ﺗﺜﺒﻴﺖ در درﺟﻪ ﺣﺮارت ﻣﻌﻴﻦ و ﻛﻨﺘﺮل آن‪.‬‬
‫‪ -15‬ﮔﺎزﻫﺎي ﻣﺤﺎﻓﻆ و ﻣﻴﺰان ﺟﺮﻳﺎن‪ :‬ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﺮﻛﻴﺐ و ﻣﺤﺪوده دﺑﻲ ﺟﺮﻳﺎن ﮔﺎز ﻣﺤﺎﻓﻆ‪.‬‬
‫‪ -16‬رواﻧﺴﺎزﻫﺎي ﻣﺤﺎﻓﻆ‪ :‬ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮدن رده ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ‪ AWS‬در ﺻﻮرت دﺳﺘﺮﺳﻲ‪.‬‬
‫‪ -17‬ﺳﺮﻋﺖ ﭘﻴﺸﺮوي‪ :‬ﻧﺸﺎن دادن ﻣﺤﺪوده ﺳﺮﻋﺖ ﭘﻴﺸﺮوي ﺑﺮاي ﻫﺮ ﭘﺎس ﺑﺮ ﺣﺴﺐ اﻳﻨﭻ در دﻗﻴﻘﻪ‪.‬‬
‫‪ -18‬در ﺻﻮرت ﻟﺰوم ﻓﺎﻛﺘﻮرﻫﺎي دﻳﮕﺮي ﻛﻪ روي ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري در ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺸﺨﺺ و وﻳﮋه ﺗﺄﺛﻴﺮﮔﺬار ﺑﺎﺷﻨﺪ در‬
‫دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ درج ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺤﻞ و زاوﻳﻪ ﻗﻮس ﺑﺮاي ﺟﻮﺷﻜﺎري ‪ ،SAW‬ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت و ﻓﺮﻛﺎﻧﺲ‪. ...‬‬
‫‪ -9-5‬ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي اﺳﺎﺳﻲ‪:‬‬
‫ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﺸﺮوﺣﻪ زﻳﺮ ﺑﻌﻨﻮان ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي اﺳﺎﺳﻲ ﭘﺎﻳﻪ اﺻﻠﻲ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞرا ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲدﻫﻨﺪ ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮي ﻛﻪ ﻣﻄﺎﺑﻖ‬
‫ﻓﻬﺮﺳﺖ زﻳﺮ در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺻﻮرت ﭘﺬﻳﺮد ﻻزم اﺳﺖ ﻛﻪ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻣﺠﺪداً ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ و ﺗﺠﺪﻳﺪﻧﻈﺮ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ و‬
‫ﻣﺠﺪداً ﺑﻪ ﺗﺼﻮﻳﺐ ﺑﺮﺳﺪ‪ .‬ﺑﻘﻴﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻧﻴﺎزي ﺑﻪ ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻣﺠﺪد دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻧﺪاﺷﺘﻪ وﻟﻲ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‬
‫ﺟﺪﻳﺪ ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪه ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻄﻮري ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻛﻪ ﻛﻠﻴﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات در آن ﻣﺸﻬﻮد ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -1‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﻋﻤﻠﻴﺎت )ﭘﺮوﺳﺲ( ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫‪69‬‬
‫‪ -2‬ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺟﻨﺲ ﻟﻮﻟﻪ‪ :‬ﺑﺮاي اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻛﻠﻴﻪ ﻓﻮﻻدﻫﺎي ﻛﺮﺑﻦدار ﺑﻪ ﺷﺮح زﻳﺮ ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ﻣﻲﮔﺮدد‪:‬‬
‫اﻟﻒ‪ -‬ﻓﻮﻻدﻫﺎﻳﻲ ﺑﺎ ﻣﻴﻨﻴﻤﻢ ﻧﻘﻄﻪ ﺗﺴﻠﻴﻢ ﺑﻪ ﻣﻴﺰان ‪ 42000‬ﭘﻮﻧﺪ ﺑﺮ اﻳﻨﭻ ﻣﺮﺑﻊ و ﻛﻤﺘﺮ از آن‪.‬‬
‫ب‪ -‬ﻓﻮﻻدﻫﺎﻳﻲ ﺑﺎ ﻣﻴﻨﻴﻤﻢ ﻧﻘﻄﻪ ﺗﺴﻠﻴﻢ ﺑﻴﻦ ‪ 42000‬ﺗﺎ ‪ 65000‬ﭘﻮﻧﺪ ﺑﺮ اﻳﻨﭻ ﻣﺮﺑﻊ‪.‬‬
‫ج‪ -‬ﻓﻮﻻدﻫﺎﻳﻲ ﺑﺎ ﻣﻴﻨﻴﻤﻢ ﻧﻘﻄﻪ ﺗﺴﻠﻴﻢ ﺑﻴﺶ از ‪ 65000‬ﭘﻮﻧﺪ ﺑﺮ اﻳﻨﭻ ﻣﺮﺑﻊ‪.‬‬
‫ﺗﻮﺿﻴﺢ‪ :‬ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ﻓﻮق ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻌﻨﺎ ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﻫﻴﭽﮕﻮﻧﻪ ﺗﻔﻜﻴﻜﻲ در ﻳﻚ ﮔﺮوه ﺑﻴﻦ ﻓﻠﺰات ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ و ﻓﻠﺰات ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه‬
‫وﺟﻮد ﻧﺪارد‪ .‬در ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻨﻲ ﻳﻚ ﻓﻠﺰ ﺑﺠﺎي ﻓﻠﺰ ﻫﻢ ﮔﺮوﻫﺶ ﻋﻼوه ﺑﺮ آزﻣﺎﻳﺶ ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺑﺎﻳﺪ ﻫﻤﺨﻮاﻧﻲ ﺑﻴﻦ ﻓﻠﺰ‬
‫ﻣﺒﻨﺎ و اﻟﻜﺘﺮود دﻗﻴﻘﺎً در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد‪ .‬ﻫﻤﺨﻮاﻧﻲ دو ﻓﻠﺰ از ﻧﻘﻄﻪﻧﻈﺮ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﻣﺘﺎﻟﻮژﻳﻚ‪ ،‬ﺧﻮاص ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ و‬
‫ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﺮارﺗﻲ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﻗﺒﻞ و ﺑﻌﺪ از ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ دﻗﻴﻖ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫‪ -3‬ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻃﺮح اﺗﺼﺎل‪ :‬اﻳﻦ ﻣﻮرد ﺷﺎﻣﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻛﻠﻲ ﻧﻈﻴﺮ ‪ V‬ﺷﻜﻞ‪ U ،‬ﺷﻜﻞ و‪ ...‬ﻣﻲﮔﺮدد‪ .‬ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺟﺰﻳﻲ در زاوﻳﻪ‬
‫ﭘﺦ و ﺳﻄﺢ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺟﺰء ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي اﺳﺎﺳﻲ ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -4‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره ﻟﻮﻟﻪ‪ :‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره ﻟﻮﻟﻪ ﺧﺎرج از ﻣﺤﺪوده دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‪.‬‬
‫‪ -5‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﻗﻄﺮ ﻟﻮﻟﻪ‪ :‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﻗﻄﺮ ﻟﻮﻟﻪ ﺧﺎرج از ﻣﺤﺪوده در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‪.‬‬
‫‪ -6‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﻓﻠﺰ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه‪.‬‬
‫اﻟﻒ‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ از ﻳﻚ ﮔﺮوه ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه ﺑﻪ ﮔﺮوه دﻳﮕﺮ‪.‬‬
‫ب‪ -‬ﺑﺮاي ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺑﺎ ﺟﻨﺲ ذﻛﺮ ﺷﺪه در ﻗﺴﻤﺖ ‪-20‬اﻟﻒ و‪ -2‬ب ‪،‬ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻓﻠﺰ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺮاي ﻓﻠﺰات ﻳﻚ ﮔﺮوه‬
‫ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد‪ .‬ﻫﻤﺨﻮاﻧﻲ ﻓﻠﺰ ﻣﺒﻨﺎ و ﻓﻠﺰ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه در ﻣﻮرد ﺧﻮاص ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫ج‪ -‬ﺑﺮاي ﻟﻮﻟﻪﻫﺎﻳﻲ ﺑﺎ ﺟﻨﺲ ﻣﺸﺮوﺣﻪ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ -2‬ج ﺑﺪون ارزﻳﺎﺑﻲ ﺟﺪﻳﺪ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻫﻴﭻ ﺗﻐﻴﻴﺮي در ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ﺑﺮاي ﻓﻠﺰ‬
‫ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه اﻧﺠﺎم ﺷﻮد‪.‬‬
‫‪ -7‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در اﻧﺪازه ﺳﻴﻢ ﻓﻠﺰ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه‪.‬‬
‫‪ -8‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﻣﺪت زﻣﺎن ﺑﻴﻦ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻻﻳﻪ رﻳﺸﻪاي و ﻻﻳﻪ ﺛﺎﻧﻮﻳﻪ ﺑﻴﺶ از ﻣﺎﻛﺰﻳﻤﻢ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‪.‬‬
‫‪ -9‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﮔﺎز ﻣﺤﺎﻓﻆ‪ :‬از ﻳﻚ ﮔﺎز ﺑﻪ ﮔﺎز دﻳﮕﺮ‪ ،‬از ﻳﻚ ﻣﺨﻠﻮط ﮔﺎزﻫﺎ ﺑﻪ ﻣﺨﻠﻮﻃﻲ دﻳﮕﺮ‪.‬‬
‫‪ -10‬ﺗﻐﻴﻴﺮ اﺳﺎﺳﻲ در ﻣﻴﺰان ﺟﺮﻳﺎن ﮔﺎز ﻣﺤﺎﻓﻆ‪ :‬اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎ ﻛﺎﻫﺶ آن ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﻴﺰان ﻣﻨﺪرج در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‪.‬‬
‫‪ -11‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در رواﻧﺴﺎز ﻣﺤﺎﻓﻆ‪ :‬رﺟﻮع ﺷﻮد ﺑﻪ ﺟﺪول ﺷﻤﺎره ‪ 1‬ﺗﻮﺿﻴﺢ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﮔﺮوه ‪.4‬‬
‫‪70‬‬
‫‪ -12‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﺳﺮﻋﺖ ﭘﻴﺸﺮوي ﺧﺎرج از ﻣﺤﺪوده ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‪.‬‬
‫‪ -13‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﺟﻬﺖ ﺟﻮﺷﻜﺎري از ﺳﺮ ﺑﺎﻻ ﺑﻪ ﺳﺮ ﭘﺎﻳﻴﻦ و ﺑﺎﻟﻌﻜﺲ‪.‬‬
‫‪ -14‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﻣﻘﺮرات ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﺮارﺗﻲ ﻗﺒﻞ از ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻣﻨﺪرج در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‪.‬‬
‫‪ -15‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﻣﻮازﻳﻦ ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﺮارﺗﻲ ﭘﺲ از ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻣﻨﺪرج در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‪.‬‬
‫‪ -16‬ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﺧﻮاص اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ ﻣﻨﺪرج در دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‪.‬‬
‫‪ -9-6‬ﺗﺠﻬﻴﺰات ﺟﻮﺷﻜﺎري و ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت اﭘﺮاﺗﻮر‪:‬‬
‫ﻫﺮ واﺣﺪ ﺟﻮﺷﻜﺎري و ﻫﺮ اﭘﺮاﺗﻮر ﺑﺎﻳﺪ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﻫﺎي ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻣﻮرد ﺗﺄﻳﻴﺪ را اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺑﺮاي ﻫﺮ ﺟﻮش ﻛﺎﻣﻞ‬
‫ﺑﺎﻳﺪ آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﻪ روشﻫﺎي ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ ﻳﺎ ﻏﻴﺮﺗﺨﺮﻳﺒﻲ و ﻳﺎ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﻗﺴﻤﺖﻫﺎي ‪ 3-2‬و ‪ 3-4‬و ‪ 3-5‬و ‪ 3-6‬ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫ﻫﺮ اﭘﺮاﺗﻮر ﺑﺎﻳﺪ آﻣﻮزش ﻛﺎﻓﻲ دﻳﺪه ﺑﺎﺷﺪ و ﻗﺒﻞ از ﺷﺮوع ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻛﺎﻣﻼً ﺑﺎ دﺳﺘﮕﺎه و ﺗﺠﻬﻴﺰات ﺟﻮﺷﻜﺎري اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ‬
‫آﺷﻨﺎﻳﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در واﺣﺪﻫﺎي ﺟﻮﺷﻜﺎري اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ ﻣﺸﺎﺑﻪ ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻜﺎن ﻳﺎ اﺿﺎﻓﻪ ﺷﺪن ﺗﺠﻬﻴﺰات‪ ،‬ﺟﻮش ﺑﻪ‬
‫دﺳﺖ آﻣﺪه ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﻏﻴﺮﺗﺨﺮﻳﺒﻲ ﺳﻨﺠﻴﺪه ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﻫﺮﮔﺎه دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﻴﺶ از ﻳﻚ‬
‫ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﻬﺮهﺑﺮداري‪ ،‬ﻳﺎ ﺑﻴﺶ از ﻳﻚ اﭘﺮاﺗﻮر را در ﺑﺮﮔﻴﺮد ‪ ،‬در اﻳﻦ ﺻﻮرت ﻫﺮ اﭘﺮاﺗﻮر ﺑﺎﻳﺪ در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ وﻇﻴﻔﻪاي ﻛﻪ در‬
‫اﭘﺮاﺗﻮري دﺳﺘﮕﺎه دارد ﻣﻮرد اﻣﺘﺤﺎن و ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -9-7‬ﻛﺎرﻧﺎﻣﻪ اﭘﺮاﺗﻮر واﺟﺪ ﺷﺮاﻳﻂ‪:‬‬
‫اﻳﻦ ﻛﺎرﻧﺎﻣﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺷﺎﻣﻞ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺗﻔﻀﻴﻠﻲ آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﺗﻮﺿﻴﺢ داده ﺷﺪه در ﻗﺴﻤﺖ ‪ 9-6‬ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻓﺮﻣﻲ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺿﻤﻴﻤﻪ ‪B‬‬
‫اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪) .‬اﻳﻦ ﻓﺮم را ﻣﻲﺗﻮان ﺑﺮاي ﻣﻮارد اﺳﺘﻔﺎده ﻫﺮ ﻛﻤﭙﺎﻧﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮ داده ﻣﺸﺮوط ﺑﺮ‬
‫اﻳﻨﻜﻪ ﺗﻮﺿﻴﺤﺎت داده ﺷﺪه ﺑﻄﻮر ﻣﺸﺮوح ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺿﻤﻴﻤﻪﻫﺎ و ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻋﻤﻮﻣﻲ در ﻣﻘﺮرات و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﺸﻤﻮل ﻣﺮور‬
‫زﻣﺎن ﺷﺪن آﻧﻬﺎ در ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ( در اﻳﻦ راﺑﻄﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻟﻴﺴﺘﻲ از اﭘﺮاﺗﻮرﻫﺎي واﺣﺪ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺮاي دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﻫﺎي‬
‫ﻣﺸﺨﺺ ﺗﻬﻴﻪ ﮔﺮدد ﻫﺮﮔﺎه در ﻣﻮرد ﺗﻮاﻧﺎﺋﻲ ﻫﺮ اﭘﺮاﺗﻮر ﺗﺮدﻳﺪي وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ اﻣﺘﺤﺎن ﻣﺠﺪد و ﺗﺄﻳﻴﺪ دوﺑﺎره وي‬
‫ﺿﺮوري اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪71‬‬
‫‪ -9-8‬ﺑﺎزرﺳﻲ و آزﻣﺎﻳﺶ ﺟﻮﺷﻜﺎري‪:‬‬
‫در اﻳﻦ راﺑﻄﻪ ﻣﻘﺮرات ﺑﺨﺶ ‪ 5‬ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫‪ -9-9‬اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﻗﺒﻮﻟﻲ ﺟﻮش‪ -‬آزﻣﺎﻳﺶﻫﺎي ﻏﻴﺮﺗﺨﺮﻳﺒﻲ‪:‬‬
‫در اﻳﻦ راﺑﻄﻪ ﻣﻘﺮرات ﺑﺨﺶ ‪ 6‬ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫‪ -9-10‬ﺗﺮﻣﻴﻢ و ﻋﻴﺐزداﺋﻲ‪:‬‬
‫در اﻳﻦ راﺑﻄﻪ ﻣﻘﺮرات ﺑﺨﺶ ‪ 7‬ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪ .‬ﺑﻌﻼوه ﻫﺮﮔﺎه ﺗﺮﻣﻴﻢ و ﺗﻌﻤﻴﺮي ﺑﻴﺶ از ﺣﺪود ﺗﻌﻴﻴﻦ‬
‫ﺷﺪه اﺣﺘﻴﺎج ﺑﻪ ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺑﺨﺼﻮﺻﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺗﻌﻤﻴﺮات ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﻗﺴﻤﺖ ‪ -9-5‬ﺗﻬﻴﻪ ﮔﺮدد‪.‬‬
‫‪ -9-11‬دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري‪:‬‬
‫در اﻳﻦ راﺑﻄﻪ ﻣﻘﺮرات ﺑﺨﺶ ‪ 8‬ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫ﺑﺮاي اﺳﺘﻔﺎدهﻛﻨﻨﺪﮔﺎن اﺳﺘﺎﻧﺪارد ‪1104‬‬
‫اراﺋﻪ ﺿﻮاﺑﻂ در اﻳﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪارد ﺑﺮ ‪ PROCEDURE QUAL IFICATION AND RECORD‬ﻛﻪ اﻧﺠﺎم‬
‫آن را ﻃﻠﺐ ﻣﻲﻛﺮدﻧﺪ و ﻧﻴﺰ ﺧﻮاﺳﺘﺎر ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ آن ﺑﺎ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي ‪ A.W.S‬و ﺳﺎﻳﺮ ﺿﻮاﺑﻂ ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ﻫﻢ ﻓﺮمﻫﺎي‬
‫ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﻣﺜﺒﺖ ﮔﺰارﺷﺎت و ﻫﻢ ﻓﺮم آزﻣﺎﻳﺶ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺻﻼﺣﻴﺖ در ﺿﻤﻴﻤﻪﻫﺎي ‪ A‬و ‪ B‬آﻣﺪه اﺳﺖ‪ .‬از‬
‫آﻧﺠﺎ ﻛﻪ اﺳﺘﻔﺎده اﻳﻦ ﻓﺮمﻫﺎ اﺟﺒﺎري ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ ﻣﻲﺗﻮان آﻧﻬﺎ را ﺑﺮاي ﺳﻬﻮﻟﺖ ﻛﺎر اﻧﺘﺨﺎب ﻛﺮد و در ﻣﻮاردي ﻧﻴﺰ ﻣﻲﺗﻮان‬
‫آﻧﻬﺎ را ﻛﻴﻔﻴﺖ داد‪.‬‬
‫‪72‬‬
‫)ﻓﺮم ﻧﻤﻮﻧﻪ‪(A‬‬
‫‪73‬‬
74
75
76
77
‫)ﻓﺮم ﺿﻤﻴﻤﻪ ‪(c‬‬
‫)اﺑﻌﺎد ﻏﻴﺮ ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﻲ در ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻫﺎي ﺟﻮش(‬
‫‪78‬‬
‫‪-10‬رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ‪(R. T) :‬‬
‫روش ﺗﺴﺖ ‪ RT‬و ﻛﺎراﻳﻲ اﻳﻦ روش‪:‬‬
‫ اﺻﻮﻻً روش ‪ RT‬ﺑﺮاي آﺷﻜﺎرﺳﺎزي ﭼﻪ ﻧﻮع ﻋﻴﻮﺑﻲ ﺑﻪ ﻛﺎر ﻣﻲرود؟‬‫ﻛﺎراﻳﻲ اﻳﻦ روش ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ و اﺛﺒﺎت وﺟﻮد ﻋﻴﻮب اﺣﺘﻤﺎﻟﻲ ﻣﻮﺟﻮد درون ﻣﻮاد ﺑﻪ ﻛﺎر ﻣﻲرود‪.‬‬
‫اﻳﻦ روش ﺑﺮاي ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻋﻴﻮب ﺳﻄﺤﻲ‪ ،‬زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ و ﻋﻤﻘﻲ ﺑﻪ ﻛﺎر ﻣﻲرود‪.‬‬
‫ﻫﻨﺮ ﻋﻤﺪه روش رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻋﻴﻮب ﺳﻪﺑﻌﺪي ﻳﺎ ﺣﺠﻤﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ ﻋﻴﻮب ﻣﻮﺟﻮد در ﻣﻮاد ﻓﻠﺰي ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از‪:‬‬‫‪ -1‬ﻋﻴﻮب ﺳﻄﺤﻲ و ﻳﺎ زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ )ﺗﺮك‪ ،‬ﺗﺨﻠﺨﻞ و ﻳﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺟﻨﺲ در ﺳﻄﺢ ﻗﻄﻌﻪ و‪ ...‬در ﺳﻄﺢ ﻗﻄﻌﻪ(‬
‫‪ -2‬ﻋﻴﻮب ﻋﻤﻘﻲ و ﻳﺎ داﺧﻠﻲ درون ﻗﻄﻌﺎت‪) .‬ﻣﻌﻤﻮﻻً ﻋﻴﻮﺑﻲ ﻛﻪ ﺑﻴﺶ از ﻳﻚ ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ در داﺧﻞ ﻗﻄﻌﻪ ﻗﺮار دارﻧﺪ و از‬
‫ﺳﻄﺢ ﻗﻄﻌﻪ ﻓﺎﺻﻠﻪ دارﻧﺪ را ﻋﻴﻮب ﻋﻤﻘﻲ ﻳﺎ زﻳﺮﺳﻄﺤﻲ ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ‪(.‬‬
‫ اﮔﺮ ﻋﻤﻖ ﻋﻴﻮب ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺳﻄﺢ ﻗﻄﻌﻪ ﻛﻤﺘﺮ از ﻳﻚ ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ را ﻋﻴﻮب ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ‪.‬‬‫ﺗﻘﺴﻴﻢﺑﻨﺪي ﻋﻴﻮب از ﻧﻈﺮ اﺑﻌﺎدي‪:‬‬
‫‪ -1‬ﻋﻴﻮﺑﻲ ﻛﻪ داراي اﺑﻌﺎد ﻗﺎﺑﻞ اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ﻫﺴﺘﻨﺪ و اﺑﻌﺎد آﻧﻬﺎ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً اﻧﺪازه ﻫﺎﻳﻲ ﻧﺰدﻳﻚ ﺑﻪ ﻫﻢ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻋﻴﻮب را‬
‫ﺣﺠﻤﻲ ﻳﺎ ﺳﻪﺑﻌﺪي ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺨﻠﺨﻞ‪ ،‬اﻧﻮاع ﻧﺎﺧﺎﻟﺼﻲﻫﺎي ﻓﻠﺰي و ﻏﻴﺮﻓﻠﺰي‪.‬‬
‫‪ -2‬ﻋﻴﻮﺑﻲ را ﻛﻪ اﺑﻌﺎد آﻧﻬﺎ داراي اﺧﺘﻼف اﻧﺪازهﻫﺎي زﻳﺎدي ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﻳﺎ ﺑﻪ ﻋﺒﺎرﺗﻲ ﻳﻜﻲ از اﺑﻌﺎد آﻧﻬﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ دو ﺑﻌﺪ‬
‫دﻳﮕﺮ ﺧﻴﻠﻲ اﺧﺘﻼف اﻧﺪازه داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ را ﻋﻴﺐ ﺻﻔﺤﻪاي ﻳﺎ ﻋﻴﺐ دوﺑﻌﺪي ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻧﻮاع ﺗﺮكﻫﺎ‪ ،‬ﻻﻳﻪاي ﺷﺪن‬
‫‪) L.O.F ،Lamination‬ﻋﺪم ذوبﺷﺪﮔﻲ(‬
‫اﺳﺎس ﻛﺎر ﺳﻴﺴﺘﻢ رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ‪:‬‬
‫ﻣﻨﺒﻊ ﺗﺎﺑﺶ ﺗﺸﻌﺸﻌﺎت اﻟﻜﺘﺮوﻣﻐﻨﺎﻃﻴﺴﻲ از ﻧﻮع ‪.X‬‬
‫ﻧﻜﺘﻪ ‪ :1‬اﻳﻦ اﻣﻮاج ﻫﺮ ﭼﻘﺪر در ﻃﻮل ﻣﺴﻴﺮ ﺑﺎ ﺟﺮم ﺑﻴﺸﺘﺮي ﺑﺮﺧﻮرد ﻛﻨﻨﺪ و ﻃﻮل ﻣﺴﻴﺮ ﻋﺒﻮري آﻧﻬﺎ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬اﻓﺖ‬
‫اﻧﺮژي ﺑﻴﺸﺘﺮي دارﻧﺪ‪.‬‬
‫‪79‬‬
‫ ﻃﻴﻒ ﺗﺸﻌﺸﻌﺎت اﻟﻜﺘﺮوﻣﻐﻨﺎﻃﻴﺴﻲ‪:‬‬‫اﻣﻮاج اﺷﻌﻪ ‪ -X‬اﻣﻮاج ﻣﺎوراءﺑﻨﻔﺶ‪ -‬اﻣﻮاج ﻧﻮر ﺳﻔﻴﺪ‪ -‬اﻣﻮاج ﻣﺎدون ﻗﺮﻣﺰ‪ -‬اﻣﻮاج ﻣﺎﻳﻜﺮووﻳﻮ‪ -‬اﻣﻮاج رادﻳﻮﻳﻲ‬
‫)اﻣﻮاج ‪( γ‬‬
‫↓ ‪ N‬ﻃﻮل ﻣﻮج ﺧﻴﻠﻲ ﭘﺎﻳﻴﻦ‬
‫↑ ‪ E‬اﻧﺮژي زﻳﺎد‬
‫ ﻣﻨﺒﻊ ﺗﺎﺑﺶ اﺷﻌﻪ رادﻳﻮاﻛﺘﻴﻮ )ﻣﻨﺒﻊ اﺷﻌﻪ ‪ (X‬را ﺳﻮرس ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ‪.‬‬‫ ﺑﺮ روي ﻓﻴﻠﻢ ﻛﻪ از ﻧﻮع ﭘﻼﺳﺘﻴﻚ ﺷﻔﺎف ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬داﻧﻪﻫﺎي ﺑﺮﻣﻴﺪ ﻧﻘﺮه ﺑﺮ روي ﻫﺮ دو ﻃﺮف ﻓﻴﻠﻢ رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ‬‫ﭼﺴﺒﺎﻧﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫ در ﺟﺎﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ اﺷﻌﻪ ﺑﺎ اﻧﺮژي ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﻪ ﻓﻴﻠﻢ ﺑﺮﺧﻮرد ﻣﻲﻛﻨﺪ ﺑﺎﻋﺚ ﻣﻲﺷﻮد ﻳﻮﻧﻴﺰاﺳﻴﻮن ﺑﺮﻣﻴﺪ ﻧﻘﺮه ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺷﺪه و‬‫ﻓﻴﻠﻢ ﺑﻌﺪ از ﻇﻬﻮر در آن ﻗﺴﻤﺖ ﺳﻴﺎهﺗﺮ و ﺗﺎرﻳﻚﺗﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و در ﺟﺎﻫﺎﻳﻲ از ﻓﻴﻠﻢ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﭼﺴﺒﺎﻧﺪه ﺷﺪه‬
‫و اﻧﺮژي ﺧﺮوﺟﻲ از ﻗﻄﻌﻪ داراي اﻧﺮژي ﺧﺮوﺟﻲ ﻛﻤﺘﺮي ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻳﻮﻧﻴﺰاﺳﻴﻮن ﺑﺮﻣﻴﺪ ﻧﻘﺮه ﻛﻤﺘﺮ و ﻓﻴﻠﻢ ﺑﻌﺪ از ﻇﻬﻮر‬
‫داراي ﺳﻴﺎﻫﻲ ﻛﻤﺘﺮ )ﺳﻔﻴﺪﺗﺮ( ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ ﺑﺮ روي داﻧﻪﻫﺎي ﺑﺮﻣﻴﺪ ﻧﻘﺮه ﻳﻚ ﻻﻳﻪ ﭼﺴﺒﻲ ژﻻﺗﻴﻨﻲ ﻣﻲﻛﺸﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﺮﻣﻴﺪ ﻧﻘﺮه از ﺳﻄﺢ ﻓﻴﻠﻢ ﺟﺪا ﻧﺸﻮد‪.‬‬‫ ﻫﺮ ﭼﻘﺪر داﻧﻪﺑﻨﺪي ﺑﺮﻣﻴﺪ ﻧﻘﺮه ﻛﻮﭼﻚﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻓﻴﻠﻢ را داﻧﻪ رﻳﺰ ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ و ﻛﻴﻔﻴﺖ وﺿﻮح ﺗﺼﻮﻳﺮ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬‫ ﻧﺎﺧﺎﻟﺼﻲﻫﺎ در ﺟﻮش ﻫﻴﭻﮔﺎه ﺑﻪ ﺻﻮرت ﮔﺮد ﻧﺒﻮده و داراي ﺷﻜﻞ ﻫﻨﺪﺳﻲ ﻣﻨﻈﻤﻲ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ و ﺳﻴﺎﻫﻲ آﻧﻬﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ‬‫ﺳﻴﺎﻫﻲ ﺗﺨﻠﺨﻞ ﻛﻤﺘﺮ اﺳﺖ ﭼﻮن داراي ﺟﺮم ﻫﺴﺘﻨﺪ و ﻣﻘﺪاري از اﺷﻌﻪ را ﺟﺬب ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪.‬‬
‫ﺗﻨﮕﺴﺘﻦ داراي ﺟﺬب اﺷﻌﻪ زﻳﺎدي ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺗﻨﮕﺴﺘﻦ در ﺟﻮش وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺷﻜﻞ روي ﻓﻴﻠﻢ‬
‫ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺳﻔﻴﺪرﻧﮓ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺳﺮب ﻧﻴﺰ اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ را داراﺳﺖ‪.‬‬
‫در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ در ﻓﻠﺰ ﺟﻮش داراي ﺗﺮك ﺑﺎﺷﺪ و اﻳﻦ ﺗﺮك در راﺳﺘﺎي ﺗﺎﺑﺶ اﺷﻌﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻳﻚ ﺧﻂ ﺳﻴﺎهرﻧﮓ ﺑﻪ ﺻﻮرت‬
‫ﻛﻢرﻧﮓ اﻳﺠﺎد ﺷﺪه ﻛﻪ اﻳﻦ ﺧﻂ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺻﺎف ﻧﺒﻮده و ﻣﻌﻤﻮﻻً داراي ﻟﺒﻪﻫﺎي ﻣﻮرب ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫اﮔﺮ ﺗﺮك ﻣﻮردﻧﻈﺮ ﻋﻤﻮد ﺑﺮ راﺳﺘﺎي ﺗﺎﺑﺶ اﺷﻌﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ اﻳﻨﻜﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺟﺬب اﻧﺮژي ﺧﻴﻠﻲ ﻧﺎﭼﻴﺰ اﺳﺖ‬
‫رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ اﻳﻦ ﺗﺮك را ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻛﻨﺪ وﻟﻲ اﮔﺮ ﺗﺮك ﻣﻮرب ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ اﻳﻦ ﻋﻴﺐ ﺑﻪ ﺣﺎﻟﺖ ‪ 50‬درﺻﺪ‬
‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ )اﮔﺮ ﺗﺮك ﺗﺤﺖ زاوﻳﻪ ﺑﺎﺷﺪ(‪.‬‬
‫‪80‬‬
‫اﮔﺮ در ﻋﻴﻮب دوﺑﻌﺪي‪ ،‬ﺻﻔﺤﻪي آﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﻣﻮازات ﺗﺎﺑﺶ اﺷﻌﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻋﻴﻮب ﺗﻮﺳﻂ روش رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺸﺨﻴﺺ‬
‫ﻫﺴﺘﻨﺪ وﻟﻲ اﮔﺮ ﺻﻔﺤﻪ ﻋﻴﻮب دوﺑﻌﺪي ﻋﻤﻮد ﺑﺮ ﺗﺎﺑﺶ اﺷﻌﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺗﻮﺳﻂ اﻳﻦ روش ﻗﺎﺑﻞ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ‪.‬‬
‫اﻧﻮاع روشﻫﺎي رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ‪:‬‬
‫‪ -1‬روش ﻳﻚ دﻳﻮاره و ﻳﻚ ﺗﺼﻮﻳﺮ) ‪(Single wall single Image‬‬
‫ﻛﻴﻔﻴﺖ و دﻗﺖ اﻳﻦ روش رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺎﻻﺳﺖ‪ .‬در ﭘﻠﻴﺖﻫﺎ از اﻳﻦ ﺗﻜﻨﻴﻚ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲﺷﻮد وﻟﻲ در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ‬
‫ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﻗﻄﺮ ﺑﺎﻻ و ﻳﺎ ﻣﺨﺎزن ﻛﺮوي ﻳﺎ اﺳﺘﻮاﻧﻪاي از اﻳﻦ ﺗﻜﻨﻴﻚ ﺑﺎ ﻧﺎم ﭘﺎﻧﻮراﻣﻴﻚ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬
‫‪ -2‬دو دﻳﻮاره و ﻳﻚ ﺗﺼﻮﻳﺮ )‪(Double wall single Image‬‬
‫در اﻳﻦ روش دﻗﺖ رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ از روش ﻳﻚ دﻳﻮاره و ﻳﻚ ﺗﺼﻮﻳﺮ ﻛﻤﺘﺮ اﺳﺖ و ﻣﺨﺼﻮص ﻟﻮﻟﻪﻫﺎ و ﻣﺨﺎزﻧﻲ ﻛﻪ اﻣﻜﺎن‬
‫ﻗﺮار دادن ﺳﺮس درون ﻣﺨﺰن وﺟﻮد ﻧﺪارد‪ ،‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺑﻪ ازاي ﻫﺮ ‪ 120‬درﺟﻪ‪ ،‬ﻳﻚ ﺑﺎر اﺷﻌﻪ ﺗﺎﺑﺎﻧﺪه ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬در‬
‫اﻳﻦ روش ﻣﻌﻤﻮﻻً در ﻫﺮ ﺗﺎﺑﺎﻧﺪن‪ ،‬اﺷﻌﻪ از دو دﻳﻮاره ﻋﺒﻮر ﻣﻲﻛﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﻓﻴﻠﻢ ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺑﺮﺳﺪ و در ﻟﺒﻪﻫﺎي ﺳﻪ ﻓﻴﻠﻢ ﺑﺎﻳﺪ‬
‫ﻣﻘﺪاري ‪ over lap‬داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ‪.‬‬
‫‪ -3‬ﺗﻜﻨﻴﻚ دو دﻳﻮاره و دو ﺗﺼﻮﻳﺮ‬
‫ﺟﻬﺖ رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي ﺑﺎ ﻗﻄﺮ ﭘﺎﻳﻴﻦ )ﻛﻤﺘﺮ از "‪ (4‬ﺑﻪ ﻛﺎر ﻣﻲرود‪.‬‬
‫ﺗﺤﺖ زاوﻳﻪ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً ْ‪ 30‬ﺳﺮس را ﻗﺮار داده و ﺷﻮت ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ‪.‬‬
‫در اﻳﻦ روش ﻟﻮﻟﻪ را ﺑﻪ ﭼﻬﺎر ﻗﺴﻤﺖ ‪ 90‬درﺟﻪ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ و اﺑﺘﺪا ﻓﻴﻠﻢ را زﻳﺮ ﻟﻮﻟﻪ ﻗﺮار ﻣﻲدﻫﻴﻢ و اﺷﻌﻪ را ﺗﺤﺖ‬
‫زاوﻳﻪ ْ‪ 30‬ﻣﻲﺗﺎﺑﺎﻧﻴﻢ ﻛﻪ در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻗﺴﻤﺖ ﺑﺎﻻي ﺟﻮش ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺑﻴﻀﻲ و ﻛﻢرﻧﮓﺗﺮ و ﻗﺴﻤﺖ زﻳﺮ ﺟﻮش ﭼﻮن ﺑﻪ‬
‫ﻓﻴﻠﻢ ﻧﺰدﻳﻚﺗﺮ اﺳﺖ ﺑﺎ وﺿﻮح ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻗﺎﺑﻞ رؤﻳﺖ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در اداﻣﻪ ﻟﻮﻟﻪ را ‪ 90‬درﺟﻪ ﭼﺮﺧﺎﻧﺪه و ﻋﻤﻞ رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ را‬
‫ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺣﺎﻟﺖ ﻗﺒﻞ ﺗﻜﺮار ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ‪.‬‬
‫ وﻇﻴﻔﻪ ﺻﻔﺤﺎت ﺗﺸﺪﻳﺪﻛﻨﻨﺪه ‪) Intensy Fire‬ﺻﻔﺤﺎت ﺳﺮﺑﻲ ﻛﻪ ﻓﻴﻠﻢ ﺧﺎم رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ﺑﻴﻦ آﻧﻬﺎ ﻗﺮار‬‫ﻣﻲﮔﻴﺮد( ﭼﻴﺴﺖ؟‬
‫‪ -1‬ﺟﺬب اﺷﻌﻪﻫﺎ ﭘﺮاﻛﻨﺪه )اﺷﻌﻪﻫﺎي ﻧﺮم را ﺟﺬب ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ(‪.‬‬
‫‪ -2‬زﻣﺎن ﺗﺎﺑﺶ اﺷﻌﻪ ﺟﻬﺖ اﻧﺠﺎم رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ را ﻛﺎﻫﺶ ﻣﻲدﻫﺪ‪.‬‬
‫‪81‬‬
‫‪ -3‬ورق ﺳﺮﺑﻲ ﭘﺎﻳﻴﻨﻲ اﺟﺎزه ﺑﺎزﮔﺸﺖ اﺷﻌﻪ را از ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺑﻪ ﻓﻴﻠﻢ ﻧﻤﻲدﻫﺪ )اﺷﻌﻪ ﺑﺎزﮔﺸﺘﻲ را ﺟﺬب ﻣﻲﻛﻨﺪ( ﺑﺎ اﻳﻦ ﻋﻤﻞ‬
‫ﻛﻴﻔﻴﺖ وﺿﻮح ﺗﺼﻮﻳﺮ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬
‫ ﺻﻔﺤﺎت ﺳﺮﺑﻲ ﻛﻪ ﻓﻴﻠﻢ ﺧﺎم ﺑﻴﻦ آﻧﻬﺎ ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ ،‬ﺧﻮد ﻧﻴﺰ ﺗﻮﺳﻂ دو ﻛﺎﺳﺖ ﻳﺎ ﺻﻔﺤﻪ ﻳﺎ ﻛﺎور ﭘﻮﺷﻴﺪه ﺷﺪهاﻧﺪ‪.‬‬‫ اﺷﻌﻪﻫﺎي ﻧﺮم ﻃﻮل ﻣﻮج ﺑﺎﻻﻳﻲ دارﻧﺪ و داراي اﻧﺮژي ﻛﻤﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ و ﺑﻪ ﻣﺤﺾ ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ ﻣﻮاد دﻧﺴﻴﺘﻲ ﺑﺎﻻ ﻣﺜﻞ‬‫ﺳﺮب ﺟﺬب آﻧﻬﺎ ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ‪.‬‬
‫ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺻﻔﺤﺎت ﺳﺮﺑﻲ ﺣﺪود ‪ 0/01‬اﻳﻨﭻ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬‫ ﻓﻴﻠﻢ ﺑﭻ ﺟﻬﺖ اﻓﺮادي ﻛﻪ در ﻣﻌﺮض ﺗﺎﺑﺶ اﺷﻌﻪ ﻫﺴﺘﻨﺪ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه و ﺟﻬﺖ ﻧﺸﺎن دادن ﻣﻴﺰان ﺟﺬب اﺷﻌﻪ ﺗﻮﺳﻂ‬‫ﺑﺪن ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ ﻓﻴﻠﻢ رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻧﺒﺎﻳﺪ در ﻣﺠﺎورت ﻧﻮر ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪.‬‬‫ ﻣﺮاﺣﻞ ﻇﻬﻮر ﻓﻴﻠﻢ رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ‪:‬‬‫ﺟﻬﺖ ﻇﻬﻮر ﻓﻴﻠﻢ رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ از ﭼﻬﺎر ﻣﺨﺰن ﻣﺎﻳﻊ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از‪:‬‬
‫‪ -1‬ﻣﺨﺰن اول داراي داروي ﻇﻬﻮر )‪ (Developer‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻳﻚ ﻣﺎﻳﻊ ﻗﻠﻴﺎﻳﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -2‬ﻣﺨﺰن دوم ﺣﺎوي آب ﻳﺎ ﻣﻘﺪاري آب ﺑﻪ ﻋﻼوه اﺳﻴﺪ اﺳﺘﻴﻚ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -3‬ﻣﺨﺰن ﺳﻮم ﺣﺎوي ﻣﺎﻳﻊ ﺛﺎﺑﺖﻛﻨﻨﺪه ‪ Fixer‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻣﺎده ژﻻﺗﻴﻨﻲ روي ﻓﻴﻠﻢ را ﺳﻔﺖ ﻣﻲﻛﻨﺪ و اﻳﻦ ﻣﻮاد‬
‫ﺣﺎﻟﺖ اﺳﻴﺪي دارﻧﺪ‪.‬‬
‫‪ -4‬ﻣﺨﺰن ﭼﻬﺎرم ﺣﺎوي آب ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ ﺑﺮاي ﺗﺴﺖ ﻛﺮدن ﻣﺤﻠﻮل ‪ Developer‬از ﻟﺤﺎظ ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻔﺎده ﺑﻮدن ﺑﻪ اﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻋﻤﻞ ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ ﻛﻪ ﺗﻜﻪاي از‬‫ﻓﻴﻠﻢ ﺧﺎم را ﺑﺮاي ﭼﻨﺪ دﻗﻴﻘﻪ درون اﻳﻦ ﻣﺎﻳﻊ ﻗﺮار ﻣﻲدﻫﻴﻢ‪ ،‬اﮔﺮ رﻧﮓ ﻓﻴﻠﻢ ﺳﻴﺎه ﺷﺪ دارو ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻔﺎده اﺳﺖ‪.‬‬
‫ ﺑﺮاي ﺗﺴﺖ ﻣﺤﻠﻮل ‪ Fixer‬ﺗﻜﻪ ﻓﻴﻠﻢ ﺧﺎم را ﺑﺮاي ﭼﻨﺪ دﻗﻴﻘﻪ در داﺧﻞ اﻳﻦ ﻣﺎﻳﻊ ﻗﺮار داده‪ ،‬اﮔﺮ رﻧﮓ ﻓﻴﻠﻢ ﺷﻔﺎف و‬‫روﺷﻦ ﺷﻮد‪ ،‬دارو ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -‬دﻣﺎي ﻣﺤﻠﻮلﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻴﻦ ‪ 18ْ c -30ْ c‬ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪82‬‬
‫دﺳﺘﮕﺎه رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ از ﺳﻪ ﻗﺴﻤﺖ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ‪:‬‬
‫‪ -1‬ﺗﻴﻮب ﻛﻪ از ﻃﺮﻳﻖ آن ﺗﺎﺑﺶ اﺷﻌﻪ اﻧﺠﺎم ﻣﻲﮔﻴﺮد و در داﺧﻞ آن از ﻃﺮﻳﻖ اﻋﻤﺎل وﻟﺘﺎژ ﺧﻴﻠﻲ ﺑﺎﻻ در ﺣﺪ ‪160 Kv‬‬
‫و ﺑﺎﻻﺗﺮ از ﻃﺮﻳﻖ آﻧﺪ ﺑﺮ روي ﺻﻔﺤﻪ ﺗﻨﮕﺴﺘﻨﻲ ﺑﻤﺒﺎران اﻟﻜﺘﺮوﻧﻲ اﻧﺠﺎم ﻣﻲدﻫﻨﺪ‪ ،‬ﻛﻪ ﺑﺎ اﻳﻦ ﻋﻤﻞ ﺑﺎﻋﺚ اﻳﺠﺎد اﺷﻌﻪ ‪X‬‬
‫ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ و در اﺛﺮ اﻳﻦ ﻋﻤﻞ ﮔﺮﻣﺎي ﺑﺴﻴﺎر زﻳﺎدي اﻳﺠﺎد ﺷﺪه و ﺑﺮاي اﻧﺘﻘﺎل اﻳﻦ ﮔﺮﻣﺎ در ﭘﺸﺖ ﺻﻔﺤﻪ ﺗﻨﮕﺴﺘﻨﻲ‪،‬‬
‫ﺻﻔﺤﺎت ﻣﺴﻲ داراي روزﻧﻪ ﻗﺮار داده ﻛﻪ اﻳﻦ ﺣﺮارت را ﻣﻨﺘﻘﻞ ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪.‬‬
‫‪ -2‬ﻛﻨﺘﺮﻟﺮ ﺟﻬﺖ ﺗﻨﻈﻴﻢ وﻟﺘﺎژ‪ ،‬ﻛﻨﺘﺮل زﻣﺎن )ﻫﺮ درﺟﻪ روي آن ﺑﻴﺎﻧﮕﺮ ‪ 12‬ﺛﺎﻧﻴﻪ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ( ﺑﻮده و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ آﻻرم ﺗﺎﺑﺶ‬
‫اﺷﻌﻪ ﺑﺮ روي آن ﺗﻌﺒﻴﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪ -3‬ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺧﻨﻚﻛﻨﻨﺪه ‪،‬ﺗﻮﺳﻂ ﻫﻮا‪ ،‬روﻏﻦ ﻳﺎ آب ﻋﻤﻞ ﺧﻨﻚﻛﺎري دﺳﺘﮕﺎه را اﻧﺠﺎم ﻣﻲدﻫﺪ‪.‬‬
‫ﻣﺮاﺣﻞ رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ در اﺳﺘﻔﺎده از اﺷﻌﻪ ‪:X‬‬
‫‪ -1‬ﺟﻬﺖ رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ اﺑﺘﺪا ﺟﻨﺲ ﻗﻄﻌﻪ را ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ‪.‬‬
‫‪ -2‬ﻣﻴﺰان ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻗﻄﻌﻪ را اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ )ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻗﺴﻤﺖ ﺟﻮش ﺷﺪه را اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ(‪.‬‬
‫‪ -3‬ﺗﺮﺟﻴﺤﺎً وﻟﺘﺎژ را ﺑﻴﺸﺘﺮ اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ ﺗﺎ ﺗﺼﻮﻳﺮ داراي وﺿﻮح ﺑﻴﺸﺘﺮي ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -4‬زﻣﺎن ﺗﺎﺑﺶ اﺷﻌﻪ را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ ﻛﻪ ﺗﺎﺑﻊ ﻓﺎﻛﺘﻮرﻫﺎي زﻳﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪:‬‬
‫اﻟﻒ( ﻧﻮع ﻓﻴﻠﻢ‪.‬‬
‫ب( ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﻨﺒﻊ ﺗﺎﺑﺶ اﺷﻌﻪ ﺗﺎ ﺳﻄﺢ ﻓﻴﻠﻢ در زﻳﺮ ﻗﻄﻌﻪ‪.‬‬
‫دﻳﺎﮔﺮام ﻧﻮردﻫﻲ ‪:Exposure chart‬‬
‫زﻣﺎن ﺗﺎﺑﺶ ﺑﻪ ﻗﻄﻌﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻴﺰان وﻟﺘﺎژ اﻋﻤﺎل ﺷﺪه‪ ،‬ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻗﻄﻌﻪ و ﻧﻮع ﻗﻄﻌﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬
‫دﻗﻴﻘﻪ × ﻣﻴﻠﻲآﻣﭙﺮ= ‪Exposure‬‬
‫‪Exposure = 100/ 75 = 5.6 mA. min‬‬
‫ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ زﻣﺎن ﺗﺎﺑﺶ در ﻗﻄﻌﻪ ﻓﻮﻻدي ﺑﻪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ‪ 11/5‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ‬
‫‪5/ 6‬‬
‫دﻗﻴﻘﻪ ‪= 1/ 12‬‬
‫‪5‬‬
‫= ‪ → Time‬ﻃﺒﻖ ﻃﺮاﺣﻲ دﺳﺘﮕﺎه ‪I = 5 mA‬‬
‫ﻃﺒﻖ ﭼﺎرت ﻧﻮردﻫﻲ ﻧﻮع ﻓﻴﻠﻢ و ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﻨﺒﻊ ﺗﺎ ﻗﻄﻌﻪ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪83‬‬
‫ اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﻻزم اﺳﺖ ﻫﻨﮕﺎم رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ﺑﺮ روي ﻗﻄﻌﻪ ﺛﺒﺖ ﺷﻮد ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از‪:‬‬‫‪ -1‬ﺧﻂﻛﺶ ﺳﺮﺑﻲ )ﺟﻬﺖ ﺗﻌﻴﻴﻦ اﻧﺪازه ﻗﻄﻌﻪ ﺑﺮ روي ﻓﻴﻠﻢ(‪.‬‬
‫‪ -2‬ﺣﺮوف ﺳﺮﺑﻲ ﻛﻪ ﺟﻬﺖ ﺗﻌﻴﻴﻦ روش ﺟﻮﺷﻜﺎري )ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺜﺎل ‪ ،(SMAW‬ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻗﻄﻌﻪ‪ ،‬ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻓﻴﻠﻢ ﺗﺎ آﻧﺪ‬
‫)‪ (Filme Focus distance‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -3‬ﺟﻬﺖ ﻧﺸﺎن دادن ﻧﺸﺎﻧﮕﺮ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺗﺼﻮﻳﺮ ‪Image quality Indicator‬‬
‫ﻛﻪ ﺑﻴﺎﻧﮕﺮ ﻣﻴﻨﻴﻤﻢ و ﻣﺎﻛﺰﻳﻤﻢ اﻧﺪازه ﻋﻴﻮب ﻗﺎﺑﻞ رؤﻳﺖ در ﻓﻴﻠﻢ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻛﻮﭼﻚﺗﺮﻳﻦ ﻗﻄﺮي ﻛﻪ از اﻳﻦ‬
‫ﻧﺸﺎﻧﮕﺮ ﺑﺮ روي ﻓﻴﻠﻢ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻲﺗﻮان ﻗﻄﺮ ﻛﻮﭼﻚﺗﺮﻳﻦ ﻋﻴﻮب را ﻛﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻓﻴﻠﻢ ﻧﺸﺎن داده ﻣﻲﺷﻮد را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮد‪.‬‬
‫‪= X%‬‬
‫‪×100‬ﻛﻮﭼﻚﺗﺮﻳﻦ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺳﻴﻢ در ﺗﺼﻮﻳﺮ‬
‫ﻓﻴﻠﻢ‬
‫ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻗﻄﻌﻪ در ﻣﺤﻞ ﺑﺎزرﺳﻲ‬
‫ در اﺳﺘﻔﺎده از دﺳﺘﮕﺎه رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻗﺒﻞ از ﻛﺎر‪ ،‬ﭘﻴﺶ ﮔﺮﻣﺎﻳﻲ )‪ (warm up‬را در وﻟﺘﺎژﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﺎ وﻟﺘﺎژ‬‫ﻣﻮردﻧﻈﺮ اﻧﺠﺎم داده و ﺳﭙﺲ ﻛﺎر رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ را اﻧﺠﺎم ﻣﻲدﻫﻴﻢ و اﻳﻦ ﻛﺎر ﺑﺎﻋﺚ اﻓﺰاﻳﺶ ﻃﻮل ﻋﻤﺮ دﺳﺘﮕﺎه ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬
‫ ﻳﻚ ﺣﺮف ‪ B‬ﭘﺸﺖ ﻓﻴﻠﻢ ﻣﻲﭼﺴﺒﺎﻧﻴﻢ‪ ،‬اﮔﺮ ﺣﺮف ‪ B‬روي ﻓﻴﻠﻢ ﺑﻴﻔﺘﺪ ﻳﻌﻨﻲ اﺷﻌﻪ ﭘﺮاﻛﻨﺪه دارﻳﻢ و وﺿﻮح ﻓﻴﻠﻢ ﺧﻮب‬‫ﻧﻴﺴﺖ وﻟﻲ اﮔﺮ ﺣﺮف ‪ B‬روي ﻓﻴﻠﻢ ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﻓﻴﻠﻢ ﺧﻮب اﺳﺖ‪.‬‬
‫ ﺗﻮﺳﻂ دﺳﺘﮕﺎﻫﻲ ﺑﻪ ﻧﺎم ﮔﺎﻳﮕﺮ وﺟﻮد اﺷﻌﻪ در ﻣﺤﻴﻂ آﺷﻜﺎر ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬‫ ﺟﻬﺖ ﻇﻬﻮر ﻓﻴﻠﻢ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﻓﻴﻠﻢ ﺳﺒﺰ ﻣﻐﺰ ﭘﺴﺘﻪاي را ﺑﻪ ﻣﺪت ‪ 2‬دﻗﻴﻘﻪ )ﭼﻮن دﻣﺎي ﻣﺤﻴﻂ ﻣﺤﻠﻮل ‪ 28ْ c‬اﺳﺖ( در‬‫ﻣﺤﻠﻮل ‪ Developer‬ﻗﺮار داده‪ ،‬زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ رﻧﮓ ﻓﻴﻠﻢ ﺧﺎﻛﺴﺘﺮي ﺷﺪ آن را ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺤﻠﻮل آب ﺣﺪود ﻳﻚ دﻗﻴﻘﻪ‬
‫ﺷﺴﺘﺸﻮ داده‪ ،‬ﺳﭙﺲ ﻓﻴﻠﻢ را در داﺧﻞ ﻣﺤﻠﻮل ‪ Fixer‬ﻗﺮار داده و ﻣﺪت زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻓﻴﻠﻢ در ﻣﺤﻠﻮل ‪ Fixer‬ﺑﺎﺷﺪ‪،‬‬
‫ﺣﺪود دو ﺑﺮاﺑﺮ ﻣﺪت زﻣﺎﻧﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﻣﺤﻠﻮل ‪ Developer‬ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ .‬ﭘﺲ از اﻳﻨﻜﻪ ژﻻﺗﻴﻦ روي ﻓﻴﻠﻢ ﺗﻮﺳﻂ‬
‫ﻣﺤﻠﻮل ‪ Fixer‬ﺳﻔﺖ ﺷﺪ و ﻓﻴﻠﻢ ﺷﻔﺎف ﺷﺪ‪ ،‬آن را ﺗﻮﺳﻂ آب ﺷﺴﺘﺸﻮ داده و در ﻣﺮﺣﻠﻪ آﺧﺮ ﺗﻮﺳﻂ دﺳﺘﮕﺎه ‪dryer‬‬
‫ﻓﻴﻠﻢ را ﺧﺸﻚ ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ‪.‬‬
‫‪ -‬اﮔﺮ دﻣﺎي ﻣﺤﻠﻮل ‪ 18ْ c‬ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬زﻣﺎن ﻗﺮار دادن ﻓﻴﻠﻢ در ﻣﺤﻠﻮل ‪ Developer‬ﺑﻪ ﭼﻬﺎر دﻗﻴﻘﻪ اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻲﻳﺎﺑﺪ‪.‬‬
‫‪84‬‬
‫ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪي ﻋﺪم وﺿﻮح ﺗﺼﻮﻳﺮ‪:‬‬‫ﺿﺨﺎﻣﺖ‬
‫ﻗﻄ ﻪ‬
‫‪S .b‬‬
‫‪F −b‬‬
‫ﻗﻄﺮ ﺳﺮس‬
‫رادﻳ ﮔﺮاﻓ‬
‫= ‪Ug‬‬
‫‪Film Focus distance‬‬
‫در رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻗﻄﻌﻪ ﺑﻪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ‪ 11/5‬ﻣﻴﻠﻲﻣﺘﺮ ﻣﻴﺰان ﻋﺪم وﺿﻮح ﺗﺼﻮﻳﺮ ﻋﺒﺎرت اﺳﺖ از‪:‬‬
‫ﻗﻄﺮ ﺳﺮس‬
‫‪1 / 7 × 11 / 5‬‬
‫‪× 100 = 2 / 8%‬‬
‫‪700 − 11 / 5‬‬
‫ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻗﻄﻌﻪ‬
‫= ‪Ug‬‬
‫ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻗﻄﻌﻪ ﺗﺎ ﻣﻨﺒﻊ‬
‫ ﻫﺮ ﭼﻘﺪر ﻋﺪم وﺿﻮح ﺗﺼﻮﻳﺮ ‪ Ug‬ﻛﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺗﺼﻮﻳﺮ ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ‪.‬‬‫‪Ug = Unsharpness‬‬
‫ ﻣﻴﺰان ﺳﻴﺎﻫﻲ و ﺗﻴﺮﮔﻲ ﻓﻴﻠﻢ ﺗﻮﺳﻂ دﻧﺴﻴﺘﻮﻣﺘﺮ اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬‫ﻧﺤﻮه ﻛﺎر ﺑﺎ دﻧﺴﻴﺘﻮﻣﺘﺮ ﺑﺪﻳﻦ ﺻﻮرت اﺳﺖ ﻛﻪ ﻳﻜﻲ از ﭼﻬﺎر ﭘﺎﻳﻪ اﻳﻦ دﺳﺘﮕﺎه داراي ﺣﺴﺎﺳﻴﺖ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از‬
‫اﻳﻦ ﭘﺎﻳﻪ ﻳﻚ ﻧﻘﻄﻪ روي ﻧﻤﺎﻳﺸﮕﺮ ﻓﻴﻠﻢ را ﺻﻔﺮ ﻛﺮده‪ ،‬ﺳﭙﺲ ﻓﻴﻠﻢ را ﺑﺮ روي ﻧﻤﺎﻳﺸﮕﺮ ﻓﻴﻠﻢ ﻗﺮار داده و در ﻫﻤﺎن ﻧﻘﻄﻪ‬
‫ﻛﻪ دﺳﺘﮕﺎه را ﺻﻔﺮ ﻛﺮده ﺑﻮدﻳﻢ داﻧﺴﻴﺘﻪ ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻓﻴﻠﻢ را اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ‪.‬‬
‫)ﻛﺘﺎب ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺗﺄﻟﻴﻒ ﺑﻬﻤﻦ ﭼﻮﻳﻚ در ﺧﺼﻮص رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ(‪.‬‬
‫‪85‬‬
‫ﻟﻐﺖﻧﺎﻣﻪ‬
‫ﺳﺎﻳﺶ‬
‫ﺗﺄﺛﻴﺮ‬
‫ﺟﺬب‬
‫ﻓﻮﻻد آﻟﻴﺎژي‬
‫زاوﻳﻪ‬
‫ﻣﺤﻴﻄﻲ‪ -‬ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﻴﺮوﻧﻲ‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺑﺎ ﻗﻮس اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ‬
‫ﻫﻤﻄﺮازي‪ -‬اﻣﺘﺪاد‬
‫ﺑﺮسزﻧﻲ‬
‫ﻻﻳﻪ‬
‫ارﻳﺐ‪ ،‬ﭘﺦ ﻛﺮدن‪ ،‬ﭘﺦ زدن‪ ،‬ﻛﻮﻧﻴﻚ ﻛﺮدن‬
‫ﺧﻤﺶ‪ ،‬ﺧﻢ‪ ،‬ﻛﺞ‬
‫ﺟﻮش ﻟﺐ ﺑﻪ ﻟﺐ‪ -‬ﺷﻜﺎﻓﻲ‬
‫ﺳﻮﺧﺘﮕﻲ درون ﻟﻮﻟﻪاي‬
‫ﭘﺸﺖﺑﻨﺪ‬
‫ﭘﺸﺖﺑﻨﺪ ﺗﺴﻤﻪاي‬
‫ﻟﺤﻴﻢﻛﺎري‬
‫ﻣﺎﻫﻴﭽﻪ‪ ،‬ﻣﻐﺰه‪ ،‬ﻫﺴﺘﻪ‬
‫ﻣﻐﺰه‪ ،‬ﻣﻐﺰه ﺷﺪه‪ ،‬ﻣﺘﻤﺮﻛﺰ ﺷﺪه‬
‫ﮔﻴﺮه‬
‫ﺳﺎزﮔﺎري‪ -‬ﻫﻤﺨﻮاﻧﻲ‬
‫ﻓﺮو رﻓﺘﮕﻲ‪ -‬ﺗﻘﻌﺮ‬
‫ﺗﺨﻠﺨﻞ ﺧﻮﺷﻪاي‬
‫ﺗﺮك‬
‫ﭘﻴﻤﺎﻧﻜﺎر‪ -‬ﻣﻘﺎﻃﻌﻪﻛﺎر‬
‫وﺿﻮح‬
‫ﺗﻤﺮﻛﺰ‬
‫ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي‬
‫ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت‪ -‬ﺧﻮاص‬
‫ﺟﺮﻳﺎن‬
‫‪A‬‬
‫‪ABRASION‬‬
‫‪AFFECT‬‬
‫‪ABSORPTION‬‬
‫‪ALLOY STEEL‬‬
‫‪ANGEL‬‬
‫‪AMBIENT‬‬
‫‪ARC WELDING‬‬
‫‪ALIGNMENT‬‬
‫‪B‬‬
‫‪BRUSH‬‬
‫‪BEAD‬‬
‫‪BEVEL‬‬
‫‪BEND‬‬
‫‪BUTT WELD‬‬
‫‪BURNING THROUGH‬‬
‫‪BACK UP‬‬
‫‪BACKING STRIP‬‬
‫‪BRAZING‬‬
‫‪C‬‬
‫‪CORD‬‬
‫‪CORDE‬‬
‫‪CLAMP‬‬
‫‪COMPATIBILITY‬‬
‫‪CONCAVITY‬‬
‫‪CLUSTER POROSITY‬‬
‫‪CRACK‬‬
‫‪CONTRACTOR‬‬
‫‪CLARITY‬‬
‫‪CONTRAST‬‬
‫‪CLASSIFICATION‬‬
‫‪CHARACTERISTICS‬‬
‫‪CURRENT‬‬
‫‪86‬‬
‫ﻛﺮﺑﻦدﻫﻨﺪه‪ -‬ﻛﺮﺑﻦده‪ -‬اﺣﻴﺎ ﻛﻨﻨﺪه‬
‫ﺗﻤﻴﺰﻛﺎري‪ -‬ﭘﺎﻛﺴﺎزي‬
‫اﻧﻘﺒﺎض‬
‫ﻣﺤﻴﻄﻲ‬
‫ﺑﺮﻳﺪن‪ -‬ﺑﺮش‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻛﻼﻫﻲ‪ -‬ﭘﻠﻪاي‬
‫ﭘﺨﻲ‬
‫ﺣﻠﻘﻪ ﭘﺸﺖﺑﻨﺪي‬
‫روﻛﺶ ﻛﺎري‬
‫اﻟﻜﺘﺮود روﻛﺶدار‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺳﺮد‬
‫ﻃﻮﻗﻪ‬
‫ﻣﺨﺮوط‬
‫ﻣﺤﺪب‬
‫ﺗﺎج‪ -‬ﻛُﺮده‬
‫ﭼﺎﻟﻪ ﺟﻮش‪ -‬ﮔﻮدي ﺟﻮش‬
‫ﺳﺮﻣﺸﻌﻞ ﺑﺮشﻛﺎري‬
‫رﺳﻮب‪ -‬ﺗﻪﻧﺸﺴﺖ‬
‫ﮔﻮدي‬
‫آزﻣﺎﻳﺶ ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ‬
‫اﻧﻘﻄﺎع‪ -‬اﻧﻔﺼﺎل‪ -‬ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﻲ‬
‫ﺟﻬﺖ‬
‫ﺳﺮﭘﺎﻳﻴﻨﻲ – روﺑﻪ ﭘﺎﻳﻴﻦ‬
‫ﭘﻴﭽﻴﺪﮔﻲ‬
‫ﻧﻘﺺ ﻋﻴﺐ‬
‫ﺗﻐﻴﺮ رﻧﮓ‬
‫ﻓﺴﺎد‪ -‬ﻓﺎﺳﺪ ﺷﺪن‬
‫ﺛﺒﻮت‪ -‬اﺛﺒﺎت ﻛﺮدن‬
‫ﻧﺮﻣﻲ‪ -‬ﺧﺎﺻﻴﺖ ﻟﻮﻟﻪ ﺷﺪن‬
‫اﻧﺘﺨﺎب ﻛﺮدن‪ -‬ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﺮدن‪ -‬ﻣﻌﻴﻦ ﻛﺮدن‬
‫ﻋﻤﻖ‬
‫ﻗﺎﻟﺐ‪ -‬ﺣﺪﻳﺪه‬
‫ﭘﺲﻛﺸﻲ‬
‫‪CARBURIZING‬‬
‫‪CLEANING‬‬
‫‪CONTRACTION‬‬
‫‪CIRCUMFERENCE‬‬
‫‪CUTTING‬‬
‫‪CASCADE SEQUENCE WELDING‬‬
‫‪CHAMFER‬‬
‫‪CHILL RING‬‬
‫‪CLADDING‬‬
‫‪COATED ELECTRODE‬‬
‫‪COLD WELDING‬‬
‫‪COLLAR‬‬
‫‪CONE‬‬
‫‪CONVEX‬‬
‫‪CORONA‬‬
‫‪CARTER‬‬
‫‪CUTTING ATTACHEMENT‬‬
‫‪D‬‬
‫‪DEPOITS‬‬
‫‪DEEP‬‬
‫‪DESTRUCTIVE TEST‬‬
‫‪DISCONTINUITIES‬‬
‫‪DIRECTION‬‬
‫‪DOWNHILL‬‬
‫‪DISTORTION‬‬
‫‪DEFECT‬‬
‫‪DISCOLORATION‬‬
‫‪DETERRIORATION‬‬
‫‪DEMONSTRATE‬‬
‫‪DUCTILITY‬‬
‫‪DESIGANTE‬‬
‫‪DEPTH‬‬
‫‪DIE‬‬
‫‪DRAG‬‬
‫‪E‬‬
‫‪87‬‬
‫ﻧﻮردﻫﻲ‪ -‬ﺗﺎﺑﺸﻲ‬
‫ﺗﻔﺤﺺ‪ -‬ﺟﺴﺘﺠﻮ‬
‫ﺗﺠﻬﻴﺰات‬
‫ﺳﺮﺑﺎره داﺧﻞﺟﻮش ﻣﺎﻧﺪه دراز‬
‫ﻟﺒﻪ‬
‫ﻣﺆﺛﺮ‬
‫ﻣﺎﻫﻴﭽﻪﻛﺎري‬
‫ﻛﻮره‬
‫رواﻧﺴﺎز )ﮔ‪‬ﻞ ﺟﻮﺷﻜﺎري(‬
‫ﻓﻠﺰ ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه‬
‫اﺗﺼﺎﻻت‬
‫ﺟﻮش ﻧﻮاري ﻳﺎ ﮔﻮﺷﻪاي ﻳﺎ ﮔﻠﻮﻳﻲ‬
‫ذوب‬
‫ﻻﻳﻪﻫﺎي ﺗﻜﻤﻴﻠﻲ‪ -‬ﺗﻤﺎم ﻛﻨﻨﺪه‬
‫ﺧﺴﺘﮕﻲ‬
‫ﺗﻐﺬﻳﻪ‬
‫ﻟﻜﻪﻫﺎي ﻣﺎت‬
‫ﺷﻌﻠﻪ‬
‫دﺑﻲ ﺟﺮﻳﺎن‪ -‬ﻣﻴﺰان ﺟﺮﻳﺎن‬
‫رواﻧﺴﺎز ﻣﻐﺰي‬
‫ﺛﺒﻮت‬
‫ﻧﻘﻄﻪ ﻛﺎﻧﻮﻧﻲ‪ -‬ﻛﺎﻧﻮن‬
‫آﻫﻨﮕﺮي‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﻜﻞ دادن‪ -‬ﻓﻮرﺟﻨﻴﮓ‬
‫ﺳﻄﺢ‪ -‬روﻳﻪ‬
‫ﺗﺮﺷﺢ‪ -‬ﺑﻴﺮون زدن‬
‫ﺟﻮش ﺟﺮﻗﻪاي‬
‫ﺷﻴﺎر‬
‫ﻫﻨﺪﺳﻪ‬
‫ﮔﺮوهﺑﻨﺪي ﻛﺮدن‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري ﮔﺎز‬
‫ﺣﻔﺮ ﮔﺎزي‪ -‬ﻣﻚ‬
‫ﺳﻨﮓ زدن‬
‫ﻣﺸﻌﻞ ﺑﺮش ﮔﺎز‬
‫‪EXPOSURE‬‬
‫‪EXPLORATION‬‬
‫‪EQUIPMENT‬‬
‫‪ELONGATED SLUG INCLUSIONS‬‬
‫‪EDGE‬‬
‫‪EFFECTIVE‬‬
‫‪END RETUM‬‬
‫‪F‬‬
‫‪FURNACE‬‬
‫‪FLUX‬‬
‫‪FILLER METAL‬‬
‫‪FITTINGS‬‬
‫‪FILLET WELD‬‬
‫‪FUSION‬‬
‫‪FINISH BEADS‬‬
‫‪FATING‬‬
‫‪FEED‬‬
‫‪FOG‬‬
‫‪FLAME‬‬
‫‪FLOW RATE‬‬
‫‪FLUX CORDE‬‬
‫‪FIXATION‬‬
‫‪FOCAL SPOT‬‬
‫‪FORGING‬‬
‫‪FACE‬‬
‫‪FLASH‬‬
‫‪FLASH-WELD‬‬
‫‪G‬‬
‫‪GROOVE‬‬
‫‪GEMETERY‬‬
‫‪GROUPING‬‬
‫‪GAS WELDING‬‬
‫‪GAS POCKETS‬‬
‫‪GRINDING‬‬
‫‪GAS CUTTER‬‬
‫‪88‬‬
‫ﻋﻴﻨﻚ ﻧﻘﺎﺑﺪار‬
‫ﻧﺎﻫﻤﻮاري‪ -‬ﭘﺴﺘﻲ ﺑﻠﻨﺪي‪ -‬ﺑﺎﻻ‪ -‬ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺟﻮش‬
‫ﭼﻜﺶﻛﺎري‬
‫ﻻﻳﻪ ﻣﺠﻮف‬
‫ﺣﻤﻞ و ﻧﻘﻞ‪ -‬ﺟﺎﺑﺠﺎﺋﻲ‬
‫اﻧﺒﺮ‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري ﭼﻜﺸﻲ‬
‫ﻣﺎﺳﻚ دﺳﺘﻲ‬
‫ﻣﺎﺳﻚ ﻛﻼﻫﻲ‬
‫اﻓﻘﻲ‬
‫ﺑﺎزوي ﻣﺎﺷﻴﻦ ﺟﻮش اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ‬
‫ﻫﻤﺎن‪ -‬ﻳﻜﺴﺎن‬
‫ﺑﺪون ﺗﺸﺨﻴﺺ‪ -‬ﻧﺎﻣﺸﺨﺺ‬
‫ﺻﻔﺤﺎت ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻛﻨﻨﺪه‬
‫ﺗﺼﻮر ﻛﺮدن‪ -‬ﻣﻨﻌﻜﺲ ﻛﺮدن‪ -‬ﺗﺼﻮﻳﺮ‬
‫ﻓﺮورﻓﺘﮕﻲ داﺧﻠﻲ‬
‫ﺳﺮﺑﺎره داﺧﻞ ﺟﻮش ﻣﺎﻧﺪه ﻣﺠﺰا‪ -‬ﺗﻜﻪﺗﻜﻪ‬
‫ﮔﺎزﻫﺎي ﺑﻲاﺛﺮ‪ -‬ﮔﺎزﻫﺎي ﺧﻨﺜﻲ‬
‫ﻧﺎﻗﺺ‬
‫اﻟﻘﺎﻳﻲ‬
‫ﻣﺘﺼﻞ ﻛﺮدن‬
‫اﺗﺼﺎل‬
‫ﮔﻴﺮه‪ -‬اﻟﮕﻮ‪ -‬راﻫﻨﻤﺎ‬
‫ﺧﺎر‪ -‬زﺑﺎﻧﻪ‬
‫اﻓﺖ‪ -‬ﺗﻨﺰل‬
‫ﻫﻤﻄﺮازي‬
‫ﭘﻮﺳﺘﻪ ﭘﻮﺳﺘﻪ ﺷﺪن‪ -‬ﺗﻮرق‪ -‬ورﻗﻪ ورﻗﻪ ﺷﺪن‬
‫ﻓﻮﻻد آﻟﻴﺎژ ﭘﺎﻳﻴﻦ‬
‫ﺳﺮب‬
‫روي ﻫﻢ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻦ‬
‫‪GOGGLES‬‬
‫‪H‬‬
‫‪HIGH- LOW‬‬
‫‪HAMMERING‬‬
‫‪HOLLOW BEAD‬‬
‫‪HANDLING‬‬
‫‪HOLDER‬‬
‫‪HAMMER WELDING‬‬
‫‪HAND SHIELD‬‬
‫‪HELMET‬‬
‫‪HORIZONTAL‬‬
‫‪HORN‬‬
‫‪I‬‬
‫‪IDENTICAL‬‬
‫‪INDISCRIMINATELY‬‬
‫‪INTENSIFYING SCREENS‬‬
‫‪IMAGE‬‬
‫‪INTERNAL CONCAVITY‬‬
‫‪ISOLATED SLAG INCLUSIONS‬‬
‫‪INERT GASES‬‬
‫‪INADEQUATE‬‬
‫‪INDUCTION‬‬
‫‪J‬‬
‫‪JOIN‬‬
‫‪JOINT‬‬
‫‪JIG‬‬
‫‪K‬‬
‫‪KEY‬‬
‫‪L‬‬
‫‪LAPSE‬‬
‫‪LINE-UP‬‬
‫‪LAMINATION‬‬
‫‪LOW-ALLOY STEEL‬‬
‫‪LEAD‬‬
‫‪LAP‬‬
‫‪89‬‬
‫‪LINE-UP CLAMP‬‬
‫ﮔﻴﺮه ﻫﻤﻄﺮازي‬
‫‪LAY- OUT‬‬
‫ﻟﻲ اوت‪ -‬ﻃﺮح اوﻟﻴﻪ‬
‫‪LAYER‬‬
‫ﻻﻳﻪ‬
‫‪LOCAL‬‬
‫ﻣﻮﺿﻌﻲ‬
‫‪M‬‬
‫‪MATERIAL‬‬
‫ﻣﻮاد‪ -‬ﺟﻨﺲ‬
‫‪MILL‬‬
‫ﻓﺮز ﻛﺎري‬
‫‪MACHINE TOOL‬‬
‫ﻣﺎﺷﻴﻦ اﺑﺰار‬
‫‪MACRO ETCHED‬‬
‫ﻇﻬﻮر ﻛﺮﻳﺴﺘﺎﻟﻲ‬
‫‪MILD STEEL‬‬
‫ﻓﻮﻻد ﻧﺮك‬
‫‪MOISTURE‬‬
‫رﻃﻮﺑﺖ‬
‫‪N‬‬
‫‪NIPPLES‬‬
‫ﮔﺮﻳﺲﺧﻮر‪ -‬ﻣﻐﺰي‬
‫‪NOTCH‬‬
‫ﺷﻜﺎف‪ -‬ﺷﻜﺎف دادن‬
‫‪NOMINAL‬‬
‫اﺳﻤﻲ‬
‫‪NON-DESTRUCTIVE TEST‬‬
‫آزﻣﺎﻳﺶ ﻏﻴﺮﺗﺨﺮﻳﺒﻲ‬
‫‪NICK-BREAK‬‬
‫ﺷﻜﺴﺖ ﺷﻜﺎﻓﻲ )ﻓﺎق(‬
‫‪NEUTRAL‬‬
‫ﺧﻨﺜﻲ‬
‫‪O‬‬
‫‪OPAQUE‬‬
‫ﻛﺪر‪ -‬ﻣﺎت‬
‫‪OSCILLATION‬‬
‫ﻧﻮﺳﺎن‬
‫‪P‬‬
‫‪PERTINENT‬‬
‫واﺑﺴﺘﻪ‬
‫‪PURPOSAL‬‬
‫ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد‪ -‬ﻃﺮح اوﻟﻴﻪ‬
‫‪POSITION WELDING‬‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري ﺳﺎﻛﻦ‪ -‬ﻣﻮﺿﻌﻲ‬
‫‪POROSITY‬‬
‫ﺗﺨﻠﺨﻞ‬
‫‪PROTECTION‬‬
‫ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ‬
‫‪PURITY‬‬
‫درﺟﻪ ﺧﻠﻮص‬
‫‪PARTICLE‬‬
‫ذره‬
‫‪PERPENDICULAR‬‬
‫ﻋﻤﻮد‪ -‬ﻋﻤﻮدي‬
‫‪POLARITY‬‬
‫ﻗﻄﺒﻴﺖ‪ ،‬ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻗﻄﺐﻫﺎي ﻣﺜﺒﺖ و ﻣﻨﻔﻲ‬
‫‪PERCENTAGE‬‬
‫درﺻﺪ‬
‫ﮔﺮﻣﺎﻳﺶ ﻣﻮﺿﻌﻲ‪ -‬ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﺮارﺗﻲ ﻫﻨﮕﺎم و ﺑﻌﺪ از ‪POST HEAT‬‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫‪PREHEAT‬‬
‫ﭘﻴﺶ ﮔﺮﻣﺎﻳﺶ‪ -‬ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﺮارﺗﻲ ﻗﺒﻞ از ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫‪90‬‬
‫دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ‬
‫ﻟﻮﻟﻪ‬
‫ﺧﻄﻮط ﻟﻮﻟﻪ‬
‫ﻧﻔﻮذ‬
‫ﭘﺮوﺳﺲ‪ -‬ﻋﻤﻠﻴﺎت‪ -‬ﻓﺮآﻳﻨﺪ‬
‫ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت‪ -‬ﺷﺮاﻳﻂ ﻛﻴﻔﻲ‬
‫ﮔﺰارﺷﺎت‬
‫ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ‬
‫رﻳﺸﻪ‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري ﮔﺮدان‬
‫ﺗﺸﻌﺸﻊ‬
‫ﺗﻘﻮﻳﺖ‬
‫ﻣﺤﺪوده‪ -‬ﺣﺪود‬
‫ﻣﻴﻠﻪ‪ -‬ﻣﻔﺘﻮل‬
‫ﻻﻳﻪ رﻳﺸﻪاي‬
‫ﺗﺮﻣﻴﻢ‪ -‬ﺗﻌﻤﻴﺮ‬
‫ﭘﺮﺗﻮﻧﮕﺎري‪ -‬رادﻳﻮﮔﺮاﻓﻲ‬
‫ﻣﻘﺮرات‪ -‬ﺷﺮاﻳﻂ ﻻزم‪ -‬ﺑﺮاﺑﺮي‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻣﻘﺎوﻣﺘﻲ‬
‫ﺷﻌﺎع‬
‫ﮔﺎزﻫﺎي ﻣﺤﺎﻓﻆ‬
‫ﻣﺸﺨﺼﺎت‬
‫ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺧﺎص‬
‫ﺧﻤﺶ ﺟﺎﻧﺒﻲ‬
‫ﻫﻤﻮار‬
‫ﻣﺤﻞﻫﺎي اﻛﺴﻴﺪه ﺷﺪه‪ ،‬زﻧﮓزدﮔﻲ‬
‫ﺷﻜﻢ ﺑﺮداﺷﺘﻦ‪ -‬ﺗﺎب ﺑﺮداﺷﺘﻦ‬
‫ﺳﺮﺑﺎرهﻫﺎي داﺧﻞ ﺟﻮش ﻣﺎﻧﺪه‬
‫ﻛﻢﻋﻤﻖ‬
‫ﺗﺮك ﺳﺘﺎرهاي‬
‫ﻣﺴﺘﻐﺮق‬
‫ﭘﻴﻤﺎﻧﻜﺎر ﻓﺮﻋﻲ‬
‫‪PROCEDURE‬‬
‫‪PIPE‬‬
‫‪PIPELINES‬‬
‫‪PENETRATION‬‬
‫‪PROCESS‬‬
‫‪Q‬‬
‫‪QUAL IFICATION‬‬
‫‪R‬‬
‫‪RECORDS‬‬
‫‪RESPECTIVELY‬‬
‫‪ROOT‬‬
‫‪ROLL WELDING‬‬
‫‪RADIATION‬‬
‫‪REINFORCEMENT‬‬
‫‪RANGE‬‬
‫‪ROD‬‬
‫‪ROOT BEAD‬‬
‫‪REPAIR‬‬
‫‪RADIOGRAPHY‬‬
‫‪REQUIRMENTS‬‬
‫‪RESISTANCE WELDING‬‬
‫‪RADIUS‬‬
‫‪S‬‬
‫‪SHIELDING GASES‬‬
‫‪SPECIFICATION‬‬
‫‪SINGLE QUALIFICATION‬‬
‫‪SIDE BEND‬‬
‫‪SMOOTH‬‬
‫‪SCALE‬‬
‫‪SAG‬‬
‫‪SLUG INCLUSIONS‬‬
‫‪SHALLOW‬‬
‫‪STAR CRACK‬‬
‫‪SUBMERGED‬‬
‫‪SUBCONTRACTOR‬‬
‫‪91‬‬
‫ﻻﻳﻪ ﻗﻴﻄﺎﻧﻲ‬
‫ﺟﻮش ﻣﺎرﭘﻴﭽﻲ‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎري ﻧﻴﻤﻪ اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ‬
‫ﺳﺮﺑﺎره ﺟﻮش‬
‫ﺗﺴﻤﻪ‪ -‬ﺑﺎرﻳﻜﻪ‬
‫ﻧﻤﻮﻧﻪ‬
‫ﺗﺮﺗﻴﺐ‬
‫ﺳﺮﻋﺖ‬
‫ﺑﺪون درز‪ -‬ﺑﻲدرز‬
‫ﻻﻳﻪ ﺻﻔﺤﻪ ﺗﺮاز )ﭘﺮﻛﻨﻨﺪه(‬
‫ﭘﻠﻴﺴﻪ ﺳﺮﻟﻮﻟﻪ ﻳﺎ ﻗﻄﻌﻪ‬
‫ﺣﺴﺎﺳﻴﺖ‬
‫ﻣﻨﺒﻊ‬
‫اﻧﺒﺎر ﻛﺮدن‪ -‬ذﺧﻴﺮهﺳﺎزي‬
‫ﺗﺨﻠﺨﻞ ﻛﺮوي‬
‫ﺟﺎﻧﺸﻴﺪن ﺷﺪه‬
‫ﺣﺮﻛﺖ‪ -‬ﭘﻴﺸﺮوي‬
‫ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺪاره‬
‫اﻧﺘﻘﺎل‬
‫ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻛﺸﺸﻲ‬
‫روش ﺳﻮراخﻛﺎري ﻣﻘﻄﻌﻲ ﻳﺎ ﻟﻮﻟﻪوار‬
‫ﭘﻨﺠﻪ‬
‫ﺷﻴﺎر ﻛﻨﺎر ﺟﻮش‬
‫ﺳﺮﺑﺎﻻ‬
‫ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ‬
‫ﻣﺘﻐﻴﺮ‬
‫آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﺼﺮي‪ -‬آزﻣﺎﻳﺶ ﭼﺸﻤﻲ‬
‫ﺧﻼء‬
‫ﺳﺮﺑﺎره داﺧﻞ ﺟﻮش ﻣﺎﻧﺪه ﺧﻂ آﻫﻨﻲ )دراز(‬
‫ﺟﻮش‬
‫ﺟﻮﺷﻜﺎر‬
‫‪STRENGER BEAD‬‬
‫‪SPIRAL WELD‬‬
‫‪SEMIAUTUMATIC WELDING‬‬
‫‪SLAG‬‬
‫‪STRIP‬‬
‫‪SPECIMENS‬‬
‫‪SEQUENCE‬‬
‫‪SPEED‬‬
‫‪SEAMLESS‬‬
‫‪SHIM‬‬
‫‪SPLIT-ENDS‬‬
‫‪SENSITIVITY‬‬
‫‪SOURCE‬‬
‫‪STORAGE‬‬
‫‪SPHERICAL POROSITY‬‬
‫‪SUBSTITUTED‬‬
‫‪T‬‬
‫‪TRAVEL‬‬
‫‪THICKNESS‬‬
‫‪TRANSMISSION‬‬
‫‪TENSILE STRENGTH‬‬
‫‪TREPANNING METHOD‬‬
‫‪TOE‬‬
‫‪U‬‬
‫‪UNDERCUTTING‬‬
‫‪UPHILL‬‬
‫‪UNIFORM‬‬
‫‪V‬‬
‫‪VARIABLE‬‬
‫‪VISUAL EXAMINATION‬‬
‫‪VACUUM‬‬
‫‪W‬‬
‫‪WOGON TRUCKS SKUG INCLU‬‬
‫‪SIONS‬‬
‫‪WELD‬‬
‫‪WELDER‬‬
‫‪92‬‬
‫اﺷﻚ ﺟﻮش‬
‫ﻣﺎﻫﺮاﻧﻪ‬
‫ﺳﻴﻢ ﻛﺎﺑﻞ‬
‫ﻣﺎﺷﻴﻦ ﺟﻮﺷﻜﺎري‬
‫ﻧﻘﻄﻪ ﺗﺴﻠﻴﻢ‪ -‬ﻧﻘﻄﻪ ﻟﻬﻴﺪﮔﻲ‬
‫ﻣﺤﺪوده‪ -‬ﻧﺎﺣﻴﻪ‪ -‬ﻣﻨﻄﻘﻪ‬
‫‪WELD TEARS‬‬
‫‪WORKMANLIKE‬‬
‫‪WIRE‬‬
‫‪WELDINGSET‬‬
‫‪Y‬‬
‫‪YIELD POINT‬‬
‫‪Z‬‬
‫‪ZONE‬‬
‫‪93‬‬
TECHNOLOGY
Misalignment
TECHNOLOGY
Copyright © 2004 TWI Ltd
Concave root
Copyright © 2004 TWI Ltd
Misalignment/Lack of root fusion
M.S.Rogers
Excess root penetration
M.S.Rogers
2
TECHNOLOGY
Burn through + LORP
Burn through
M.S.Rogers
TECHNOLOGY
Copyright © 2004 TWI Ltd
Cap undercut
Copyright © 2004 TWI Ltd
Cap undercut
M.S.Rogers
3
TECHNOLOGY
Root undercut
Incomplete filled groove
M.S.Rogers
TECHNOLOGY
Copyright © 2004 TWI Ltd
Transverse crack
Copyright © 2004 TWI Ltd
Root crack
M.S.Rogers
4
TECHNOLOGY
Longitudinal crack
Longitudinal crack
M.S.Rogers
TECHNOLOGY
Copyright © 2004 TWI Ltd
Crater crack
Copyright © 2004 TWI Ltd
Star crack
M.S.Rogers
5
TECHNOLOGY
HAZ crack
Root crack
M.S.Rogers
TECHNOLOGY
Copyright © 2004 TWI Ltd
Spot weld gas
Copyright © 2004 TWI Ltd
Spot weld crack
M.S.Rogers
6
TECHNOLOGY
Interpass slag inclusions
Elongated slag lines
M.S.Rogers
TECHNOLOGY
Copyright © 2004 TWI Ltd
Slag inclusion
Copyright © 2004 TWI Ltd
Slag inclusions
M.S.Rogers
7
TECHNOLOGY
Lack of side wall fusion with slag
TECHNOLOGY
Copyright © 2004 TWI Ltd
Lack of interpass fusion
Copyright © 2004 TWI Ltd
Lack of side wall fusion with slag
M.S.Rogers
Lack of side wall fusion
M.S.Rogers
8
TECHNOLOGY
Cluster porosity
Root pass aligned porosity
M.S.Rogers
TECHNOLOGY
Copyright © 2004 TWI Ltd
Porosity open to the surface
Copyright © 2004 TWI Ltd
Single gas pore
M.S.Rogers
9
TECHNOLOGY
Herring bone porosity
Herring bone porosity
M.S.Rogers
TECHNOLOGY
Copyright © 2004 TWI Ltd
Excess cap reinforcement
Copyright © 2004 TWI Ltd
Poor root profile
M.S.Rogers
10
TECHNOLOGY
Arc strike
Spatter
M.S.Rogers
TECHNOLOGY
Copyright © 2004 TWI Ltd
Tungsten inclusions
Copyright © 2004 TWI Ltd
Copper inclusions
M.S.Rogers
11
TECHNOLOGY
Hard stampings
TECHNOLOGY
Debris
M.S.Rogers
Copyright © 2004 TWI Ltd
Artifacts
Copyright © 2004 TWI Ltd
M.S.Rogers
12
TECHNOLOGY
Film Scratches
M.S.Rogers
Copyright © 2004 TWI Ltd
TECHNOLOGY
Chemical Marks
Copyright © 2004 TWI Ltd
M.S.Rogers
13
TECHNOLOGY
Light Leaks
M.S.Rogers
Copyright © 2004 TWI Ltd
TECHNOLOGY
Static Discharge
Copyright © 2004 TWI Ltd
M.S.Rogers
14
TECHNOLOGY
Static Discharge
M.S.Rogers
Copyright © 2004 TWI Ltd
TECHNOLOGY
Reticulation
Copyright © 2004 TWI Ltd
M.S.Rogers
15
TECHNOLOGY
Diffraction Mottle
M.S.Rogers
Copyright © 2004 TWI Ltd
TECHNOLOGY
Dust, Lint, Grime Marks
Copyright © 2004 TWI Ltd
M.S.Rogers
16
TECHNOLOGY
Water Marks
M.S.Rogers
Copyright © 2004 TWI Ltd
TECHNOLOGY
Crimping Marks
Before Exposure
Copyright © 2004 TWI Ltd
After Exposure
M.S.Rogers
17
TECHNOLOGY
Other Artifacts
Copyright © 2004 TWI Ltd
M.S.Rogers
18
TECHNOLOGY
Radiographic Interpretation
Weld Radiographs
Course reference WIS 20
M.S.Rogers
TECHNOLOGY
Copyright © 2004 TWI Ltd
Lack of root penetration
Copyright © 2004 TWI Ltd
Lack of root fusion
M.S.Rogers
1
Download
Related flashcards
Create Flashcards